
[419A] །།རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་བྷ་ག་བཱ་ན་བཧཻ་ཥ་ཛྱེ་གུ་རུ་བཻ་ཌཱུརྱ་པྲ་བྷ་སྱ་པཱུརྦ་པྲ་ཎི་དྷ་ན་བི་
ཤེ་ཥ་བི་སྟཱ་ར་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ་འཕགས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་
མདོ༑ ༑སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡུལ་རྒྱུ་བ་རྒྱུ་ཞིང་ཡངས་པ་ཅན་
དུ་བྱོན་ཏེ། ཡངས་པ་ཅན་ན་རོལ་མོའི་སྒྲ་ཅན་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པའི་དྲུང་ན་དགེ་སློང་བརྒྱད་སྟོང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སུམ་ཁྲི་དྲུག་
སྟོང་དང་ཡང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་དང། བློན་པོ་དང། བྲམ་ཟེ་དང། ཁྱིམ་བདག་རྣམས་དང། ལྷ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་


[419B]ཏོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་བུ་འཇམ་དཔལ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་
ཏུ་བགོས་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །
གང་ཐོས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཡོངས་སུ་བྱང་བར་འགྱུར་བ་དང། སླད་མའི་ཚེ་སླད་མའི་དུས་སུ་དམ་པའི་ཆོས་ལྟར་བཅོས་པ་འབྱུང་བ་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་རྗེས་སུ་གཟུང་
བའི་སླད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གི་མཚན་དང། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཁྱད་པར་རྒྱས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་དུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་
གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། འཇམ་དཔལ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །འཇམ་དཔལ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྙིང་རྗེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ཅན་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྣ་
ཚོགས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་དང། ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང། ཕན་པ་དང། བདེ་བའི་ཕྱིར་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ནི་ལེགས་སོ་།འཇམ་དཔལ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་
ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང་བཤད་དོ། །འཇམ་དཔལ། གཞོན་ནུར་གྱུར་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསོལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་


[420A]༄༅། །ལྡན་འདས་ཀྱིས་ང་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇམ་དཔལ། ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་བཅུའི་
བྱེ་མ་སྙེད་འདས་པ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཻ་ཌཱུརྱའི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང་
ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སྨོན་ལམ་
ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་དག་བཏབ་བོ། །བཅུ་གཉིས་གང་ཞེ་ན་དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དང་པོ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་
པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་གི་ལུས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་དཔག་གིས་མི་ལང་བ་དག་ལྷ་མ་མེ་ལྷན་ནེ་ལྷང་ངེར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པར་གྱུར་ཏེ། བདག་ཅི་འདྲ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་འདྲ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྟ་བོ།།


[420B] གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་
པ་ནི་ལུས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་བཻ་ཌཱུརྱ་ཅི་འདྲ་བར་དེ་འདྲ་བར་ཕྱི་ནང་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། དྲི་མ་མེད་ལ་འོད་གསལ་བ་དང། ཁོ་ལག་ཡངས་ཤིང་ཆེ་བ་དང། དཔལ་དང། གཟི་
བརྗིད་འབར་བ་དང། ལེས་པར་གནས་པ་དང། ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་བས་ལྷག་པར་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་
དག་ཏུ་སྐྱེས་པ་དག་དང། གང་དག་ཡང་མིའི་འཇིག་རྟེན་འདི་ན་མཚན་མོ་མུན་པ་མུན་ནག་གི་ནང་ན་ཕྱོགས་ཐ་དད་པར་འགྲོ་བ་དེ་དག་བདག་གི་འོད་ཀྱིས་ཕྱོགས་དགའ་མགུར་འགྲོ་བར་གྱུར་
ཅིག་ལས་རྣམས་ཀྱང་བྱེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་བོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གསུམ་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། བདག་གི་ཤེས་རབ་དང། ཐབས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དཔག་གིས་མི་ལང་པ་དག་
ལོངས་སྤྱོད་མི་ཟད་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏེ། སུ་ཡང་ཅིས་ཀྱང་བྲེལ་བ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་བོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཞི་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་


[421A]༄༅། །ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་ལམ་
ངན་པར་ཞུགས་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་
པོ་ལ་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བཏབ་བོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་ལྔ་བ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་
པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བ་ན། སེམས་ཅན་གང་དག་བདག་གི་གནན་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་གཞན་དཔག་ཏུ་མེད་ཅིང་དཔག་
གིས་མི་ལང་བདེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་གི་མིང་ཐོས་ནས་བདག་གི་མཐུས་སྔོམ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡམས་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་སུ་ཡང་ཚུལ་
ཁྲིམས་ལོག་པར་ཞུགས་ཏེ། ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་བོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དྲུག་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་ལུས་ངན་པ་དང། དབང་པོ་མ་ཚང་བ་དང་


