
[122B] །།རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ཨཀྵ་ཡ་མ་ཏི་ནི་རྡེ་ཤ་ནཱ་མ་མཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་
ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་
བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པའི་འཁོར་གྱི་ཁྱམས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་


[123A]༄༅། །ཅད་ཀྱི་གནས། བསོད་ནམས་ཆེན་པོའི་རྒྱན་གྱི་ཚོགས་བསགས་པ། སྤྱོད་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པས་མངོན་
བར་གྲུབ་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་གནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཐའ་ཡས་པ་བསྟན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཆགས་
པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ། དགའ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་སྐྱེད་པ་དང། དྲན་པ་དང། བློ་གྲོས་དང། རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ། མཛེས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་
ཀུན་ནས་མ་སྨད་པ། ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ། དེ་ལ་མ་ཆགས་པའི་རྟོགས་པ་ལ་འཇུག་པ། ཕྱི་མའི་མཐའི་བསྐལ་པར་མངོན་པར་བསྟོད་པ། ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་
དཔག་ཏུ་མེད་པ་ན་བཞུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ནི་རབ་ཏུ་བསྐོར། སློབ་མ་ཤིན་ཏུ་
དུལ་བ་མཐའ་ཡས་པའི་ཚོགས་ནི་མངའ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མངའ་བརྙེས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པའི་ཚུལ་ནི་རབ་ཏུ་མཁྱེན་དབང་པོ་དམ་པའི་མཆོག་ནི་བརྙེས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལེགས་པར་འཇོམས་པ་ལ་ནི་མཁས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི་རྒྱུན་མ་བཅད་ཅིང་


[123B]ཆེན་པོ་དང་ཐབས་གཅིག་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཅང་ཤེས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ། ཡང་དག་པར་ཤེས་པས་སེམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་
པར་གྲོལ་བ། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་འཇོམས་པ་ལ་བརྩོན་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་སྲས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཟབ་མོ་ལ་གནས་པར་མཁས་པ། དམིགས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ། སྤྱོད་ལམ་མཛེས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། སྦྱིན་པའི་གནས་ཆེན་པོར་གྱུར་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་བཀའ་ལ་ཤིན་ཏུ་ཞུགས་པ་ཤ་སྟག་གོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དང་ཡང་ཐབས་གཅིག་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣ་ཚོགས་ནས་འདུས་པ་གྲངས་མེད། ཚད་མེད་
དཔག་ཏུ་མེད། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། མཚུངས་པ་མེད། དཔེར་ན། གཞལ་དུ་མེད། བསྐྱེད་དུ་མེད། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་ཐབས་
གཅིག་སྟེ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་ཡས་པ་རྩལ་གྱིས་གནོན་ཅིང། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་ལ་མཁས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་ཅིང་རིམ་
གྲོ་བྱེད་པར་གྱུར་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཉན་པ་དང། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་མི་ངོམས་པ། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ཐབས་


[124A]༄༅། །དང༑ ཤེས་རབ་དམ་པའི་མཆོག་ཐོབ་པ། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ། རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། སྤྲོས་པ་ཐམས་
ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་ལ། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གློག་གི་ལྷ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དྤ་
གཡུལ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་སྣང་བའི་སྙིང་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྩལ་གྱིས་དཔའ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིད་གཉིས་
ཤིན་ཏུ་འཇོམས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲ་རྣམ་པར་བསྒྲགས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་བལྟ་བའི་མིག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མུན་པ་དང་བྲལ་བ་
དང༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང། འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གྲངས་མེད། དཔག་ཏུ་མེད་བསྐྱེད་དུ་མེད། བསམ་གྱིས་
མི་ཁྱབ། མཚུངས་པ་མེད། དཔེ་མེད། གཞལ་དུ་མེད། ཚད་མེད། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དག་དང་ཐབས་གཅིག་གོ་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང། ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སྒོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་བཀོད་པ་ལ་དམིགས་པ། སངས་


[124B] སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བྱེད་པའི་ཚུལ་དང། གཟུངས་ཀྱི་
ཕྱག་རྒྱའི་སྒོར་འཇུག་པ། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལ་གཟུད་པའི་སྒོར་འཇུག་པ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཟུད་པའི་སྒོར་འཇུག་པ། ཕྱིར་
མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་མི་སྐྱེ་ཞིང་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་སྟོན་པ། བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་དུ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་གཅིག་ཏུ་མཚུངས་པ་ཉིད་
ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ། ཚུལ་གཅིག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་དང། དབང་པོ་ལ་གཟུད་པར་བསྟན་པ། སྙིང་པོའི་རྗེས་སུ་
སོང་བའི་ཆོས་རྣམ་པར་ངེས་པ། བདུད་ཀྱི་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་བྱེད་པ། ཚུལ་བཞིན་གྱི་ཆོས་ལ་གཟུད་པའི་སྒོར་འཇུག་པ། ཉོན་མོངས་པ་དང། ལྟ་བར་གྱུར་
པ་ཐམས་ཅད་འདུལ་བ། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། མཐའ་ཡས་ཤིང་མཚུངས་པ་མེད་པའི་བསྔོ་བ་ལ་མཁས་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བསྟན་
པ༑ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྒོར་འཇུག་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་


[125A]༄༅། །དུ་ཤིན་ཏུ་གཏན་ལ་བབ་པར་བསྟན་པ། མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཟབ་མོ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ། བསོད་
ནམས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་བསགས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་དང། གསུང་དང། ཐུགས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱན་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ། དྲན་པ་དང། བློ་གྲོས་དང་
རྟོགས་པ་དང། མོས་པ་དང། ཤེས་རབ་མི་ཟད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཐེག་པས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་ལུས་དང། སེམས་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ཤེས་པ་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སར་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་གསུང་ངོ། །སྟོན་ཏོ། །རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །མོས་པར་མཛད་དོ། །འཛིན་དུ་འཇུག་གོ། ཀློག་
ཏུ་འཇུག་གོ། ཤེས་པར་མཛད་དོ། །རྣམ་པར་རིག་པར་མཛད་དོ། །རབ་ཏུ་ཤེས་པར་མཛད་དོ། །འཇུག་པར་མཛད་དོ། །འགྲེལ་ཏོ། །རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །གསལ་བར་མཛད་
དོ༑ ༑ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དོན་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་རབ་


[125B] ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་གསེར་གྱི་འོད་ཆེན་པོ་སྣང་བར་གྱུར་ཏོ། །གསེར་གྱི་འོད་སྣང་བ་དེས་རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པའི་འཁོར་གྱི་ཁྱམས་ཐམས་ཅད་དང། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་
ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འྡིའང་གསེར་གྱི་འོད་ཆེན་པོ་དེས་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་འོད་
མ་གཏོགས་པར་གང་གཞན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་ཉི་མ་དང། ཟླ་བའི་འོད་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཀྱི་འོད་
དང༑ ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་འོད་དང། མེ་དང། ནོར་བུ་དང། རིན་
པོ་ཆེ་དང། གློག་དང། སྐར་མ་རྣམས་ཀྱི་འོད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་པོར་བྱས་ཏེ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་མི་གསལ་བར་གྱུར་ཏོ། །གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་ཁམས་འདིའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་ན་བསགས་པའི་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་དང། མུན་ནག་མི་སྣང་བས་ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་འདི་ལྟར་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེ་བ། འདི་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བ། འདི་ལྟར་དབང་ཆེ་
བས་ཀྱང་ལྷ་མ་མེ། ལྷན་ནེ། ལྷང་ངེར་མ་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀྱང་འོད་དེས་སལ་ལེར་གྱུར་ཏེ། འོད་དེ་ལ་རྩྭ་དང། ཤིང་གེལ་པ་དང་སྨན་དང། ནགས་ཚལ་རྣམས་སྒྲིབ་པར་མི་བྱེད་དོ།།


[126A]༄༅། །རི་ནག་པོ་རྣམས་དང། གངས་ཀྱི་རི་དང། རི་རབ་དང་ཁོར་ཡུག་དང། ཁོར་ཡུག་ཆེན་པོ་དང། རི་བཏང་ཟུང་དང། རི་བཏང་ཟུང་ཆེན་པོའང་རུང་སྟེ། རིའི་
རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྒྲིབ་པར་མི་བྱེད་དོ། །མ་ནར་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ཡན་ཆད་ཐམས་ཅད་དུ་ཐལ་ཏེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱས་ནས་ས་ལེར་གྱུར་ཏོ། །གང་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་སམ། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་པ་རྣམས་སམ། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་
གྱི་ལུས་ལ་འོད་དེས་ཕོག་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མེད་པར་གྱུར་ཏེ། ལུས་དང། སེམས་རབ་ཏུ་ཚིམ་པར་གྱུར་ཅིང་བདག་ཉིད་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་དང་
ལྡན་པ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པའི་འཁོར་གྱི་ཁྱམས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཁོར་ཡུག་ཐམས་ཅད་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་པདྨ་ཁ་
ཚོན་ཤིང་རྟའི་ཕང་ལོ་ཙམ། འདབ་མ་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་དང་ལྡན་པ། དྲི་ཞིམ་པ། བཀྲ་བ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་དང་ལྡན་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བ། སྟེང་རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་ཀྱི་
དྲབས་གཡོགས་པ། ཀ་ཙ་ལིནྡེ་ལྟར་འཇམ་ཞིང་རེག་ན་བདེ་བ་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་སའི་རུམ་ནས་འཐོན་ཏེ་མངོན་པར་འཕགས་སོ། །རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ་དེ་དག་རེ་རེ་ལས་དྲི་གང་བྱུང་བའི་


[126B]ཀུན་ཏུ་རྒྱས་ཏེ། གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིའི་ལྷ་དང། མིའི་སྤོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་པདྨའི་དྲི་
དེས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷ་དང། མི་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་གང་རྣམས་ཀྱི་སྣའི་
རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་པདྨའི་དྲི་དེས་ཕོག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དགའ་བ་དང་ལྡན་ཏེ། བདག་ཉིད་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་སྙམ་དུ་ཤེས་སོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་
གསེར་གྱི་འོད་དེ་དང། པདྨ་བཀོད་པ་བྱུང་བ་དེ་དག་མཐོང་ངོ་།མཐོང་ནས་ཀྱང་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར། རྨད་དུ་གྱུར་ནས། སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་
གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འོད་བལྟ་
ན་སྡུག་པ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་རབ་ཏུ་གདའ་ཞིང། པདྨ་བཀོད་པ་སྔོན་མ་མཐོང་མ་ཐོས་པ་འདི་དག་བྱུང་བ་སུའི་སྔ་ལྟས་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་
ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀུན་དགའ་བོ་འདི་ནི་ཤར་ཕྱོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཕྲག་


[127A]༄༅། །དྲུག་ཅུས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཞིང་མདུན་དུ་བདར་ནས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འོང་སྟེ། དེ་དག་འོང་བའི་སྔ་ལྟས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས་
རིང་པོ་མ་ལོན་པར་དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ས་ཆེར་གཡོ་བར་བྱེད་ཅིང་འོད་ཟེར་ནི་རབ་ཏུ་གཏོང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོས་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཆེན་པོ་ནི་འབེབས། སིལ་སྙན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དང། གླུ་རབ་ཏུ་ལེན་
ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏེ་མདུན་དུ་བདར་ནས། ལྷན་ཅིག་ཏུ་རིན་པོ་ཆེ་བཀོད་པའི་འཁོར་གྱི་ཁྱམས་ག་ལ་བ་དེར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་
འོངས་ཏེ་ལྷགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་ན་འཁོད་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་
ཐམས་ཅད་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་ཅིང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚུལ་དང་འདྲ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ་།རྡུལ་མེད་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་དཔའ་བོ་འདོད་
ཆགས་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་རབ་རིབ་མི་མངའ་སྤྱན་གསུམ་རྣམ་པར་སྦྱངས། །སྐྱོན་རྣམས་བསལ་བ་དྲི་མ་གསུམ་དང་ཐ་བ་སྤངས་།རྡུལ་བྲལ་སངས་རྒྱས་ཐུགས་རྗེ་ཅན་ལ་ཕྱག་


[127B] །འཇིགས་དང་བྲལ་ཞིང་གཏི་མུག་དྲ་བ་རྣམ་པར་བསལ། །སྟོབས་བཅུ་རྒོལ་བའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ཐུལ་བར་དཀའ། །ལོག་པའི་ལམ་ཞུགས་ཕ་རོལ་ཚོགས་སྐྲག་མཛད། །
སེང་གེ་ལྟ་བུར་བསྙེངས་པ་མི་མངའ་ས་ལ་གཤེགས། །ལྷ་ཡུལ་ས་སྟེང་ན་ཡང་སྐྱོན་རྣམས་ཀུན་དང་བྲལ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཡན་ལག་དྲི་མ་མི་མངའ་ལམ་མེར་བཞུགས། །མུན་དང་རབ་རིབ་མ་
རིག་ལེགས་པར་རབ་བསལ་ནས། །སྤྲིན་གྱི་དྲ་བ་ལས་སྒྲོལ་ཉི་མ་བཞིན་དུ་ལྷན། །འགྲོ་བ་འདི་རྣམས་མགོན་སྐྱབས་མེད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱུར། །རྒ་དང་འཆི་བས་མནར་ཞིང་གནས་
སྐབས་མ་མཆིས་ལ། །སེམས་ཅན་མཆོག་གིས་ཐུགས་བརྩེ་ཐུགས་རྗེ་བསྐྱེད་མཛད་ནས། །སྨན་པ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་གྲོལ་བར་མཛད་ཅིང་གཤེགས། །མ་རིག་པ་དང་གཏི་མུག་སྲིད་
མཚོ་རྒལ་དཀའ་བ། །ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་རྣམ་མངའ་དབའ་ཀློང་མང་པོ་ལས། །གཞན་ལས་མ་གསན་པར་ནི་བདག་ཉིད་རབ་བརྒལ་ཏེ་།པདྨ་བཞིན་དུ་ཆགས་པ་མི་མངའ་རྣམ་
པར་གཤེགས། །ཆོས་འདི་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་བདག་མ་མཆིས་།བྲག་ཅ་སྒྲ་སྐད་བཞིན་དུ་བསྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ལགས། །མ་བགྱིས་བྱེད་པ་པོ་དང་ཚོར་བ་མ་
མཆིས་པར། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་སེམས་ཅན་ཕན་ཕྱིར་རབ་ཏུ་གསུང་།འཇིག་རྟེན་ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་རི་ཡི་ཆུ་བཞིན་གཡོ། །མི་མཁས་སྐྱེ་བོས་བསྟེན་པ་སྙིང་པོ་མ་མཆིས་


[128A]༄༅། །པ༑ ༑ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྟོན་ཀའི་སྤྲིན་དང་འདྲར་མཁྱེན་ནས། །སྲིད་ལས་བརྒལ་བར་གྱུར་ཅིང་སྲིད་པ་ཀུན་ལ་སྨོད་།པདྨ་དཀར་པོ་འདབ་
མ་རྒྱས་འདྲའི་སྤྱན་མངའ་བ། །ཉི་ཟླ་བརྒྱ་བས་ལྷག་པའི་གཟི་བརྗིད་མངའ་བ་པོ། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་ན་བསྟོད་ཅིང་བསྔགས་པ་བསྟོད་འོས་པ། །མི་འདུལ་སྙུན་དང་བྲལ་བ་ཁྱོད་ལ་
ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མི་ཡི་ཁྱུ་མཆོག་མཐའ་ཡས་པ་ཡི་ཕ་རོལ་གཤེགས་།ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཀུན་གྱི་ཕ་རོལ་བྱོན་གྱུར་པ། །བདེ་བར་གཤེགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འདི་དག་དཔག་
མི་ལང། །སངས་རྒྱས་བསོད་ནམས་ཞིང་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ལོ་།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་པོ་དེ་དག་
དང་བཅས་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚུལ་དང་འདྲ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་ནས་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལས་བབས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་
ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་བདུན་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གནང་ནས་འཁོར་དང་བཅས་ཏེ། པདྨའི་སྙིང་པོ་དེ་དག་
ལ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་དུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་


[128B] བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་
ཟད་པ་འདི་གང་ནས་མཆིས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་མིང་ཅི་ཞེས་བགྱི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་འདི་ནས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་འདི་ལ་དྲིས་ཤིག་དང། འདི་ཉིད་ཁྱོད་ལ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་
ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་གང་ནས་འོངས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་མིང་ཅི་
ཞེས་བྱ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་འདི་ནས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་ཡོད། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། གནས་བརྟན་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ལ་ད་དུང་དུའང་འོང་བ་དང། འགྲོ་བའི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་ངམ། སྨྲས་
པ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་གིས་འདུ་ཤེས་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདུ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་བློ་མི་འཇུག་ན། དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་འོད་འདི་ལྟར་གང་ཁྱོད་གང་ནས་འོངས་སྙམ་དུ་སེམས། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བསྡུ་བའི་ཚིག་གོ་བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བསལ་


[129A]༄༅། །བའི་ཚིག་གོ་གང་ལ་བསྡུ་བའི་ཚིག་མེད་པ་དང། བསལ་བའི་ཚིག་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དོ། །འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་པ་
རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟད་
པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་
བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྨོན་ལམ་
ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་སྨོན་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་སྨོན་ལམ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དོ། །འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་
པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་
ལ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དོ། །འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་


[129B] འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པའི་སྒོའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་
རྣམ་པར་རིག་པའི་སྒོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རིག་པའི་སྒོ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དོ། །འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་
རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འོང་བའི་ཡུལ་ལོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འགྲོ་བའི་ཡུལ་ལོ། །གང་ལ་འོང་བའི་ཡུལ་
མེད་པ་དང། འགྲོ་བའི་ཡུལ་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་
དེ་ནི་རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྐྱེན་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། རྐྱེན་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་
འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་
ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲལ་པར་འབྱུང་བ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། རྟེན་


[130A]༄༅། །ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་
བའོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །
གང་ལ་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་
པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་དང། ཡི་གེ་དང། བརྡའོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་དང་
ཡི་གེ་དང། བརྡ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །གང་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་དང། ཡི་གེ་དང། བརྡ་མེད་པ་དང། ཐ་སྙད་ཀྱི་སྒྲ་དང། ཡི་གེ་དང། བརྡ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་ལ་འོང་བའང་
མེད། འགྲོ་བའང་མེད་དེ། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་
སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱི་སྤོབས་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་གྱི། ཅི་ནས་དེ་ལྟ་བུ་སྔོན་མ་ཐོས་པའི་གནས་རྣམས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འདྲིའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་


[130B] དཔེར་ན། ཡུལ་བཙས་དང། ཤོ་གམ་གཅོད་པའི་མི་ཞིག་ཡོད་དེ། དེས་མི་རེང་ངམ། ཁུར་ཐོགས་ཏེ་ལམ་ནས་འགྲོ་བ་ལ་མི་ཁྱོད་ཅི་ཞིག་ཐོགས་ཞེས་འདྲི་ཞིང་ང་ལ་ཡུལ་བཅས་
དང། ཤོག་མ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་ཟེར་བ་དེ་བཞིན་དུ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ཅག་ཉན་ཐོས་གཞན་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ། གཞན་ལས་ཐོས་པ་ལ་མོས་པར་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་
སྣང་བ་ཉེ་བར་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཁྱོད་ལྟ་བུ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ལ། གང་ལས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་མང་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཐེག་པ་
ཆེན་པོ་འདི་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དྲི་བར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་གང་ནས་འོངས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་མིང་ཅི་ཞེས་བྱ་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་འདི་ནས་ཇི་སྲིད་ན་ཡོད་པ་ལེགས་པར་སྟོན་ཅིག་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་བ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་ན་
བཞུགས་ཀྱི་འདི་ལ་ཞུས་ཤིག་དང། དེས་ཁྱོད་ལ་ལན་ལྡོན་པར་འགྱུར་ཏེ། འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་
རད་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་འདི་གང་ནས་མཆིས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་དང། འཇིག་


[131A]༄༅། །རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་མིང་ཅི་ཞེས་བགྱི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་འདི་ནས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་མཆིས། འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་མཚན་དང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེའི་མིང་ཐོས་ནས། སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས། གྲངས་མ་མཆིས་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་གོ་ཆ་འཚལ་བར་འགྱུར་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་
བསྟན་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདེ་བར་གཤེགས་པས་བསྟན་དུ་གསོལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་
ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་ཟུངས་ཤིག་དང། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དེའི་མིང་ཐོས་ནས། དད་པ་དང། མོས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ལ་མི་སྐྲག་པར་བྱའོ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མི་བྱའོ། །
དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་
བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་ཤར་ཕྱོགས་ལོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་ཕྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་འདས་པ་ན་


[131B] དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ད་ལྟར་བཞུགས་ཏེ་
འཚོ་ཞིང་གཞེས་ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དེ་ནས་འོངས་སོ། །ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་འཛུམ་པ་དེ་ན་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགེ་འདུན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འབའ་ཞིག་སྟེ། སྔོན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ། སྦྱིན་པ་དང། དུལ་བ་དང། ལེགས་
པར་སྡོམ་པ་དང། དེས་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཐོས་པ་དང་བག་ཡོད་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ། བཟོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་
ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་ཅིང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པས་དགེ་བའི་ཚོགས་བསགས་པ། བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་
མངོན་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རོལ་པ། ཤེས་རབ་ཀྱི་འོད་དང། སྣང་བ་ཆེན་པོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ། བྱམས་
པའི་སེམས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དང་མཚུངས་པ། སྙིང་རྗེ་བའི་བསམ་པ་བརྟན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ། དགེ་བས་ཆོས་ལ་ཡང་


[132A]༄༅། །དག་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ། ཉེས་པ་དང། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང། ང་རྒྱལ་ཤིན་ཏུ་སྤངས་པ། བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་གཉིས་དང་བྲལ་བ་
སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ། བདུད་ཀྱི་ལྕགས་ཀྱུ་དང། ཉོན་མོངས་པ་དང། འཐབ་མོའི་རྙོག་པ་རྣམ་པར་སེལ་བར་
བྱེད་པ༑ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་དང། དབང་པོ་མཆོག་དང། མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པའི་སྒྲུབ་པའི་ཤེས་པ་སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་དང། ནོར་དང། ཤེས་པ་རབ་ཏུ་
སྦྱིན་པ༑ སེམས་ས་དང། ཆུ་དང། མེ་དང། རླུང་དང་མཚུངས་པ་ཕ་རོལ་རྒོལ་བ་དང། ལོག་པའི་ཚོགས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ། གཡུལ་ལས་རྣམ་
པར་རྒྱལ་ཏེ་རྒྱལ་མཚན་དང། བ་དན་སྒྲེང་ཞིང་མི་ཟློག་པར་དཔའ་བ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་དང། སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པས་འཁོར་གྱིས་འཇིགས་པ་དང། བག་
ཚ་བ་མེད་པ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་དང། མེད་པ་དང། གཉིས་ཀའི་མཐར་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བས་དབུ་མའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང། བདག་དང། བདག་
གི་དང༑ སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། སྐྱེ་བ་པོ་དང། གསོ་བ་དང་སྐྱེས་བུ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་བུ་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང་བྱེད་པ་པོ་དང། ཚོར་བ་པོ་དང་


[132B] ཆད་པ་དང། འབྱུང་བ་དང། འཇིག་པ་དང་ལྟ་བར་གྱུར་པའི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། གཟུངས་དང། མདོ་སྡེའི་རྒྱལ་པོ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པ། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་སྒྲ་བསྒྲགས་ཀྱང་སྤོ་བས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་
དང༑ རྣམ་པར་འཕྲུལ་བ་དང། ཆོ་འཕྲུལ་སྟོན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་ཡས་པ་གནོན་པ་དང། རྣམ་པར་གནོན་པ་དང། འགྲོ་བ་དང། འོང་བ་ལ་མཁས་པ། འཇིགས་པ་
དང༑ ཁྲོ་བ་དང། ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། དྲེགས་པ་ཀུན་ཆད་པས་སེང་གེའི་སྒྲ་མངོན་པར་བསྒྲགས་པ། སེམས་ཅན་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཛའ་བཤེས་བརྟན་པ་
མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ལ་འགོད་པ། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ལས་འབྲུག་གི་སྒྲ་འབྱུང་ཞིང། རིག་པ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་གློག་དང། བདུད་རྩིའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབེབས་པ། ཆོས་རིན་པོ་
ཆེ་རབ་ཏུ་གཏོར་བས། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་མི་འཆད་པར་བྱེད་པ། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལྟ་བུར་བསམ་པ་དག་ཅིང་ཕྱི་ནང་དུ་བློ་རབ་ཏུ་སྦྱངས་པ། མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་
པོའི་མཆོག་དང། རང་གི་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་རྒྱན་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བསྐུར་བ། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་


[133A]༄༅། །པས་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་གྱུར་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མོས་པ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སའི་སྙིང་
པོའི་གདན་མནན་པ་དང། རྣམ་པར་མནན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པའི་ཚུལ་ཤེས་པ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོ་ག་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རབ་ཏུ་སྟོན་ཅིང། རབ་ཏུ་གཟུང་བ་
དང་ཚར་གཅོད་པས་སེམས་ལ་དཔའ་ཞིང་དབང་བྱེད་པ་དང། བླ་ན་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བ་ཤ་སྟག་སྟེ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེའི་དགེ་འདུན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟ་བུ་ཤ་སྟག་གོ་དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་བསྔགས་པ་དང། ཡོན་ཏན་དང་
ཕན་ཡོན་བསྟན་པ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་ཐོས་ནས་ཚིམ་ཞིང་མགུ་ལ་ཡི་རངས་ཏེ་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་དགའ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ཏེ་ལྷའི་མེ་ཏོག་ཨུཏྤ་ལ་དང། པདྨ་དང་
ཀུ་མུ་ད་དང། པདྨ་དཀར་པོ་དང། མནྡ་ར་བ་དང། མནྡཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དེ་དག་ལ་གཏོར་ནས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འདི་འདྲ་བ་དག་ལ་བལྟ་བ་དང། ཕྱག་བྱ་བ་དང། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་རྙེད་པ་ནི་བདག་ཅག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །གང་


[133B] ཕན་ཡོན་བསྟན་པ་འདི་ཐོས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་རྙེད་པ་ལེགས་
པར་རྙེད་དོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ན་སྲོག་ཆགས་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་གནས་བརྟན་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་འཛུམ་པ་དེ་ན་ངན་སོང་དང། མི་ཁོམ་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྒྲའང་
མེད་དེ༑ ལྟུང་བའི་འཁྲུལ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲའང་མེད་ལོག་པའི་སྒྲུབ་པ་དང། བསླབ་པ་ལས་འདས་པའི་སྒྲའང་མེད། བུད་མེད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་སྒྲའང་མེད། སེར་
སྣ་དང༑ འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། གནོད་སེམས་དང། ལེ་ལོ་དང། གཡེང་བ་དང། འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒྲའང་མེད། སྒྲིབ་པ་དང། ཆོད་པ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་
བ་དང༑ བག་ཆགས་ཀྱི་སྒྲའང་མེད། རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་སྒྲའང་མེད། སེམས་ཅན་དང། ཐེག་པ་དང། ཞིང་ཐ་དད་པའི་སྒྲའང་མེད། སངས་རྒྱས་ཐ་དད་པའི་སྒྲའང་མེད་
ཆོས་ཐ་དད་པའི་སྒྲའང་མེད། དགེ་འདུན་ཐ་དད་པའི་སྒྲའང་མེད། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པའི་སྒྲའང་མེད། ངར་འཛིན་པ་དང། ང་ཡིར་འཛིན་


[134A]༄༅། །པ་དང། ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྒྲའང་མེད། བདུད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང། བག་ཆགས་ཀྱི་སྒྲའང་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ནི་ཡངས་
ཤིང་རྒྱ་ཆེ་སྟེ། གླིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ཡོད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་གྱིས་ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་གཅིག་གི་འོད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་སྣང་ངོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
དེའང་ལག་མཐིལ་བཞིན་དུ་མཉམ་ཞིང་བཻ་ཌཱུརྱ་སྔོན་པོའི་ས་གཞི་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་པདྨས་རབ་ཏུ་སྤྲས་ཏེ། ཀ་ཙ་ལིནྡི་ལྟར་འཇམ་ཞིང་རེག་ན་བདེ་བ། མིག་མང་རིས་
སུ་བྲིས་པ། རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་གི་ར་བས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ། རྟག་ཏུ་མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་མཛེས་པར་བྱས་པ། རྡོ་དང། གསེག་མ་དང་གྱོ་མོ་དང། བོང་བ་དང། རི་ནག་
པོ་མེད་དེ། རི་རབ་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པ། ལྷ་དང། མིའི་ལོངས་སྤྱོད་བྱེ་བྲག་མེད་ཅིང། སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཟས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དགའ་བ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཟས་
ཏེ༑ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བླ་ན་མེད་པ་མ་གཏོགས་པར་རྒྱལ་
པོ་གཞན་གང་ཡང་མེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་ཡི་གེ་དང། སྒྲ་དང། བརྡའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཆོས་མི་སྟོན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་བྱང་


[134B]ཏེ། མིག་མི་འཛུམ་པར་བལྟས་པས། སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་སྟེ། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་
པ་ཐོབ་པར་ལུང་བསྟན་པའང་བྱིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའང་མི་འཛུམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་གང་ཞེ་ན། གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
ཀྱིས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཚེ་དང། རིགས་དང། རུས་དང། ཆོ་རིགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སྔོན་གྱི་མཐའི་དཀར་པོའི་སྤྱོད་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཤེས་པས་སེམས་
པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་གནས་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། མཐོང་བ་དང། ཐོས་པ་དང། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་
དང༑ རྣམ་པར་རིག་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སེམས་དང། ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སྤྲོས་པ་དང། ལྟ་བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སྐྱེ་བ་དང། གནས་པ་དང། འཇིག་
པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། གཟུང་བ་དང། རྩོད་པ་དང། བཏང་བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། དྲན་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཡོངས་སུ་རྟོག་
པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། གཅིག་དང། ཐ་དད་པ་དང། སོ་སོ་བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་བགྲང་


[135A]༄༅། །བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ནང་དང། ཕྱི་རོལ་ཏུ་གཡོ་བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་མ་དང། བླང་བ་དང། ངོར་བས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཁ་དོག་
དང༑ དབྱིབས་དང། རྟགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སྤྱོད་ལམ་དང་སྤྱོད་པ་དང། སྤྱོད་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། ཤེས་རབ་དང། རྣམ་པར་
གྲོལ་བ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ། སྟོབས་དང། མི་འཇིགས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པར་སྒྲོ་བཏགས་
པས་རབ་ཏུ་མ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ། རྒྱུ་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ང་ཡི་བ་མེད་པ། ཡིད་
ལ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་པ། དྲན་པ་མེད་ཅིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་འབྱུང་བ་དང། འཇིག་པའི་གནས་མ་ཡིན། ཐོགས་པ་མེད་པ་མ་
ཡིན༑ འཇུག་པ་མ་ཡིན། གནས་པ་མ་ཡིན། མི་གནས་པ་མ་ཡིན། རབ་ཏུ་གནས་པ་མ་ཡིན། ཡང་དག་པར་གནས་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
གནས་མ་ཡིན། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གནས་མ་ཡིན། སའི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་