[421B] བེམས་པོ་དང། ཡན་ལག་སྐྱོན་ཅན་དང་སྒུར་པོ་དང། ཤ་བཀྲ་ཅན་དང། ཞར་བ་དང། ལོང་བ་དང། འོ་ན་པ་དང། སྨྱོན་པ་དང། གཞན་ཡང། གང་
སུ་དག་ལུས་ལ་ནད་ཀྱིས་བཏབ་པ་དེ་དག་གིས་བདག་གི་མིང་ཐོས་ནས་ཐམས་ཅད་དབང་པོ་ཚང་ཞིང་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་བོ། །དེའི་སྨོན་
ལམ་ཆེན་པོ་བདུན་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་
ཐོབ་པ་ན། སེམས་ཅན་གང་སུ་དག་ནད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཟིར་བ། སྐྱབས་མེད་པ། མགོན་མེད་པ། འཚོག་ཆས་དང། སྨན་མི་བདོག་པ་དཔུང་གཉེན་མེད་པ། དབུལ་
བ༑ སྡུག་བསྔལ་བ་གང་དག་གི་རྣ་ལམ་དུ་བདག་གི་མིང་གྲག་པ་དེ་དག་ནད་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་ནད་མེད་ཅིང་གནོད་པ་མེད་
པར་གནས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་པོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་
རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། བུད་མེད་གང་ལ་ལ་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱོན་བརྒྱ་དག་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པ་བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་སྨོད་པ། བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་ལས་


[422A]༄༅། །ཡོངས་སུ་ཐར་པར་འདོད་པ་དེ་དག་བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་ལོག་པར་གྱུར་ཅིག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་གི་བར་དུ་སྐྱེས་པའི་དབང་པོ་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་
ཅེས་བཏབ་པོ། །དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་དགུ་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་
བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདུད་ཀྱི་ཞགས་པ་རྣམས་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱའོ། །ལྟ་བ་ཐ་དད་པ་མི་མཐུན་པར་གྱུར་པ་དག་ཡང་དག་
པའི་ལྟ་བ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ། །མཐར་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བསྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་བཏབ་པོ། དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་
ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། སེམས་ཅན་སུ་དག་རྒྱལ་པོའི་འཇིགས་པས་སྐྲག་པ་དང་
གང་དག་བཅིང་བ་དང། བརྡེག་པ་དང། གོ་རར་གཞུག་པ་དང། གསད་པར་འོས་པ། རྒྱུ་དུ་མས་གཙེས་པ། ང་རྒྱལ་དང་བྲལ་བ། ལུས་དང། ངག་དང། སེམས་སྡུག་བསྔལ་
གྱིས་ཉེན་པ་དེ་དག་བདག་གི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཐུས་གནོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་པོ། དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཅིག་པ་ནི། གང་


[422B]རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན། སེམས་ཅན་གང་དག་བཀྲེས་པ་དང་
སྐོམ་པའི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ། ཁ་ཟས་འཚོལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ། སྡིག་པའི་ལས་བྱེད་པ་དེ་དག་བདག་གིས་ཁ་དོག་དང། དྲི་དང་རོར་ལྡན་པའི་ཁ་ཟས་ཀྱིས་ལུས་ཚིམ་པར་བྱས་ཏེ། །
ཕྱིས་ཆོས་ཀྱི་རོས་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བཏབ་པོ་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་པ་ནི། གང་གི་ཚེ་བདག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ། སེམས་ཅན་སུ་དག་སྒྲེན་མོ། བགོ་བ་མེད་པ། དབུལ་བ། སྡུག་བསྔལ་བ། གྲང་བ་དང། ཚ་བ་དང། སྦྲང་བུ་དང་
ཤ་སྦྲང་དག་གིས་ཉིན་མཚན་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་དག་ལ་བདག་གིས་གོས་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པར་འོས་པ། ཚོན་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཁ་བསྒྱུར་བ་དག་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་འདོད་
པ་བཞིན་དུ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་དང། སྤུད་པ་དང་ཕྲེང་བ་དང། སྤོས་དང། བྱུག་པ་དང། རོལ་མོའི་སྒྲ་དང། སིལ་སྙན་དང། ཕེག་རྡོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་
ཀྱི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བཏབ་བོ་།འཇམ་དཔལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་


[423A]༄༅། །སངས་རྒྱས་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་བཏབ་པར་གྱུར་ཏོ། །འཇམ་
དཔལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་སྨོན་ལམ་གང་ཡིན་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་དེ་ནི་བསྐལ་པའམ། བསྐལ་པ་ལས་
ལྷག་པར་ཡང་ཟད་པར་བྱར་མི་ནུས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ། རྡོ་དང། གསེག་མ་དང། གྱོ་མོ་མེད་པ། འདོད་པའི་སྐྱོན་མེད་པ། ངན་སོང་
དང༑ སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒྲ་མེད་པ། བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ས་དང། རྩིག་པ་དང། ར་བ་དང། རྟ་བབས་དང། སྐར་ཁུང་གི་དྲ་བ་དང། བ་ག་མ་ནི་བཻ་ཌཱུ་རྱཱི་རང་བཞིན་
ཅན༑ པུ་ཤུ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བདེ་བ་ཅན་ཅི་འདྲ་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཻ་ཌཱུ་རྱར་སྣང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་དག་གི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་གཙོ་བོ་གཉིས་ཡོད་དེ། གཅིག་གི་མིང་ནི་ཉི་མ་ལྟར་རྣམ་པར་སྣང་བྱེད་ཅེས་བྱ། གཉིས་པའི་མིང་ནི་ཟླ་བ་ལྟར་རྣམ་པར་སྣང་བྱེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བཅོམ་


[423B]དེའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་འཛིན་པའོ། །འཇམ་དཔལ། དེ་ལྟ་བས་ན་དད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་ཐོབ་ཅིག་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། སེམས་ཅན་སོ་སོའི་
སྐྱེ་པོ་གང་དག་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་མི་ཤེས་པ་དག་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི་ཆགས་པའི་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ། སྦྱིན་པ་དང། སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་སྨིན་པ་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་དག་ནི་
བྱིས་པ། གླེན་པ། དད་པའི་དབང་པོ་དང་བྲལ་བ། ནོར་གསོག་ཅིང་བསྲུང་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་གྱི། སྦྱིན་པ་ཡང་དག་པར་འགྱེད་པ་ལ་དེ་དག་གི་སེམས་མི་འགྲོ་བ་སྟེ། སྦྱིན་པའི་དུས་
ཉེ་བར་གནས་པ་ན་རང་གི་ལུས་ཀྱི་ཤ་ལས་བཅད་པ་བཞིན་དུ་ཡིད་མི་དགའ་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱང་དུ་མ་ཡོངས་སུ་མི་སྤྱོད་ན། ཕ་མ་དང། ཆུང་མ་དང་
བུ་དང། བུ་མོ་ལ་མི་སྟེར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། བྲན་ཕོ་དང། བྲན་མོ་དང། ལས་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་གཞན་སློང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། སེམས་
ཅན་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ནི་འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཡི་དྭགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་གང་དག་སྔོན་མིར་གྱུར་པ་ན། བཅོམ་


[424A]༄༅། །ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་ཐོས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་ན་གནས་ཀྱང་རུང། དུད་འགྲོའ་
སྐྱེ་གནས་ན་གནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང། དྲན་མ་ཐག་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཡང་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་
འགྱུར། ཚེ་རབས་དྲན་པར་འགྱུར། ངན་འགྲོའི་འཇིགས་པས་སྐྲག་ནས་ཡང་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་དག་དོན་དུ་མི་གཉེར་བ་དང། སྦྱིན་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང། སྦྱིན་
པའི་བསྔགས་པ་བརྗོད་པ་དང། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་འགྱུར་ཏེ། རིམ་གྱིས་རང་གི་མགོ་དང། ལག་པ་དང། རྐང་པ་དང། མིག་དང། ཤ་དང། ཁྲག་ཀྱང་
སློང་བ་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པར་འགྱུར་ན། ནོར་གྱི་ཕུང་པོ་གཞན་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། འཇམ་དཔལ། གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་
བསླབ་པའི་གནས་འཇིག་པ་དག་ཡོད་དེ། དེ་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་ལོག་པར་ཞུགས་ཤིང། ལྟ་བ་ལོག་པར་ཞུགས་ནས་གང་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་
གི༑ མང་དུ་ཐོས་པ་ཡོངས་སུ་མི་འཚོལ་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཟབ་མོ་མི་ཤེས། གང་དག་མང་དུ་ཐོས་པ་དེ་དག་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་


[424B] ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་པས་གཞན་དག་ལ་ཕྲག་དོག་བྱེད་ཅིང་དམ་པའི་ཆོས་ལ་དབང་ཟ་བར་འགྱུར། སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། །མི་བླུན་པོ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ནི་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་
པ་སྟེ་བདག་ཀྱང་ལ་མ་ངན་པར་ཞུགས་ལ། སེམས་ཅན་གཞན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་དག་ཀྱང་གཡང་ས་ཆེན་པོར་ལྟུང་བར་བྱེད་པའོ། །སེམས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ན་སེམས་ཅན་
དམྱལ་བ་མི་བཟད་པར་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་སྔོན་མིར་གྱུར་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་ཐོས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་
དམྱལ་བ་ན་གནས་ཀྱང་དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་མངོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཡང་མིའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཡང་དག་པའི་
ལྟ་བ་ཅན་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་དང། དགེ་བའི་བསམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཁྱིམ་སྤངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་མཐར་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ། གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་གང་དག་བདག་གི་བསྔགས་པ་བརྗོད་ཅིང། ཕྲག་དོག་གིས་གཞན་དག་ལ་མི་སྙན་པར་བརྗོད་པ་ཡོད་དེ་
བདག་ལ་བསྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་སྨོད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ངན་སོང་གསུམ་པོ་དག་ཏུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་འདས་ནས་དེ་ནས་ཤི་