[135B] ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་མ་ཡིན། མེའི་ཁམས་ཀྱི་མ་ཡིན་རླུང་གི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་མ་ཡིན། མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་མ་ཡིན་
དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་མ་ཡིན། སྒྲའི་མ་ཡིན། སྣའི་མ་ཡིན། དྲིའི་མ་ཡིན། ལྕེའི་མ་ཡིན། རོའི་མ་ཡིན། ལུས་ཀྱི་མ་ཡིན། རེག་བྱའི་མ་ཡིན། ཡིད་ཀྱི་མ་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་གནས་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་པའོ། །མཚན་མ་ཐམས་ཅད་མི་ལྡང་བའོ། །གཡོ་བ་དང། སེམས་པ་དང་
བསྐྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་བ་མེད་པའོ། །མཐོང་བ་དང། ཐོས་པ་དང། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང། རྣམ་པར་རིག་པ་མི་སྐྱེད་པའོ་།དབང་པོ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའོ། །སེམས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའོ། །རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའོ། །ཉེས་པ་དང། རྗེས་སུ་ཆགས་
པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་བཅོམ་པའོ། །རྒྱུའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་ཆད་པའོ། །ཕ་རོལ་དང། ཚུ་རོལ་དང། དཔུང་དང། མཐར་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ཆད་པའོ། །སྒྲོ་བཏགས་
པ་མེད་པས་འོད་གསལ་བའོ། །ཕྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དགའ་བ་མེད་པའོ། །མྱང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་མེད་པའོ། །གཟོད་མ་ནས་ཞི་བའི་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པའོ། །འབད་པ་


[136A]༄༅། །ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཟུགས་མེད་པས་ལུས་མེད་པའོ། །ཚོར་བ་མེད་པས་ཚོར་བར་གྱུར་པ་མེད་པའོ། །མདུད་
པ་མེད་པས་མདུད་པ་དང་བྲལ་བའོ། །འདུ་མི་བྱེད་པས་འདུས་མ་བྱས་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པས་རྣམ་པར་མི་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མི་འཛིན་པས་ལེན་པ་མེད་པའོ། །
མི་གཏོང་བས་དོར་བ་མེད་པའོ། །གནས་མེད་པས་མི་གནས་པའོ། །ཚོར་བ་དང་བྲལ་བས་མི་འདུག་པའོ། །མི་འབྱུང་བས་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དྲན་པ་དང། ཡིད་
ལ་བྱེད་པ་དང། སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་བཟུང་བ། མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པ། ལེན་པ་མེད་པས་འདོར་བ་མེད་པ། རབ་ཏུ་ཞི་བ། གཟོད་མ་
ནས་མ་སྐྱེས་པ། མི་སྐྱེ་བས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ། མཉམ་ཞིང་མི་མཉམ་པ་མེད་པར་གྱུར་པ། ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཤིང་མཉམ་པ་
མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་ལམ་ལས་འདས་པ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་སྒྲ་དང། རྣ་དང། དྲི་དང། ལྕེ་དང། རོ་དང། ལུས་དང། རེག་བྱ་དང། ཡིད་དང། ཆོས་ཀྱི་ལམ་
ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་འདི་འདྲ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་རབ་ཏུ་འཐོབ་བོ། །དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་འདི་ཐོབ་མ་ཐག་


[136B]འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པ་འཛིན་ཅིང་བརྗེད་པར་ཡང་མི་བྱེད། དྲན་པར་ཡང་མི་བྱེད་
དེ༑ སྒྲའི་དོན་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ངེས་པར་ཡང་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་
ཇི་ལྟར་འདི་ན་གཞན་གྱི་སྒྲ་དང། སོ་སོ་རང་གི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལྟར་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་གཉིས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་མི་སྟོན་ཏེ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་
གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དོན་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའི་ལུང་བསྟན་པའང་རབ་ཏུ་
འཐོབ་བོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་པ་འདི་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྒྱུན་བཅད་པ་འདི་ནི་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་འདི་ནི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་དབེན་པར་མཐོང་བ་
འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སེམས་ལ་མི་འཇོག་པ་འདི་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་


[137A]༄༅། །སྤྲོས་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དོན་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་
བཟོད་པའི་ལུང་བསྟན་པ་འཐོབ་བོ། །ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་འཛུམ་པ་ལྟ་བུར་གང་དག་
ན༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལྟ་བུ་དག་འཁོད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ངོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་
མི་ཟད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དག་གང་ཁྱེད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་
དང༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་འཛུམ་པ་དེ་མཐོང་བ་ནི་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་
ཏིའི་བུ། ཁྱོད་མི་འཛུམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དེ་དང། པདྨོ་བཀོད་པ་དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་


[137B] ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་འྡིའང་དགེ་བའི་རྩ་བ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་གྱི་བདག་གིས་བལྟའོ། །དེ་ནས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དེའི་ཚེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་སྙོམས་པར་
ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་གནས་བརྟན་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་འཛུམ་པ་དེ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དེ་དང། པདྨོ་བཀོད་པ་དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་མཐོང་སྟེ། མཐོང་ནས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་རང་
རང་གི་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དེ་དག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱིས་དེ་དག་གི་ལག་པ་གཡས་པར་སྔོན་མ་མཐོང་
མ་ཐོས་པའི་མེ་ཏོག་གི་ཕུར་མ་དྲི་རབ་ཏུ་ཞིམ་ཞིང་སྣ་ཚོགས་པ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་དང་ལྡན་ཞིང་ཡིད་དུ་འོང་བ་དག་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ། དེ་དག་གིས་མེ་ཏོག་གི་ཕུར་མ་དེ་དག་


[138A]༄༅། །ཤར་ཕྱོགས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་
གཏོར་ཏོ། །མེ་ཏོག་གི་ཕུར་མ་གཏོར་བ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་ཆགས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དེ་
དང༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་མངོན་པར་གཏོར་ནས་དེ་དག་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཐམས་ཅད་མེ་ཏོག་གིས་གང་བར་གྱུར་ཏོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་གནས་པ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དེ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
མེ་ཏོག་བལྟ་ན་སྡུག་པ་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་གི་ཆར་ག་ལས་འབབ་ཅེས་ཞུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་
གྲོས་མི་ཟད་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་ལ་བལྟ་བ་དང། ཕྱག་བྱ་བ་དང། མཆོད་པ་དང། བསེན་བཀུར་བྱ་བ་དང། ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་དེར་ཕྱིན་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་


[138B] །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེའང་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་སྟོན་ཏེ། དེར་ཡང་སེམས་
ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པས་ཆོས་མངོན་དུ་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
འདི་ནས་ཇི་སྲིད་ཅིག་ན་མཆིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་བཀའ་སྩལ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གངྒཱའི་ཀླུང་བཅུའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་
རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདས་པ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ད་ལྟར་བཞུགས་ཏེ། འཚོ་ཞིང་གཞེས་ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་དག་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་གིས་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་དེ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དེ་དག་བལྟ་བར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་སྐུ་ལས་འདི་ལྟ་བུའི་འོད་ཕྱུང་སྟེ་


[139A]༄༅། །འོད་དེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ཐལ་ནས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་འདི་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་རང་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་བསྟན་ཏེ། དེ་དག་གིས་མཐོང་ནས་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་སྟན་
ལས་ལངས་ཏེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་འདི་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་ཚིག་འདི་
སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བཞག་པ་ཙམ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མ་གང་བ་མ་མཆིས་ན་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་འདི་སྙེད་གང་ནས་འདུས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་ནས་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་འདུས་སོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑ཅིའི་ཕྱིར། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱི་མིང་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བཏགས། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་


[139B] །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
ཆོས་མི་ཟད་པ་བསྟན་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དང་པོ་སེམས་
བསྐྱེད་པའང་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་པར་སྐྱེས་སོ། །ཐེག་པ་གཞན་ལ་འདོད་པ་མེད་པས་
སེམས་དེ་ནི་མ་འབྲེལ་བར་སྐྱེས་སོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པས་སེམས་དེ་ནི་སྲ་བར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཕྱེད་པར་སྐྱེས་སོ། །དགེ་
བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་སེམས་དེ་ནི་བརྟན་པར་སྐྱེས་སོ། །འདུས་བྱས་མི་རྟག་པར་ཤིན་ཏུ་རིག་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་རྟག་པར་སྐྱེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་པས་སེམས་དེ་ནི་མི་གཡོ་བར་སྐྱེས་སོ་།ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བས་སེམས་དེ་ནི་མི་རྫི་བར་སྐྱེས་སོ། །མི་བསྐྱོད་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་
ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་སྐྱེས་སོ། །གཉེན་པོ་མེད་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་དཔེ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པར་འབིགས་པས་ན། སེམས་དེ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་སྐྱེས་སོ། །


[140A]༄༅། །བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཚད་མེད་པ་བསགས་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་མུ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་རྣམས་ལ་སེམས་
དེ་ནི་མཉམ་པར་སྐྱེས་སོ། །ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་མེད་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་མི་མཉམ་པ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་ན། སེམས་དེ་ནི་
རྣམ་པར་དག་པར་སྐྱེས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་འོད་གསལ་བའི་ཕྱིར་སེམས་དེ་ནི་དྲི་མ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །ལྷག་པའི་བསམ་པས་མ་བོར་བས་ན་སེམས་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་
ངེས་པར་བསམ་སྟེ་སྐྱེས་སོ། །བྱམས་པ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་ཞིང་མཚུངས་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་ཡངས་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་འབྱེད་པས་ན་
སེམས་དེ་ནི་རྒྱ་ཆེ་བར་སྐྱེས་སོ། །ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཏང་བས་ན་སེམས་དེ་ནི་སྒྲིབ་བ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྒྱུན་མ་བཅད་པས་ན་སེམས་དེ་
ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བར་སྐྱེས་སོ། །ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཆོག་ཤེས་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་སྐྱེས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་རབ་ཏུ་བསྟོད་
པས་ན་སེམས་དེ་ནི་མངོན་དུ་འགྲོ་བར་བྱས་པར་སྐྱེས་སོ། །ཐེག་པ་གཞན་ལ་ཞུགས་པས་ན་སེམས་དེ་ནི་བལྟ་བར་འོས་པའོ། །སེམས་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་


[140B] །སེམས་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་དུ་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བདེ་
བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རབ་ཏུ་བསགས་ཏེ་སྐྱེས་སོ། །སེམས་
དེ་ནི་སྦྱིན་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བསགས་ཏེ་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་སྨོན་ལམ་གྱིས་འཕགས་པར་སྐྱེས་སོ་།སེམས་དེ་ནི་བཟོད་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྙེན་
པར་དཀའ་བར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་བར་དཀའ་བར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྐྱེས་སོ། །སེམས་
དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཐོགས་པ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །བྱམས་པ་ཆེན་པོ་བསགས་པས་སེམས་དེ་ནི་གནོད་པ་མེད་པར་སྐྱེས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསགས་པས་སེམས་དེ་ནི་
རྩ་བ་སྲ་ཞིང་བརྟན་པའོ། །སེམས་དེ་ནི་དགའ་བ་ཆེན་པོ་བསགས་པ་སྟེ། མགུ་བ་དང། མོས་པ་དང། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ལ་གནས་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་བཏང་སྙོམས་
ཆེན་པོ་བསགས་པ་སྟེ། བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མི་སྒུལ་བར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་པར་སྐྱེས་སོ། །


[141A]༄༅། །སེམས་དེ་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་རྒྱུན་མི་གཅད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུན་མི་གཅད་པར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་དེ་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་གྱི་
ཞིང་ཐམས་ཅད་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གྲགས་པར་སྐྱེས་སོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་འདི་འདྲ་བར་སྐྱེས་པ་ལ་ཟད་པ་གང་ཡང་
ཡོད་དམ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་འདི་ལྟ་བུ་ཟད་པར་འདོད་པ་ནི་ནམ་མཁའ་ཟད་པར་
འདོད་དོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེམས་དེ་ནི་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེའི་རྩ་བ་སྐྱེས་པས་
ན་དེའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་
རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྩ་བར་སྐྱེས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་
རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་


[141B]ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྦྱིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་
དང། པས་མ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྩ་བར་སྐྱེས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། དགའ་བ་དང། བཏང་སྙོམས་རྣམས་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྩ་བར་སྐྱེས་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་མི་ཟད་
བའོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་རྣམས་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་གི་རྩ་བར་སྐྱེས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། མདོར་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་དེ་དག་
གི་རྩ་བར་སྐྱེས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པའོ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་རྒྱུན་མི་གཅོད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་མི་ཟད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །དེའི་ཡེ་ཤེས་
བཏང་བས་ན་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྟོགས་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་གཅོད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །འདུས་མ་བྱས་སུ་


[142A]༄༅། །བསྡོས་བས་ན་མི་ཟད་པའོ། །འདུས་མ་བྱས་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་ཟད་པ་ཤེས་པ་
མི་ཟད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འཇིག་པ་མེད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟོད་མ་ནས་ཟད་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དེ་མངོན་པར་རྟོགས་པས་ན་མི་ཟད་པའོ།།
བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
བསམ་པའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསམ་པ་དེའང་མ་བྱས་པས་ན་བཅོས་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གཡོ་མེད་པས་ན་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་རྟོགས་པས་ན་གཡོ་མེད་
པའོ༑ ༑རྒྱུ་མེད་པས་ན་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །དག་པས་ན་རྒྱུ་མེད་པའོ། །དྲང་བས་ན་དག་པའོ། །གྱ་གྱུ་མེད་པས་ན་དྲང་བའོ་།གསལ་བས་ན་གྱ་གྱུ་མེད་པའོ། །མི་མཉམ་པ་
མེད་པས་ན་གསལ་བའོ། །སྲ་བས་ན་མི་མཉམ་པ་མེད་པའོ། །མི་ཕྱེད་པས་ན་སྲ་བའོ། །མཁྲང་བས་ན་མི་ཕྱེད་པའོ། །མི་གཡོ་བས་ན་མཁྲང་བའོ། །མི་གནས་པས་ན་མི་
གཡོ་བའོ། །དེ་ལ་མ་ཆགས་པས་ན་མི་གནས་པའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པས་ན་དེ་ལ་མ་ཆགས་པའོ། །མ་སྨད་པས་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པའོ། །ལེགས་པར་བྱས་པའི་


[142B] །མ་བཤུངས་པས་ན་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ལས་སོ། །འགྱོད་པ་མེད་པས་ན་མ་བཤུངས་པའོ། །གདུད་བ་མེད་པས་ན་འགྱོད་པ་མེད་པའོ། །བདེན་པར་
གྱུར་བས་ན་མི་གདུང་བའོ། །སླུ་བ་མེད་པས་ན་བདེན་པར་གྱུར་བའོ་།ཇི་སྐད་སྨྲ་བ་དེ་བཞིན་བྱེད་པས་ན་མི་སླུ་བའོ། །ལེགས་པར་བྱས་པས་ན་ཇི་སྐད་སྨྲ་བ་དེ་བཞིན་བྱེད་པའོ། །རྗེས་
སུ་སྦྱོར་བ་མེད་པས་ན་ལེགས་པར་བྱས་པའོ། །འཁྲུལ་བ་མེད་པས་ན་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་མེད་པའོ། །ལེགས་པར་གནས་པས་ན་འཁྲུལ་པ་མེད་པའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པས་ན་ལེགས་པར་
གནས་པའོ། །སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བས་ན་ཕྱིར་མི་ཟློག་པའོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྩ་བ་ཡིན་པས་ན་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའོ། །ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོབས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྩ་བའོ། །སེམས་ཅན་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོ་ག་ཤེས་བས་ན་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བའོ། །བདག་ལ་བདེ་བ་མེད་པས་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཆོག་ཤེས་པའོ། །ལན་མི་རེ་བས་ན་བདག་
ལ་བདེ་བ་མེད་བའོ། །ཟང་ཟིང་མེད་པས་ན་ལན་ལ་རེ་བ་མེད་པའོ་།ཆོས་ལ་རྟོན་པར་གྱུར་བས་ན་ཟང་ཟིང་མེད་པའོ། །སེམས་ཅན་མཐུ་ཆུང་བ་རྣམས་ལ་ལྟ་བས་ན་ཆོས་ལ་རྟོན་པར་
གྱུར་བའོ། །དཔུང་གཉེན་དུ་གྱུར་བས་ན་སེམས་ཅན་མཐུ་ཆུང་དུ་ལ་ལྟ་བའོ། །སྐྱབས་སུ་གྱུར་བས་ན་དབུང་གཉེན་དུ་གྱུར་པའོ། །མགོན་དུ་གྱུར་བས་ན་སྐྱབས་སུ་གྱུར་པའོ། །ཉོན་


[143A]༄༅། །མི་མོངས་པས་ན་མགོན་དུ་གྱུར་པའོ། །ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་བཏགས་པས་ན་ཉོན་མོངས་པའོ། །བརྒལ་བ་མེད་པས་ན་ཤིན་ཏུ་བཏགས་པའོ། །
བསམ་པ་དགེ་བས་ན་བརྒལ་བ་མེད་པའོ། །ཅིའང་མེད་པས་ན་བསམ་པ་དགེ་བའོ། །ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ན་ཅིའང་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་དཀའ་བས་ན་ཤིན་ཏུ་
ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །ནང་དྲི་མ་མེད་པས་ན་ཤིན་ཏུ་དཀར་བའོ་།ཕྱི་རོལ་དག་པས་ན་ནང་གི་དྲི་མ་མེད་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དག་པས་ན་ཕྱི་རོལ་དག་
པའོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་དེ་ནི་སེར་སྣ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་སེར་སྣ་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་བསམ་
པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །བསམ་པ་ནི་འཆལ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དྲི་མ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་བསམ་
པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །བསམ་པ་ནི་གནོད་སེམས་དང། ཐ་བ་དང་ཉེས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། ཉེས་བར་སེམས་བའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱེད་པས་བསམ་པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །བསམ་པ་ནི་ལེ་ལོ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་བསམ་པ་མི་ཟད་པར་


[143B] །བསམ་པ་ནི་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་གཏོང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་བསམ་པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །
བསམ་པ་ནི་འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཤེས་རབ་འཆལ་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་བསམ་པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་
བུ༑ དེ་ལྟར་ན་བསམ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤང་བའི་ཕྱིར་བལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་དུ་འཛུད་པས་བསམ་
པ་མི་ཟད་པར་བལྟའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ་
བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་མི་ཟད་པས་ན་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྦྱིན་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསླབ་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བའོ། །


[144A]༄༅། །བཟོད་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཞེ་འགྲས་པ་མེད་པའི་སེམས་སུ་སྣང་བ་འདི་ནི་
དེའི་སྦྱོར་བའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་
བའོ༑ ༑བསམ་གཏན་གྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་བསམ་གཏན་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་བསམ་
པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་ཐོས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བའོ་།བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། དགའ་བ་དང། བཏང་སྙོམས་
ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། གང་ཡང་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང། བདེ་བར་བྱེད་པས་ཆོས་ལ་དགའ་ཞིང་མོས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་
ཁྲོ་བ་སྤོང་བར་སྣང་བ་འདི་ནི་དེའི་སྦྱོར་བའོ། །ལུས་ཀྱི་ལས་རྣམ་གསུམ་གྱི་སྡོམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །ངག་
གི་ཉེས་པ་རྣམ་བཞི་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ངག་གི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བརྣབ་སེམས་དང་གནོད་སེམས་དང། ལོག་པར་ལྟ་བ་


[144B]སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །ཆོས་ལ་སློབ་དཔོན་གྱི་དཔེ་མཁྱུད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐོས་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་
བ་མི་ཟད་པའོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ལ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་དཔེ་མཁྱུད་མེད་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་
གཞན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་རབ་ཏུ་
འཛུད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གཞན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་
ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་སྦྱོར་བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་
བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀུན་འཛིན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །ཉེས་པ་འཆགས་པའི་ཕྱིར་དམ་པའི་ཆོས་ཀུན་འཛིན་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །སྡིག་པ་མཐོལ་


[145A]༄༅། །བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་བཤགས་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ཕྱིར་སྡིག་
པ་མཐོལ་བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཚད་མེད་པ་བསགས་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡི་
རང་བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ་།སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཚད་མེད་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་
མི་ཟད་པའོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །ཁུར་བླངས་པ་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་
དམ་པའི་ལས་ཀྱི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །གོ་ཆ་སྲ་ཞིང་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་ཁུར་བླངས་བ་སྒྲོལ་བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་
མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གོ་ཆ་སྲ་ཞིང་མི་འདོར་བའི་བསམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་


[145B] བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། ཆོས་སྦྱིན་པ་རྣམ་པར་འགྲེལ་
བའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ།།
གཞན་ཡང། སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། དགོན་པ་ལ་གནས་ཤིང་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་མི་ངོམས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་
དང༑ བསོད་ནམས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་ལ་མི་ངོམས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། ཐོས་པ་བཙལ་བ་ལ་མི་ངོམས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡོངས་སུ་
བསྔོ་བའི་ཤེས་པས་མི་ངོམས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། བགྲང་བ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་
བ་མི་ཟད་པ་དང། གཞལ་བ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང་དཔྱད་པ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། སོ་སོར་བརྟག་པ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་
ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་རྟོགས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྒྱུ་རྟོགས་


[146A]༄༅། །པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཡོན་ཏན་དང། ཕན་ཡོན་
ཡོངས་སུ་བརྗོད་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་བཞི་སྟེ་བཞི་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་ལ་བརྟག་པའི་སྦྱོར་
བ་མི་ཟད་པ་དང། ཁམས་ལ་བརྟག་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟག་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་བརྟག་པའི་སྦྱོར་བ་
མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདུ་བྱེད་མི་རྟག་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་
ཟད་པ་དང། འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་བར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་དང། མྱ་
ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་བསྟན་པའི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྦྱོར་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་གཞོལ་བ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་འབབ་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་བབ་པ་སྟེ་


[146B] དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་
ན། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་།ཐ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཅི་སེམས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དམིགས་
པར་གྱུར་ཏེ། ས་ནས་སར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་འཕོ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རྒལ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ་།གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་
པས་ན་རྩེ་མོར་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །བྱེ་བྲག་གི་ཆོས་ཀུན་འཛིན་པས་ན་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་པའི་
ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ་།རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་
པར་བྱེད་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །འབད་པས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོབས་ན་ངེས་པར་བྱས་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །བརྟུལ་ཞུགས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་ན་


[147A]༄༅། །བརྟུལ་ཞུགས་གྲུབ་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །གྲོགས་བདག་ཡིན་པས་ན་གོ་སྐབས་མེད་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །དམུ་རྒོད་མ་ཡིན་པས་ན་
ཅད་ཤེས་ཀྱི་སའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །འཕགས་པས་ན་དུལ་བའི་སའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སྐྱེ་བོ་མི་སྲུན་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་འདྲེས་པས་ན་མ་འདྲེས་པའི་
ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ན་སྦྱིན་པ་དཀའ་བ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སེམས་ཅན་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་
རྣམས་ཀྱི་དཔུང་གཉེན་པས་ན་དཀའ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སེམས་ཅན་མཐུ་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་པ་ངང་དུ་ལེན་པས་ན་བྱ་དཀའ་བའི་བཟོད་པའི་
ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལག་མཐིལ་དུ་འོངས་པ་འདོར་བས་ན་བྱ་དཀའ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །
བསམ་གཏན་གྱི་རོ་མི་མྱང་བས་ན་བྱ་དཀའ་བའི་བསམ་གཏན་གྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་ལ་མི་སྨོད་པས་བྱ་དཀའ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་
ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བརྩམས་པ་དང། སྤྱོད་པ་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་པར་བྱེད་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཤེས་


[147B] ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང། ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་དང། ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང། ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་
དང༑ ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པའི་ལག་པའི་བསམ་པའོ། །ལན་རེ་བ་མེད་པས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་མོ་
ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མི་དངང་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ་།བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་འགྲོ་བས་ན་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཁུར་བླངས་པ་སྒྲོལ་བས་ན་མ་ཞུམ་པའི་
ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །རྟག་ཏུ་བརྩོན་པས་ན་མི་ཟད་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པའོ། །ཡང་ལྷག་པའི་བསམ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་པོ་རྣམས་ལ་དེས་པའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱམས་
པའོ། །འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པར་སེམས་པའོ། །འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་བའོ། །བླ་མ་རྣམས་ལ་གུས་པའོ། །དཔུང་གཉེན་མེད་པ་རྣམས་ལ་དཔུང་གཉེན་ནོ། །
སྐྱབས་མེད་པ་རྣམས་ལ་སྐྱབས་སོ། །གླིང་མེད་པ་རྣམས་ལ་གླིང་ངོ། །མགོན་མེད་པ་རྣམས་ལ་མགོན་ནོ། །གྲོགས་མེད་པ་རྣམས་ལ་གྲོགས་སོ། །གྱ་གྱུ་ཅན་རྣམས་ལ་དྲང་
བའོ༑ ༑དམུ་རྒོད་རྣམས་ལ་གསལ་བའོ། །ཡོན་ཏན་ཅན་རྣམས་ལ་གཡོ་མེད་པའོ། །ཐིབས་པོ་སྦྱོད་པ་རྣམས་ལ་རྒྱུ་མེད་པའོ། །བྱས་པ་མི་གཟོ་བ་རྣམས་ལ་བྱས་པ་གཟོ་བའོ་


[148A]༄༅། །འཁུ་བ་རྣམས་ལ་བྱས་པ་ཚོར་བའོ། །གནོད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །ལོག་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་བདེན་པའོ་།ཁེངས་པ་རྣམས་
ལ་ང་རྒྱལ་མེད་པའོ། །ལེགས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ལ་མི་སྤྱོ་བའོ་།གཞན་གྱི་འཁྲུལ་པ་རྣམས་ལ་མི་གླེང་བའོ། །ལོག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཀུན་ཏུ་སྲུང་བའོ། །ཐབས་ཀྱིས་
དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེས་པར་མི་ལྟ་བའོ། །སྦྱིན་པའི་གནས་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པའོ། །རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་མཐུན་པར་འཛིན་པའོ། །གདམས་ངག་དང། རྗེས་
སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་བློ་བདེ་བའོ། །དགོན་པར་གནས་པ་རྣམས་ལ་ཕུ་དུད་དུ་བྱེད་པའོ། །རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དག་དོན་དུ་མི་གཉེར་བའོ། །ལུས་
དང༑ སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བ་དང། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་པས་ན་ཚུལ་འཆོས་མེད་པའོ། །ངག་བསྡམས་པས་ན་ཁ་གསག་མེད་པའོ། །བདག་གི་རྙེད་པས་ཆོག་ཤེས་པས་ན་ཐོབ་
ཀྱིས་འཇལ་བ་མེད་པའོ། །སེམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་བས་ན་ལས་སུ་རུང་བའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསགས་པས་ན་འཁོར་བར་མི་གཞོལ་བའོ། །སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཅི་མི་སྙམ་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་གི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། བསོད་ནམས་


[148B] སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བ་དང། ཡེ་ཤེས་མི་ཟད་པ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟད་པར་
མི་ནུས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་
མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མི་ཟད་པ་གཞན་ལ་ལ་ཡོད་དམ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
ཡོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་
པ་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པའང་ཚད་མེད་པ་སྟེ། ཚེ་དང། སྤོབས་པ་དང། བདེ་བ་དང། སྟོབས་དང། ཁ་དོག་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཟས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཟས་སྦྱིན་པའོ། །ཉོན་
མོངས་པ་དང། སྲེད་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་བའི་ཕྱིར་བཏུང་བ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་བཏུང་བ་སྦྱིན་པའོ། །བདེ་བ་དང། འབྱོར་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་བཞོན་པ་འདོད་
པ་རྣམས་ལ་བཞོན་པ་སྦྱིན་པའོ། །ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང། ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང། གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུའི་མདོག་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་ཕྱིར་གོས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་གོས་སྦྱིན་


[149A]༄༅། །པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་ཡོངས་སུ་གཟིགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མར་མེ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་མར་མེ་སྦྱིན་པའོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྙན་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོལ་མོ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རོལ་མོའི་སྒྲ་སྦྱིན་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཐོས་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤོས་
ཀྱིས་བྱུག་པའི་ཕྱིར་སྤོས་དང། བྱུག་པ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་སྤོས་དང། བྱུག་པ་སྦྱིན་པའོ། །གཟུངས་དང། སྤོབས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་མེ་ཏོག་ཐོབ་པར་བྱ་
བའི་ཕྱིར་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་སྦྱིན་པའོ། །ལུས་ཀྱི་དྲི་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱེ་མ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཕྱེ་མ་སྦྱིན་པའོ། །སྐྱེས་བུ་ཆེན་
པོའི་མཚན་རོ་བྲོ་བའི་མཆོག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་བྲོ་ཐམས་ཅད་འདོད་པ་རྣམས་ལ་བྲོ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་དང། སྐྱབས་
དང༑ མགོན་དང། དཔུང་གཉེན་བྱ་བའི་ཕྱིར་གནས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་གནས་སྦྱིན་པའོ། །སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྤོང་བ་དང། ལྷ་དང། །ཚངས་པའི་གནས་དང་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟིམས་ཆ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མལ་ཆ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་མལ་ཆ་སྦྱིན་པའོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་


[149B]པ་རྣམས་ལ་སྟན་སྦྱིན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཀང་བའི་ཕྱིར་ཡོ་བྱད་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཡོ་བྱད་
སྦྱིན་པའོ། །མི་རྒ་མི་འཆི་བའི་བདུད་རྩིའི་བདེ་བ་ཡོངས་སུ་བཀང་བའི་ཕྱིར་ན་བ་དང། སྨན་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྨན་སྦྱིན་པའོ། །རང་དབང་དང། རང་ཉམས་དང། རང་
འབྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་བཀང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྲན་ཕོ་དང། བྲན་མོ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ་།སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་དམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་
གཉིས་ཡོངས་སུ་བཀང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གསེར་དང། དངུལ་དང། ནོར་བུ་དང། མུ་ཏིག་དང། བཻ་ཌཱུརྱ་དང་དུང་དང། མན་ཤེལ་དང་
བྱུ་རུ་དང། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ་།དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱན་སྣ་
ཚོགས་སྦྱིན་པའོ། །གཙུག་གཏོར་བལྟར་མི་མཐོང་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གཙུག་གི་ནོར་བུ་དང་ཅོད་པན་སྦྱིན་པའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་
པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྟ་དང། བལ་གླང་དང། ཤིང་རྟ་དང། དཔུང་བུ་ཆུང་དང། བཞོན་པ་སྦྱིན་པའོ། །བསམ་གཏན་


[150A]༄༅། །གྱི་ཡན་ལག་དང། ཡན་ལག་གི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེད་མོས་ཚལ་དང། གཞལ་མེད་
ཁང་དང། དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དང། གཙུག་ལག་ཁང་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་དགའ་བ་མངོན་པར་
རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བུ་ཕོ་དང། བུ་མོ་དང། ཆུང་མ་དང། སྡུག་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཛོད་དང་
བང་བ་ཡོངས་སུ་དགང་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ནོར་དང། འབྲུ་དང། མཛོད་དང། བང་བ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་
དང་ལྡན་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང། ཡུལ་འཁོར་
དང༑ རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་དང། ཛམྦུའི་གླིང་དང། གླིང་བཞི་དང། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །ཆོས་ལ་དགའ་ཞིང་མོས་པ་
ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བདེ་བ་དང། དགའ་བ་དང། རྩེད་མོ་ཐམས་ཅད་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ་།དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྐང་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་


[150B]རྣམས་ཀྱི་རྐང་པ་སྦྱིན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལག་པ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་ལག་མཐིལ་སྦྱིན་པའོ། །དབང་པོ་ཉམས་པ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྣ་བ་དང། སྣ་སྦྱིན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་དང། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མིག་སྦྱིན་པའོ། །ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་མཆོག་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོ་སྦྱིན་པའོ། །སྙིང་པོ་མེད་པའི་ལུས་ལས་སྙིང་པོ་བླང་ཞིང་ཉེ་
བར་འཚོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤ་དང། ཁྲག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །འཇམ་པ་དང། སྣུམ་པ་དང། གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུའི་མདོག་
ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕགས་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་ལྟར་མི་ཤིགས་ཤིང་སྲ་བ་དང། སྲེད་
མེད་ཀྱི་བུ་ལྟར་མཁྲེགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རུས་པ་དང། རྐང་སྦྱིན་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་


[151A]༄༅། །སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་མི་མཐུན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ང་རྒྱལ་བསྐྱེད་
ཅིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །འཇིགས་པ་དང། སྐྲག་པ་དང། འཛེམ་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །མགྲོན་དུ་གཉེར་ཏེ་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་ལས་ཆུང་བའི་
སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བཟང་པོ་ཡོད་པ་ལ་བཟང་པོ་མ་ཡིན་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལྷག་པའི་བསམ་པ་མ་ཡིན་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཡོ་དང། སྒྱུས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བཅོས་པའི་
སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང། རྒོད་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལོག་པའི་བསམ་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཏི་མུག་གི་བསམ་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཚེལ་བའི་བསམ་
པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བསམ་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ་།མ་དད་པར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །མི་དགའ་བར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཉེ་བར་གནས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ངོར་བལྟས་
ཏེ་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐ་དད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ་།སྦྱིན་པའི་གནས་འདམ་ཞིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པའི་གནས་མ་ཡིན་པར་བརྙས་
ཤིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་ལ་བསྟོད་པ་དང། སྨད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལན་ལ་རེ་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གྲགས་


[151B] སྒྲ་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བདག་ལ་བསྟོད་པ་དང། གཞན་ལ་སྨོད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ་།ཡོངས་སུ་གདུང་བར་བྱེད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཡིད་
ལ་གཅགས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །འགྱོད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གནོད་པར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཞན་གྱི་རེ་བ་ལ་བབ་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སྨད་པར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལས་
ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རེ་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །དཔགས་ཏེ་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཁྲོ་བ་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་དང། གནོད་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སློང་
བ་རྣམས་ལ་གནོད་པའི་སེམས་མེད་དོ། །འཕྱ་བ་དང། ཅོ་འདྲི་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཕྱིན་ཕྱོགས་སུ་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བསྒྱུར་ཏེ་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བསྟི་སྟང་དུ་མ་བྱས་པའི་
སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བདག་གི་ལག་མ་བདར་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །མི་རྟག་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་མ་སྦྱངས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཞན་ལ་བརྙོགས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །
ཡོངས་སུ་ཆད་པར་བྱས་ཏེ་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བསྟབས་པ་ལས་ཆུང་བའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སྤྲོ་བ་ལས་མི་སྤྲོ་བར་གྱུར་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཞིང་མ་ཡིན་ཞེས་
སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཆུང་ངུ་ལ་བརྙས་ཤིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ་།སྦྱིན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་བསྙེམས་ཤིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ལོག་པར་སྒྲུབ་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སྐྱེ་བ་འདོད་པའི་


[152A]༄༅། །སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཟུགས་དང། ལོངས་སྤྱོད་དང། དབང་ཕྱུག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་
འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང། ལྷ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བར་སྨོན་ཅིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་བསྔོ་ཞིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །གཞོན་ནུ་རྒྱལ་
སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་འདོད་པས་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཚེ་གཅིག་ཏུ་ཟད་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཕྱིན་ཆད་ཆོག་ཅིང་མི་དགོས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་
ཀྱི་སེམས་སུ་མ་བསྔོས་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །དུས་ལ་མ་བབ་པར་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །དུག་དང་མཚོན་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །སེམས་
ཅན་ལ་མཐོ་འཚམས་ཤིང་སྦྱིན་པ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི་མཁས་པས་སྨད་པ་མེད་དོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་བསྒྲུབས་
པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མཚན་མ་མེད་པས་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་རབ་
ཏུ་གནས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཡང་


[152B] དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ་།སྦྱིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་རྒྱུ་མཐུན་པ་རྣམ་
པར་གྲོལ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཚར་གཅོད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་
མ་འདྲེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ལེགས་པར་བྱས་པ་ངེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་
ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཚོགས་བསགས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་བསྔོས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་
པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་རྒྱན་བཀོད་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྒྱུ་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ་།སྦྱིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཚོ་བ་སྟེ། དེའི་
ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མུ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་མི་འབྲི་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་ཏུ་མི་གཏོགས་
པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཡངས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མི་གྣ་


[153A]༄༅། །པ་སྟེ༑ དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཐུག་པ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་
དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མ་སྐུར་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་མི་ཐུལ་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པ་སྟེ། དེའི་
ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །སྦྱིན་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཏང་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་མི་ཟད་པ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་
མི་ཟད་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་
པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་ལྔས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །དྲུག་ཅུ་རྩ་ལྔ་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་


[153B] གཞན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་དག་ལ་མི་རྐུ་བ་དང། གཞན་གྱི་ཆུང་མ་དག་ལ་མ་ཆགས་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སླུ་བ་དང། བདག་གི་འཁོར་གྱིས་
ཆོག་པར་འཛིན་པས་ཕྲ་མ་མེད་པ་དང། ཚིག་དྲག་པོ་བཟོད་པས་མི་བརླང་བ་དང། ཚིག་ཤིན་ཏུ་སྤོང་བས་ཚིག་ཀྱལ་བ་མི་སྨྲ་བ་དང། གཞན་བདེ་བ་ལ་དགའ་བས་བརྣབ་སེམས་
མེད་པ་དང། ངན་དུ་བརྗོད་པ་དང། ངན་དུ་སྨྲ་བའི་ཚིག་གི་ལམ་བཟོད་པས་གནོད་སེམས་མེད་པ་དང། སྟོན་པ་གཞན་གྱི་བསྟན་པ་མེད་པས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་དང། སེམས་ལ་
རྙོག་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ལ་དད་པ་དང། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་དད་པ་དང། འཕགས་པའི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ལ་དགའ་བས་དགེ་འདུན་ལ་དད་པ་དང། བླ་
མ་ལ་གུས་པས་སྲི་ཞུ་ཆེ་བ་དང། སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་ཡན་ལག་ལྔས་ཕྱག་འཚལ་བས་ལུས་རབ་ཏུ་འདུད་པ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཆུང་རབས་ལའང་འཇིགས་
པར་ལྟ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ལྷོད་པ་དང། ཐེག་པ་གཞན་ལ་མི་བརྟེན་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་རལ་བ་དང། ཉམ་ང་བར་སྐྱེ་བ་སྤོང་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཉམས་པ་དང། སྐྱེ་བོ་མི་སྲུན་པ་
དང༑ ཉོན་མོངས་པ་དང་མ་འབྲེས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་འདྲེས་པ་དང། དཀར་པོའི་ཆོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཕེལ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་འཚོལ་བ་དང། ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་


[154A]༄༅། །དུ་འགྲོ་བས་དཔོངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། མཁས་པས་མ་སྨད་པས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དྲན་པ་དང། ཤེས་བཞིན་རབ་ཏུ་ཉེ་
བར་གནས་པས་རྣམ་པ་མཆོག་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པས་མ་སྨད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དབང་པོ་བསྲུངས་པས་ཤིན་ཏུ་སྤས་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་ལས་རྣམ་པར་གྲགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། རུང་བ་ལ་ཚོད་ཤེས་པས་འདོད་པ་ཆུང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཆགས་
པ་སྤོང་བས་ཆོག་ཤེས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལུས་དང། སེམས་དབེན་པས་རང་བཞིན་གྱིས་དབེན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། འདུ་འཛི་རྣམ་པར་སྤོང་བས་དགོན་པ་ལ་གནས་
པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། གཞན་གྱི་ངོར་མི་ལྟ་བས་འཕགས་པའི་རིགས་ཆོ་ག་ཤེས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བདག་གི་ཁ་ན་ལས་པས་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་
དང༑ ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལྷ་དང། མི་མགུ་བར་བྱེད་པས་ཇི་ལྟར་སྨྲས་པ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཔུང་
གཉེན་དུ་གྱུར་པས་བྱམས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་བཟོད་པས་སྙིང་རྗེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་མ་ཞུམ་པས་དགའ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་


[154B] རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་སྤངས་པས་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བདག་གི་སེམས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པས་བདག་གི་འཁྲུལ་པ་ལ་རྟོག་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་དང། གཞན་གྱི་སེམས་སྲུང་བས་གཞན་གྱི་འཁྲུལ་པ་ལ་ཉེས་པར་མི་ལྟ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་སྦྱིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་
དང༑ ཚུལ་ཁྲིམས་རབ་ཏུ་བསྲུངས་པས་ཤིན་ཏུ་བཟུང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཞེ་འགྲས་པའི་སེམས་མེད་པས་བཟོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་
ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་འཕེལ་བར་བྱེད་པས་བསམ་གཏན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཐོས་པའི་
དགེ་བའི་རྩ་བས་མི་ངོམས་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཐོས་པའི་སྙིང་པོ་ལེན་པའི་ཕྱིར་ཐོས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་
སྤེལ་བའི་ཕྱིར། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལམ་ཉམ་ང་བ་འདོར་བའི་ཕྱིར་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། མི་
རྟག་པའི་འདུ་ཤེས་ལ་རྟོགས་པས་ལུས་ལ་མི་ལྟ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྟུན་ཏེ་བྱེད་པས་སྲོག་ལ་ཡིད་མི་རྟོན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསམ་པ་དག་པའི་


[155A]༄༅། །ཕྱིར་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སྦྱོར་བ་དག་པའི་ཕྱིར་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལྷག་པའི་བསམ་པ་དག་
པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལས་ལེགས་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་དགའ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཁེངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ང་རྒྱལ་མེད་པའི་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མི་རྒོད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དྲང་བའི་ཕྱིར་མི་གཡེང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཅང་ཤེས་པའི་ཕྱིར་མུ་ཅོར་མི་སྨྲ་བའི་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། མི་འཁྲུགས་པའི་ཕྱིར་དུལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཞི་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་བྱེད་པས་བཀའ་བློ་བདེ་
ཞིང་མཐུན་པར་འཛིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་མི་འདོར་བས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བདག་གི་ནོར་ཆུད་མི་གཟོན་
པའི་ཕྱིར་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྲུང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་གཟོད་མ་ནས་ཤིན་ཏུ་དག་པས་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐོང་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དེའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྙོམས་པར་སངས་


[155B] སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། རྣམ་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་
པོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། གང་ལ་བདག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་དུ་མ་ཡིན། སྲོག་ཏུ་མ་ཡིན། གསོ་བར་མ་
ཡིན༑ སྐྱེས་བུར་མ་ཡིན། གང་ཟག་ཏུ་མ་ཡིན། ཤེད་ལས་སྐྱེས་སུ་མ་ཡིན་ཞིང། ཤེད་བུར་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་ལ་གཟུགས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་
མེད་པ་དང། ཚོར་བར་མ་ཡིན། འདུ་ཤེས་སུ་མ་ཡིན། འདུ་བྱེད་དུ་མ་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ་།གང་ལ་སའི་ཁམས་སུ་སྒྲོ་
བཏགས་པ་མེད་པ་དང། ཆུའི་ཁམས་སུ་མ་ཡིན། མེའི་ཁམས་སུ་མ་ཡིན་ཞིང་རླུང་གི་ཁམས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་ལ་མིག་གི་མཚན་མར་
སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མར་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བར་མ་ཡིན། སྒྲར་མ་ཡིན། སྣར་མ་ཡིན་དྲིར་མ་ཡིན༑ ལྕེར་མ་
ཡིན། རོར་མ་ཡིན། ལུས་སུ་མ་ཡིན། རེག་བྱར་མ་ཡིན་ཞིང་ཡིད་ཀྱི་མཚན་མར་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། ཆོས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །


[156A]༄༅། །གང་ལ་ལུས་དང། ངག་དང། ཆོས་སུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་རྩེ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ཚུལ་
ཁྲིམས་སོ། །ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པས་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་སྟོང་པ་ཉིད་རིག་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པའི་མཐའ་
དང༑ སྨོན་པ་མེད་ཅིང་ཁམས་གསུམ་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ། མ་སྐྱེས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ། མི་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་
པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་མ་བྱས་ཤིང་བྱ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་སྔོན་གྱི་མཐར་མི་བྱེད་པ་དང། ཕྱི་མའི་མཐར་མ་འཕོས་པ་དང། བར་དུ་མི་
གནས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་སེམས་དྲི་མ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་གནས་པ་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མ་འདྲེས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །
གང་འདོད་པའི་ཁམས་ལ་མི་རྟེན་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མི་གནས་པ་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་མི་འདུག་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་འདོད་
ཆགས་ཀྱི་རྡུལ་མེད་པ་དང། གནོད་སེམས་དང། ཐ་བ་དང། སྐྱོན་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་བསལ་བ་དང། གཏི་མུག་གི་མུན་པ་དང། མ་རིག་པ་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་


[156B] །གང་རྟག་པ་མེད་པ་དང། ཆད་པ་མེད་པ་དང་རྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང་མི་འགལ་བ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་ངར་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། ང་ཡིར་འཛིན་པ་མེད་
པ་དང། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལ་མི་གནས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ་།གང་མིང་དང། བརྡ་ལ་མངོན་པར་མ་ཞེན་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་གནས་པ་དང། མིང་
དང༑ གཟུགས་དང་མ་འདྲེས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་རྒྱུའི་བག་ལ་ཉལ་བ་མེད་པ་དང། ལྟ་བའི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང། ཀུན་ནས་མ་ལངས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་དང། འགྱོད་
པ་ལ་མི་གནས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་ལ་ཆགས་པ་མི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་གནས་མེད་པ་དང། ཞེ་སྡང་མི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་གནས་མེད་པ་དང། གཏི་མུག་མི་དགེ་
བའི་རྩ་བའི་གནས་མེད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །གང་མི་དགའ་བ་མེད་པ་དང། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །
གང་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མི་གཅོད་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རིགས་མི་གཅོད་པ་དང། འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་
ཕྱིར་དགེ་འདུན་གྱི་རིགས་མི་གཅོད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་པ་ནི་རྒྱུན་མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སོ་སོའི་


[157A]༄༅། །སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སྐྱེ་བའི་གནས་རྣམས་ཀྱིས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ལྔ་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཉམས་པས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །མི་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཟད་པས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ་།འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་
བུ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་བསོད་ནམས་ཟད་པས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ་།གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཚད་མེད་པ་དང། བསམ་གཏན་ཟད་
པས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷའི་བུ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཇི་ལྟ་བུར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་སྐྱེས་པ་ཟད་ནས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །སློབ་
པ་དང། མི་སློབ་པ་དང། ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོ་དང་བྲལ་བས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཚུལ་
ཁྲིམས་དེ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དཔེར་ན། ས་བོན་མི་ཟད་པས་འཐོབ་པ་མི་ཟད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་


[157B]བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་
པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་
གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་མི་ཟད་པ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པ་མི་ཟད་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བཟོད་པ་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་
སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པར་བལྟའོ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། བག་ལ་ཉལ་བ་སྤངས་པས་
བཟོད་པར་བལྟའོ། །མི་གནོད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཡོངས་སུ་མི་གདུང་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །གནོད་སེམས་མེད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །འཁོན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པས་
བཟོད་པར་བལྟའོ། །མི་ཁྲོ་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །འཐབ་མོ་མེད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །རྩོད་པ་མེད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཡུལ་རྨ་མི་ཕྱིན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཡུ་


[158A]༄༅། །གྱིས་རྨ་མི་ཕྱིན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །བདག་དང་གཞན་སྲུང་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་མཐུན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ།།
ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་རྟོགས་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཡིད་བྱུང་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ལུས་
ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ངག་དང། སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །བསམ་པ་བརྟན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཡི་གེ་ཡ་མ་བརླ་ཡིན་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །
ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་མེད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །རང་གི་སེམས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །གཞན་གྱི་སེམས་སྲུང་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཚངས་པའི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ལམ་དུ་འགྲོ་བས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ལྷ་དང། མིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པར་བལྟའོ། །མཚན་དང་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་
བྱེད་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་འབྱིན་པའི་དབྱངས་འཐོབ་པར་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །གནོད་སེམས་དང་
སྐྱོན་དང། ཐ་བ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །ཁོང་ཁྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་བཟོད་པར་


[158B] །ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བཅོམ་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །གཞན་གྱིས་གནོད་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པས་བཟོད་པར་བལྟའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་འཐོབ་པས་བཟོད་པར་བལྟ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། རྣམ་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པར་བལྟའོ། །དེ་ལ་བཟོད་པ་ཡོངས་
སུ་དག་པ་གང་ཞེ་ན། ངག་བྲག་ཅའི་སྒྲ་དང་མཚུངས་པར་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་སྤྱོས་པ་ལ་སླར་མི་སྤྱོ་བ་དང། ལུས་གཟུགས་བརྙན་དང་མཚུངས་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་
རྡེག་པ་ལ་ཕྱིར་མི་རྡེག་པ་དང། སེམས་སྒྱུ་མ་དང་མཚུངས་པར་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཤེ་བ་ལ་ཕྱིར་མི་གཤེ་བ་དང། ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཁྲོས་པ་ལ་ཕྱིར་མི་ཁྲོ་
བ་དང། རང་གི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པས་ཁོང་ཁྲོ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང། མཐོ་བར་མི་སེམས་པའི་ཕྱིར་བསྔགས་པས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་
བ་དང། ཤིན་ཏུ་དུལ་བའི་ཕྱིར་རྙེད་པས་དགའ་བ་མེད་པ་དང་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཕྱིར་མ་རྙེད་པས་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པ་དང་ཤེས་པས་རབ་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་སྙན་པ་ལ་ངོ་མཚར་དུ་མི་འཛིན་
པ་དང། བློ་ཡངས་པའི་ཕྱིར་མི་སྙན་པས་ཞུམ་པར་མི་འགྱུར་བ་དང། ལེགས་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་སྨད་པས་དམས་པར་མི་སེམས་པ་དང་མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་བསྟོད་པས་


[159A]༄༅། །མཐོ་བར་མི་སེམས་པ་དང། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བ་དང། འདུས་བྱས་ཀྱི་བདེ་བ་མི་རྟག་པའི་ཕྱིར་བདེ་བས་དགའ་
བར་མི་འགྱུར་བ་དང། མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་གོས་པ་དང། གཞན་ལ་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་བདག་ལ་གནོད་པ་བཟོད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་
ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་གཅོད་པ་དང། ཉམས་སུ་ལེན་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་གཅོད་པའང་བཟོད་
པ་དང། ལེགས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ངན་དུ་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་བཟོད་པ་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པས་དཔའ་བའི་ཕྱིར་གདུང་བ་དང་
ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ལ་མི་མཇེད་པ་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་བརྟུལ་ཞུགས་ཐམས་ཅད་ལ་རྩོམ་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་
རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འདི་ཤིན་ཏུ་རྨ་མི་ཕྱིན་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མི་གཤེའོ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་གཉིས་ཀ་ལ་དམིགས་པའི་
བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་སུ་ཞིག་གཤེ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ལ་བགྲང་ཞིང་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་བདག་གི་མིག་


[159B] དེ་བཞིན་དུ་ཅི་བདག་གི་རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ལ་ཡིད་གཤེའམ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་
ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་གང་སུའང་གཤེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པ་ལ་རྟོག་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་ནི་ཡི་གེའི་སྒྲ་འབྱུང་
བའོ་ཞེས་བཟོད་པ་འདི་ནི་བྲག་ཅའི་སྒྲ་ལ་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འྡིའང་མི་རྟག་པའོ། །བདག་ཀྱང་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་འཇུག་པའི་བཟོད་པ་
སྟེ༑ དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་གྱི་བདག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་མཐོ་དམན་གྱི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་
རིགས་ཀྱི་འདི་ནི་མི་རིགས་པའོ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་དང། མི་རིགས་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་ལམ་བཟང་པོ་ལ་གནས་ཀྱི་འདི་ནི་ལམ་ངན་པ་ལ་
གནས་སོ། །ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་ལམ་དང། ལམ་མ་ཡིན་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི་རྟག་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ་ཞེས་བཟོད་པ་དེ་ནི་
གཉེན་པོས་སྤོང་བའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་བཟོད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ་།བདག་ནི་བདག་མེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། བདག་ལ་ནི་བདག་


[160A]༄༅། །མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་མི་སྡུག་བ་ལ་བཟོད་ཀྱི། སྡུག་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གཉེན་པོས་སྤོང་བའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །
བདག་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་བཟོད་ཀྱི། ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། མཚན་མར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་སྨོན་
པ་མེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། སྨོན་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། མངོན་བར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མི་ཟད་
བ་ལ་བཟོད་ཀྱི། ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་དགེ་བ་ལ་བཟོད་ཀྱི། མི་དགེ་བ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། འཇིག་
རྟེན་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོབ་བ་མེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་
ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་བཟོད་ཀྱི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བདག་མི་བཟོད་དོ། །བདག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བཟོད་ཀྱི། འཁོར་བ་ལ་བདག་
མི་བཟོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་སྤོང་བའི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་གང་ཞེ་ན་གང་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ལྟ་བར་གྱུར་པའང་


[160B] སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་སྟོང་པའོ་ཞེས་གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་མཚན་མའི་རྣམ་
པའང་བསལ་བ་མེད། མཚན་མ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ་མཚན་མའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་སྨོན་པ་མེད་པར་
རྟོགས་པ་དེ་ལ་སྨོན་པ་བསལ་བའང་མེད། སྨོན་པ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། སྨོན་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ་གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་
རྟོགས་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་བསལ་བའང་མེད། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་
པའོ༑ ༑གང་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའང་མེད། ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་
ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་དགེ་བརྟོགས་པ་དེ་ལ་མི་དགེ་བ་བསལ་བའང་མེད། དགེ་བར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། མི་དགེ་བ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ།།
གང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་བསལ་བའང་མེད། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་


[161A]༄༅། །ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་བསལ་བའང་མེད། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་
དེ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་ཟག་པ་མེད་པ་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཟག་པ་བསལ་བའང་མེད། ཟག་པ་མེད་པར་སྒྲོ་འདོགས་
པའང་མེད་དེ། ཟག་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་རྣམ་པར་བྱང་བ་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའང་མེད། རྣམ་པར་བྱང་བར་
སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟོང་པ་དེ་ལ་འཁོར་བ་བསལ་བའང་མེད་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའང་མེད་དེ། འཁོར་བ་ཉིད་སྟོང་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་མ་སྐྱེས་བ། མི་བསྐྱེད་པ། མ་བྱུང་བ། མ་བྱུང་
བ་དེ་ལ་འཇིག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །འཇིག་པ་མེད་པས་ན་ཟད་པ་མེད་དེ། གང་འདི་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པའོ། །གང་མ་བྱས་པ། མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ། སྒྲོ་བཏགས་
པ་མེད་པ། རྣམ་པར་མ་བཏགས་པ། མ་བསྒྲུབས་པ། མ་བསྟན་པ། ཉེ་བར་མ་གཏུགས་པ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་གང་ཡང་མེད་དེ། གང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེའོ། །གང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཤིན་


[161B] །དེ་གང་དེ་ལྟར་བཟོད་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་པའོ། །གང་མི་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བཟོད་པའོ། །གང་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བཟོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་
ལྟར་བཟོད་པ་རྟོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ལུང་བསྟན་པའི་བཟོད་པ་འཐོབ་བོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བཟོད་པ་མི་བཟད་པའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་
མི་ཟད་པ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྔོན་མ་མཐོང་མ་ཐོས་པའི་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་
དང༑ མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང། གོས་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། ལྷའི་བ་དན་དག་གིས་གཏོར་ཏོ་།སིལ་སྙན་རྣམས་ཀྱང་དཀྲོལ་ཏེ། གང་
གིས་བཟོད་པ་མི་ཟད་པ་འདི་ཐོས་ནས་མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བཟོད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པའང་
ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །ཇི་ཙམ་དུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་བྱུར་བུར་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་དེ་དག་གི་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང་


[162A]༄༅། །མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང། གོས་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། ལྷའི་བ་དན་དག་གིས་གཏོར་ཏོ་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང། གོས་
དང༑ གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། ལྷའི་བ་དན་འདི་དག་གི་སྣོད་གྱིས་ཤིག། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྣོད་ནི་
བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་སླད་དུ་བདག་གི་ལུས་ལགས་ཏེ་བདག་གིས་བགྱིད་ལགས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ཐམས་
ཅད་ལུས་སུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ། དེ་སྙོམས་པར་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། མེ་
ཏོག་ཕྲེང་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང། གོས་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། ལྷའི་བ་དན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལྟེ་བ་ཁུང་གི་ནང་དུ་སོང་སྟེ། དེའི་ལུས་ལའང་བྲི་བའམ་
གང་བར་ཡང་མི་མངོན་ནོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་འདུས་ཏེ་འདུག་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་


[162B] །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་པས་དེ་སྙེད་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་དང། གོས་དང། གདུགས་
དང༑ རྒྱལ་མཚན་དང། ལྷའི་བ་དན་རྣམས་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་སུ་སོང་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ལ་བྲི་བའམ། གང་བར་ཡང་མི་མངོན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་མིང་ཅི་ཞེས་བྱ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་
སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མིང་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལུས་སུ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཀོད་པ་ཆེན་པོས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་ཡུལ་
ཅི༑ བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ན་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཁོ་བོའི་ལུས་སུ་བཅུག་ཀྱང་
ཁོ་བོའི་ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་འཕེལ་བའམ། འབྲི་བ་མེད་དོ། །དེ་ན་འཁོར་དེ་དག་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ལྷ་དང། མི་ཁ་ཅིག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ཅག་གིས་ཀྱང་
ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མཐུ་བལྟའོ་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། ལྷ་དང། མི་དེ་དག་གི་བསམ་པ་མཁྱེན་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་མཐུ་སྟོན་ཅིག་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལ་


[163A]༄༅། །ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་དང། ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱང་དགེ་སློང་གི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་རང་གི་ལུས་སུ་བཅུག་སྟེ། བཅུག་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྒྱན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་
ཅད་བཀོད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ལོངས་སྤྱོད་དང། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་བསྟན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་
འཁོར་དེའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་བདག་ཉིད་སོང་བ་སྙམ་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་
པོ་འདི་བསྟན་ནས། འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་དགེ་སློང་གི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་
བ་ཕྱིར་སོ་སོའི་གནས་སུ་བཞག་གོ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཀོད་པ་ཆེན་པོས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཏིང་ངེ་
འཛིན་འདིའི་མཐུ་ངོ་མཚར་ཏོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁོ་བོས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁོ་བོའི་ལུས་སུ་བཅུག་ཀྱང་ཁོ་


[163B] གང་བར་ཡང་མི་མངོན་ནོ། །བཟོད་པ་མི་ཟད་པའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བསྟན་པ་དང། ཆོ་འཕྲུལ་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ། ལྷ་དང། མིའི་སྐྱེ་དགུ་
ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་དྲུག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་།དེ་
ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཟོད་པ་མི་ཟད་པ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་
ལེགས་པར་སྨྲས་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པར་འགྱུར་
བ་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བརྒྱད་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་པར་བླང་བ་སྟེ་
བརྒྱད་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གོ་ཆ་མི་ཟད་པ་དང། རྟུལ་བ་མི་ཟད་པ་དང། ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པ་མི་ཟད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་མི་ཟད་པ་དང། བསོད་
ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཚོགས་མི་ཟད་པའོ། །


[164A]༄༅། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གོ་ཆ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་འཁོར་བ་ན་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བ་སྟེ། དེ་བསྐལ་པ་འདི་སྙེད་གཅིག་ཏུ་
གོ་ཆ་བགོའོ། །བསྐལ་པ་འདི་སྙེད་གཅིག་ཏུ་གོ་ཆ་མི་བགོའོ་ཞེས་བསྐལ་པ་བགྲང་བའི་བྱང་ཆུབ་མི་ཚོལ་གྱི། གོ་ཆ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཉིད་གྱོན་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་འཁོར་བའི་སྔོན་
གྱི་མཐའ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ཉིན་ཞག་གིས་ཞག་བཅོ་ལྔ་ཞིང་ཟླ་བ་ཕྱེད། ཞ་གསུམ་ཅུ་ལ་ཟླ་བ་སྟེ། ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཤིང་ལོར་གྱུར་ལ། ལོའི་
བགྲང་བ་འདི་ལྟ་བུས་ལོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཅིག་བསྐྱེད་ཅིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་གཅིག་མཐོང་ལ་འཇུག་པ་དེ་
ལྟ་བུ་དང། བགྲང་བ་དེ་འདྲ་བས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བས་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་ཀྱང་
འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང། བགྲང་བ་དེ་འདྲ་བས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལའང་དེ་སྙེད་དེ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བས་སོ་སོ་རེ་རེར་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་ཀྱང་མི་འགོང་བའི་གོ་ཆའོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་འདི་ཉིད་དང། བགྲང་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་


[164B]བྱེད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པ་འདི་ཉིད་དང། བགྲང་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང། མཚན་
དང༑ དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང། མི་འཇིགས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང། འཇུག་པ་འདི་ཉིད་དང་བགྲང་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་
བྱེ་མ་སྙེད་མཐོང་བ་དང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་གིས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་གཅིག་མངོན་པར་བསྒྲུབ་ཅིང། རྣམ་གྲངས་འདིས་མཚན་དང། དཔེ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
སུ་འགྲུབ་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཀྱང་མི་འགོང་བའི་གོ་ཆ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གོ་ཆ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་


[165A]༄༅། །དཔའི་རྟུལ་བ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་མི་ཟད་པ་ན། གང་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མེས་ཡོངས་སུ་གང་
བ་ལས་ཀྱང་འབོགས་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བལྟ་བར་སྤྲོ་བའོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་ནི་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་
སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་འཇུག་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟུལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཕ་རོལ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕ་རོལ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་
ཕ་རོལ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟུལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །མི་ལྷོད་པ་དང། མ་ཞུམ་པ་དང་བརྟན་པ་དང། མི་ཟློགས་པ་དང། དགེ་བའི་བསམ་
པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་གནས་ཤིང་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་བརྩོན་པར་འཇུག་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་རྟུལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གོམ་པ་འདོར་བ་དང། གོམ་པ་འཇོག་ཅིང་འགྲོ་བ་
ཐམས་ཅད་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བར་ཡང་ལྟ་ཞིང་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་སུའང་མི་ལྟུང་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟུལ་བ་མི་ཟད་པ་


[165B] །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཇི་ལྟ་བུར་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
སྙིང་པོ་ལམ་འདུག་གི་བར་དུ་བར་མདོར་ཡོངས་སུ་ཟད་པའམ། གཏུགས་པར་འགྱུར་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཆུའི་ཐིག་པ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ལྷུང་
བ་ནི་བསྐལ་པས་མ་བསྲེགས་ཀྱི་བར་དུ་བར་མདོར་ཡོངས་སུ་ཟད་པའམ་གཏུགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་
མ་འདུག་གི་བར་དུ་བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་ཟད་པའམ། གཏུགས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད་དོ། །ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འདི་ཡང་དག་པའི་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་
ཞུགས་པར་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་དག་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསྐྱབ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགེ་
བའི་རྩ་བ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱེད་དེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །སེམས་ཅན་


[166A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་
པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་རབ་ཏུ་དགོད་པའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་སྟེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་ཚད་མེད་དེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བགྲང་བ་འདི་ལྟ་བུས་འཇུག་པར་བྱའོ། །
གལ་ཏེ་བདག་གིས་ཉིན་གཅིག་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་སྟེ། ཚུལ་འདིས་བསྐལ་པ་
དཔག་ཏུ་མེད་གྲངས་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་ཞིང། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་སྙེད་དུ། དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་སྙེད་དུ། གྲངས་མེད་
པ་དེ་སྙེད་དུ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུར་བྱས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བརྒྱའི་ཆ་གཅིག་ཀྱང་སྨིན་པར་མ་བྱས། སྟོང་གི་ཆ་དང། བརྒྱ་སྟོང་
གི་ཆ་དང། བྱེ་བའི་ཆ་དང། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆ་དང། བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆ་དང། གྲངས་དང་ཆ་དང། བགྲང་བ་དང། དཔེ་དང། རྒྱུར་ཡང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་