[425A]༄༅། །འཕོས་ནས་པ་ལང་དང། རྟ་དང། རྔ་མོ་དང། བོང་བུ་ལ་སོགས་པ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ལྕུག་ལྕག་དང། དབྱུག་ལྕག་རྣམས་ཀྱིས་
བརྡེག་པ་དང། བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་ལུས་ཉེན་པ་དང། ཁལ་ཆེན་པོ་བཀལ་ཏེ་ལམ་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བརྒྱ་ལ་མིའི་སྐྱེ་བ་རྙེད་ན་ཡང་རྟག་ཏུ་རིགས་དམའ་བ་རྣམས་
ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། བྲན་ཏུ་འགྱུར་ཞིང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་འགྱུར་རོ། །གང་དག་སྔོན་མིར་གྱུར་པ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་ཐོས་
པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ནི་དགེ་བའི་རྩ་པ་དེས་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར། དབང་པོ་རྣོ་བར་འགྱུར། མཁས་པ་དང། གསལ་བ་དང། ཡིད་གཞུངས་པ་དང། དགེ་བ་
ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དང། རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་འགྲོགས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར། བདུད་ཀྱི་ཞགས་པ་གཅོད་པ་དང། མ་རིག་པའི་སྒོ་ངའི་སྦུབས་
གཅོག་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་ཆུ་ཀླུང་སྐེམས་པར་འགྱུར། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་ཤི་དང། མྱ་ངན་དང། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་པ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང། འཁྲུག་པ་རྣམས་
ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ། གཞན་ཡང། སེམས་ཅན་གང་དག་ཕྲ་མ་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞིང་སེམས་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་འཐབ་པ་དང། རྩོད་པ་དང། འགྱོད་


[425B][?]ཡོད་དེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་རྣམ་པར་རྩོད་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་པས་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱིས་མི་དགེ་བ་སྣ་ཚོགས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ། །གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་
པ་མ་ཡིན་པ་འདོད་ཅིང་རྟག་ཏུ་ཕན་ཚུན་གནོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་ཏེ། དེ་དག་ནགས་ཚལ་གྱི་ལྷ་དང། ཤིང་གི་ལྷ་དང། རིའི་ལྷ་འགུགས་པར་བྱེད། དུར་ཁྲོད་རྣམས་སུ་འབྱུང་པོ་ཐ་དད་པ་དག་
འགུགས་པར་བྱེད། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་སོང་བའི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག་གཅོད་ཅིང། ཤ་དང། ཁྲག་ཟ་བའི་གནོད་སྦྱིན་དང། སྲིན་པོ་རྣམས་མཆོད་པར་བྱེད། དགྲ་བོ་དེའི་མིང་ནས་
བརྗོད་པ་འམ། གཟུགས་བྱས་ནས་དེར་རིག་སྔགས་དྲག་པོ་བསྒྲུབ་ཅིང་བྱད་སྟེམས་དང། རོ་ལངས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་སྲོག་གི་བར་ཆད་བྱ་བ་དང། ལུས་རྣམ་པར་གཞིག་པར་འདོད་པ་ལ་གང་དག་
གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དེའི་མཚན་ཐོས་པར་གྱུར་བ་དེ་དག་ལ་གང་གིས་ཀྱང་བར་ཆད་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་ཕན་ཚུན་བྱམས་
པའི་སེམས་དང། ཕན་པའི་སེམས་དང། གནོད་སེམས་མེད་པའི་སེམས་སུ་གནས་པར་འགྱུར། རང་རང་གི་བདོག་པས་ཆོག་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་།འཇམ་དཔལ། གཞན་ཡང་
འཁོར་བཞི་པོ་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང། དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་བསྙེན་མ་དག་དང། གཞན་ཡང་དད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་


[426A]༄༅། །ལྡན་པའི་བསྙེན་གནས་ལ་ཉེ་བར་གནས་ཏེ། ལོ་གཅིག་གམ་ཟླ་བ་གསུམ་དུ་བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་འཛིན་ཅིང་གང་དག་གིས་བསམ་པས་བདག་གིས་
དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་ནུབ་ཕྱོགས་གཞན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚེ་དཔག་མེད་བཞུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བདེ་བ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་ཤོག་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ལམ་དེ་ལྟ་བུ་བཏབ་པ་
དག་ལས། གང་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་ཐོས་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་འཆི་བའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱད་རྫུ་
འཕྲུལ་གྱིས་ལྷགས་ནས་ལམ་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་དག་དེར་པདྨ་ཚོན་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་རྣམས་ལས་རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ལ་ལ་དག་ལྷའི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་
ནི་དེར་སྐྱེས་ནས་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་མིའི་འཇིག་རྟེན་འདིར་གླིང་བཞི་པའི་དབང་ཕྱུག་འཁོར་
ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་འགོད་བར་འགྱུར་རོ་།གཞན་དུ་ན་ཡང། རྒྱལ་རིགས་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་
བུའི་ཁྱིམ་དག་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་ཁྱིམ་དག་དང། ཁྱིམ་བདག་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་ཁྱིམ་དག་དང། ནོར་དང། འབྲུ་དང། མཛོད་དང། བང་བ་