[166B]ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་རིག་
པར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་ནི་ཚད་མེད་དེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བགྲང་བ་འདི་འདྲ་བས་འཇུག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང། འདས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བ་
དང༑ མ་འོངས་པའི་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་དང། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཇི་སྙེད་པ་བསོད་ནམས་དེ་སྙེད་བརྒྱར་བསྒྱུར་བས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་འགྲུབ་བོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་བརྒྱར་བསྒྱུར་ཏེ། གཏན་པ་མེད་པའི་བསོད་
ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་གཅིག་འགྲུབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཐམས་ཅད་རེ་རེ་ནས་ཡོངས་
སུ་འགྲུབ་བོ། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་ཚད་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་སྟོང་དུ་བསྒྱུར་ཏེ། གཏན་པ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་བསྒྲུབས་པ་དེས།།


[167A]༄༅། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་གཅིག་མངོན་པར་འགྲུབ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སྐུ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རེ་རེ་ནས་མངོན་
པར་འགྲུབ་བོ། །སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུར་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་སྟོང་ཕྲག་བཅུར་བསྒྱུར་ཏེ། གཏན་པ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་
ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དེས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུར་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་མངོན་པར་འགྲུབ་བོ། །མཛོད་སྤུར་གཏོགས་པའི་བསོད་
ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ལས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱར་བསྒྱུར་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་དབུའི་གཙུག་གཏོར་དང། སྤྱི་
གཙུག་བལྟར་མི་མཐོང་བ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་མངོན་པར་འགྲུབ་བོ། །གཙུག་གཏོར་དུ་གཏོགས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལས་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་བསྒྱུར་བ་དེ་བས་
ཀྱང་ལྷག་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དེས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དུང་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དུང་དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་བཞེད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་དབྱངས་ཀྱིས་གོ་བར་མཛད་ཅིང་ཆོས་འདུལ་བ་བསམ་པ་དང། དད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་


[167B] །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་འཇུག་པ་འདི་ཐོས་ནས་མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་བ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཚད་མེད་དེ་
དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བགྲང་བ་འདི་འདྲ་བས་འཇུག་པར་བྱའོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་འཁོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དད་
པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང། དེ་དག་གི་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆ་དང། བརྒྱ་སྟོང་གི་
ཆ་དང། བྱེ་བའི་ཆ་དང། བྱེ་བ་བརྒྱའི་ཆ་དང། བྱེ་བ་སྟོང་གི་ཆ་དང། བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆ་དང། གྲངས་དང་ཆ་དང། བགྲང་བ་དང། དཔེ་དང། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ་།དེ་
བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་བརྒྱད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །བརྒྱད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་
ལྡན་པ་ལའོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་


[168A]༄༅། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །ཕྱིར་མི་འོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། དགྲ་བཅོམ་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །དགྲ་བཅོམ་
པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། བསྐལ་པ་བརྒྱས་ངེས་པར་བྱུང་བའི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། དཔེ་དང། རྒྱུའི་བར་དུའང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ་།བསྐལ་པ་བརྒྱས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་
པ་རྣམས་ནི། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ལའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་
ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། དཔེ་དང། རྒྱུའི་བར་དུ་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་འཁོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་


[168B]བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས། དཔེ་དང། རྒྱུའི་བར་དུའང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་
མེད་པ་དག་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་འཁོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཀྱང། དེ་དག་གིས་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གནས་དང། གནས་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་བ་ནས་རྒྱུ་དང་དཔེའི་བར་དུའང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སྟོབས་དང། མི་འཇིགས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པའི་རིམ་པའང་དེ་བཞིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཚོགས་ལ་འཇུག་པ་འདི་ཐོས་ནས། མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་བར་མི་འགྱུར་བ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་གཅིག་ལ་ཡོད་པར་གྱུར་ལ་ཚུལ་འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་


[169A]༄༅། །ཅད་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་གང་བར་གྱུར་ཏེ། འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་
དང༑ ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་གཅིག་ལ་ཡོད་པར་གྱུར་ལ། རྣམ་གྲངས་འདིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་སྙེད་
དུ་ཚད་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པས་གང་བའི་སེམས་སུ་གྱུར་ནའང། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་གཅིག་བསྒྲུབས་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་
སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཇི་སྙེད་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སོ་སོའི་དམིགས་པ་བྱུང་སྟེ། ཞིག་ཅིང་ཞུ་བ་རྣམས་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་
བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཤེས་རབ་དེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་སུ་སྣང་བ་དང། ཉོན་མོངས་པར་སྣང་བ་དུས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡང་མི་ཤེས་པ་མེད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་
རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་འདིས་མཁྱབ་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་འདིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་སུ་
སྣང་བའམ། ཉོན་མོངས་པར་སྣང་བ་དུས་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་གསལ་བར་མ་གྱུར་པའམ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་མེད་དེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་མི་


[169B] །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསགས་པ་དང་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་
ཚོགས་མི་ཟད་པའོ། །དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་གི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་དམིགས་པ་དང། སྦྱོར་བ་བསགས་པ་གང་ཡིན་པ་
དགེ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཚོགས་གང་དག་གིས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་
བསྒྲུབ་པའི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་པར་བླང་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པ་གང། ལུས་ཀྱི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྟེན་དང། ངག་གི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྟེན་དང། ཡིད་ཀྱི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་རྟེན་ཏོ། །དེ་
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྩོན་འགྲུས་གང་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལུས་དང། ངག་དང། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལུས་དང། ངག་གི་བརྩོན་འགྲུས་པས་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་


[170A]༄༅། །ཉིད་མཆོག་ཅེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་དང། སེམས་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན་
གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྩོམ་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་གནས་པ་གང་ཞེ་ན་གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཉེ་བར་མ་ཞི་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེ་བའོ།།
སེམས་གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བདག་མེད་པ་ལ་བཟོད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུད་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་
མི་འཛིན་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་འཁོར་བ་ན་མི་སྐྱོ་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། ཁམས་གསུམ་པ་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། བདོག་པ་ཐམས་
ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སྦྱིན་པས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བསླབ་པ་ཡང་དག་པར་ལེན་པའོ། །གནས་པ་གང་
ཞེ་ན། གང་བསླབ་པས་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། བཟོད་ཅིང་མི་མཇེད་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ལ་རྨ་མི་འབྱིན་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་
པ་གང་ཞེ་ན། གང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་རྩོམ་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་དཔེན་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན་གང་བསམ་གཏན་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའོ། །


[170B] གང་སེམས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཐོས་པ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཚུལ་བཞིན་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་
པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཇི་སྐད་ཐོས་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་པའོ་།གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་
བའོ༑ ༑གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སྤྲོས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཚངས་པའི་གནས་པ་རྣམས་གསོག་པའོ་།གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པས་
བཏང་སྙོམས་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན་གང་ཟག་པ་མེད་པ་ལ་འདྲེས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་
གང་ཞེ་ན། གང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་སྐྱེད་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་ལ་སྦྱོར་བའོ། །གནས་
བ་གང་ཞེ་ན། གང་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་
པར་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དབང་པོ་ལ་མཁས་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དབང་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སྟོབས་


[171A]༄༅། །ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་མི་རྫི་བའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡང་དག་པར་འབྱུང་
བའོ༑ ༑གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན་གང་ལམ་གྱི་ཚོགས་ཚོལ་བའོ། །གནས་པ་གང་
ཞེ་ན༑ གང་གར་ཡང་མི་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན་གང་ཞི་གནས་ཚོལ་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་ཞི་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་
ལྷག་མཐོང་སྤྱོད་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཉིད་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རྒྱུར་རྟོགས་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རྒྱུ་ཀུན་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་
འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་གཞན་གྱི་སྒྲ་ཐོས་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་རྒྱན་ཏོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་
ལུས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དག་གི་རྒྱན་ཏོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་འཕགས་པའི་མི་སྨྲ་བའོ་།དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་
ལ་མོས་པའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བདུད་བཞི་ཡོངས་སུ་སྤོང་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བག་ཆགས་དང། ཉོན་མོངས་


[171B] །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཐབས་སུ་ལྟ་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཤེས་རབ་ཏུ་ལྟ་བའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་རྩོམ་
པར་ལྟ་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཉམས་སུ་ལོན་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བརྡར་ལྟ་བའོ། །གནས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དོན་དམ་པར་ལྟ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་
ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་གནས་པ་དང། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་
བ་དང། དེ་མཚན་མའི་ལས་ཐམས་ཅད་དུའང་འཇུག་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་ལའང་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱ་བ་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་གང་ཞེ་ན། གང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུར་འདུས་བྱས་སུའང་མི་གཏོང་ཞིང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུར་འདུས་མ་བྱས་
སུ་མི་ལྟུང་བ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པ་བསྟན་པ་ན། ལྷ་དང། མིའི་
སྐྱེ་དགུ་ཁྲག་ཁྲིག་བདུན་ཅུ་རྩ་དྲུག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་


[172A]༄༅། །པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པ་འདི་ནི། ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་མི་ཟད་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་བསམ་གཏན་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཁྱོད་སྤོངས་པར་གྱིས་ཤིག་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་
གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པ་ནི། རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སྟེ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་དོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་དག་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་དེ་ལ་མ་ཆགས་པའོ། །བདག་བདེ་བ་ལ་མ་ཆགས་
པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་རོ་མྱང་བ་མེད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་
གཏན་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་དམིགས་པའོ། །འདོད་པའི་ཁམས་སུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལྡོག་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་


[172B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའོ། །སེམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཤེས་པའི་ཕྱིར་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི། སེམས་ལས་སུ་རུང་བའོ། །གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་
གཏན་ནི། བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང། ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའོ་།ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྙོམས་
པར་འཇུག་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་ཞི་བ་དང། རབ་ཏུ་ཞི་བའོ། །ཤིན་ཏུ་མཐར་ཐུག་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
བསམ་གཏན་ནི་མི་འཁྲུགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང། བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་འཇོམས་པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་
ལོག་པར་བསྒྲུབ་པའི་གཉེན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་ཤེས་རབ་ལ་འཇུག་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསམ་གཏན་མི་ཟད་པ་ཡོངས་སུ་


[173A]༄༅། །རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་མི་གཅོད་པའོ། །རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་
པའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་མཉམས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
བསམ་གཏན་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ནི་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པ་སྟེ་
བཙུན་པ་ཤཱ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་སྟེ། གང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མེད་པའོ།།
དེ་ལ་བསམ་གཏན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་གང་ཞེ་ན། གང་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །དེ་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་གང། ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་གིས་
གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེ་བྱའོ། །གང་གིས་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་མི་ཟད་པར་ཤེས་ཀྱང། མི་ཟད་པའི་ཆོས་མངོན་སུམ་དུ་
མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་སྒྲར་གྲག་པ་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་དེ་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་སྒྲ་ཐམས་ཅད་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་བརྗོད་དུ་


[173B] །གང་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཤེས་པ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་སེམས་འགོག་པར་ཤེས་
ལ་སེམས་འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུའང་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་དུས་གསུམ་
ལ་མ་ཆགས་པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་ཞིང་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་
པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གང་དབྱེར་མེད་པའི་ཆོས་འདོད་པ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་
ཞེས་བྱའོ། །གང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང། མ་འདྲེས་པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་
ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གང་བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་སྤྱི་བོར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་སེམས་ཅན་


[174A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང། སེམས་གཡེང་བ་ཇི་སྙེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་གྱི་ཚོགས་དང། སེམས་བཞག་པ་
ཤེས་པའང་དེ་སྙེད་དེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང། སེམས་གཡེང་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཀྱང་བསམ་གཏན་གྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་
བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་གནས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་མཉམ་པ་ཉིད་དང། སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དང། བསམ་པ་
མཉམ་པ་ཉིད་དང། ལྷག་པའི་བསམ་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དང། སྦྱོར་བ་མཉམ་པ་ཉིད་དང། སྦྱིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་
དང༑ ཤེས་རབ་མཉམ་པ་ཉིད་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གནས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་དང་མཉམ་པ་
བྱང་ཆུབ་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །བྱང་ཆུབ་གང་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་
དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་གང་དང་མཉམ་པ་མཚན་མ་མེད་པའང་དེ་དང་མཉམ་


[174B] ༑མཚན་མ་མེད་པ་གང་དང་མཉམས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་
པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །མཚན་མ་མེད་པ་གང་དང་མཉམ་པ་སྨོན་པ་མེད་པའང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སྨོན་པ་མེད་པ་གང་
དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་
ཞུགས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྨོན་པ་མེད་པ་གང་དང་མཉམ་པ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་གང་དང་
མཉམ་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་
པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་གང་དང་མཉམ་པ་མི་སྐྱེ་བའང་དེ་དང་མཉམ་མོ་།མི་སྐྱེ་བ་གང་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་


[175A]༄༅། །པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་སྐྱེ་བ་གང་དང་མཉམ་པ་མི་འབྱུང་བའང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །མི་འབྱུང་བ་གང་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་
མོ༑ ༑སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་
ཞེས་བྱའོ། །མི་འབྱུང་བ་གང་དང་མཉམ་པ་དངོས་པོ་མེད་པའང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་གང་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་གང་དང་མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་མེད་
པ་གང་དང་མཉམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །རྣམ་པར་དག་པ་གང་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་མོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དང་
མཉམ་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རང་གི་སེམས་མཉམ་པ་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཞུགས་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕན་པར་བྱེད་པ་དང་ཕན་པར་མི་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྙོམས་


[175B] ས་དང་མཉམ་པའི་སེམས། ཆུ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་མེ་དང་མཉམ་པའི་སེམས། རླུང་དང་མཉམ་པའི་སེམས། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཏེ། མི་མཐོ་མི་དམའ་
པར་གནས་ཤིང་མི་གཡོ་བར་གྱུར་པ། སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་མཉམ་པར་གཞག་པ། སྤྱོད་ལམ་མ་བཅོས་པ། རང་བཞིན་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ། མི་རྒོད་པ་དང། མི་གཡེང་
བ༑ མུ་ཅོར་མི་སྨྲ་བ། ཚིག་མ་འཆལ་བ། དོན་ཤེས་པ། ཆོས་ཤེས་པ། དུས་ཤེས་པ། ཚོད་ཤེས་པ། དུས་མིན་ཤེས་པ། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྙེགས་ཤིང། འཇིག་རྟེན་དང་
མ་འདྲེས་པ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་བརྒྱད་ལས་འདས་པ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་པ། འདུ་འཛིའི་ནང་ནའང་སྤྱོད་ལམ་དབེན་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་གནས་པའི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་གནས་ཀྱང་མི་འདོར་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དུའང་སྣང་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
ཐབས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱིས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ནི་གང། ཤེས་རབ་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ན། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་འདོགས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཞི་བ་


[176A]༄༅། །དང༑ རབ་ཏུ་ཞི་བར་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་
རྟོན་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཆོས་གང་ལའང་མི་གནས་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། དམ་
པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལ་ལྟ་བ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མེད་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་
པར་གཞོག་པའི་ཚེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའི་རྒྱན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དབྱེར་མེད་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཚངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་ལ་སེམས་པ་དེ་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཆོས་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་པར་བསམ་
གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། སེམས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་རང་བཞིན་གྱིས་
གཡོང་བ་མེད་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ་།གང་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་


[176B] །གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་
ལ་ལྷག་པར་དམིགས་ཏེ། བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ་།གང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་གནས་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་
མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཞིག་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་
རབ་བོ། །གང་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་རྒྱན་བཀོད་པ་དམིགས་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ་།གང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་
བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བར་འདོད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་བསྐོར་བའང་མེད། མི་བསྐོར་
བའང་མེད་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་བོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཉམ་པར་གཞོག་པ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་ལ་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བ་མངོན་
དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཐབས་སོ། །གང་ཉོན་མོངས་པ་དང། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང། སེམས་དང་མི་


[177A]༄༅། །ལྡན་པ་དང། འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང། འདུ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསལ་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
ངེས་པར་གྱུར་པ་དང་མཐུན་པར་བསམ་གཏན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པ་ཡིན་
ནོ༑ ༑བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལ་གླགས་མི་རྙེད་ཅིང། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣོད་ཀྱང་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་
འཐོབ་བོ། །བསམ་གཏན་མི་ཟད་བཞི་པ་འདི་བསྟན་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ཉི་མའི་སྒྲོན་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་
དེ་ཉི་མའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཉི་མ་འཆར་བ་ན་ཟླ་བ་དང། སྐར་མའི་སྒྲོན་མ་དང། མར་མེའི་སྒྲོན་མ་དང། རྩྭའི་མེའི་སྒྲོན་མ་ཐམས་ཅད་མོག་མོག་
པོར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉི་མའི་སྒྲོན་མའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ན། མ་རབས་དང། ཉི་ཚེ་བའི་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བས་ཟིལ་གྱིས་མནན་
ཏེ༑ སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང། དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་སེམས་ཅན་ཕལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་


[177B] དེའི་ཕྱིར་ཉི་མའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱའོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པ་མང་པོ་བྱེ་
བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། དེ་དག་ལ་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བསྟན་ཏོ། །གློག་གི་སྒྲོན་མས་བརྒྱན་དང་ཟླ་བའི་འོད། །དགེ་བཀོད་རྣམ་སྣང་དེ་བཞིན་བསམ་མི་
ཁྱབ༑ ༑འཕགས་པར་སྣང་དང་དྲི་མ་མེད་པ་དང། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་ལ་དབང་བྱེད་ཡོན་ཏན་འོད། །མྱ་ངན་མེད་དང་བརྟུལ་ཞུགས་གྲུབ་པ་དང། །གྲགས་པ་བརྟན་དང་ཀུན་ནས་
འཕགས་པ་དང། །ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ཆོས་དཔལ་ལྷུན་པོ་ཆེ། །ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཆོས་ཤེས་དབང་བྱེད་དང། །ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཐོར་བ་དང། །ཆོས་རྣམས་འཛིན་པ་
རྣམ་པར་དག་པ་དང། །ཕ་རོལ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པར་སྤྱོད་པ་དང་།རྒྱལ་མཚན་རྩེ་མོའི་དཔུང་རྒྱན་ཉོན་མོངས་སེལ། །བདུད་བཞིའི་སྟོབས་རྣམས་རབ་ཏུ་འཇོམས་པ་དང། །སྟོབས་
བཅུ་འཕགས་པ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དང། །ཆགས་མེད་ཆགས་པ་ཤིན་ཏུ་གཅོད་པ་དང། །ལག་ན་སྒྲོན་མ་ཤིན་ཏུ་སྒྲ་བསྒྲགས་དང། །ས་འཛིན་དང་ནི་བརྟན་པའི་རང་བཞིན་དང་
ལྷུན་པོ་[?]སྒྲོན་[?]མ་མི་ཕམ་རྒྱལ་བ་དང། །ཤེས་རབ་སྐྱེད་དང་ཡེ་ཤེས་ཏ་ལ་ལ། །བསམ་གཏན་འབྱུང་གནས་མཐའ་ཡས་དབང་བྱེད་དང་།སེམས་རྣམས་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་པ་


[178A]༄༅། །དང༑ ༑བྱེད་དང་བྱས་དང་ཚོར་བྱེད་མེད་པ་དང། །ཆུ་ཡི་ཟླ་བ་ཉི་མའི་དབྱངས་དག་དང། །ཏིང་འཛིན་མི་གཏོང་བདུད་རྣམས་འཇོམས་པ་དང། །རྣམ་
པ་སྣ་ཚོགས་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང། །སྟག་དང་གླང་པོ་ཤིན་ཏུ་དུལ་བ་དང། །རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། །ཆོས་དྲན་དགེ་འདུན་ཡེ་ཤེས་དབང་བྱེད་དང། །མི་ལྡོག་པ་དང་
ལྡོག་པ་མེད་པ་དང། །མིག་མི་འཛུམས་དང་བདག་མེད་རབ་དག་དང་།རྟག་ཏུ་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་འཇུག་པ་དང། །རྟག་ཏུ་མཚན་མེད་རྟག་ཏུ་མི་སྨོན་དང། །གནས་པར་བསམ་
གཏན་བྱེད་པ་མི་ཆགས་དང། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་འཛིན་ཅེས་བྱའོ། །མངོན་པར་འཕགས་དང་ངེས་པར་བཅོམ་པ་དང། །ཀུན་ནས་འཁྱིལ་དང་རྣམ་པར་དག་པ་དང། །ངེས་པར་
སེམས་དང་ཉོན་མོངས་བྲལ་བ་དང། །ཡངས་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། གཟུད་པ་དང་ནི་ཡོན་ཏན་འཇུག་པ་དང། །དྲན་རྟོགས་བློ་གྲོས་ཤེས་རབ་སྒྲུབ་པ་དང། །སྤོབས་
པ་དག་ནི་མི་ཟད་བྱེད་པ་དང། །སྒྲ་སྟོན་པ་དང་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང། །འཛིན་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །ཆུད་མི་ཟ་དང་ལེགས་བྱས་སྦྱིན་པ་དང། །འགྲོ་བ་ཚིམ་པར་བྱེད་
དང་བལྟར་མི་མཐོང། །རབ་ཏུ་རྟོགས་དང་དགའ་མགུ་སྐྱེད་པ་དང་།བྱམས་པ་འཕགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དག་དང། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྩ་བ་བསམ་དག་པ། །དགའ་བའི་རྣམ་པ་


[178B] །བཏང་སྙོམས་གཉིས་ལ་ཆགས་ལས་གྲོལ་བ་དང། །ཆོས་དོན་ཆོས་བྱེད་ཡེ་ཤེས་ཏ་ལ་ལ། །མི་འཁྲུགས་པ་དང་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་དང། །འགྲོ་བ་ཚིམ་
བྱེད་རྣམ་པར་དུལ་བ་དང། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་དབང་བྱེད་དང། །རྡོ་རྗེའི་རྒྱལ་མཚན་སྙིང་པོའི་པདྨ་དང། །པདྨ་འདས་དང་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བྲལ་དང། །མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་
བའི་ཏིང་འཛིན་དང། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དག་དང་།དཔའ་བར་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །སངས་རྒྱས་དགོངས་དང་དེ་བཞིན་མི་འཁྲུགས་དང། །གཟི་བརྗིད་ཅན་
དང་གཟི་བརྗིད་འོད་ཟེར་དང། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་སྦྱིན་དང། །སངས་རྒྱས་རྒྱན་རྣམས་ཤིན་ཏུ་བཀོད་པ་དང། །ཀུན་ཏུ་སྣང་དང་སངས་རྒྱས་ཞིང་དག་དང། །སེམས་ཅན་
བསམ་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང། །མགུ་བྱེད་ཤིན་ཏུ་མགུ་བྱེད་ཏིང་འཛིན་དང། །བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་བརྒྱན་གཙུག་ན་རིན་པོ་ཆེ། །བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་མེ་
ཏོག་སྦྱིན་པ་དང། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་འབྲས་བུ་སྦྱིན་པ་སྟེ། །མི་འཆི་དབྱངས་དང་དམིགས་མེད་རླུང་བཞིན་འགྲོ་རིན་ཆེན་མཐའ་དང་རྒྱ་མཚོའི་ཤུགས་འཛིན་དང། །རི་དང་བྲག་
རྣམས་རྡོབ་པར་བྱེད་པ་དང། །རྫུ་འཕྲུལ་དོན་ཆེན་ཡང་དག་བསྐྱེད་པ་དང། །སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མཐོང་བ་དང། །ཐོས་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་དང་མི་གཡེང་དང། །སྐད་ཅིག་གཅིག་


[179A]༄༅། །ལ་ཡེ་ཤེས་སྦྱིན་པ་དང། །ཡོན་ཏན་མཐའ་མས་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་པར་དག་དེ་ལྟར་ཏིང་འཛིན་འདི་དག་མཐའ་ཡས་དཔག་མེད་དེ་།བསམ་གཏན་བྱེ་བ་ཁྲག་
ཁྲིག་དག་གི་ཕ་རོལ་སོང། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དམ་པ་མཆོག་རབ་འཇིགས་མེད་པ། །བརྟན་མཆོག་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་འཛིན་རྣམ་དག་རྟོགས། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་
བུ༑ འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་མི་ཟད་པ་འདི་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་ཤེས་རབ་མི་ཟད་པ་ལ་བརྩམས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཤེས་རབ་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཁྱོད་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག་།བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་
པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱང་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་དེའི་རྣམ་པ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ། འཇུག་པ་ནི་ཅི་ཞེ་ན། ཐོས་པ་ནི་རྣམ་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་འཇུག་པའོ། །ཐོས་པའི་ཡང་རྣམ་པ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ། འཇུག་པ་ནི་ཅི་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐོས་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཅི་ཞེ་ན། བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་


[179B] འདུན་པའི་རྣམ་པ་དང། བསམ་པའི་རྣམ་པ་དང། ལྷག་པའི་བསམ་པའི་རྣམ་པ་དང། སྦྱོར་བའི་རྣམ་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་རྣམ་པ་དང། ང་རྒྱལ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང་བག་
ཡོད་པའི་རྣམ་པ་དང། གུས་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། མཐུན་པར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་དང། བཀའ་བློ་བདེ་བའི་རྣམ་པ་དང། བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། རྣ་བ་བླགས་ཏེ་ཉན་
པའི་རྣམ་པ་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། རྣམ་པར་མི་གཡེང་བའི་རྣམ་པ་དང། གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང། རིན་པོ་ཆེར་འདུ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དང། སྨན་དུ་འདུ་ཤེས་པའི་རྣམ་
པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། དྲན་པའི་སྣོད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང། རྟོགས་པ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དང། བློ་གྲོས་འདོད་པའི་རྣམ་པ་དང། བློ་ལ་འཇུག་
པའི་རྣམ་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མི་ངོམས་པར་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། གཏོང་བ་སྤེལ་བའི་རྣམ་པ་དང། དུལ་ཞིང་ཅང་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དང། མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་བསྟེན་
པའི་རྣམ་པ་དང། བསྟི་སྟང་དུ་བྱས་ཏེ་དགའ་བ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། ལུས་བདེ་བའི་རྣམ་པ་དང། སེམས་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་རྣམ་པ་དང། མི་སྐྱོ་བར་ཉན་པའི་རྣམ་
པ་དང། དོན་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཆོས་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང་ནན་ཏན་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཆོས་མ་ཐོས་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་


[180A]༄༅། །དང༑ མངོན་པར་ཤེས་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཐེག་པ་གཞན་ལ་འདོད་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཐབས་མཁས་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཚངས་པའི་གནས་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། དྲན་པ་དང་
ཤེས་བཞིན་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། མི་སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཉན་པའི་རྣམ་པ་དང། མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པ་དང། བྱམས་པའི་རྣམ་པ་དང་
རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རྣམ་པ་དང། མི་རྟག་པའི་རྣམ་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བའི་རྣམ་པ་དང། བདག་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང། ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་
པ་དང། མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། དགེ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང། བདེན་པས་
བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་རྣམ་པ་དང། ཆུད་མི་གཟོན་པའི་རྣམ་པ་དང། རང་གི་ཁ་ན་ལས་པའི་རྣམ་པ་དང། རང་གི་སེམས་སྲུང་བའི་རྣམ་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་མི་གཏོང་བའི་
རྣམ་པ་དང། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་རྣམ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་གཉེན་པོའི་རྣམ་པ་དང། རང་གི་ཕྱོགས་སྲུང་བའི་རྣམ་པ་དང། ཕ་རོལ་གྱི་ཕྱོགས་དང། ཉོན་མོངས་


[180B] ནོར་བདུན་ཡང་དག་པར་འདུ་བའི་རྣམ་པ་དང། དབུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་གཅོད་པའི་རྣམ་པ་དང་མཛངས་པས་བསྔགས་པའི་རྣམ་པ་དང། མཁས་
པ་མངོན་པར་དགའ་བའི་རྣམ་པ་དང། འཕགས་པས་ཀུན་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་དང། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དད་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང་བདེན་པ་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དང། ཕུང་པོའི་སྐྱོན་
རྣམ་པར་སྤང་བའི་རྣམ་པ་དང། འདུས་བྱས་ཡོངས་སུ་འཇལ་བའི་རྣམ་པ་དང། དོན་ལ་རྟོན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཆོས་ལ་རྟོན་པའི་རྣམ་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པའི་རྣམ་པ་དང་
ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་པའི་རྣམ་པ་དང། སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བྱ་བའི་རྣམ་པ་དང། བདག་དང། གཞན་ལ་ཕན་པའི་རྣམ་པ་དང། ལེགས་པར་བྱས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་
དང༑ མི་འགྱོད་པའི་རྣམ་པ་དང། ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་རྣམ་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འཐོབ་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐོས་པ་
རྣམ་པ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། སུམ་ཅུ་རྩ་
གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཞི་གནས་ཀྱི་གནས་ལ་འཇུག་པ་དང། ལྷག་མཐོང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་འཇུག་པ་དང། སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་འཇུག་པ་དང། ལུས་དབེན་པ་


[181A]༄༅། །ལ་འཇུག་པ་དང། སེམས་དབེན་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། བདེན་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་
ཆད་པ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་ལ་འཇུག་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང། སྲོག་མེད་པ་དང། གང་ཟག་
མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་དང། གནས་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། མི་འཕོ་ཞིང་རྒྱུ་དང། འབྲས་བུ་ཆུད་མི་ཟ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་
མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་འདྲིས་པར་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་
བསམ་གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྐྱད་པའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་དང། བསམ་གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་དབང་གིས་མི་
སྐྱེ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་དང། ཟག་པ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། ནང་དུ་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་
པ་དང། ངེས་པར་གྱུར་པར་མི་འཇུག་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། འདུས་བྱས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོངས་སུ་འཇལ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པར་འཇུག་པ་


[181B] སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མི་གཏོང་བ་ལ་འཇུག་པ་དང་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་ལ་འཇུག་པ་དང་
རྟག་ཏུ་བསམས་བཞིན་དུ་ཤེས་པས་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་འཇུག་པ་དང། ཡིད་བྱུང་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འཇུག་པ་དང། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱང་
མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པར་འཇུག་པ་དང། འདོད་པའི་དགའ་བའི་ཡོན་ཏན་ཡལ་བར་འདོར་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་དགའ་བ་མི་གཏོང་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། སྤྲོས་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་
པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བ་ལ་འཇུག་པ་དང། ཐབས་མཁས་པའི་སྤྲོས་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་སྤོང་བར་འཇུག་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། ཚུལ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རིགས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཚུལ་གྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་
སྒོའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཁའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རྒྱུའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རྐྱེན་གྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མི་འགོག་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མི་འགལ་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ལེན་པ་མེད་པའི་
ཚིག་གོ་དེ་ནི་དོར་བ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རྐྱེན་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རྟེན་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་།དེ་ནི་མ་གཡོས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རྣམ་པར་མ་གཡོས་


[182A]༄༅། །པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གོ་དོན་མ་མཉམ་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་།དེ་ནི་བདེན་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་
ཡང་དག་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མི་འགྱུར་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཕྱིར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཞི་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་
མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་བླང་བ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་གཞག་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ལྷག་པ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཕྱིར་དབྱུང་དུ་མེད་པའི་ཚིག་
གོ་དེ་ནི་གཉེན་པོ་མེད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དམ་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ནའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་
ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཇི་ལྟ་བུ་བཞིན་གྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཆུད་མི་ཟ་བའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་མཐའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དུས་གསུམ་ཡོངས་
སུ་མ་ཆད་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་སའི་ཁམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ནི་ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་


[182B]དེ་ནི་མིག་དང། གཟུགས་དང། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ནི་རྣ་བ་དང། སྒྲ་དང། རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ཁམས་དང། སྣ་དང། དྲི་དང། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ལྕེ་དང། རོ་དང། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ལུས་དང། རེག་བྱ་དང། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་ཁམས་དང། ཡིད་དང། ཆོས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མི་གནས་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་དོན་ལ་རྟོན་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཆོས་ལ་རྟོན་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ཡེ་
ཤེས་ལ་རྟོན་པའི་ཚིག་གོ་དེ་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་པའི་ཚིག་གོ་བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། ཚུལ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་
ཇི་ལྟར་བདག་ལ་བདག་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རིགས་པས་མཐོང་ཞིང། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་བདག་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རིགས་པས་མཐོང་ན། དེ་
ལྟར་མཐོང་བ་ནི་ཚུལ་བཞིན་མཐོང་བའོ། །འཁོར་བའི་ཁམས་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་གང་ཡིན་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གིས་དེ་ལྟར་མཚུངས་
ཤིང་བྱེ་བྲག་མེད་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རང་བཞིན་མཚུངས་ཤིང་བྱེ་བྲག་མེད་


[183A]༄༅། །པར་མཐོང་བ་དེ་ནི། ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་རིགས་པ་དང། མི་རིགས་པར་མི་སེམས་པ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ཏེ། བཙུན་
པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། མདོར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་བཞིན་སྦྱོར་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ནི་སེམས་ཅན་ནོ་།དེ་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་ཀྱང་མི་སྤོང་ལ། ཆོས་ཀྱི་
གནས་ཀྱང་འཁྲུགས་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་བཞིན་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལྟར་དེའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་
ཐོས་པའི་རྣམ་པ་དང། ཚུལ་བཞིན་ལ་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ནི་འགྲོགས་པ་བཅུ་དྲུག་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་ཏེ། བཅུ་དྲུག་
པོ་དག་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་རིག་པའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། མིང་དང། གཟུགས་དང། སྐྱེ་མཆེད་
དྲུག་དང། རེག་པ་དང། ཚོར་བ་དང། སྲེད་པ་དང། ལེན་པ་དང་སྲིད་པ་དང། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་ཤིའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །མ་རིག་པ་འགོག་པའི་འགྲོགས་
པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། མིང་དང། གཟུགས་དང། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང། རེག་པ་དང། ཚོར་བ་དང། སྲེད་པ་དང། ལེན་


[183B] སྲིད་པ་དང། སྐྱེ་བ་དང། རྒ་ཤི་འགོག་པའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་
བའི་རྩ་བ་ལས་བྱུང་བར་ལྟ་བར་གྱུར་པ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོའི་བར་དག་གིས་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །མཐོ་དམན་གྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཆོས་རྙེད་པ་དང། མ་རྙེད་པ་དང། སྙན་པ་དང། མི་སྙན་པ་དང། སྨན་པ་དང། བསྟོད་པ་དང། བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བར་གྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །
ཁྲོ་བ་དང། འཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང། འཆབ་པ་དང། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དང། ཕྲག་དོག་དང། སེར་སྣ་དང། སྒྱུ་དང། གཡོ་དང། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང། ཁྲེལ་མེད་པ་དང། ཁེངས་པ་དང་
རྩོད་པ་དང། རྒྱགས་པ་དང། བག་མེད་པ་དང། ང་རྒྱལ་དང་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང། ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་དང་ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང། ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་
མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང། ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་གྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་
སོ༑ ༑འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཕྲ་མོ་དང། སྦོམ་པོ་དང། ཆུང་ངུ་དང། འབྲིང་དང། ཆེན་པོའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས་


[184A]༄༅། །ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་གྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །གཏི་མུག་གི་མུན་པ་དང་རབ་རིབ་ཀྱི་ལིང་ཏོག་དང། སྒྲིབ་
པ་དང། ཆོང་པའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་གྱི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་
སོ༑ ༑འདོད་པ་དང། འཐབ་མོའི་རྙོག་པ་དང། ཕུང་པོ་དང། ཉོན་མོངས་པ་དང། འཆི་བདག་དང། ལྷའི་བུའི་བདུད་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །བདག་དང། སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། གསོ་བ་དང། སྐྱེས་བུ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང། ཤེད་བུར་འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་
ཞེན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། འཛིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་
སྒྲིབ་པ་དང། ལྟ་བའི་སྒྲིབ་པ་དང། འགྲོ་བའི་སྒྲིབ་པ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྒྲིབ་པ་དང། ཤེས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། བག་ཆགས་དང། མཚམས་སྦྱོར་
བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང། མཚན་མ་དང་དམིགས་པ་དང། མཐོང་བ་དང། ཐོས་པ་དང་


[184B] རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། མདུད་པ་དང། སྒྲོ་བཏགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །བདག་དང། རྟག་པ་དང་
གཙང་བ་དང། བདེ་བའི་འགྲོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་
སྟོང་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །སེར་སྣ་དང། གཏོང་བ་དང། འཆལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་
དང༑ གནོད་སེམས་དང། བཟོད་པ་དང། ལེ་ལོ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང། བསམ་གཏན་དང། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སེམས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །ངེས་པ་དང། མ་ངེས་པ་དང། ཡང་དག་པ་དང། ལོག་པ་དང། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་
དང༑ ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་དང། འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་དང། འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་
རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། བཟང་པོ་དང། ངན་པ་དང། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང། འཁོར་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས་


[185A]༄༅། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང། གཉེན་པོའི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །ཐེག་པ་ཐ་དད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐ་དད་པ་དང། ཞིང་
ཐ་དད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཐ་དད་པ་དང། ཆོས་ཐ་དད་པ་དང། དགེ་འདུན་ཐ་དད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ། །
མི་ཤེས་པ་དང། ཤེས་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། ཀུན་རྫོབ་དང། དོན་དམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནས། མཚན་མ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དང་ལྷན་ཅིག་
མི་གནས་སོ། །ཤེས་རབ་ནི་གང་རྒྱུ་བ་མེད་པ། ལུས་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་པ། མཚན་མ་མེད་པ། འདུས་མ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་ནི་མཚན་མ་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་དང་
སེམས་དང། ཡིད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། གནས་དང། མིང་དང་མཚན་མ་དང། གཅིག་པ་དང། ཐ་དད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་ཏེ་བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། ཤེས་
རབ་ནི་འགྲོགས་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ།།།།བམ་པོ་བཞི་པ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡུལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་བརྒྱད་ལ་མཁས་པའོ།།
དེ་ལ་ཆོས་བརྒྱད་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་དང། ཁམས་ལ་མཁས་པ་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་དང། བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་དང། རྟེན་ཅིང་


[185B] དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་དང། ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་
ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་དཔེར་བྱ་བར་བསྟན་པ་སྟེ། དབུ་བ་རྡོས་པར་བསྟན་པ་དང། ཆུའི་ཆུ་བུར་དུ་བསྟན་པ་དང། སྨིག་རྒྱུར་བསྟན་པ་དང། ཆུ་ཤིང་གི་སྡོང་
པོར་བསྟན་པ་དང། སྒྱུ་མར་བསྟན་པ་དང། རྨི་ལམ་དུ་བསྟན་པ་དང། བྲག་ཅར་བསྟན་པ་དང། མིག་ཡོར་དུ་བསྟན་པ་དང། གཟུགས་བརྙན་དུ་བསྟན་པ་དང། སྤྲུལ་པར་བསྟན་པའོ། །
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི་དབུ་བརྡོས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དབུ་བརྡོས་པ་ལྟ་བུ་ནི་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་
ནོ༑ ༑དབུ་བརྡོས་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བ་ནི་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུའོ། །འདུ་
ཤེས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཆུ་ཤིང་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྒྱུ་མའང་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་
བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་


[186A]༄༅། །པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ་རྨི་ལམ་ཡང་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་
ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། བྲག་ཅ་ནི་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །བྲག་ཅའི་
རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་མིག་
ཡོར་ལྟ་བུ་སྟེ། མིག་ཡོར་ཀྱང་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །མིག་ཡོར་གྱི་རང་བཞིན་གང་
ཡིན་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་
སྟེ༑ གཟུགས་བརྙན་ནི་བདག་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན་གསོབ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་


[186B] གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྤྲུལ་པ་ནི་བདག་
མ་ཡིན། སེམས་ཅན་མ་ཡིན། སྲོག་མ་ཡིན། གསོ་བ་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུ་མ་ཡིན། གང་ཟག་མ་ཡིན་ནོ། །སྤྲུལ་པའི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ་
གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཏེ་འཇིག་རྟེན་ཀྱང་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་
རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་མི་རྟག་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་བདག་མེད་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ཞི་བ་
སྟེ༑ གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁམས་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཇུག་
པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་སའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆུའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རླན་པའི་
མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མེའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རླུང་གི་ཁམས་ཡིན་མོད་


[187A]༄༅། །ཀྱི༑ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཡོ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མིག་གི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣ་བའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཉན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྣའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྣོམ་པའི་མཚན་
ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྕེའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལུས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་
ཀྱི་དབྱིངས་ནོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མིག་གི་
རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུགས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཡིན་
མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྒྲ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དྲི་སོ་སོར་རྣམ་
པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །


[187B]ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རེག་བྱ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མིག་གི་རྣམ་པར་
ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྒྲའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་
ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དྲིའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རོའི་ཁམས་
ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རེག་བྱའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལུས་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་
བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྒྲའི་ཁམས་


[188A]༄༅། །ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྒྲར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དྲིའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དྲིར་རྣམ་
པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རོའི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རེག་བྱའི་ཁམས་
ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རེག་བྱར་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་
ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། བདག་གི་ཁམས་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། འདོད་པའི་ཁམས་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་
དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། འཁོར་བའི་ཁམས་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང། ནམ་
མཁའི་ཁམས་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁམས་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་མཚུངས་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པས་ན་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །མཚན་མ་མེད་པར་མཚུངས་
པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པར་མཚུངས་པ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་མཚུངས་པ་དང། སྐྱེ་བ་མེད་པར་མཚུངས་པ་དང། འབྱུང་བ་མེད་པར་མཚུངས་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་


[188B] ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་དད་པ་མེད་པར་མཚུངས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་མེད་པར་མཚུངས་པ་དང། ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་མཚུངས་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་
སུ་མཚུངས་པས། དེ་དག་མཚུངས་པའོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ལ་འཇུག་པ་དང། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ལ་འཇུག་པ་ཚད་མེད་དེ། གང་བསྟན་པ་དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་
ནས་འཇུག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁམས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་
ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཉན་པའི་
མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་
སྐྱེ་མཆེད་མྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནོམ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་
མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཆོས་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་མིག་གི་རྣམ་པར་


[189A]༄༅། །ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣ་བའི་རྣམ་པར་
ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་
བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཆོས་ཀྱི་
སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་
ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་ནི། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི། བདག་དང། བདག་གིས་སྟོང་ངོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ལྕེའི་སྐྱེ་
མཆེད་དང། ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་


[189B] བདག་གིས་སྟོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཇི་སྐད་དུ། མིག་ནི་བདག་དང། བདག་གིས་སྟོང་སྟེ། འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་
བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ནི་བདག་དང། བདག་གིས་སྟོང་སྟེ། འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་དང། ཆོས་རྣམས་
ནི་བདག་དང། བདག་གིས་སྟོང་སྟེ། འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ལྟར་གང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མི་བྱེད་ཅིང། དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱང་མི་གསོག་མི་དགེ་
བའི་ཆོས་ཀྱང་འབྲི་བར་མི་བྱེད་ལ། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་ལ་འདུ་ཤེས་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་བ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པའོ། །གཞན་ཡང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་
པ་ནི༑ མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས་དང། རྟེན་ན་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། གང་མིག་གཟུགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མཐོང་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་
ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། སྣའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དྲིའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་
ལྕེའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རིག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས་དང། རྟེན་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ། གང་ཡིད་ཆོས་ལས་འདོད་


[190A]༄༅། །ཆགས་དང་བྲལ་བར་མཐོང་ལ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། འཕགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །དེ་ལ་འཕགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི། གང་ལམ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །འཕགས་
པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི། གང་ལམ་དང་མི་མཐུན་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་ལ་གནས་ནས་ལམ་དང་མི་མཐུན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོ་སྐྱེད་ཅིང། ལམ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་མི་འདོར་བ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན་
འཇུག་པ་བཞི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ཏེ། འཇུག་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དང། འགོག་པ་ཤེས་
པ་དང། ལམ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་མི་སྐྱེ་བར་ཤེས་པའོ། །ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་སྲེད་པ་ལེགས་པར་འཇོམས་
པའི་ཤེས་པའོ། །འགོག་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་རིག་པ་དང་བག་ལ་ཉལ་བ་རྣམས་མི་འབྱུང་བའོ། །ལམ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཐམས་


[190B] དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་དེ་ལྟ་བུས་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་
ཤེས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཤེས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར། མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་ཅིང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་
པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་
དང༑ མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པའོ། །དེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དང། ཡི་གེ་དང། སྒྲ་དང་བརྡས་བསྟན་པ་ཇི་སྙེད་པའོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་
གང་ལ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུ་མེད་པ་སྟེ། ཡི་གེ་ལྟ་ཅི་སྨོས། མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་ནི། གང་འདི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་གཅིག་པོའང་མཚན་ཉིད་མེད་
པའོ༑ ༑དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་བསྟན་པས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའང་མི་ལྟུང། མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པས་
བདེན་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་ཀྱང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། བདེན་པ་རྣམ་པ་


[191A]༄༅། །གཉིས་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་པོ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་དང། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །དེ་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ནི། དུས་སུ་བདེན་པར་
སྨྲ་བ་སྟེ། གང་འདི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་དང། ཀུན་འབྱུང་བའི་བདེན་པ་དང། འགོག་པའི་བདེན་པ་དང། ལམ་གྱི་བདེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་དང། ཡི་
གེ་དང། སྒྲ་དང། བརྡས་བསྟན་པ་ཇི་སྙེད་པའོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གང། འདི་བརྗོད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་
དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེའི་རིགས་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་བསྟན་པས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་
བྱེད་པར་ཡང་མི་ལྟུང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། བདེན་པ་ནི་གཅིག་སྟེ་
གཉིས་སུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་བདེན་པ་གཅིག་ནི་གང་འདི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་ཅིང་སྒྲོ་འདོགས་པར་ལྟུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་བདེན་པ་ལ་རབ་ཏུ་འཛུད་པའོ་
དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་བདེན་པ་བསྟན་པས་ཀྱང་མི་སྐྱོ་ལ། སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པའི་བདེན་པ་གཅིག་བསྟན་པའང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་ཅིང། སེམས་ཅན་རྣམས་


[191B]དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ། གང་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་
གྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དེ་སྟོང་པར་རྟོགས་པ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །
གང་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྲེད་པའི་རྒྱུ་དང། ལྟ་བའི་རྒྱུ་བག་ལ་ཉལ་བ་འདི་ནི། ཀུན་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་སྲེད་པའི་རྒྱུ་དང། ལྟ་བའི་རྒྱུ་དེ་དག་མི་ལེན་པ་དང། སྒྲོ་མི་འདོགས་པ་
དང༑ རེག་པར་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ཤིན་ཏུ་ཟད་དེ་འགགས་ནས། སྔོན་གྱི་མཐར་མི་འབྱུང་བ་དང་
ཕྱི་མའི་མཐར་མི་འཕོ་བ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བར་ཕྱིན་པ་མེད་པ་འདི་ནི་འགོག་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་སྟེ། དེ་ལ་གང་གིས་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་འདི་ནི། འགོག་པ་ལ་འགོག་པར་ཤེས་
པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལམ་གང་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང། ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དང། འགོག་པ་ཤེས་པ་ལ་རིག་ཅིང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་
སུ་འཇུག་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་འདི་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ལམ་ལ་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་


[192A]༄༅། །པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ལ་དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོག་ཅིང། བདེན་པའི་རྟོག་པས་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ཏེ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བ་དེ་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རིག་པར་ཤེས་
པ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བ་དེ་རྒྱུ་གང་གིས་ཀུན་འབྱུང་བ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་གིས་རྒྱུ་དེ་ཡང་དག་
པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་ཀུན་འབྱུང་བ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་དེ་ཚོར་བ་མེད་པའང་ཚོར་ཞིང། ཚོར་
བ་འགོག་པ་ལའང་རྟོག་ལ་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར། ཚོར་བ་འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུའང་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་འགོག་པ་ལ་འགོག་པར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །
ཚོར་བ་གང་གིས་བསྒྲུབས་པའི་ལམ་དེ་ནི་གཟིངས་ལྟ་བུ་སྟེ། གང་ཚོར་བ་འདོད་པ་དེ་ནི་ལམ་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ལམ་ལ་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑གང་དེ་ལྟར་བདེན་པ་བཞི་པོ་འདི་མཐོང་བ་དང། རྣམ་པར་དག་པས་མཉམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་


[192B] འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །གང་མི་སྐྱེ་བ་ལ་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་སྟེ། སྲིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །གང་སྲིད་པ་འཇིག་པ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་ཀུན་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་
ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྟེ། མི་སྐྱེ་བ་ནི་འགོག་པའོ། །གང་མ་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་འགོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ་།གང་འགོག་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཟད་པའི་འགོག་
པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་དེ་ལྟར་བགྲང་བ་དང་འཇལ་བ་དང། ཚོལ་པ་དང། རྟོག་པ་དང། འཇུག་པའི་ཤེས་པ་འདི་ནི་ལམ་ལ་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འཕགས་པའི་
བདེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་བདེན་པའི་ཤེས་པ་འདི་ལ་འཇུག་ཅིང་བདེན་པའི་ཤེས་པ་ལའང་མི་གནས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་མ་རིག་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །མ་རིག་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་
ལས་འདུ་བྱེད་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །འདུ་བྱེད་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་མིང་དང། གཟུགས་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །མིང་དང། གཟུགས་


[193A]༄༅། །ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་རེག་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །རེག་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་ཚོར་བ་ཀུན་
འབྱུང་ངོ། །ཚོར་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་སྲེད་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ་།སྲེད་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་ལེན་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །ལེན་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་སྲིད་པ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །སྲིད་པ་
ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ཀུན་འབྱུང་ངོ། །སྐྱེ་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས། རྒ་ཤི་དང། མྱ་ངན་དང། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང། འཇུག་པ་རྣམས་
འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གཡོ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། བདག་པོ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་
གནས་པ་བཞིན་འབྱུང་སྟེ། གང་འདི་ལ་ཤེས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ་།གཞན་ཡང། གང་དགེ་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་
བའམ། མི་དགེ་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའམ། མི་གཡོ་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའམ། འཁོར་བའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའམ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་སེམས་ཅན་གང་དབང་པོའི་རྒྱུ་ལས་འཇུག་པ་ཚད་མར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དབང་པོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཞིང་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་


[193B] འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ལས་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟིན་པ་དང། མ་ཟིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་གང་དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་
ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ནི་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་འགགས་པས་མ་རིག་པ་འགག་མ་རིག་པ་
འགགས་པས། འདུ་བྱེད་འགག་འདུ་བྱེད་འགགས་པས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པས། མིང་དང། གཟུགས་འགག། མིང་དང། གཟུགས་འགགས་
པས༑ སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འགག་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་འགག་པས། རེག་པ་འགག་།རེག་པ་འགགས་པས། ཚོར་བ་འགག་ཚོར་བ་འགགས་པས། སྲེད་པ་འགག་།སྲེད་པ་འགགས་པས་
ལེན་པ་དགག་ལེན་པ་འགགས་པས། སྲིད་པ་འགག་སྲིད་པ་འགགས་པས་སྐྱེ་བ་འགག་སྐྱེ་བ་འགགས་པས། རྒ་ཤི་དང། མྱ་ངན་དང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་
བ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང། འཁྲུག་པ་རྣམས་ཀྱང་འགག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །གཡོ་བ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ་
བདག་པོ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་འགོག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་འདི་ལ་མཁས་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་


[194A]༄༅། །པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་ལ་རག་ལུས་པའོ། །རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་པའོ། །ཚོགས་ལ་རག་ལུས་པའོ། །ཆོས་གང་
རྒྱུ་དང། རྐྱེན་དང། ཚོགས་པ་ལ་རག་ལུས་པ་དེ་བདག་ལ་རག་མ་ལུས་པའོ། །སེམས་ཅན་ལ་རག་མ་ལུས་པའོ། །སྲོག་ལ་རག་མ་ལུས་པའོ་།གང་ཟག་ལ་རག་མ་ལུས་པའོ། །
གང་བདག་ལ་རག་མ་ལུས་པ་དང། སེམས་ཅན་ལ་རག་མ་ལུས་པ་དང་སྲོག་ལ་རག་མ་ལུས་པ་དང། གང་ཟག་ལ་རག་མ་ལུས་པ་འདི་ན་ཞེའམ། སྔ་མ་ན་ཞེ་འམ། གཞན་ན་
ཞེས་བགྲང་བ་ཅིའང་མེད་དེ། གང་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྐྱེན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་གཞོག་ལ། རྐྱེན་དེ་དག་ཀྱང་ཟད་ཅིང་འགོག་པར་རྟོག་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་ཟད་ཅིང་འགོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུའང་མི་འཇོག་པ་འདི་ནི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བདག་དང། སེམས་ཅན་
གཞན་གྱི་འདས་པའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྟེ། མི་དགེ་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དྲན་ནས་ཀྱང་


[194B] དགེ་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དྲན་ནས་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་འདས་པ་ལ་མཁས་པའོ། །གང་མ་འོངས་པའི་སེམས་དང་
སེམས་ལས་བྱུང་བ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་ལ་ངེས་པར་སེམས་ཤིང། བྱང་ཆུབ་མངོན་དུ་འགྱུར་པའི་ལས་སེམས་ཏེ། བདག་གི་དགེ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་གང་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་
བ་དེ་དག་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱའོ། །མི་དགེ་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་ནི་མི་དགེ་ཞེས་གང་དེ་ལྟ་
བུར་སེམས་ལ་བསྒོ་བ་དེ་ནི་མ་འོངས་པ་ལ་མཁས་པའོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཚུལ་བཞིན་སྦྱོར་བས་
དགེ་བའི་རྩ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང། མི་དགེ་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཟློག་པ་དང། དགེ་བའི་སེམས་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་
ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། གང་འདི་དག་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། གང་འདས་པའི་དུས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་
པར་མོས་པ་དང། མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་བར་མོས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པར་མོས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དུས་གསུམ་


[195A]༄༅། །སྟོང་པ་ཉིད་དུའང་རྟོག་ལ་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་
ཐབས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡི་རང་བར་ཡང་བྱེད་དེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ་།གཞན་ཡང། འདས་པའི་དུས་ན་ཟད་པའི་
ཆོས་རྣམས་ཕྱི་མའི་མཐའ་འཕོས་པར་མི་ལྟ་ཞིང་དགེ་བའི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་མི་གཏོང་སྟེ། མི་དགེ་བའི་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། གང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་ཆོས་
རྣམས་མི་སྐྱེ་མི་འབྱུང་བར་རྟོག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་མི་འདོར་བ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་ཆོས་རྣམས་འདུག་པ་མེད་ཅིང་མི་གནས་པར་རྟོགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རབ་ཏུ་བརྟན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་མི་བརྗེད་དེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། གང་
འདས་པ་དེ་ནི་ཟབ་པའོ། །མ་འོངས་པ་དེ་ནི་མ་ཕྱིན་པའོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་དེ་ནི་གནས་པ་མེད་པའོ། །གང་དེ་ལྟར་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྐྱེས་པ་དང། ཞིག་པ་དང། ཞུམ་
པ་རྣམས་ལ་རྟོག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། གང་


[195B]ཏེ། སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང། གང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་དགེ་
བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། དེ་ལ་སྨོན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། གང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་གནས་པར་
བྱེད་དེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་དུས་གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དྲན་
ནས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཇི་ལྟར་སྨིན་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དེ། གང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་མཉེས་པར་བྱ་བས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་
ཅད་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་ཅན་གང་དག་ཆོས་བསྟན་པའམ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་
པར་བྱེད་དེ། གང་དུས་གསུམ་འདི་དག་ལ་བདག་གི་དོན་དང། གཞན་གྱི་དོན་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དོན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་ཆགས་པས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་
གསུམ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་ཐེག་པ་སྟེ། ངེས་པར་འབྱིན་པའོ། །གསུམ་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་


[196A]༄༅། །ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །གཞན་ཡང། ཐེག་པ་གཉིས་ཏེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། ལྷའི་ཐེག་པ་དང། མིའི་
ཐེག་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བྱུང་བ་མེད་པས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་
ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལ་ཉན་པ་ནི་གང་འདི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྡོམ་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བསླབ་པ་བཅས་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་
བོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། རྣམ་
པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་འདི་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་
མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་བསོད་ནམས་དང། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་སྨོད་


[196B] ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བྱུང་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བར་རྟོག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་
ལ་བདག་མེད་པར་རྟོག་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང། སྐད་ཅིག་ཀྱང་སྲིད་པར་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པ་དང། རྟག་ཏུ་འཇིག་པར་ལྟ་བ་དང། རྟག་ཏུ་
ཡིད་མི་རྟོན་པ་དང། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་གསོད་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང་ཁམས་རྣམས་ལ་སྦྲུལ་གདུག་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་པ་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་གྲོང་སྟོང་ལྟ་བུར་
འདུ་ཤེས་པ་དང། སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སྨོན་པའི་འདུ་ཤེས་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་དང། སྐྱབས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་དང། གང་འདི་ལྟར་སྟོན་པ་དང། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་
འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གང་དང། རྐྱེན་གང་
གིས་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྣམ་པ་དེ་དག་དང། རྐྱེན་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་དག་གང་ཞེ་ན། འདི་
ལྟ་སྟེ། འདུན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བག་ཡོད་པ་ཆེན་པོས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་


[197A]༄༅། །ཚོགས་གསོག་པ་དང། ཐོས་པ་ཉུང་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་དང། བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་ལའང་ཞུམ་
པ་མེད་པ་དང། དབང་པོ་བར་མ་དང། རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ལ་གཞོལ་བ་དང། དོན་ཉུང་བ་དང། བྱེད་པ་ཉུང་བ་དང། འདུ་འཛིན་ལ་མི་དགའ་ཞིང་དབེན་པ་ལ་དགའ་བ་དང། རབ་
ཏུ་དབེན་པར་གནས་མལ་འཆའ་བ་དང། བསྙེན་པར་དགའ་བ་དང། མཐུ་ཆེ་བ་དང། སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྟེན་ཅིང་
འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་ལྟ་བ་དང། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དབྱིངས་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་དང། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བརྒལ་བ་དང། དམིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་འཐོབ་པ་དང་
བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་བ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་དང། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེད་པ་དང། དམིགས་
པ་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་རྐྱེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་སྟེ། གང་དེ་ལྟར་འཆད་པ་དང། སྟོན་པ་དང། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མཁས་པ་
ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། དེ་ལས་ཕྱོགས་


[197B] །ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པས་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཏང་བ་སྟེ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའོ། །ཐེག་
པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བ་སྟེ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསགས་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་
སྤྱོད་པ་ལ་ལས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐོགས་པ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་མཉམ་པར་གཏོང་
བའོ༑ ༑ཐེག་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ལམ་ངན་པའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའོ་།ཐེག་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་
ཅད་དང༑ རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རྒྱལ་མཚན་དང། བདན་བསྒྲེང་པ་སྟེ། བདུད་དང། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དང། ངན་པའི་ཚོགས་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇོམས་པའོ། །
ཐེག་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་གྱུར་པ་སྟེ། མཐའ་དང། མཐའ་མེད་པ་དང། རྟག་པ་དང། ཆད་པ་དང་འབྱུང་བ་དང། འཇིག་པ་དང། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་


[198A]༄༅། །ཅད་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང། སྒྲིབ་པ་དང། ཆོད་པ་དང། ཐེ་ཚོམ་དང། འགྱོད་པ་སེལ་བའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང། སྙིང་རྗེ་
ཆེན་པོས་ཕྱེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ། རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་རྙེད་པ། མི་སླུ་བའི་ལམ་དུ་འགྲོ་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཉེ་བར་འཚོ་བའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་སྟེ། སྟོབས་བཅུ་དང། མི་འཇིགས་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང། མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་
པོ་དང༑ ལུས་དང། ངག་དང། སེམས་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་སྟེ་གང་འདི་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མདོར་ན་འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་སོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདུས་
བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དེ་དག་ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དགེ་བ་དང། ངག་གི་འདུ་བྱེད་དགེ་
བ་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དགེ་བ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདུས་


[198B] །གང་ཡང་དགེ་བའི་ལུས་དང་ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ལ་རྟོག་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་
ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི། དེའི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་པོ་དག་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་སྟེ། ལྔ་གང་
ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བསམ་གཏན་
གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་
ལྔ་པོ་དག་ལ་མི་སྨོད་ཅིང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཟག་པ་མེད་པ་དང། ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་དེའི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་འོད་
ཟེར་མཉམ་པར་གཏོང་བའི་ཕྱིར་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིས་སེམས་ཅན་སྡུད་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པའོ་།གང་ཡང་སེམས་ཅན་མེད་པ་དང། བདག་མེད་


[199A]༄༅། །པས་མི་འཛིན་མི་ལེན་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པར་མི་བྱེད་ཅིང་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ལ་མཁས་པ་དེའང་འདུས་མ་བྱས་ལ་མོས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་
ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་དེའི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པའོ། །གཞན་ཡང། འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གཅོད་པ་དང། འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱི་དགེ་
བའི་རྩ་བ་རྣམས་མི་གཅོད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་འབྲེལ་པ་ཉི་ཚེ་བའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀུན་ཏུ་མི་སྤྱད་པ་འདི་ནི་འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑གང་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་འདྲིས་པར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོག་པ་ལ་མཁས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་
མི་འཇོག་ཅིང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་དེའི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་ཁམས་གསུམ་ལའང་སྤྱོད་
ལ༑ ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གོས་པ་འདི་ནི་དེའི་འདུས་བྱས་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཁམས་གསུམ་ནས་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཡེ་
ཤེས་རབ་ཏུ་ཤེས་ཀྱང་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དབྱིངས་སུའང་མི་ལྟུང་བ་འདི་ནི་དེའི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མཁས་པའོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་


[199B] །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་དྲན་པ་དང། བློ་གྲོས་དང། ཤེས་རབ་ལ་མཁས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་ཅིང་མི་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། མཁས་པ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གིས་ཟིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་
རབ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྟོག་པ་ནི་ཤེས་རབ་བོ། །
འཕགས་པའི་ཆོས་མངོན་པར་གྱུར་པས་ན་ཤེས་རབ་ནི་ཚད་མར་གྱུར་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་
ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་འདོད་པ་དང། རེ་བ་དང། སྨོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་དང་བྲལ་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ཐམས་ཅད་
འཇིལ་བས་ན་སིམ་པར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་ལ་དགའ་བའི་རྒྱུན་མ་ཆད་པས་ན་མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་དོན་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པས་
རྟོན་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་པོ་དག་གི་རྟེན་ཏོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཐེག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་གྱུར་པས་ན་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཤེས་