[426B] གཟུགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། དབང་ཕྱུག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། གཡོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། དཔའ་བ་དང་
བརྟུལ་ཕོད་པ་དང། ཚན་པོ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱི་ཤུགས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །བུད་མེད་གང་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་ཐོས་ཤིང་བཟུང་བ་དེའི་བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་
དེ་ཐ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སླད་མའི་ཚེ་སླད་མའི་དུས་ན་
གང་དག་མདོ་འདི་འཆང་བ་དང། ཀློག་པ་དང། འཆང་བ་དང་གཞན་དག་ལ་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དང། ཡི་གེར་འདྲི་བ་དང། ཡི་གེར་འདྲིར་སྩོལ་བ་དང། གླེགས་བམ་
ལ་བྲིས་ཏེ་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང་བྱུག་པ་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་རྣམས་ཀྱིས་བཀུར་སྟིར་བགྱི་བའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་
དེ་དག་ལ་བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྒྲག་པར་བགྱིའོ། །ཐ་ན་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
མཚན་རྣ་ལམ་དུ་ཉེ་བར་བསྒྲག་པར་བགྱིའོ། །ཚོན་སྣ་ལྔ་པའི་ཚོན་རྣམས་ཀྱིས་དཀྲིས་ཏེ་ཕྱོགས་གཙང་མར་བཞག་ན། གང་ན་མདོ་སྡེ་འདི་གནས་པ་དེར་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་འཁོར་དང་


[427A]༄༅། །བཅས་པ་དང། ལྷ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གཞན་ཡང་མཆི་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་
དེའི་མཚན་དང། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་བའི་མདོ་འདི་འཛིན་པ་དེ་དག་དུས་མ་ལགས་པར་འགུམ་པར་མི་འགྱུར། སུས་ཀྱང་མདངས་འཕྲོག་པར་མི་ནུས་ཏེ་
ཕྲོགས་ན་ཡང་སླར་འཕྲོག་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ། དད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་
འམ༑ རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པ་དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་སྐུ་གཟུགས་བྱ། ཉིན་ཞག་བདུན་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་
བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་བསྙེན་གནས་ལ་ཉེ་བར་གནས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཟས་གཙང་མ་བཟའ་ཞིང་ལུས་ལེགས་པར་བཀྲུས་ཏེ། གོས་བཟང་པོ་དྲི་མ་མེད་པ་བགོ་ཞིང་
ཕྱོགས་གཙང་མར་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་སིལ་མ་བཀྲམ་པ། སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བདུག་པ། རས་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་
གྲིམ་[?]མེད་པའི་སེམས་དང། རྙོག་པ་མེད་པའི་སེམས་དང། གནོད་སེམས་མེད་པའི་སེམས་དང། བྱམས་པའི་སེམས་དང། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་དང། མཉམ་པའི་སེམས་སུ་བྱ། རོལ་


[427B] སིལ་སྙན་དང། གླུ་དབྱངས་བླང་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་དེ་ལ་བསྐོར་བ་བྱ་སྟེ། དེའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ཡང་ཡིད་ལ་བྱ་ཟིང་མདོ་སྡེ་འདི་ཡང་བསྟན་ན་གང་བསམས་
པ་དང། གང་སྨོན་པའི་བསམ་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚེ་རིང་པོར་སྨོན་ན་ནི་ཚེ་རིང་པོར་འགྱུར་རོ་།གལ་ཏེ་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་པར་སྨོན་ན་ནི་ལོངས་སྤྱོད་
འབྱོར་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་དང་ལྡན་པར་སྨོན་ན་ནི་ཚིགས་ཆུང་དུས་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བུ་འདོད་ན་ནི་བུ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་སྡིག་པ་ཅན་གྱི་རྨི་ལམ་རྨིས་
སམ༑ གང་དུ་བྱ་ཁྭ་ད་དང། ལྟས་ངན་པ་མཐོང་ངམ། གནས་གང་དུ་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་བརྒྱ་དག་གནས་པར་གྱུར་པ་ལ་གང་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་
འོད་དེ་ལ་མཆོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཀུར་སྟི་བྱེད་ན། རྨི་ལམ་ངན་པ་དང། ལྟས་ངན་པ་དང། བཀྲ་མི་ཤིས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་དག་མེས་
འཇིགས་པ་དང། ཆུས་འཇིགས་པ་དང། དུག་གིས་འཇིགས་པ་དང། མཚོན་གྱིས་འཇིགས་པ་དང། གཡང་སས་འཇིགས་པ་དང། གླང་པོ་ཆེ་གཏུམ་པོས་འཇིགས་པ་དང། སེང་གེས་
འཇིགས་པ་དང། སྟག་གིས་འཇིགས་པ་དང། དོམ་དང། དྲེད་དང། སྦྲུལ་གདུག་པས་འཇིགས་པ་དང། སྦྲུལ་དང། སྡིག་པ་དང། རྐང་ལག་བརྒྱ་པའི་འཇིགས་པ་དེ་