[200A]༄༅། །རབ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡེ་ཤེས་སྣང་བས་ན་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཆུ་བོ་ཐམས་ཅད་ལས་སྒྲོལ་བས་ན་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྒྲོལ་
བའོ༑ ༑ཤེས་རབ་ནི་ཡང་དག་པར་སྐྱོན་མེད་པར་འདྲེན་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་སྡུད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་སྔོན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང། བག་ལ་ཉལ་ཐམས་
ཅད་དང་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་རྩེ་མོར་གྱུར་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཆོག་གོ་ཤེས་རབ་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གྱ་ནོམ་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་
ཅད་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཐབས་ཀུན་གྱིས་ཟིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་མཚན་མ་
དང༑ ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཚད་གཟུང་དུ་མེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་མ་རིག་པ་དང། གཏི་མུག་གི་མུན་པ་ཐམས་ཅད་ངང་བྲལ་བས་ན་བག་མེད་པའི་གཉེན་
པོའོ༑ ༑ཤེས་རབ་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱོར་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདྲེན་པའོ། །ཤེས་རབ་
ནི་མ་རིག་པ་དང། གཏི་མུག་གི་མུན་པ་དང་རབ་རིང་ཀྱི་ལིང་ཏོག་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་མིག་ལ་ཇི་ལྟར་མོས་པ་རྣམས་ལ་མིག་ཐམས་ཅད་


[200B] །ཤེས་རབ་ནི་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་ལམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང། སྒྲ་དང། སྣ་དང། དྲི་དང། ལྕེ་དང། རོ་དང། ལུས་དང་
རེག་བྱ་དང། ཡིད་དང། ཆོས་ཀྱི་ལམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཕྱིར་གནས་མེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་བདེན་པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བས་དོན་དམ་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཤིན་ཏུ་
དུལ་བ་རྣམས་ཀྱི་མི་འཁྲུགས་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་ཀྱི་སྣང་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་བ་སྟེ་མི་ཟད་པའོ། །ཤེས་རབ་ནི་བརྟེན་པ་ལས་འཇུག་པ་མཐོང་བ་
སྟེ་མི་འགལ་བའོ། །ཤེས་རབ་ནི་འཛིན་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཐར་པའི་ལམ་མོ་།ཤེས་རབ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་
པའོ༑ ༑ཤེས་རབ་ནི་འགྲོགས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་དང། སྒྲིབ་པར་འགྱུར་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཇི་སྙེད་པར་ཤེས་
རབ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང། བག་ལ་ཉལ་ཇི་སྙེད་པར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒོ་ཇི་སྙེད་པར་ཤེས་རབ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོའང་དེ་སྙེད་དོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་


[201A]༄༅། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཇི་སྙེད་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་གནས་དང། རྟེན་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསླབ་པར་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་
ཏིའི་བུ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་མི་ཟད་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་མི་ཟད་པ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡེ་ཤེས་མི་ཟད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་
རབ་མི་ཟད་པ་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལེའུ་འདི་བཤད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔོན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་སུམ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་གིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་
ཏོ༑ ༑དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
བྱམས་པའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཐུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱམས་པ་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གི་བྱམས་
པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱིས་ཁམས་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་བྱམས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་
དོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་འདིས་གར་ཡང་མ་ཁྱབ་པ་མེད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱམས་


[201B]།འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ནི་ཚད་མེད་དེ། དེ་ལ་ཟད་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
བྱམས་པ་བསྒོམ་པའང་ཚད་མེད་དེ། དེ་ལ་ཟད་པ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར་ནམ་མཁའི་མི་ཟད་པས་ན་སེམས་ཅན་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་ཅན་མི་ཟད་པས་ན་བྱམས་པ་མི་ཟད་དེ། དེའི་ཕྱིར་
སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་གི་བྱམས་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་པ་དང། གནས་བརྟན་ཤཱ་རིའི་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་འདི་ཇི་ཙམ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། སའི་ཁམས་དང། ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་ཇི་
སྙེད་པ་དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཆེས་མང་ངོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དཔེ་བྱ་བར་ནུས་སམ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། ནུས་མོད་ཀྱི་རྒྱུ་ཆུང་
ངུས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ལྷོ་ཕྱོགས་དང། དེ་བཞིན་དུ་ནུབ་ཕྱོགས་
དང༑ དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཕྱོགས་དང། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་ཕྱོགས་རེ་རེར་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཆུས་ཡོངས་


[202A]༄༅། །སུ་གང་བ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་འདུས་ཏེ་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཆས་དེ་ལས་ཆུ་ཐིགས་པ་གཅིག་བླངས་
ལ༑ དེ་བཞིན་དུ་གང་ནའང་སེམས་ཅན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་འདུས་ཏེ་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཆས་ཆུ་ལས་ཐིགས་པ་
གཉིས་བླངས་ལ། མཚན་མ་བཞག་པ་འདི་དང། བགྲང་བ་འདི་ལྟ་བུས་བསྐལ་པ་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཅིང་སེམས་ཅན་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་གིས་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བརྒྱར་
གཤགས་པའི་ཆས་ཆུའི་ཐིགས་པ་རེ་རེ་བླངས་པས་ཆུའི་ཕུང་པོ་དེ་ཙམ་ཟད་པར་གྱུར་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དེ་ནི་ཐུག་པའམ་ཟད་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་
ཏིའི་བུ། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་དེ། དེ་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱམས་པས་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། གང་
གི་བྱམས་པ་དེ་ལྟ་བུར་སྒོམ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཚད་མེད་པ་དེ་ཟད་པར་ནུས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བྱམས་པ་སྒོམ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་འདྲ་བ་
ཟད་པར་སུ་འདོད་པ་དེ་ནམ་མཁའ་ཟད་པར་འདོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་བྱམས་པ་མི་ཟད་པ་འདི་ཐོས་ནས་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་ན། དེ་དག་ཀྱང་བྱམས་པ་མི་


[202B] །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་སྨྲས་པ་བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱམས་པ་ནི་བདག་སྲུང་ཞིང་གཞན་ལ་ཕན་པར་གནས་པ་སྟེ། མཆོག་ཏུ་རྩོད་པ་མེད་པ་
དང༑ གནོད་སེམས་ཀྱི་ཐ་བའི་སྐྱོན་དང། ཁྲོ་བ་དང། འཁོན་དུ་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇོམས་པའོ། །བག་ལ་ཉལ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། དད་པ་སྐྱེད་ཅིང་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ལ་ཉེས་པར་མི་ལྟའོ། །ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་ཅིང་ལུས་དང། སེམས་བདེ་བ་སྐྱེད་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་གནོད་པར་བྱ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའོ། །ཉེས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་དང་མཐུན་ཞིང་གཤེ་བ་དང། སྡང་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དད་པར་བྱེད་པ། གཡུལ་ཐམས་ཅད་
ལས་སྒྲོལ་བ་སྟེ། དབྱིག་པ་དང། མཚོན་ཆ་འཆང་བ་མ་ཡིན་ནོ་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཐར་བར་བྱ་བ་ལ་དགའ་བ། ཁོང་ཁྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། ཚུལ་འཆོས་པ་དང། ཁ་
གསག་དང། ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་བྱེད་པ། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱག་བྱས་པ། རང་གི་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ། མཁས་པས་རབ་ཏུ་བསྔགས་པ། བྱིས་པ་ཐམས་ཅད་སྲུང་བ། ཚངས་པའི་ལམ་དང་མཐུན་པ། འདོད་པའི་ཁམས་


[203A]༄༅། །དང་མ་འདྲེས་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐར་པའི་ལམ་གྱི་མཆོག་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ། ཟང་ཟིང་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་བཟུང་བ་
བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་བསགས་པ། རྫས་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ཉིན་ནོ་བ། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་
དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུས་བརྒྱན་པ། དབང་པོ་ཉམས་པ་དང་མ་ཚང་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ། བདེ་འགྲོ་ཐམས་ཅད་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་མཐུན་པ། ངན་སོང་ཐམས་
ཅད་དང། མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་འདས་པ། ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་ལ་མོས་པ། འདོད་པ་དང། ལོངས་སྤྱོང་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་
སྙོམས་པ། སྤྱིན་པའི་སྤྱོར་བ་ཐ་དད་པ་དང་བྲལ་བ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ། བཟོད་པའི་སྟོབས་སྟོན་པ་དང་
ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། དྲེགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་འཕགས་པ་རྣམས་འཇུག་པའི་བསམ་གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་རྩ་བ་མི་འཁྲུགས་
པའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཤིང་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ། བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་སྒྲོལ་བ། བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་


[203B]གསང་སྔགས་དང། ཐོས་པ་འཛིན་པས་ངེས་པར་སེམས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུ་སྐྱེད་པ། རང་གི་ཕྱོགས་དང། གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ངེས་
པ༑ བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་དང། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་བསལ་བ། འགྲོགས་ན་བདེ་བ། བསྙེན་བཀུར་དང་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ལ་སེམས་པ་སྤྱོད་ལམ་སྲུང་བར་བྱེད་པ། རྒོད་པ་ཐམས་ཅད་
ལས་འདས་པ། ང་རྒྱལ་གྱི་ལས་སེལ་བ། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པས་བྱུགས་ཤིང་དྲི་ཞིམ་པ་སྟེ། བག་ཆགས་དང། མཚམས་སྦྱོར་བ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་ང་བ་སྦྱོང་བའོ། །བཙུན་
པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱམས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་སྟེ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ནི་བདག་གི་བདེ་བ་གཏོང་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བདེ་བ་སྦྱིན་པའོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་
ཀྱི་བྱམས་པ་ནི་བདག་སྐྱོང་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱམས་པ་ནི་ཆུ་བོ་
ལས་སྒྲོལ་བའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱམས་པ་ནི་གསུམ་པོ་འདི་དག་སྟེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་བྱམས་པ་དང། ཆོས་ལ་དམིགས་
པའི་བྱམས་པ་དང། དམིགས་པ་མེད་པའི་བྱམས་པའོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་བྱམས་པ་ནི་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིའོ། །ཆོས་ལ་དམིགས་


[204A]༄༅། །པའི་བྱམས་པ་ནི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དམིགས་པ་མེད་པའི་བྱམས་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱམས་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། དབུགས་བྱུང་བ་དང། རྡུབ་པ་ནི་
སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་སྲོག་གི་དབང་པོའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་
དཔེར་ན། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་
ཤེས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚོང་དཔོན་ནམ། ཁྱིམ་བདག་བུ་གཅིག་པ་ལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་སྡུག་པར་འཛིན་པ་དེ་
བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་སྡུག་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། སྙིང་རྗེ་


[204B]ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རང་གི་བྱ་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །གཞན་གྱི་སྐབས་མི་རྙེད་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །གཡོ་
མེད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་བྱ་བའོ། །སྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྦྱོར་བའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ལྷག་
པའི་བསམ་པས་བྱ་བའོ། །མ་བཅོས་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་རིག་པའོ། །ལམ་དྲང་པོ་ནས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །
གསལ་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཀྱི་གྱུ་མེད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འདུད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ང་རྒྱལ་མེད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཚད་མེད་
པའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཚང་མེད་པ་འབྱུང་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་འཐོབ་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བདག་གི་ལུས་ལ་མི་ལྟ་བའོ། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བྱ་བ་
ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྲོག་ལ་ཡིད་མི་རྟོག་པའོ་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཕ་རོལ་སྲུང་བའོ། །རང་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལས་བྱུང་
བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་སྲུང་བའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་དབུལ་པོ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། མགོན་མེད་


[205A]༄༅། །པ་ལ་ལྟ་བའོ། །བློ་མི་འགྱུར་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་དམ་བཅས་པ། བརྟེན་པའོ། །བདག་དང། སངས་རྒྱས་དང། ལྷ་རྣམས་མི་སླུ་བ་ལས་བྱུང་
བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བདེན་པ་ལ་ལྟ་བའོ། །ལེགས་པར་བྱས་པའི་ལས་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྤྱོད་པ་དག་པའོ། །ཕ་རོལ་ལ་བདེ་བ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་པས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོ་ནི་བདག་གི་བདེ་བ་གཏོང་བའོ། །སྲེད་པ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་གཞན་གྱི་བདེ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་རྩོམ་པ་ལས་བྱུང་བ་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁུར་ཁྱེར་བའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་མཐུ་ཆུང་བའོ་ཉེས་པ་དང་དུ་ལེན་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བླ་མའི་བཟོད་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པའོ། །སེམས་
ཅན་ན་བ་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཆགས་པ་དང། སྨད་པ་སེལ་བའོ། །དམན་པ་ལ་མོས་པའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བས་
ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཐོབ་པའོ། །ཕ་རོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་རང་གི་ཡོན་ཏན་མི་སྦྱོམས་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་འདོད་
པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པའོ། །ལས་ལེགས་པར་བྱས་ཏེ་མི་འགྱོད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྡུག་ཅིང་ཕོངས་པའི་དངོས་པོ་


[205B] །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྲུང་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལེགས་པར་བསྲུངས་པས་བྱུང་བའོ། །རྡོ་རྗེའི་ལུས་འཐོབ་
པ་ལས་བྱུང་བ་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ལུས་ལ་གནོད་པར་བྱས་པ་དང་དུ་ལེན་པའོ། །ལུས་དང། སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་
པའོ༑ ༑ཡན་ལག་དང། སྙིང་ལག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་མི་ལྟ་བའོ། །རང་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མི་འདོད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ཕ་
རོལ་པོའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའོ། །ཕྱིར་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་རོ་མི་མྱང་བའོ། །ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་
སྣང་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཀུན་ནས་སྣང་བའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། ཚོགས་ཀུན་ལ་མི་སྨོད་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཤེས་རབ་ལ་མི་ལྟོས་པའོ། །སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་བ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཀུན་ཏུ་བཀྱེ་བའོ། །སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་མི་གཏོང་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་རབ་ཏུ་ཐར་བར་བྱེད་པའོ། །འདུས་བྱས་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་ལ་མི་རེག་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་


[206A]༄༅། །སེམས་ཅན་རྣམས་རབ་ཏུ་འགོག་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལྟ་བའོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་གང་ཅིའང་རུང་སྟེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་སྦྱིན་པར་
བྱེད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་བྱེད་པ་དང། བཟོད་པར་བྱེད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་སུ་བྱེད་པ་དང། བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་པ་དང། ཤེས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང། ཐབས་སུ་བྱེད་པ་དང། བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །བདག་གི་བྱེད་པ་དང། རང་འབྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང། ལེགས་པར་བྱ་བ་བྱེད་པ་དང། འགྱོད་པ་མེད་
པར་བྱེད་པ་དང། གདོན་མི་ཟ་བར་བྱེད་པ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེས་སོ་སོར་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མི་བཟད་པ་ཞེས་བྱའོ།། །།བ་མ་པོ་ལྔ་པ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་
ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་ཆེན་པོའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ལ་དགའ་བ་ཆེན་པོའང་གང་ཞེ་ན། གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དྲན་པ་དང། རྗེས་སུ་དྲན་པ་


[206B] དགའ་བ་དང། མོས་པ་དང། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་སེམས་མ་གོང་ཞིང་མི་རྫི་བ་དང། སྲེད་པ་མེད་པ་དང། འདོད་པའི་དགའ་བ་ཐམས་ཅད་གཏོན་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་དགའ་བ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་དང། སེམས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང། ལུས་རབ་ཏུ་སིམ་པ་དང། སངས་རྒྱས་ལ་དགའ་ཞིང་ཡི་རང་བ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་དགའ་ཞིང་མོས་པས་
མཚན་དང། དཔེ་བྱད་བཟང་པོའི་རྒྱན་ཚོལ་བ་ལ་མཁས་པ་དང་དགེ་བའི་ཆོས་མཉན་པས་མི་སྐྱོ་བ་དང། དེ་ཁོ་ནའི་ཆོས་ལ་རྟོན་པའི་ནན་ཏན་དང། དགའ་བ་དང། དད་པ་དང་
མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང། རབ་ཏུ་དགའ་བས་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང། རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་བློ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་
ཤིན་ཏུ་འདུན་པ་དང། ཆོས་འདུན་པ་དེའང་མི་འདོར་བ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་དག་ལ་མོས་ཤིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། ཉི་ཚེ་བའི་ཐེག་པ་བསལ་ཏེ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་
སེར་སྣ་མེད་པས་མ་ཞུམ་པར་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། སློང་བ་ལ་སྦྱིན་པ་བྱིན་ནས་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྦྱངས་པ་དང་སྦྱིན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་
ལྡན་པ་རྣམས་ལ་དད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་འཛིན་ཅིང་བྱམས་པ་དང། རང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པས་ངན་འགྲོའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་


[207A]༄༅། །ལས་ཤིན་ཏུ་འདའ་བར་དབུགས་འབྱིན་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང། བརྟན་ཞིང་མི་ཕྱེད་པ་དང། ཕ་རོལ་
ངན་དུ་བརྗོད་པ་དང། ངན་དུ་སྨྲ་བའི་ཚིག་གི་ལམ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་བཟོད་ཅིང་ངེས་པ་དང། ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང། བླ་མ་ལ་འདུད་ཅིང་རི་མོར་བྱེད་པ་དང། རྟག་ཏུ་
འཛུམ་པའི་བཞིན་དང། ཁྲོ་གཉེར་མེད་པ་དང། གསོང་པོར་སྨྲ་བ་དང། ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པ་དང། ཁ་གསག་མེད་པ་དང། ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་མེད་པ་དང། བསམ་བདག་པ་
དང༑ བརླང་པ་མེད་པ་དང། གྱ་གྱུ་མེད་པ་དང། ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཡོན་དུ་ལྟ་བ་དང། སྐྱོན་མེད་པར་ལྟ་བ་དང། ལྟུང་བ་མི་གླེང་བ་དང། ཡང་དག་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བའི་
ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྟོན་པ་ལྟར་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་བདག་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་སྲོག་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། བླ་མ་རྣམས་ལ་ཕམ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བུ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་
དང༑ མཁན་པོ་དང། སློབ་དཔོན་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ནན་ཏན་རྣམས་ལ་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ཕ་


[207B]པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་
ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། རྗེས་སུ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་དགའ་བའི་རྩེད་མོ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ཆོག་ཤེས་པ་རྣམས་ལ་ནད་མེད་པ་བཞིན་དུ་
ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ཆོས་བཙལ་བ་རྣམས་ལ་སྨན་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་དང། སྐུལ་ཞིང་དྲན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་སྨན་པ་བཞིན་དུ་ཕངས་སུ་འཛིན་པ་སྟེ། བཙུན་པ་
ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལྟར་གང་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་པོ་མ་གོང་བ་འདི་ནི་དགའ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དགའ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱིར་ཞི་བའི་རྣམ་
པའོ༑ ༑མི་རྒོད་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་རྣམ་པའོ། །ཁེངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་རྣམ་པའོ། །རྣམ་པར་མི་གཡེང་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དགའ་བའི་རྣམ་པའོ། །མི་ཉམས་
པའི་ཕྱིར་བརྩུལ་ཞུགས་ཀྱི་རྣམ་པའོ། །འདོད་པའི་ཕྱིར་དེས་པའི་རྣམ་པའོ། །བཀའ་བློ་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཐོས་པའི་རྣམ་པའོ། །སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ཞི་བའི་རྣམ་པའོ། །ལས་
ལེགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགའ་བའི་རྣམ་པའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱོད་པའི་རྣམ་པའོ། །མ་གཡོས་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་གནས་པའི་རྣམ་པའོ། །མི་གནས་པའི་ཕྱིར་མ་གཡོས་


[208A]༄༅། །པའི་རྣམ་པའོ། །ཐུལ་བར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་བསྙེན་དཀའ་བའི་རྣམ་པའོ། །ཆུད་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་རྣམ་པའོ། །མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདེན་
པའི་རྣམ་པའོ། །དེ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་ནའི་རྣམ་པའོ། །སྟོབས་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲོ་བའི་རྣམ་པའོ། །མི་རྫི་བའི་ཕྱིར་སྟོབས་ཀྱི་རྣམ་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་
བ་བཞིན་དུ་ཚོལ་བས་མི་སྐྱོ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བ་
ཆེན་པོ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་ཀྱང་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་བཏང་སྙོམས་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྣམ་པ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་དང། བདག་དང། གཞན་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་པ་དང་
དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པའོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་གང་ཞེ་ན། བསྟི་སྟང་དུ་བྱས་པས་མཐོ་བར་མི་སེམས་པ་དང། བསྟི་སྟང་དུ་མ་བྱས་
པས་དམའ་བར་མི་སེམས་པ་དང། རྙེད་པ་དག་ལ་རློམ་སེམས་མེད་པ་དང། མ་རྙེད་པ་དག་ལ་ཡི་ཆད་པ་མེད་པ་དང། སྙན་པ་དག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པ་དང། མི་


[208B] སྨད་པས་སྲོ་ཤི་བར་མི་འགྱུར་བ་དང། བསྔགས་པ་ལ་ཆོས་ཉིད་རབ་ཏུ་གནས་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་དང་
བདེ་བ་དག་ལ་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བར་རྟོག་པའི་སྟོབས་དང། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་འདོར་བ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་སྤོང་བས་མཛའ་བ་དང། མི་མཛའ་བ་དག་ལ་སེམས་མཉམ་
པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་རྣམས་ལ་བློ་མཉམ་པ་དང། ལེགས་པར་བྱས་པ་དང། ཉེས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ལའང་གཉིས་སུ་མི་བྱེད་པ་དང། སྡུག་
པ་དང། མི་སྡུག་པར་མི་ལྟ་བ་དང། ལེགས་པར་ཐོས་པ་དང། ཉེས་པར་ཐོས་པ་ལ་མི་མཇེད་པ་དང། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་དང། ཉེས་པར་སྨྲས་པ་ལ་བག་ལ་ཉལ་བ་མེད་པ་དང། རོ་མྱང་བའི་
ཉེས་དམིགས་རྣམས་ལ་མཚུངས་པར་ཡོངས་སུ་འཇལ་བ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བསམ་པ་མཉམ་པ་དང། ལུས་དང། སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བ་དང། རབ་དང། འབྲིང་དང་
ཐ་མ་རྣམས་ལ་འོད་ཟེར་མཉམ་པ་དང། བསྔགས་པ་དང། བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་སེམས་མཉམ་པ་དང། བདེན་པ་དང། མི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་རང་གི་སེམས་ཡོངས་
སུ་དག་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལྟར་གང་བ་སྟི་སྟང་དུ་བྱེད་པ་དང། གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་མཐོ་དམན་དུ་མི་སེམས་ཤིང། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཏང་སྙོམས་པ་


[209A]༄༅། །ཡིན་ཏེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བདག་དང། གཞན་སྲུང་བའི་བཏང་སྙོམས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་དང། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་རྣམས་བཅད་ཀྱང་ཁོང་ཁྲོ་བར་མི་བྱེད་
ཅིང་མི་ཚོལ་ཏེ་བཏང་སྙོམས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང། ངག་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལས་ཀྱང་རུང་སྟེ་གཉིས་ཀ་ལ་བཟོད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑མིག་གི་རྣམ་པས་ཀྱང་རྨ་མི་ཕྱིན། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཀྱང་རྨ་མི་ཕྱིན་ཏེ། གཉིས་ཀས་ཀྱང་རྨ་མི་ཕྱིན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་མ་ཡིན། སྒྲས་མ་ཡིན། སྣས་མ་ཡིན་
དྲིས་མ་ཡིན། ལྕེས་མ་ཡིན། རོས་མ་ཡིན། ལུས་ཀྱིས་མ་ཡིན། རེག་བྱས་མ་ཡིན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པས་ཀྱང་རྨ་མི་ཕྱིན། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཀྱང་རྨ་མི་ཕྱིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་
ཞེས་བྱའོ། །རྨ་མི་ཕྱིན་ཅིང་ཉམས་པ་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །རྨ་བྱུང་བ་ལ་རྨ་མ་ཕྱིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །བདག་དང། གཞན་དང་
གཉིས་ཀ་སྲུང་བས་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །ཕན་པར་བྱེད་པ་དང། གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་མཉམ་པར་སྦྱོར་བས་དེའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་


[209B] །བཏང་སྙོམས་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་གཞན་ཀྱི་སེམས་སྲུང་བའོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་བདག་ལ་རྟོག་པའོ། །བཏང་
སྙོམས་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་དག་ལ་གནོད་པ་མེད་པའོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཉམ་པར་བཞག་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ཏེ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
བདག་དང། གཞན་སྲུང་བའི་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་གང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་
ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཏང་སྙོམས་བྱ་བར་བཀའ་མི་སྩོལ་ཏོ་།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྟག་ཏུ་བདག་དང་གཞན་གྱི་དགེ་བའི་ཆོས་བཙལ་བ་ལ་བརྩོན་ཞིང་
འབད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་པར་བཏང་སྙོམས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་པའི་བཏང་སྙོམས་གང་ཞེ་ན། སྣོད་མ་ཡིན་པ་དང། ཉན་པར་མི་འདོད་
པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་དང། མ་རྙེད་པ་དང་སྨད་པ་དང། མི་སྙན་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་དང། སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཅན་
སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་དང། སྦྱིན་པའི་དུས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དུས་ན་སྦྱིན་པ་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་


[210A]༄༅། །དང༑ བཟོད་པའི་དུས་ན་བརྩོན་འགྲུས་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དུས་ན་བསམ་གཏན་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་དང། བསམ་གཏན་
གྱི་དུས་ན་སྦྱིན་པ་ལ་ཆགས་པ་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་དུས་ན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་ལ་དམིགས་པ་བརྟུལ་བའི་བཏང་སྙོམས་ཏེ། འདི་ནི་དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་
པ་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གང་མི་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་བཏང་སྙོམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དང། དེ་ལ་མི་རྩོལ་བའོ། །གང་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་
མི་འཇུག་པ་མེད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། སྟོབས་དང། མོས་པ་དང། མཐུ་དང། བརྩོན་པ་མི་འདོར་བ་སྟེ། དགེ་བའི་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི་
བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་
པར་ཤེས་པ་ལྔ་འང་མི་ཟད་པ་སྟེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷའི་མིག་དང། ལྷའི་རྣ་བ་དང། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། རྫུ་འཕྲུལ་
བྱ་བ་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་མིག་གང་ཞེ་ན། གང་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་མིག་དང། གང་ཀླུ་ཐམས་ཅད་དང། གནོད་སྦྱིན་ཐམས་ཅད་དང། དྲི་


[210B] ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་མིག་དང། གང་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པའི་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་
མིག་དང། གང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་མིག་དེ་དག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ། རྒྱ་ཆེན་པོ་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་
མིག་ནི་ཆེས་མཆོག་གོ་ཆེས་དམ་པའོ། །ཆེས་རབ་བོ། །ཆེས་ཕུལ་ལོ་།ཆེས་གསལ་ལོ། །ཆེས་བཟང་ངོ། །ཆེས་སྟོབས་དང་ལྡན་ནོ། །ཆེས་འོད་གསལ་ཏེ། ལྷའི་མིག་དེས་ཕྱོགས་
བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ན་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་རགས་པའམ། ཕྲ་བའམ། བཟང་པོའམ། ངན་པའམ། རྒྱང་རིང་པོའམ། ཐག་ཉེ་བ་གང་ཅིའང་རུང་
སྟེ༑ དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་དག་གི་ལྷའི་མིག་དེས་རིག་ཅིང་སྣང་ལ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས། ཤིན་ཏུ་རིག་ཤིན་ཏུ་མཐོང་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་
ན་སེམས་ཅན་གཟུགས་མེད་པ་མ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་གང་དག་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཆི་འཕོ་དང། སྐྱེ་བ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་སོ། །
དེ་དག་གི་ལས་ཀྱི་རྒྱུའང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་དག་གི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དག་ཞེས་པའི་རིམ་པའང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་


[211A]༄༅། །རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་
མཐོང་སྟེ། མཐོང་ནས་ཀྱང་རང་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པས་རང་གི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་
པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་སྟེ། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་གནས་པ་དེ་དག་གི་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གི་ལྷའི་མིག་དེས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
དག་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐོང་ངོ། །མཐོང་ནས་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་གི་ཆོ་ག་དང། སྤྱོད་པ་དང། སྤྱོད་ཡུལ་དང་
དྲན་པ་དང། ཤེས་བཞིན་དང། སྤྱོད་ལམ་དང། གནས་དང། མཐུ་དང། ཆོས་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཡེ་ཤེས་དང། རྟེན་དང་གཟུངས་དང། སྤོབས་པ་ལ་མཁས་
པ་དང། ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་དང། ཐབས་ལ་མཁས་པ་ལ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་གཟུགས་ཐམས་
ཅད་མཐོང་བས་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་དོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཆགས་པས་ན་ཆགས་པ་མེད་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་བག་ལ་ཉལ་དང། ལྟ་བ་དང། ཀུན་ནས་


[211B] །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བས་ན་རྣམ་པར་དག་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་པའོ། །དེ་དག་གི་
མིག་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང། བག་ལ་ཉལ་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བའོ་།དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པས་ན་རབ་རིབ་མེད་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ལ་ཀུན་ནས་མ་ལངས་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་ལ་གསལ་བ་ཐོབ་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་
ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་ཆགས་མི་སྡང་མ་རྨོངས་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་འཕགས་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ལ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའོ། །
དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འོད་ཟེར་མཉམ་པར་གཏོང་བས་ན་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་དང། དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་སེམས་ཀྱི་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དང་བྲལ་བས་ན་
རྣམ་པར་དག་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པས་དྲི་མ་མེད་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་བསམ་པ་མ་བཏང་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་
མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མ་ཆགས་མ་བཅིངས་པའོ་།དེ་དག་གི་མིག་དེ་ནི་དོན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་བདེན་པས་ཉེ་བར་


[212A]༄༅། །བསྒྲུབས་ཤིང་ཆོས་རྣམ་པར་དག་པ་ཤེས་པའི་ལམ་ལ་མ་ཆགས་པར་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོ་ལ་གནས་པ། ཆོས་རྣམས་རིག་པ། དོན་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ། ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་དང། ཐོས་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྨྲ་བ། མི་དགེ་བ་བསྙིལ་བ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
སྙིང་པོ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ། སེམས་གང་དུའང་ཐོགས་པ་མེད་པ། སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་ལ་གཏོང་བ་དང་ལྡན་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་རྣམས་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཅན། གནོད་
སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་གནོད་པར་སེམས་པའི་སེམས་མེད་པ། ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ། སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་རྣམས་
ལ་བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་སྟོན་པ། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་ཅན་རྣམས་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ། ལམ་ངན་པ་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ལམ་སྟོན་པ། དམན་པ་ལ་
མོས་པ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འཛུད་པ། བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པ་
མ་ཉམས་པ་རྣམས་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་མིག་གི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བའི་


[212B] གང་ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བ་དང། གང་ཀླུ་ཐམས་ཅད་དང། གནོད་སྦྱིན་ཐམས་ཅད་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་
ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བ་དང། གང་སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པའི་ཉན་ཐོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བ་དང་
གང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བ་དེ་དག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལས་ངེས་པ་བྱུང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལས་ངེས་པར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་
རྣ་བ་ཆེས་མཆོག་གོ་ཆེས་དམ་པའོ། །ཆེས་རབ་བོ། །ཆེས་གསལ་ལོ་།ཆེས་བཟང་ངོ། །ཆེས་སྟོབས་དང་ལྡན་པའོ། །ཆེས་འོད་གསལ་ཏེ་ལྷའི་རྣ་བ་དེས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ན་སྒྲར་གྲགས་པ་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་
ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་རྣམས་དང། གང་ཡང་འཕགས་པའི་སྒྲ་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེའི་ལྷའི་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་གྲག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་ན་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་དང། དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་པ་དང། གཤིན་


[213A]༄༅། །རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པ་དང། སྦྲང་བུ་དང། ཕྱེ་མ་ལེབ་དང། སྦུར་བུ་དང། བུང་བ་དག་གི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐོས་སོ། །སེམས་ཀྱི་དམིགས་
པ་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་དང། ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་གང་དག་གིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ངག་གི་ལས་འབྱུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་
སོ༑ ༑ངག་གི་ལས་གང་དགེ་བའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ངག་གི་ལས་གང་མི་དགེ་བའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། ངག་གི་ལས་གང་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་འཛིན་
པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་ཆགས་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་སྡང་བས་འབྱིན་པ་དང། འདོད་ཆགས་བག་ལ་ཉལ་
བའི་ངག་གི་ལས་གང་རྨོངས་པས་འབྱིན་པ་དང། ཞེ་སྡང་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་ཆགས་པས་འབྱིན་པ་དང། ཞེ་སྡང་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་རྨོངས་པས་
འབྱིན་པ་དང། གཏི་མུག་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་ཆགས་པས་འབྱིན་པ་དང། གཏི་མུག་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་སྡང་བས་འབྱིན་པ་དང། འདོད་ཆགས་
བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་ཆགས་པའི་འབྱིན་པ་དང། ཞེ་སྡང་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་གང་སྡང་བས་འབྱིན་པ་དང་གཏི་མུག་བག་ལ་ཉལ་བའི་ངག་གི་ལས་


[213B]ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དག་གི་ལས་གང་བསམ་པ་དག་ལ་སྦྱོར་བ་ཉམས་པ་དང། ངག་གི་ལས་གང་སྦྱོར་བ་དག་
ལ་བསམ་པ་ཉམས་པ་དང། ངག་གི་ལས་གང་བསམ་པའང་དག་ལ་སྦྱོར་བའང་དག་པ་དང། ངག་གི་ལས་གང་བསམ་པའང་མ་དག་ལ་སྦྱོར་བའང་མ་དག་པ་དེ་ཐམས་ཅད་
ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པ་དེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་དག་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འཕགས་པ་དང་
འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་རྣམས་ཐོས་ཏེ། ཐོས་ནས་ཀྱང་འཕགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་རྣམས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་ཡང་མི་
འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་འཕགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་ཅིང་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་འཐོབ་བོ། །སྒྲ་ཐམས་ཅད་ལའང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་
མའི་མཐའ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་དག་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐོས་ཏེ། ཐོས་
ནས་ཀྱང་དྲན་པ་དང། ཤེས་བཞིན་དང། མི་བརྗེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་འཛིན་ཏོ། །བཟུང་ནས་ཀྱང་བརྗེད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་སྣོད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དྲན་པར་བྱེད་


[214A]༄༅། །དོ༑ ༑སྙིང་པོ་དང། སྙིང་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་གི་ཆོས་བསྟན་
པ་ཉན་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཉིས་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའམ། ཀུན་ནས་ལྡང་བར་བྱེད་པ་མི་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུངས་པ་སྔ་ཕྱི་མེད་
པར་འཛིན་ཏོ། །དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་དང། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སྒྲ་གང་དག་ཐོས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དྲན་པ་དང། ཤེས་བཞིན་གྱིས་དུས་དུས་སུ་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་འཁོར་གྱི་དུས་ཡིན་ཡང་
ཆོས་བསྟན་པའི་དུས་མ་ཡིན་པར་རིག་ན་འཇོག་སྟེ། ཆོས་ནས་ཀྱང་མི་སྟོན་ཏོ། །ཆོས་བསྟན་པའི་དུས་ཡིན་ལ་དབང་གཅིག་གི་འཁོར་གྱི་དུས་ཡིན་ནའང་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་མི་སྟོན་ཏོ། །
བདེན་པར་ལུང་བསྟན་པའང་གཞན་ལ་གནོད་ན་ལུང་མི་སྟོན་ཏོ། །མི་བདེན་པའི་ལུང་བསྟན་པའང་དོན་དང་ལྡན་ཞིང་གཞན་རྗེས་སུ་གཟུང་བ་དང་མཐུན་ན་ཐབས་མཁས་པ་དང་
བདག་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པས་ལུང་སྟོན་ཏོ། །སྒྲ་ཇི་ལྟ་བུ་ཉན་པར་འདོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲ་ཐོས་ཏེ། སྒྲ་ཇི་ལྟ་བུ་ཉན་པར་མི་འདོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲ་མི་ཐོས་སོ། །འཁོར་གང་ན་
ཆོས་སྟོན་པ་དེའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣ་བའི་གནས་ཀྱི་ཤེས་པའང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་རང་བཞིན་དེ་འདྲ་བའི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་སེམས་


[214B]བསྟན་པ་ཐོས་སོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་ཆོས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་ཆོས་བསྟན་པ་མི་ཐོས་སོ། །དེ་
དག་གི་རྣ་བའི་ཁམས་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གི་རྣ་བའི་ཁམས་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། དེ་དག་གི་རྣ་བའི་ཁམས་དེ་བདག་གི་
ཁམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། དེ་དག་གི་རྣ་བའི་ཁམས་དེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང། སྲོག་གི་ཁམས་དང། གང་ཟག་གི་ཁམས་རྣམ་པར་དག་པ་ཡིན། དེ་དག་གི་རྣ་བའི་ཁམས་
དེ་སྒྲ་དང། ཡི་གེ་དང། ངེས་པའི་ཚིག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐོས་པས་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པ་ཡིན། འགྲོ་བ་ལྔར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གང་དག་སྒྲ་དང། ཡི་གེ་དང། ངེས་
པའི་ཚིག་སྣ་ཚོགས་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་སྐད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་དག་གི་ལྷའི་རྣ་བའི་ཁམས་དེ་ཐེག་པ་གཞན་མི་ཉན་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྙན་
དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་
ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའི་སེམས་ཤེས་པ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའི་སེམས་


[215A]༄༅། །ཤེས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་ཤེས་པའོ། །དེ་འདས་པའི་སེམས་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐས་བྱུང་བའི་སེམས་ལ་འཇུག་སྟེ་
སེམས་ཅན་འདིའི་སེམས་འདི་ནི་རྒྱུ་ཆེའོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་སེམས་འདི་ནི་རྒྱུ་འབྲིང་ངོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་སེམས་འདི་ནི་རྒྱུ་ཆུང་ངོ་།སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་
སྦྱིན་པའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་བཟོད་པའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་
དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་
ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་བྱམས་པའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་
ནི་སྙིང་རྗེའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་དགའ་བའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་
དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་


[215B] །སེམས་ཅན་འདིའི་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདི་ནི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཅན་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུའི་རྒྱུན་འདི་དང་ལྡན་ན་སེམས་
ཅན་འདི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུས་རིགས་དམའ་བར་སྐྱེས་སོ། །སེམས་ཅན་འདི་ནི་བསམ་པ་དག་ལ་སྦྱོར་བ་མ་དག་པའོ། །སེམས་ཅན་འདི་ནི་སྦྱོར་བ་དག་ལ་བསམ་པ་མ་དག་པའོ། །སེམས་ཅན་
འདི་ནི་བསམ་པའང་དག་ལ་སྦྱོར་བའང་དག་པའོ། །སེམས་ཅན་འདི་ནི་བསམ་པའང་མ་དག་ལ་སྦྱོར་བའང་མ་དག་པའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་
བྱུང་བའི་དབང་པོ་རྣམས་ལས་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་སོ་སོར་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་སྟོན་པ་འདི་ནི་སྔོན་
གྱི་མཐའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་མའི་མཐའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་གྱི་སྦྱིན་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་བཟོད་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་།སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་བཟོད་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་
པའི་དུས་ན་འདིའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་བསམ་གཏན་འགྱུར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་ད་


[216A]༄༅། །ལྟར་བསམ་གཏན་གྱི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་དང་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་
འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་།སེམས་ཅན་འདིའི་ད་ལྟར་དབང་པོ་དམན་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདིའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་
ལྟར་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་གང་དང་རྐྱེན་གང་དག་དང། རྣམ་པ་གང་དག་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དེ་དག་དང། རྐྱེན་
དེ་དག་དང། རྣམ་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་སྐྱོ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་
སེམས་ལ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཆོས་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ལ་སེར་སྣ་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི་ཕྱི་མའི་
མཐའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་དང། སེམས་
ལས་བྱུང་བ་གང་དག་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་


[216B]ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་
ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང། ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བ་དང། གཏི་མུག་དང་བཅས་པ་དང། གཏི་མུག་དང་བྲལ་བ་དང། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་
དང་བྲལ་བ་དང། བསྡུད་པ་དང། རྣམ་པར་གཡེངས་པ་དང། མཉམ་པར་བཞག་པ་དང། མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་དང། བྱིང་བ་དང། རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང། རྒོད་པ་དང། མི་རྒོད་པ་དང་
རྣམ་པར་ཞི་བ་དང། རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བ་དང། རྒྱ་ཆེ་བ་དང། རྒྱ་ཆེ་བ་མ་ཡིན་པ་དང། ཆུང་ངུ་དང། ཡངས་པ་དང། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་
ཚད་མེད་པའི་སེམས་ཀྱང་ཚད་མེད་པའི་སེམས་སུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་གང་དང། གང་གིས་སེམས་ཅན་གང་དང། གང་གིས་སེམས་བསྒྲིབས་
པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་
འཁོར་གང་དུ་འགྲོ་བར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་འཁོར་དེའི་སེམས་ལ་ལྟ་སྟེ། བལྟས་ནས་ཀྱང་སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་གང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དབང་པོ་མཆོག་དང། མཆོག་མ་ཡིན་


[217A]༄༅། །བ་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རང་གི་སེམས་བསྒྲིབས་པའམ། གཞན་གྱི་སེམས་བསྒྲིབས་པར་མི་འགྱུར་
རོ༑ ༑དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དེའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རིག་པ། དྲན་པས་རིག་པ། བློ་གྲོས་ཀྱིས་རིག་པ། རྟོགས་པས་རིག་པ། ཤེས་རབ་
ཀྱིས་རིག་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་རིག་པའོ། །སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ། བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་དག་པར་ཆད་པ་དག་པ། དྲི་མ་མེད་པ་
འོད་གསལ་བ། ཁ་ན་མ་ཐོ་པ་མེད་པ། མི་བརླང་བ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། རྙོག་པ་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྣང་བས་རིག་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་
ཤིང་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་རིག་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་གང་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་སེམས་འབབ་པ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་པར་
ཤེས་པ་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། དེས་དྲན་པ་དེས་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་
སུ་དྲན་ཏེ། དྲན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་གནས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །རབ་ཏུ་རིག་པས་ནི་མི་གཡོ་བའོ། །ཡེ་ཤེས་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པས་ན་མི་རྒོད་པའོ། །


[217B] །ལྷག་མཐོང་གིས་ཤིན་ཏུ་ཟིན་པས་ན་ནོར་བ་མེད་པའོ། །མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པས་ན་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའོ། །དྲན་ཞིང་མི་
བརྗེད་པའི་ཆོས་ཅན་པས་ན་དྲན་པར་བྱ་བའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའོ། །གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་
པའོ༑ ༑ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པའོ། །དེ་དྲན་པ་དེས་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ། དེས་ཚེ་རབས་གཅིག་ཀྱང་རྗེས་སུ་
དྲན་ནོ། །གཉིས་དང། གསུམ་དང། བཞི་དང། ལྔ་དང། བཅུ་དང་ཉི་ཤུ་དང། སུམ་ཅུ་དང། བཞི་བཅུ་དང། ལྔ་བཅུ་དང། ཚེ་རབས་བྲྒྱའང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཚེ་རབས་སྟོང་དང་
ཚེ་རབས་བརྒྱ་སྟོང་དང། ཚེ་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་དང། ཚེ་རབས་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང། ཚེ་རབས་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང། ཆགས་པའི་བསྐལ་པ་དང། འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་དང་
ཆགས་པའི་བསྐལ་པ་དུ་མ་དང། འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་དུ་མ་དང་ཆགས་པ་དང། འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་དུ་མའང་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ་།བསྐལ་པ་བརྒྱ་དང། བསྐལ་པ་སྟོང་དང། བསྐལ་
པ་བརྒྱ་སྟོང་དང། བསྐལ་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་དང། བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང། བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའང་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ། སེམས་ཅན་མིང་ཆེ་གེ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་བྱུང་


[218A]༄༅། །བར་གྱུར་པ་དེར་བདག་ཀྱང་བྱུང་སྟེ། བདག་གི་མིང་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། རིགས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། རུས་ནི་འདི་ཞེས་བྱ། ཁ་དོག་ནི་འདི་འདྲ། ཁ་ཟས་ནི་འདི་ལྟ་བུ་
ཞིག་ཟ་ཟ། ཚེའི་ཚད་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་ཐུབ་ཐུབ། ཡུན་ནི་འདི་སྲིད་ཅིག་གནས་གནས། བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་མྱོང་ངོ། །བདག་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་
ཏུ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ནས་ཀྱང་ཤི་འཕོས་ནས་འདིར་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དང་བཅས། རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས། ཡུལ་ཕྱོགས་དང་བཅས་པར་སྔོན་གྱི་གནས་རྣམ་པ་མང་པོ་རྗེས་སུ་དྲན་
ནོ༑ ༑དེས་བདག་དང། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་ནས་བཟུང་སྟེ་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །དེ་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་
སྔོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་དྲན་ཞིང་བདག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དྲན་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དྲན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་འཛུད་དོ། །གང་སྔོན་གྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དེའང་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང། བདག་མེད་པར་རྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེས་མི་རྟག་པ་དང་
སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང། བདག་མེད་པར་རྟོན་པས་གཟུགས་ཀྱིས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན། ཁ་དོག་གིས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནད་མེད་པས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན་


[218B] འཚོ་བས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན། གཡོག་འཁོར་གྱིས་དྲེགས་པ་མེད་པ་ཡིན། དབང་ཕྱུག་གིས་དྲེགས་པ་མེད་
པ་ཡིན། བརྒྱ་བྱིན་དུ་འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན། ཚངས་པར་འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བར་འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན། འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བར་འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན། སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་
འདོད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པ་དང། རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདག་ལ་བདེ་བའི་ཕྱིར་མི་འདོད་དེ། གཞན་དུ་ན་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་
བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་འཛིན་ཏོ། །དེ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང། བདག་མེད་པར་རྟོན་པས་སྔོན་གྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་སྤྱོད་པས་ངོ་ཚ་ཞིང་འཛེམ་
སྟེ་གནོད་ཞིང་རྣམ་པར་སྨོད་དོ། །ད་ལྟར་གྱི་ཚེ་ཡང་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་བྱ་བ་མི་བྱེད་ཅིང་དེ་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་སྟེ་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དགེ་
བའི་རྩ་བའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །དེས་མི་མཐུན་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་སྤངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་དང། ཆོས་ཀྱི་རིགས་དང། དགེ་འདུན་གྱི་
རིགས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཞེས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའི་མངོན་


[219A]༄༅། །པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བ་ཤེས་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་འདུན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་
དང༑ སེམས་དང། སྤྱོད་པས་རབ་ཏུ་ཟིན་པའི་ཆོས་རྣམས་སྒྲུབ་པ་དང། ལས་སུ་རུང་བ་དང། དབང་བྱེད་པས་དེས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པའི་ཕྱིར་
མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་མངོན་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་དུ་མ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་
ལ་བལྟ་བའི་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གང་གིས་སེམས་ཅན་འདུལ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་དེ་དང། དེ་སེམས་ཅན་
རྣམས་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏེ། གཟུགས་སུའམ། སྟོབས་སུའམ། བྱིན་གྱི་རླབས་སུའང་རུང་སྟེ། དེ་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་གང་དང། གང་གིས་སེམས་ཅན་འདུལ་བར་འགྱུར་
བའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་དེ་དང། དེ་ཉིད་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་དང་
ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ་


[219B] ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ། དེ་བཞིན་དུ་ཁྱབ་འཇུག་དང། སྐེམ་བྱེད་དང། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་
དང༑ ཚངས་པ་དང། སྐྱེ་དགུའི་བདག་པོའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བའམ། གང་དེ་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་ཐ་ན་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་
སྣང་བ་གང་དང། གང་གིས་སེམས་ཅན་གདུལ་བར་འགྱུར་བའི་གཟུགས་དང། ཁ་དོག་ཏུ་སྣང་བ་དེ་དང། དེ་ཉིད་སྟོན་ཏེ། མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་སྟོབས་
གང་དང། གང་གིས་སྟོབས་སྙེམས་པ་དང། ཁྲོ་བ་དང། ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། དྲེགས་པའི་ཤས་ཆེ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སྟོབས་དེ་དང། དེ་ཉིད་སྟོན་ཏེ། ཡང་ན་
བརྒྱ་བྱིན་གྱི་སྟོབས་སམ། ཡང་ན་ཚངས་པའི་སྟོབས་སམ། ཡང་ན་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་སྟོབས་སམ། ཡང་ན་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་སྟོབས་སམ། ཡང་ན་ཚན་པོ་ཆེའི་སྟོབས་སམ། ཡང་ན་
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ཀྱི་བཞི་ཆའམ། ཡང་ན་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ཀྱི་ཕྱེད་དམ། ཡང་ན་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ཀྱང་རུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་གང་དང་ལྡན་པས་སོར་མོ་
གསུམ་གྱིས་རིའི་རྒྱལ་བོ་རི་རབ་བཏེག་སྟེ། འཕང་དུ་དཔག་ཚད་འབུམ་དྲུག་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཙམ་ལ་རྒྱར་དཔག་ཚད་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དུ་འཕགས་པའང་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། སྐྱུ་རུ་རའི་


[220A]༄༅། །འབྲས་བུ་གཅིག་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དུ་འཕངས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་སྟོབས་ལ་ཉམས་པ་མེད་དོ་།སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་
ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བ། འདི་ལྟར་ཡངས་པ་ཆུའི་ཁམས་ནས་བཟུང་སྟེ། སྟེང་དུ་འོག་མིན་གྱི་བར་ལ་ཐུག་པ་འདི་ལག་མཐིལ་གྱི་སྟེང་དུ་བཞག་སྟེ་
བསྐལ་པའམ། བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་འདུག་ལ། སྤྱོད་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟ་བུའི་སྟོབས་དང། སེམས་ཅན་སྟོབས་སྙེམས་ཤིང་ཁྲོ་བ་
དང༑ ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། དྲེགས་པའི་ཤས་ཆེ་བ་རྣམས་ལ་སྟོབས་སྙེམས་པ་དང། ཁྲོ་བ་དང། ང་རྒྱལ་དང་དྲེགས་པ་གདུལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་
རྐང་པ་དེ་དག་གིས་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་འཐོབ་བོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་དེ་དག་གང་དང་གང་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་
འགྱུར་ཏེ། དེས་གལ་ཏེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་བ་ལང་གི་རྗེས་ཙམ་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པ་ལང་གི་རྗེས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་བ་ལང་གི་རྗེས་ཙམ་དུ་འདུག་གོ་བ་ལང་གི་རྗེས་ཀྱང་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་
པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ་གལ་ཏེ་སྲེག་པའི་བསྐལ་པ་ཆུའི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་དེ་ཆུའི་ཕུང་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་


[220B]ཆུའི་ཕུང་པོའང་མེའི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་མེའི་ཕུང་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ་མེའི་ཕུང་པོའང་རླུང་གི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་དེ་རླུང་གི་ཕུང་པོ་
ཉིད་དུ་འདུག་གོ་རླུང་གི་ཕུང་པོའང་མེའི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་དེ་མེའི་ཕུང་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ་མེའི་ཕུང་པོའང་སའི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་
དེ་སའི་ཕུང་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ་སའི་ཕུང་པོའང་མེའི་ཕུང་པོར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ན་དེ་མེའི་ཕུང་པོ་ཉིད་དུ་འདུག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་མ་དང། འབྲིང་དང། རབ་ཀྱི་ཆོས་
གང་དང། གང་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས་བྱིན་དུ་བརླབས་པ་དེ་དག་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་འདུག་གོ་དེའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་བརྒྱ་བྱིན་ནམ། ཚངས་
པའམ། བདུད་དམ། བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷའམ། སུས་ཀྱང་རུང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་དུ་ཆོས་དང་མཐུན་པས་སུས་ཀྱང་བསྐྱོད་པའམ། བསྒུལ་བའམ། མི་སྣང་བར་བྱེད་མི་ནུས་ཏེ། སེམས་ཅན་གྱི་རིས་
ན་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱི་རླབས་དེ་ལ་བསྐྱོད་པའམ་བསྒུལ་བའམ། མི་སྣང་བར་བྱེད་ནུས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱིན་གྱི་རླབས་
ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དེས་བརྗོད་པ་སྣ་ཚོགས་དང་དགའ་བ་དང། མགུ་བ་ལྷུར་ལེན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུག་པས་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་


[221A]༄༅། །རྐང་པ་དེ་དག་ཀྱང་མངོན་པར་འཕགས་པའོ། །རང་གི་ཁ་ན་ལས་པའོ། །འདུད་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་འདས་པའོ། །སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནོད་པར་སྦྱོར་བའོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། ཚོགས་བསགས་པའོ། །བདུད་དང། བདུད་ཀྱི་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་
བ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བ་ཤེས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་མི་ཟད་པ་སྟེ་
བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱིན་པ་དང། སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང། དོན་སྤྱོད་པ་དང། དོན་མཐུན་པའོ། །དེ་ལ་སྦྱིན་པ་ནི་གང་ཟང་ཟིང་སྦྱིན་པ་དང། ཆོས་སྦྱིན་པའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་
བ་ནི་གང་སློང་བ་དང། ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་ལ་ཚིག་འཇམ་ཞིང་སྙན་པར་སྨྲ་བའོ། །དེ་ལ་དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་བདག་དང། གཞན་དག་གི་དོན་བསམ་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་
པའོ༑ ༑དེ་ལ་དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་ཐེག་པ་གང་ལ་བདག་ཡོན་ཏན་དུ་འདུ་ཤེས་པའི་ཐེག་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཆོས་དང། ཟང་ཟིང་ལེན་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་འགོད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱིན་པ་ནི་


[221B] །དེ་ལ་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་སློང་བ་རྣམས་ལ་མི་སྨོད་པའོ། །དེ་ལ་དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་སློང་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ།།
དེ་ལ་དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་ཐེག་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་འཛུད་པའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱིན་པ་ནི་གང་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་གཏོང་བའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་
མེད་པའོ། །དོན་སྦྱོད་པ་ནི་གང་ལྷག་པའི་བསམ་པས་བྱིན་ཏེ་འགྱོད་པ་མེད་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའོ། །གཞན་ཡང། སྦྱིན་པ་ནི་གང་བྱམས་པའི་
རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་དགའ་བ་དང། མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་པའི་སེམས་མི་གཏོང་བའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡོངས་
སུ་དག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ཅི་ཡོད་པ་དག་ལ་བརྩོན་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་མཐོ་དམའ་མེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་
མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་སེམས་སོ། །གཞན་ཡང་སྦྱིན་པ་ནི་གང་ཆོས་བཞིན་བཙལ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་དག་ལ་
སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་དེ་དག་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་འཛུད་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་བདག་གི་དོན་དང། གཞན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་


[222A]༄༅། །གྱི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་སེམས་བསྐྱེད་པའོ་།གཞན་ཡང། སྦྱིན་པ་ནི་གང་ནང་དང། ཕྱིའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་གཏོང་བའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་
ནི་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱི་དཔེ་མཁྱུད་མེད་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་བདག་གི་དོན་བཏང་སྟེ་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་ལོངས་
སྤྱོད་བསྡུས་ཏེ་ལག་ཏུ་ཐོབ་པའང་གཞན་དག་ལ་བྱིན་ནས་མི་དགའ་བ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་ཆོས་སྦྱིན་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཇི་སྐད་ཐོས་པའི་ཆོས་རྣམས་སྟོན་པའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་
གང་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཆོས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་གཞན་དག་ལ་ལུང་འབོགས་པ་དང། ཁ་ཏོན་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་ལ་མི་སྐྱོ་བའོ། །དོན་
མཐུན་པ་ནི་གང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་དང་མ་བྲལ་བས་ཆོས་རྙེད་པ་དང། གཞན་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་འཛུད་པའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི་གང་ཆོས་ཉན་པ་འོངས་
ཤིང་ལྷགས་པ་རྣམས་ལ་མི་སྐྱོ་ཞིང་མི་གཡེང་བར་ཆོས་སྟོན་པའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱང་རིང་པོར་ཡང་སོང་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་
གང་ཆོས་འདོད་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལྷུང་བཟེད་འཆང་ངམ། གོས་དང། ཟས་དང། མལ་སྟན་དང། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང། ཡོ་བྱད་མེད་དམ། གཞན་ཡང། དེ་དག་ལ་གང་དང་


[222B] ལྷག་པའི་བསམ་པར་སོང་བའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱིས་ཆོས་སྟོན་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་བྱིན་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་དག་པར་འཛུད་ཅིང་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའོ་།གཞན་ཡང། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ནི་གང་སྦྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཡིན་པར་རིག་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཡོངས་སུ་
གཏོང་བའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་ཕན་པའི་དངོས་པོའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་དོན་ལ་རྟོན་པའི་ཆོས་སྟོན་གྱི་ཡི་གེ་ལ་རྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྟོན་པའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་སྦྱིན་པ་ནི་གང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་གང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་གང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་གང་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཤེས་
རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གཞན་ཡང། ཆོས་སྦྱིན་པ་ནི་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམས་ཀྱིའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱིའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིའོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་


[223A]༄༅། །སྤྱིན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྩ་བ་དང། ས་བོན་གྱི་གཞིའོ། །སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མྱུ་གུ་དང། འདབ་མ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །དོན་སྤྱོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
མེ་ཏོག་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པའོ། །དོན་མཐུན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྡུ་བའི་
དངོས་པོ་བཞི་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་
དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །དེ་ལ་དོན་
སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཤེས་པ་དང། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང། རྒྱུ་ཤེས་པ་
དང། རྐྱེན་ཤེས་པ་དང། གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཚོགས་པ་ཤེས་པ་དང། ཐ་མར་མི་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང། བར་ན་མི་འདུག་པ་ཤེས་པ་དང། རྐྱེན་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་
དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པ་ཤེས་པ་དང། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པ་ཤེས་པ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དང་


[223B] སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་སྨོན་ལམ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཚུལ་གཅིག་ལ་
འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང། བདག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དང། སྲོག་མེད་པར་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དང། གང་ཟག་མེད་པ་
དོན་དམ་པར་ཤེས་པ་དང། འདས་པའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་པའི་ཤེས་པ་དང། མ་འོངས་པའི་དུས་ལ་ཐུག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་
བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མར་ཤེས་པ་དང་ཁམས་རྣམས་ལ་སྤྲུལ་གདུག་པ་ལྟ་བུར་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་གྲོང་སྟོང་པ་ལྟ་བུར་ངེས་པར་
སེམས་པའི་ཤེས་པ་དང། ནང་ཉེ་བར་ཞི་བར་ཤེས་པ་དང། ཕྱི་རོལ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཡུལ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མ་དང་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། དྲན་པ་ལ་གནས་པའི་ཤེས་པ་
དང༑ བཟོད་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང། བློ་གྲོས་ཀྱིས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང། བདག་ལ་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་དང། བདེན་པ་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པར་ཤེས་པ་དང། སྡུག་
བསྔལ་ལ་མི་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་དང། ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་ཤེས་པ་དང། འགོག་པ་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ལམ་ལ་སྒྲོལ་བར་ཤེས་པ་དང། ཆོས་


[224A]༄༅། །རྣམས་ལ་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཤེས་པ་དང། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་དྲན་པ་མེད་པ་དང། ཡིད་ལ་བྱ་བ་མེད་པ་ཤེས་པ་དང། ཡང་དག་
པར་སྤོང་བ་རྣམས་ལ་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་གཉིས་སུ་འཇུག་པའི་ཤེས་པ་དང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམས་ལ་ལུས་དང། སེམས་ཡང་བར་ཤེས་པ་དང། དབང་པོ་རྣམས་ལ་
འཇུག་པར་ཤེས་པ་དང། སྟོབས་རྣམས་ལ་མི་རྫི་བར་ཤེས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་ཤེས་པ་དང་
ལམ་ལ་འགྲོ་བ་དང། འོང་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཞི་གནས་ལ་གནས་པར་ཤེས་པ་དང། ལྷག་མཐོང་ལ་སྣང་བར་ཤེས་པ་དང་སྒྱུ་མ་ལ་རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པར་འདུ་ཤེས་
པ་དང། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ནོར་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང། རྨི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བར་ཤེས་པ་དང། བྲག་ཅ་ལ་རྐྱེན་དུ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་དང། མིག་ཡོར་ལ་མི་གཡོ་བར་
ཤེས་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་རྣམས་ལ་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པ་དང། འདུ་བ་རྣམས་ལ་འབྲལ་བར་ཤེས་པ་དང། མཚམས་སྦྱོར་བ་རྣམས་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་
པར་ཤེས་པ་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་གཞན་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་འཇུག་པར་ཤེས་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རྟེན་པ་འཇུག་པ་དང། རབ་ཏུ་དབེན་ཞིང་རྩེ་གཅིག་


[224B] ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ཚོགས་སྦེལ་བར་ཤེས་པ་འདི་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་དོན་
སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་རྟོན་པས་རྟོན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་སྟོང་པ་སྟེ། གང་སྟོང་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་མཚན་མ་མེད་པ་སྟེ། གང་མཚན་མ་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་སྨོན་པ་མེད་པ་སྟེ། གང་སྨོན་པ་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །
ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་སྟེ། གང་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། གང་མ་ལུས་པར་མི་སྐྱེ་
བའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་མ་བྱུང་བ་སྟེ། གང་མ་ལུས་པར་མ་བྱུང་བའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། གང་མ་ལུས་
པར་དངོས་པོ་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་དབེན་པ་སྟེ། གང་མ་ལུས་པར་དབེན་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ནོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་བདག་མེད་པ། སེམས་
ཅན་མེད་པ། སྲོག་མེད་པ། གང་ཟག་པ་མེད་པ་སྟེ། གང་བདག་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང། སྲོག་མེད་པ་དང། གང་ཟག་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ཏེ། གང་འདི་ལྟ་བུའི་


[225A]༄༅། །ཆོས་རྣམས་རྟོགས་པ་དེ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་འདིར་བསྟན་པ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ཆགས་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་
མི་ཟད་པར་བསྟན་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་བསྟན་པ་སྟེ། དོན་བསྟན་པ་དེ་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དེ་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྟན་
པ་ལ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་བཀའ་སྩལ་ཅིང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་ཐུགས་རང་བའོ། །དེ་ཡང་དག་པ་དང། དེ་ཁོ་ན་དང། མ་
ལོག་པ་དང། གཞན་མ་ཡིན་པ་སྟེ་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་སོ་
སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་སྟེ། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང། ཟག་པ་
དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་དང། འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་དང། འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། བཟང་པོ་དང། ངན་པ་དང། ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང། འཁོར་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཉེ་བར་སོང་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་དང། བྱང་ཆུབ་