[428A]༄༅། །དག་གིས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ན་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་ཕ་རོལ་གྱི་དམག་ཚོགས་ཀྱིས་འཇིགས་
པ་དང། རྐུན་པོས་འཇིགས་པ་དང། ཆོམ་པོས་འཇིགས་པ་དེ་དག་གིས་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་མཆོད་པ་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ། གཞན་ཡང། དད་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་
རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འཛིན་ཅིང་ལྷ་གཞན་མི་འཛིན་པ་དང། གང་དག་ཡང་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་པོ་དག་འཛིན་པ་དང་
གང་དག་བསླབ་པའི་གཞི་བཅུ་པོ་དག་འཛིན་པ་དང། གང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྔོམ་པ་བསླབ་པའི་གཞི་བཞི་བརྒྱ་པོ་དག་འཛིན་པ་དང། ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་བྱུང་བའི་དགེ་
སློང་གང་དག་བསླབ་པའི་གཞི་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པོ་དག་འཛིན་པ་དང། དགེ་སློང་མ་གང་དག་བསླབ་པའི་གཞི་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དག་འཛིན་པ་དང། གང་དག་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་
བསླབ་པའི་སྔོམ་པ་དེ་དག་གི་ནང་ནས་བསླབ་པའི་གཞི་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ལས་ཉམས་པར་གྱུར་ཏེ། ངན་འགྲོ་ངན་སོང་གིས་འཇིགས་སྐྲག་པ་གང་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེ་ལ་མཆོད་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ན། དེ་དག་ལ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །བུད་མེད་གང་


[428B]མི་བཟད་པ་མྱོང་བ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེ་ལ་མཆོད་ན་དེ་མྱུར་དུ་ཡོངས་
སུ་ཐར་པར་འགྱུར་རོ། །བུ་ཡང་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་ཚང་བར་བཙའ་ཞིང་གཟུགས་བཟང་བ་དང། མཛེས་པ་དང། བལྟ་ན་སྡུག་པ་དང་དབང་པོ་རྣོ་བ་དང། བློ་དང་ལྡན་པ་དང། ནད་
མེད་ཅིང་གནོད་པ་ཉུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་མི་མ་ཡིན་པས་མདངས་འཕྲོག་པར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་
བོ༑ གང་གི་ཕྱིར་ང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པར་ཁྱོད་དད་དམ། ཡིད་ཆེས་སམ། ཡང་ན་ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་
ཟབ་མོ་འདི་ལ་ཡིད་གཉིས་སམ། སོམ་ཉི་འམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་མེད་དམ་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཡིད་གཉིས་སམ། སོམ་ཉི་འམ། ཐེ་ཚོམ་འཚལ་བ་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་
སླད་དུ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུ་དང། གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་མི་མངའ་བའི་སླད་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། གདུགས་དང་དགུང་


[429A]༄༅། །ཟླ་འདི་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་ཞིང་འདི་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བ་འདི་གཉིས་ནི་དོགས་ལ་ལྟུང་ཡང་གདའ། རིའི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ནི་གནས་ནས་འཕོ་ཡང་གདའ་ཡི། སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་ནི་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟ་ལགས་ཀྱིས་བྱང་[?]པོ་དང་བྲལ་བ་དག་མཆིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་
རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་འདི་ཐོས་ནས་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་འགྱུར་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་འདི་དྲན་པ་ཙམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཤིན་ཏུ་ཡོན་ཏན་དང། ཕན་
ཡོན་དུ་འགྱུར་སྙམ་ནས། དེ་དག་མི་དད་ཅིང་ཡིད་མ་ཆེས་ཤིང་སྤོང་བས། ཡུན་རིང་པོར་གནོད་བ་དང། མི་སྨན་པ་དང། མི་བདེ་བ་དང། ལོག་པར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་སུའི་རྣ་ལམ་དུ་གྲགས་པར་གྱུར་པ་དེ་ངན་འགྲོ་ངན་སོང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནས་མེད་དེ་གོ་སྐབས་མ་
ཡིན་ནོ། །ཀུན་དགའ་བོ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་ཡིད་ཆེས་པར་དཀའ་བའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་མཐུ་ཡིན་པར་བལྟའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར། འདི་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་


[429B] །ཀུན་དགའ་བོ། མིར་འགྱུར་བ་རྙེད་པ་ནི་རྙེད་པར་དཀའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་ཅིང་གུས་པ་ཡང་རྙེད་པར་དཀའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་ཐོས་པ་ཡང་
རྙེད་པར་ཤིན་ཏུ་དཀའོ། །ཀུན་དགའ་བོ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཚད་མེད་དོ། །ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡང་
ཚད་མེད་དོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་པ་ཡང་ཚད་མེད་དོ་།ང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་བསྐལ་པ་འམ། བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་
བཤད་པར་འདོད་ཀྱང་བསྐལ་པ་ཟད་པར་འགྱུར་གྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་པའི་མཐའ་རྟོགས་པར་ནི་མི་
འགྱུར་རོ། །ཡང་དེའི་ཚེ་འཁོར་དེའི་ནང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱབས་གྲོལ་ཞེས་བྱ་བ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་
པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
སླད་མའི་ཚེ་སླད་མའི་དུས་ན། སེམས་ཅན་བྲོ་ནད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཟིར་ཏེ། ཡུན་རིང་པོའི་བྲོ་ནད་ཀྱིས་ལུས་ཀྱི་ཤ་བས་ཤིང་བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་གྲེ་བ་དང། མཆུ་ནི་


[430A]༄༅། །སྐམས། འགུམ་པ་ལ་ནི་མངོན་དུ་ཕྱོགས། མཛའ་བཤེས་དང་ཉེ་དུ་དང། སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་དུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བསྐོར་ཕྱོགས་རྣམས་ནི་མུན་པར་
མཐོང། གཤིན་རྗེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དྲངས་ཏེ། དེའི་ལུས་འདི་ན་ཉལ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གཤིན་རྗེའི་མདུན་དུ་ཁྲིད་ཅིང་མི་དེ་དང། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ལྷ་སླད་
བཞིན་འབྲང་བ་གང་ལགས་པ་དེས་ནི་དེས་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་བགྱིས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་ཡི་གེ་ལ་བྲིས་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གཤིན་རྗེ་ལ་ཕུལ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་
གཤིན་རྗེས་དེ་ལ་དྲིས་ཤིང་བརྟགས་ནས་དགེ་བ་འམ། མི་དགེ་བ་ཇི་ལྟར་བགྱིས་པ་དེ་བཞིན་དུ་བསྒོ་བ་ལས། གང་དག་ནད་པ་དེའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ཞིང་འདི་འདྲ་བའི་སྦྱོར་བས་མཆོད་པ་བགྱི་ན། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སླར་ལྡོག་ཅིང་རྨི་ལམ་རྨིས་པ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་འཚལ་བའི་གནས་
དེར་མཆི་སྟེ། ཡང་ན་ནི་གདུགས་བདུན། ཡང་ན་ནི་གདུགས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་ཡང་ན་ནི་གདུགས་སུམ་ཅུ་རྩ་ལྔ། ཡང་ན་ན་གདུགས་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་ལ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སླར་ལྡོག་
ཅིང་དྲན་པ་རྙེད་ལ། དེ་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ་སྲོག་གི་སླད་དུ་ཡང་སྡིག་པའི་ལས་མི་བགྱིད་དོ། །དེ་ལྟ་ལགས་པས་དད་


[430B] རིགས་ཀྱི་བུ་མོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་མཆོད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱབས་གྲོལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་
སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་མཆོད་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱབས་གྲོལ་གྱིས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་
ཀུན་དགའ་བོ། གང་དག་ནད་ཆེན་པོ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་འདོད་པ་དེ་དག་གིས་ནད་པ་དེའི་དོན་དུ། ཉིན་ལན་བདུན་མཚན་ལན་བདུན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་
གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུ་རྱའི་འོད་དེའི་མཚན་ཡིད་ལ་བྱའོ། །མདོ་འདི་ལན་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་གདོན་པར་བྱའོ། །ཞག་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུར་མར་མེ་བུད་པར་བྱའོ། །སྐུ་གཟུགས་བདུན་བྱའོ། །སྐུ་གཟུགས་
རེ་རེའི་སྤྱན་སྔར་ཡང་མར་མེ་བདུན་བདུན་གཞག་གོ་མར་མེ་རེ་རེའི་ཚད་ཀྱང་ཤིང་རྟའི་འཕང་ལོ་ཙམ་དུ་བྱས་ཏེ། ཅི་ནས་ཀྱང་ཞག་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུར་མར་མེ་མི་ཟད་པར་བྱའོ། །ཚོན་སྣ་ལྔ་
བའི་བ་དན་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་ལས་ལྷག་པར་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ། གཞན་ཡང། རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་རིགས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་རྣམས་ལ། ནད་ཀྱི་གནོད་པ་འམ། རང་གི་
དམག་ཚོགས་སམ། ཕ་རོལ་གྱི་དམག་ཚོགས་ཀྱི་གནོད་པ་འམ། རྒྱུ་སྐར་གྱི་གནོད་པ་འམ། གཟའ་ཟླ་བའི་གནོད་པ་འམ། གཟའ་ཉི་མའི་གནོད་པ་འམ། དུས་མ་ཡིན་པའི་


[431A]༄༅། །རླུང་དང། ཆར་གྱི་གནོད་པའམ། ཐན་པའི་གནོད་པ་ཡང་རུང་སྟེ། གནོད་པ་དང། ནད་འགོ་བ་དང། འཁྲུག་པ་ཞིག་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན། རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་
རིགས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་སུ་བྱ། བཙོན་དུ་བཟུང་བ་རྣམས་གཏང་བར་བྱ་ཞིང་གོང་དུ་སྨོས་པ་བཞིན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེ་ལ་དེ་ལྟ་བུར་མཆོད་པ་བྱས་ན་རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་རིགས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་དེའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས། བདེ་བ་དང། ཡུལ་བདེ་བ་དང། ལོ་ལེགས་པར་འགྱུར་རླུང་དང། ཆར་དུས་སུ་ལྡང་ཞིང་ལོ་ཏོག་འགྲུབ་པར་འགྱུར་
རོ༑ །ཡུལ་དེ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནད་མེད་པ་དང། བདེ་བ་དང། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་མང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་དེར་གནོད་སྦྱིན་དང། སྲིན་པོ་དང། འབྱུང་པོ་
དང། ཤ་ཟ་མ་རུངས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཙེ་བར་མི་འགྱུར་རོ་།ལྟས་ངན་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་རིགས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་
དེའི་ཚེ་དང། མདོག་དང། སྟོབས་དང། ནད་མེད་པ་དང། དབང་ཕྱུག་རྣམས་མངོན་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ས་བྱང་ཆུབ་སེམས་


[431B] །རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟར་ན་ཚེ་ཡོངས་སུ་ཟད་ནས་ཡང་མངོན་པར་སྐྱེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱབས་གྲོལ་གྱིས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཀུན་
དགའ་བོ། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དགུ་ཡོད་པར་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལས་མ་ཐོས་སམ། དེའི་ཕྱིར་སྔགས་དང། སྨན་གྱི་སྤྱོར་བ་རྣམས་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ནད་
ཀྱིས་བཏབ་པ་ལ་དེ་ནད་ཚབས་མི་ཆས་ཀྱང་སྨན་དང། རིམ་གྲོ་བྱེད་བ་དང་མི་ལྡན་ནམ། ཡང་ན་སྨན་པ་སྨན་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་ཡང་ཡོད་དེ་འདི་ནི་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དང་པོའོ། །དུས་
མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་གཉིས་པ་ནི། གང་དག་རྒྱལ་པོའི་ཆིད་པས་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་གསུམ་པ་ནི། གང་དག་ཧ་ཅང་བག་མེད་དེ་བག་མེད་པར་གནས་པ་དེ་
དག་ལ་མི་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་མདངས་འཕྲོག་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་བཞི་པ་ནི་གང་དག་མེས་ཚིག་སྟེ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པའོ་།དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་ལྔ་པ་ནི། གད་དག་ཆུས་
འཆི་བའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དྲུག་པ་ནི། གང་དག་སེང་གེ་དང། སྟག་དང། ཝ་དང། སྦྲུལ་དང། གཅན་ཟན་ཁྲོ་བོའི་ནང་དུ་ཆུད་དེ་འཆི་བའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་བདུན་པ་ནི་
གང་དག་རི་ཁ་ནས་གཡང་དུ་ལྷུང་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་བརྒྱད་པ་ནི། གང་དག་དུག་དང། བྱད་དང། རོ་ལངས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་གསོད་པའོ། །དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དགུ་པ་ནི། གང་


[432A]༄༅། །དག་ཟས་དང། སྐོམ་མ་རྙེད་ནས་བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པས་ཉེན་ཏེ་འཆི་བའི་དུས་བྱེད་བའོ། །མདོར་ན། འདི་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དུས་མ་ཡིན་
པར་འཆི་བ་ཆེན་པོར་བསྟན་པ་སྟེ། གཞན་ཡང། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་པ་ནི་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །དེ་ནས་འཁོར་དེར་གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་འདུས་
པར་གྱུར་ཏེ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཇི་འཇིགས་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་རྒྱན་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་
ཆེན་པོ་གཟའ་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་རླུང་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་གནས་བཅས་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་དབང་འཛིན་དང་
གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་བཏུང་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་སྨྲ་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་བསམ་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་
ཆེན་པོ་གཡོ་བ་འཛིན་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་རྫོགས་བྱེད་དེ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གོ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་རེ་རེ་
ལ་ཡང་གཡོག་གནོད་སྦྱིན་བདུན་འབུམ་བདུན་འབུམ་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཚིག་གཅིག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་བདག་ཅག་གིས་བཅོམ་


[432B]དེའི་མཚན་ཐོས་ཏེ་བདག་ཅག་ལའང་ངན་འགྲོར་མཆི་བའི་འཇིགས་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བདག་ཅག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་
མཐུན་པར་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་།ཆོས་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དང། སྨན་པ་དང། བདེ་བའི་
སླད་དུ་སྤྲོ་བར་བགྱིའོ། །བྱེ་བྲག་དུ་ནི་གྲོང་ངམ། གྲོང་ཁྱེར་རམ། གྲོང་རྡལ་ལམ། དགོན་པའི་གནས་གང་ན་མདོ་སྡེ་འདི་སྤྱོད་པ་དང། གང་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་
གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེའི་མཚན་འཆང་བ་དང། མཆོད་པ་དང། རིམ་གྲོ་བགྱིད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་བདག་ཅག་གིས་བསྲུང་བར་བགྱི། ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བར་བགྱི། གནོད་པ་
ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བགྱི། བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་དེ་དག་ལ་ལེགས་སོ་
ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་དག་གང་གི་ཕྱིར་ཁྱེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་དེ་ལ་བྱས་པ་གཟོ་ཞིང་རྗེས་སུ་དྲན་ལ་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་ཞུགས་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་།དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་


[433A]༄༅། །གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །
བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། འདི་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཟུངས་ཤིག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་རྡོ་རྗེས་དམ་བཅས་པ་
ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུངས་ཤིག་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྦྱོང་ཞིང་རེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐོང་བ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུངས་ཤིག་གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ཆེན་པོ་
བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་དམ་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུངས་ཤིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་གྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་
དག་དང། གསང་བའི་བདག་པོ་ལག་ན་རྡོ་རྗེ་དང། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་དག་དང། ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཕགས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨན་གྱི་བླ་བཻ་ཌཱུརྱའི་འོད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་


[433B]། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཛི་ན་མི་ཏྲ་དང་དཱ་ན་ཤཱི་ལ་དང། ཞུས་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙྪ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ། སྐད་གསར་བཅད་
ཀྱིས་ཀྱང་བཅོས་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།།