[225B] ཁམས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་གང་འདོད་
ཆགས་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་འཇུག་ཅིང་འབབ་པར་ཤེས་པ་དང། བཅོས་མའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང་
སྣྲེལ་ཞིའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ལྟ་བའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། མི་ཟད་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། འཇམ་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ཡང་བའི་འདོད་ཆགས་
སྤྱོད་པ་དང། ཡང་བ་མ་ཡིན་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། སྦྱོར་བའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། བསམ་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ལྷག་
པའི་བསམ་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་པའི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། རྣམ་པར་གཞག་པའི་འདོད་ཆགས་
སྤྱོད་པ་དང། རྐྱེན་གྱི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། སྔོན་གྱི་མཐའི་རྐྱེན་གྱི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའི་རྐྱེན་གྱི་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱི་
འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང། སེམས་ཅན་ནང་དུ་འདོད་ཆགས་ལ་ཕྱི་རོལ་ཏུ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། སེམས་ཅན་ཕྱི་རོལ་ཏུ་འདོད་ཆགས་ལ་ནང་དུ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དང་


[226A]༄༅། །ཀྱང་ཡོད། སེམས་ཅན་ནང་དུའང་འདོད་ཆགས་ལ་ཕྱི་རོལ་ཏུའང་འདོད་ཆགས་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། སེམས་ཅན་ནང་དུའང་འདོད་ཆགས་མེད་ལ་ཕྱི་རོལ་ཏུའང་འདོད་ཆགས་
པ་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། སེམས་ཅན་གཟུགས་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། སྒྲ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་གཟུགས་
དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། དྲི་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་གཟུགས་དང། སྒྲ་དང། རོ་དང། རེག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་
ཡོད༑ རོ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་གཟུགས་དང། སྒྲ་དང། དྲི་དང། རེག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད། སེམས་ཅན་རེག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་གཟུགས་དང། སྒྲ་དང་
དྲི་དང། རོ་ལ་འདོད་ཆགས་མེད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དེ། འདི་ནི་སེམས་ཅན་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་སྟེ། འཇུག་པའི་སྒོ་འདིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་
སྤྱོད་པ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ངོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཞེ་སྡང་ལ་སྤྱོད་པའང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ངོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཏི་མུག་ལ་སྤྱོད་པའང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ངོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་
ཀྱི་ཆ་མཉམ་པ་ལ་སྤྱོད་པའང་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་སྟེ། གང་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་དང། འབབ་པ་ཤེས་པ་དང། སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་


[226B] དུས་ལ་མི་འདའ་བར་ཤེས་པ་དང། སྣོད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང། འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཆོས་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང། མ་ཆད་མ་ལྷག་བར་ཆོས་
བསྟན་པ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་
པ་སྟེ༑ ལྷའི་སྐད་དང། ཀླུའི་སྐད་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་སྐད་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པའི་
སྐད་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། མདོར་ན་ཇི་སྙེད་དུ་འགྲོ་བ་ལྔར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐད་དང། སྒྲ་དང། དབྱངས་དང། ཚིག་གི་ལ་མ་དང། ངེས་པའི་ཚིག་དང། བརྡ་དང། སྤྱོད་
པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་སྒྲ་དེ་དང། དེ་དག་དང། ངེས་པའི་ཚིག་དེ་དང། དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དེ་དང། དེ་དག་ལ་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པས་
ཆོས་སྟོན་ཏེ། འདི་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་སྤྱོད་པ་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བ། ཆོས་
འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟུལ་བར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱ། ཆོས་འདི་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཆོས་འདི་ལྟ་བུར་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་


[227A]༄༅། །དེས་གཅིག་གི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། གཉིས་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས་མང་པོའི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། སྐྱེས་པའི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། བུད་མེད་ཀྱི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། མ་ནིང་གི་
ཚིག་ཀྱང་ཤེས། འདས་པའི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། མ་འོངས་པའི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས། ཡི་གེ་གཅིག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པའང་ཤེས། ཡི་གེ་དུ་མར་སྒྲོ་བཏགས་
པའང་ཤེས། སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པའང་ཤེས་ཏེ། འདི་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ངེས་པའི་ཚིག་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགོག་པ་ལ་ཚིག་
གིས་ཆོས་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ངེས་པའི་ཚིག་དེ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ། ཟློས་པ་
མེད་པ། མི་དྲག་པ། མ་བརྟགས་པ། ཟུར་ཕྱིན་པ། རྣམ་པར་གསལ་བ་དོན་དང། ཡི་གེས་བསྐོར་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཁོར་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ། ཟབ་མོ་ཟབ་པར་
སྣང་བ། ཀུན་རྫོབ་དང། དོན་དམ་པས་བརྒྱན་པ། རང་གི་སེམས་དང། ཤེས་པ་དང། ལྟ་བ་རྟོགས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མགུ་བར་བྱེད་
པ་སྟེ། འདི་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆགས་པ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་


[227B] ཕྱད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང། ཐོགས་པ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང། མྱུར་བའི་སྤོབས་པ་དང། ལ་གོར་བའི་སྤོབས་པ་དང། མགྱོགས་
པའི་སྤོབས་པ་དང། འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་སྤོབས་པ་དང། ཇི་ལྟར་དྲིས་པ་བཞིན་དུ་སྤོབས་པ་དང། མི་འཕྲོག་པའི་སྤོབས་པ་དང། ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པའི་སྤོབས་པ་དང། ཤིན་ཏུ་
འབྲེལ་བའི་སྤོབས་པ་དང། རྟོགས་པའི་སྤོབས་པ་དང། ཆོས་ལ་དགའ་བའི་སྤོབས་པ་དང། བཟོད་པའི་སྟོབས་ལ་གནས་པའི་སྤོབས་པ་དང་ཟབ་མོ་ལ་སྤོབས་པ་དང། སྣ་ཚོགས་
ཀྱི་སྤོབས་པ་དང། ཀུན་རྫོབ་དང། དོན་དམ་པ་ལ་སྤོབས་པ་དང་སྦྱིན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང་བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ལ་སྤོབས་པ་དང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་བསྟན་པ་ལ་སྤོབས་པ་དང། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་དང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང། དབང་པོ་
དང༑ སྟོབས་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང། ལམ་ཟབ་མོ་སྤོབས་པ་དང། ཞི་གནས་དང། ལྷག་མཐོང་ལ་སྤོབས་པ་སྟེ། སྤོབས་པ་སོ་སསོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་
ཚིག་ལ་རྟོག་པས་ཚིག་གི་ཆོས་ཤེས་པ་དང། བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པའི་སྤོབས་


[228A]༄༅། །པའོ༑ ༑ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྤོབས་པའོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཚིམ་པར་བྱ་བ་ལ་སྤོབས་པ་སྟེ་
མི་དོར་མི་ལྐུགས་པའི་ཚིག་དང། མི་བརླང་བའི་ཚིག་དང། བརྟན་པའི་ཚིག་དང། མི་རྩུབ་པའི་ཚིག་དང། འཇམ་པའི་ཚིག་དང། དག་པའི་ཚིག་དང། རབ་ཏུ་གྲོལ་བའི་
ཚིག་དང། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཚིག་དང། ཟུར་ཕྱིན་པའི་ཚིག་དང་ངེས་པའི་ཚིག་དང། མི་གཡོ་བའི་ཚིག་དང། མི་རྒོལ་བའི་ཚིག་དང། ཞི་བའི་ཚིག་དང། བཙུན་པའི་
ཚིག་དང། འབྲེལ་བའི་ཚིག་དང། ལྡན་པའི་ཚིག་དང། ཐ་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང། ཤིན་ཏུ་རིགས་པའི་ཚིག་དང། མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཚིག་དང། སྙན་པའི་ཚིག་དང་
མཉེན་པའི་ཚིག་དང། མ་སྨད་པའི་ཚིག་དང། ཤིན་ཏུ་སྡུད་པའི་ཚིག་དང། འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྔགས་པའི་ཚིག་སྟེ། ཞིང་མཐའ་ཡས་པར་གོ་བར་བྱེད་པའི་
རྗེས་སུ་སོང་བའི་དབྱངས་དང། ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ལ་རྟོག་ཅིང་གོ་བར་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་དབྱངས་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པའི་སྤོབས་པས་སེམས་ཅན་
གཞན་དག་དང། གང་ཟག་གཞན་དག་གི་དབང་པོ་མཆོག་དང། མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པས་ཆོས་སྟོན་ཏེ། དེའི་ཆོས་སྟོན་པ་དེའང་དེ་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་སྡུག་བསྔལ་ཟད་


[228B] འདི་ནི་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་མི་ཟད་པའོ།། །།བམ་པོ་དྲུག་པ་བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྟོན་པ་བྮིའང་མི་ཟད་པ་
སྟེ༑ བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དོན་ལ་རྟོན་གྱི་ཚིག་འབྲུ་ལ་མི་རྟོན་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་རྟོན་པ་དང། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་གྱི་དྲང་བའི་དོན་གྱི་
མདོ་སྡེ་ལ་མི་རྟོན་པ་དང། ཆོས་ཉིད་ལ་རྟོན་གྱི་གང་ཟག་ལ་མི་རྟོན་པའོ། །དེ་ལ་དོན་ནི་གང། ཚིག་འབྲུ་ནི་གང་ཞེ་ན། ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཆོས་དང། བྱ་བ་ལ་འཇུག་
པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྦྱིན་པ་དང་དུལ་བ་དང། ལེགས་པར་སྡོམ་པ་དང། དེས་
པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྦྱིན་པ་དང། དུལ་བ་དང། ལེགས་པར་སྡོམ་པ་དང། དེས་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཤེས་པའོ་།ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཁོར་བའི་སྐྱོན་
བསྒྲགས་ཤིང་བརྗོད་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་འཁོར་བ་ལ་མི་དམིགས་པར་རྟོག་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཕན་ཡོན་བརྗོད་པའོ། །


[229A]༄༅། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཐེག་པ་ཇི་ལྟར་
རྣམ་པར་བཞག་པ་བཞིན་དུ་སྟོན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་ཅིང་ཚུལ་གཅིག་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་བདོག་པ་ཐམས་
ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བན་ཨི་གང་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཤེས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསླབ་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བླང་བ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལུས་དང། ངག་དང་
ཡིད་མི་དམིགས་པ་དང། སྡོམ་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསླབ་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བླང་བ་བསྟན་
པ་ཡོངས་སུ་དག་པར་ཤེས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གནོད་སེམས་དང། ཐ་བ་དང། སྐྱོན་དང། ཁྲོ་བ་དང། འཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང། ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་
དང། དྲེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འཇོམས་ཤིང་བཟོད་པའི་སྟོབས་དང་ངེས་པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་


[229B]སྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་བླང་བ་དང། དོར་བ་ལ་མི་གནས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སོ། །ཚིག་
འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་
ཤེས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཐོས་པ་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྩ་བའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་ཤེས་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་བྱང་
ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྒྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གང་སྡུག་བསྔལ་དང། ཀུན་འབྱུང་བ་དང། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་འགོག་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་
མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་མ་རིག་པ་འགོག་པ་ནས་རྒ་ཤི་འགོག་པའི་བར་དུའོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞི་
གནས་དང། ལྷག་མཐོང་གི་ཚོགས་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་རིག་པ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་


[230A]༄༅། །མུག་དང། ཆ་མཉམ་པར་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་སེམས་ཅན་རྣམས་དགྲོལ་བ་མི་འཁྲུགས་པའི་ཡེ་
ཤེས་སོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྒྲིབ་པ་དང། སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་རྣམས་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང། རྣམ་པར་ཐར་
པའོ༑ ༑ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་ཡོན་ཏན་དང། བསྔགས་པ་མཐའ་ཡས་པ་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཐོང་པ་
དང༑ འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་འགོག་པའི་ཆོས་ཉིད་དང། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང། དགེ་འདུན་གྱི་ཡོན་ཏན་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གང་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་པའི་བར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་བསྟན་པའོ། །དོན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་སེམས་ཀྱི་སྐད་
ཅིག་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་སྟེ། མདོར་ན་གང་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་བསྟན་པ་འདི་
ནི་ཚིག་འབྲུ་ཞེས་བྱའོ། །གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་དང་ཡི་གེ་དང། ཚིག་འབྲུས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ཏེ། འདི་ནི་དོན་ལ་རྟོན་གྱི་ཚིག་འབྲུ་ལ་མི་རྟོན་པ་


[230B] །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གང། ཡེ་ཤེས་ནི་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང། ཚོར་བ་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང། འདུ་ཤེས་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང། འདུ་བྱེད་ལ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞིང་གནས་པ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། གང་ཕུང་པོ་བཞི་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། རྣམ་
པར་ཤེས་པ་ནི་སའི་ཁམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཁམས་
རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ལ་གནས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གང་མིག་གིས་
ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རིག་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་སྒྲ་རྣམས་དང། སྣས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དྲི་རྣམས་དང། ལྕེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་
རོ་རྣམས་དང། ལུས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་རེག་བྱ་རྣམས་དང། ཡིད་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རིག་པ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཡང་ནང་


[231A]༄༅། །ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པས་ཆོས་གང་ལའང་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་
དམིགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དང། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་
བྱའོ༑ ༑གང་ཡང་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། དམིགས་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །
གཞན་ཡང། འདུས་བྱས་རྒྱུ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། འདུས་མ་བྱས་ལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུ་བ་མེད་དོ་།གང་འདུས་མ་བྱས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་
སོ༑ ༑གཞན་ཡང། སྐྱེ་བ་དང། འཇིག་པ་ལ་གནས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མི་སྐྱེ་བ་དང། མི་འགོག་པ་ལ་གནས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་འདི་ནི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་ལ་མི་རྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང། དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ནི་གང་ཞེ་ན། མདོ་སྡེ་གང་དག་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་
བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་འབྲས་བུ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཀུན་རྫོབ་སྒྲུབ་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་


[231B] །མདོ་སྡེ་གང་དག་དོན་དམ་པ་སྒྲུབ་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ལས་དང། བྱ་བ་ལ་འཇུག་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་
ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ལས་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བཤད་པའི་ཕྱིར་
བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་འཁོར་
བ་ལ་ཡིད་དབྱུང་བར་བྱ་བ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་འཁོར་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་
ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཚིག་དང། ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་སུ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཟབ་མོ་མཐོང་བར་དགའ་བ་ཁོང་དུ་
ཆུད་པར་དགའ་བ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཚིག་དང། ཡི་གེ་མང་ཞིང་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་
བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་ཚིག་དང། ཡི་གེ་ཉུང་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ངེས་པར་སེམས་པར་བྱེད་པར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་


[232A]༄༅། །དག་བདག་དང། སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། གསོ་བ་དང་སྐྱེས་བུ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང། ཤེད་བུ་དང་བྱེད་པ་པོ་དང་
ཚོར་བ་པོ་དང། སྒྲ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་བཤད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་ལ་བདག་པོ་དང་བཅས་བར་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་དྲང་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་གང་དག་སྟོང་པ་
ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། མ་སྐྱེས་པ་དང། མ་བྱུང་བ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང། སེམས་
ཅན་མེད་པ་དང། སྲོག་མེད་པ་དང། གང་ཟག་མེད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོའི་བར་དུ་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་
ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་རྟོན་གྱི་དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་མི་རྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཉིད་ནི་གང། གང་ཟག་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་གནས་ཏེ་
ཆོས་ཁ་ཅིག་ལ་རྩོམ་པ་འདི་ནི་གང་ཟག་ཅེས་བྱའོ། །གང་གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དེའི་རྩོམ་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གང་ཟག་
དང༑ སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དགེ་བའི་གང་ཟག་དང། དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གང་ཟག་དང། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གང་ཟག་དང། བརྒྱད་པའི་གང་ཟག་དང། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་


[232B] ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་གང་ཟག་དང་ཕྱིར་མི་འོང་བའི་གང་ཟག་དང། དགྲ་བཅོམ་པའི་གང་ཟག་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གང་ཟག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་གང་ཟག་དང། གང་ཟག་གཅིག་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ན་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང། འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བ་དང། ལྷ་དང། མིའི་སྐྱེ་བོ་
ཕལ་པོ་ཆེའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། ཕན་པའི་ཕྱིར། བདེ་བའི་ཕྱིར་ལྷ་དང། མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཟག་གཅིག་པོ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། འདི་ནི་གང་ཟག་ཅེས་
བྱའོ༑ ༑གང་ཟག་གི་སྒྲ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཚིག་གི་གནས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་དྲང་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ལ་གང་དག་མངོན་པར་
ཞེན་པ་དེ་དག་ནི་རྟོན་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་རྟོན་པ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཉིད་ལ་རྟོན་ཅིག་གང་ཟག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་
ལ་ཆོས་ཉིད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འགྱུར་བ་མེད་པ་དང། སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། བྱང་བ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བ་མེད་པ་དང། མི་གནས་པ་དང། རབ་ཏུ་མི་གནས་
པ་དང། རྩ་བ་མེད་པ་དང། ཐམས་ཅད་དུ་མཉམ་པ་དང། མཉམ་པ་དག་ལ་མཉམ་པ་དང། མི་མཉམ་པ་དག་ལ་མཉམ་པ་དང། མཉམ་པ་དང། མི་མཉམ་པ་དག་ལ་མཉམ་


[233A]༄༅། །པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྩོམ་པ་མེད་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་རྙིད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་
འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གང་དག་ཆོས་ཉིད་ལ་རྟོན་པ་དག་ནི་ཁམས་གང་ལའང་མི་རྟོན་ཏོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་འདིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོན་
པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཉིད་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་ལ་རྟོན་གྱི་གང་ཟག་ལ་མི་རྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་རྟོན་པ་བཞི་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་མི་ཟད་པ་ཡིན་
ཏེ༑ དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང། བྱམས་པའི་སེམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་དང། དགེ་
བ་ཐམས་ཅད་རྩོམ་པ་དང། བདག་དང། གཞན་གྱི་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང། སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་


[233B] ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དུས་གསུམ་དུ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་བསོད་ནམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་
པའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང། སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་དང། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་
ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་པའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང། འདས་པ་དང། མ་བྱོན་པ་དང་
ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་པའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་
དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང། འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་དང། སློབ་པ་དང། མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་གསོལ་བ་དང། སྐུ་ཆེ་བསྲིང་བར་གསོལ་བ་
དང་ལྡན་པའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང། བསྐུལ་བ་དང། གསོལ་བ་གདབ་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསགས་པ་རྣམས་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་དང་ལྡན་པའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་སེམས་ཅན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་


[234A]༄༅། །བསྐྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་སྟོན་པ་དང། སེམས་ཅན་དབུལ་པོ་རྣམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་དང། སེམས་ཅན་
ནད་པ་རྣམས་ལ་སྨན་སྦྱིན་ཞིང་གཡོ་མེད་པར་རིམ་གྲོ་བྱེད་པ་དང། མཐུ་ཆུང་བ་རྣམས་ལ་བཟོད་པས་བསྟན་པ་དང། ལྟུང་བ་མི་འཆབ་པ་དང། སྡིག་པ་འཆགས་པ་དང་
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པ་དང། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་དང། རིམ་གྲོ་ཐམས་ཅད་རྩོམ་པ་དང་མཁན་པོ་དང། སློབ་དཔོན་དག་
ལ་སྟོན་པ་བཞིན་ཕངས་པར་འཛིན་པ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་རིན་ཐང་མེད་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཚོལ་བ་ལྟར་བརྩོན་པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་བཞིན་དུ་ཕངས་པར་
འཛིན་པ་དང། དཔག་ཚད་བརྒྱར་ཡང་སོང་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་ལ་མི་ངོམས་པ་དང། ཆོས་ལ་སློབ་དཔོན་གྱི་དཔེ་མཁྱུད་མེད་པ་དང། ཟང་ཟིང་མེད་པར་ཆོས་
སྦྱིན་པ་དང། ཆོས་ལ་རིན་ཐང་མེད་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་བཞིན་དུ་ཕངས་པར་འཛིན་པ་དང། ཕ་མ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་དང། བྱས་པ་གཟོ་བ་དང། བྱས་པ་ཚོར་བ་
དང། བྱས་ནས་མི་འགྱོད་པ་དང། བསོད་ནམས་གསོག་པས་མི་ངོམས་པ་དང། ལུས་བསྡམས་པས་ལུས་ཀྱི་ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པ་དང། དག་བསྡམས་པས་དག་གི་ཚུལ་


[234B] ཡིད་བསྡམས་པས་ཡིད་ཀྱི་ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་རབ་ཏུ་འཇོག་པས་ཚངས་པས་བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་
དང༑ གཏན་པ་མེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་པས་མཚན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་སྣ་ཚོགས་བསགས་པས་དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་
བྱེད་པ་དང། ང་རྒྱལ་མེད་པས་ལུས་བརྒྱན་པ་དང། དག་གི་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པས་ངག་བརྒྱན་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་
བརྒྱན་པ་དང། མངོན་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང་
ཕྲ་མ་མེད་པ་དང། ཞེ་གཅོད་པ་མེད་པ་དང། འགྱོད་པའི་ཚིག་མི་སྨྲ་བས་འཁོར་གྱི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང། བརྗོད་པ་ལ་སེར་སྣ་མེད་པར་བྱེད་པས་ཆོས་གཟུང་བར་འགྱུར་པ་དང། འབྲས་
བུ་ཡོད་པའི་ཆོས་སྟོན་པས་རབ་ཏུ་དགའ་ནས་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྦྱིན་པ་དང། ལེགས་པར་བཤད་པ་ལ་རྟོག་པས་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྤོང་བ་དང། ངེས་པར་འབྱིན་པའི་ཆོས་མཉན་
པའི་ཕྱིར་བསྟི་སྟང་དུ་བྱས་ཏེ་ཆོས་མཉན་པ་དང། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་ནགས་ཚལ་ཕུལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་གི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང། སངས་


[235A]༄༅། །རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང། ལས་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་
ཅད་ཀྱིས་མ་གོས་པས་སྐྱེ་བ་དང། ཤི་འཕོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་རིན་པོ་ཆེ་དང། ཕངས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བར་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་ལག་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་དང་
གཏེར་མི་ཟད་པ་རབ་ཏུ་བྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་མི་ཟད་པ་དང། བཞིན་འཛུམ་ཞིང་ཁྲོ་གཉེར་མེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་འོད་ཟེར་མཉམ་པར་གཏོང་བས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱན་ཐོབ་པ་དང། མ་ལོབས་པ་རྣམས་ལ་མི་བརྙས་པས་འོད་བཀོད་པ་གཏོང་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསོད་
ནམས་བསགས་པས་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ལྟུང་བ་མི་གླེང་བས་མངལ་གྱི་གནས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ལྷ་དང། མིར་
སྐྱེ་བ་དང། རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་རྣམ་པར་གནོན་པ་དོན་ཡོད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སློབ་དཔོན་གྱི་དཔེ་མ་ཁྱུད་མེད་པས་ཆོས་ཐམས་
ཅད་ལ་དབང་བ་དང། བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱེད་པས་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་


[235B] ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོན་པས་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱོད་པ་མི་འདོད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པ་དང་
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་གཏོང་བས་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། དད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ནོར་བདུན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་དང། ལུས་
དང། སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང། སྔོན་དམ་པ་བཅས་པ་ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་པར་བྱེད་པས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་སླུ་བ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་པ་དང། དེ་ལྟར་རྒྱུ་གང་དང་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་
རྫོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དེ་དང། དེ་དག་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་
སྟེ༑ རྒྱ་ཆེར་ནི་བསྐལ་པའམ། དེ་བས་ཀྱང་ལྷག་པར་བཤད་དུ་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། རྒྱུ་གང་དང། རྐྱེན་གང་གིས་
ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་དེ་དག་དང། རྐྱེན་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་གང། རྐྱེན་ནི་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་


[236A]༄༅། །བ་ལ་རབ་ཏུ་འདུན་པ་དང། ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་བསྟེན་པ་དང། འགྲོགས་པ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་
དང༑ གང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟེན་ཅིང། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་མི་རྟོན་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་དག་ལ་ང་རྒྱལ་མེད་ཅིང་
བླ་མ་བཞིན་དུ་ཕངས་པར་འཛིན་པ་དང། སྟོན་པ་བཞིན་དུ་ཕངས་པར་འཛིན་པ་དང། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་འདི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་རིག་
ནས་འབྲེལ་པའི་གཏམ་དག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཏམ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་།སྣོད་དུ་རིག་ནས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སོ་།དེས་ཆོས་དེ་དག་ཐོས་ནས་ཆོས་ཀྱི་
ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། གང་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་དེ་ནི་དེའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་ལ་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་དོན་ཉུང་བ་དང། བྱ་
བ་ཉུང་བ་དང། སྨྲ་བ་ཉུང་བ་དང། ཡོ་བྱད་ཉུང་བ་དང་ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང། ནམ་གྱི་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་ཞིང་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པ་དང། ཐོས་པའི་དོན་ལ་རྟོག་པ་དང། ཡང་
དང་ཡང་ཚོལ་བ་དང། སེམས་ལ་རྙོག་པ་མེད་པ་དང། སྒྲིབ་པ་རྣམས་རྣམ་པར་སེལ་བ་དང། ལྟུང་བ་རྣམས་ལས་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་དང། འགྱོད་པ་མེད་པ་དང། ཀུན་ནས་


[236B] སྒྲུབ་པ་སྙིང་པོར་བྱེད་པ་དང་ཆོས་ལ་གཞོལ་བ་དང། ཆོས་ལ་འབབ་པ་དང། ཆོས་ལ་བབ་པ་དང་རྟུལ་བ་དང་ལྡན་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བ་ལ་མགོ་དང། གོས་ལ་མེ་འབར་བ་ལྟ་
བུ་དང། དེ་ལ་མ་ཆགས་པར་གནས་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་མི་ལྷོད་པ་དང། བརྩོན་པ་མི་གཏོང་བ་དང། ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བ་དང་འདུ་འཛི་ལ་མི་དགའ་བ་དང། གཅིག་པུར་
དགའ་བ་དང། དགོན་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཤིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། འཕགས་པའི་རིགས་ཆོག་ཤེས་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དག་ལས་མི་གཡོ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་ཀུན་
དགའ་བ་དགའ་ཞིང་མོས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་པའི་སྔགས་དྲན་པར་མི་འཛིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཚོལ་བ་དང། བརྗེད་པ་མེད་པ་དང། རྟོགས་པའི་རྗེས་
སུ་འགྲོ་བ་དང། བློ་གྲོས་ཀྱིས་ལམ་དང་མཐུན་པ་དང༑ བརྟན་པས་སྡོམ་པ་དང། རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང། ཁྲེལ་ཡོད་པས་བརྒྱན་
པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལྷུར་ལེན་པ་དང། མི་ཤེས་པ་སེལ་བ་དང། མ་རིག་པ་དང། གཏི་མུག་གི་མུན་པ་དང། རབ་རིབ་ཀྱི་ལིང་ཏོག་གིས་ཆོད་པ་སེལ་བ་དང། ཤེས་
རབ་ཀྱི་མིག་རྣམ་པར་དག་པ་དང། བློ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང། བློ་རྒྱ་ཆེ་བ་དང། བློ་མ་ཞུམ་པ་དང། བློ་མ་གྱེས་པ་དང། བློ་རབ་ཏུ་གསལ་བ་དང། མངོན་སུམ་ཤེས་པ་དང། ཡོན་ཏན་གཞན་


[237A]༄༅། །ལ་རག་མ་ལུས་པ་དང། བདག་གི་ཡོན་ཏན་མི་སྙེམས་པ་དང། གཞན་གྱི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པ་དང། ལེགས་པར་བྱ་བའི་ལས་བྱེད་པ་དང་
ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང། ལས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་
ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། སྦྱིན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རབ་ཏུ་གསོག་པར་
འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་གྲོ་ག་དང། སྙུ་གུ་དང། སྣག་ཚ་དང། གླེགས་བམ་སྦྱིན་པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལས་ཆོས་ཀྱི་སྟན་སྣ་
ཚོགས་སྦྱིན་པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་གཡོ་མེད་
པར་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྦྱིན་པ་སྟེ། སྦྱིན་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །སྲུང་བ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་
ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཇོ་བོ་བཞིན་དུ་སྲུང་བ་དང། དགེ་བའི་རྩ་བ་སྲུང་བ་དང། ཡུལ་དང། ལྗོངས་ཀྱི་ཕྱོགས་


[237B] ཕན་པའི་དངོས་པོ་སྲུང་བ་སྟེ། སྲུང་བ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་རྟོན་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཟང་ཟིང་གིས་ཉེ་བར་རྟོན་པ་དང། ཆོས་ཀྱིས་ཉེ་བར་རྟོན་
པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཉེ་བར་རྟོན་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉེ་བར་རྟོན་པ་སྟེ། ཉེ་བར་རྟོན་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑སྟོབས་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་མོས་པའི་ཕྱིར་དད་པའི་སྟོབས་དང། ཐོས་པ་ཚོལ་
པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་བརྗེད་པའི་ཕྱིར་དྲན་པའི་སྟོབས་དང། མཉམ་པ་ཉིད་ལ་སེམས་ངེས་པར་སེམས་པའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
སྟོབས་དང། ཐོས་པའི་སྟོབས་ཀྱི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཏེ་སྟོབས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་
བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཆོས་


[238A]༄༅། །ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་
བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །བཟོད་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པས་ངན་དུ་བརྗོད་པ་དང། ངན་དུ་སྨྲ་བའི་ཚིག་གི་ལམ་བཟོད་པ་དང། ཆོས་ཚོལ་བ་
ལ་བརྩོན་པས་རླུང་དང། ཉི་མ་དང། གྲང་བ་དང། ཚ་བ་དང། བཀྲེས་པ་དང། སྐོམ་པ་བཟོད་པ་དང། ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པས་མཁན་པོ་དང། སློབ་དཔོན་དང་མཐུན་
པར་འཇུག་པའི་བཟོད་པ་དང། ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་བརྩོན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་སྟེ། བཟོད་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །བརྩོན་འགྲུས་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་
པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། འཛིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། བསྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། ནན་ཏན་གྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ། བརྩོན་


[238B]ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། དབེན་པ་དང། རྩེ་གཅིག་པ་དང། བསམ་གཏན་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཚོལ་བ་
དང༑ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་རྟོན་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་
བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆད་པ་ལ་མི་གནས་པ་དང། རྟག་པ་ལ་མི་
འཇུག་པ་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་མི་འགལ་བ་དང་བདག་མེད་པ་ལ་བཟོད་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་
ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །ཐབས་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་
འཇིག་རྟེན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྟེ། ཐབས་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་


[239A]༄༅། །ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །ལམ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་
གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ལམ་དང། སའི་ལམ་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ལམ་སྟེ། ལམ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །མི་ངོམས་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཐོས་པས་མི་ངོམས་པ་དང། བསྟན་པས་མི་ངོམས་པ་དང་དཔྱོད་པས་མི་ངོམས་པ་དང། ཤེས་
པས་མི་ངོམས་པ་སྟེ། མི་ངོམས་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་གང་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །སྦྱིན་པ་ལས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བལྟའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་
བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ལས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སུ་བལྟའོ། །བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། དགའ་བ་དང། བཏང་སྙོམས་


[239B] དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩོམ་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་གྲུབ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ། ཡེ་ཤེས་
ལ་རྟོན་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་རྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལ་གླགས་མི་རྙེད་དོ། །དེ་ལ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྣོད་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱང་འཐོབ་བོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། འདི་
ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་
པའོ༑ ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་བསྒོམ་པའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་
ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང། ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང། སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་
དང༑ ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་


[240A]༄༅། །སེམས་དཔའ་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཤེ་ན་དེ་རང་གི་ལུས་དང། གཞན་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་
མཐའ་ལའང་རྟོག་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལའང་རྟོག་ལུས་ཀྱི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལའང་རྟོག་སྟེ། ཀྱེ་མ་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ། རྒྱུ་དང། རྐྱེན་གྱིས་གྲུབ་པ། ཚོར་བ་མེད་པ་
བྱེད་པ་མེད་པ། བདག་པོ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ། རྒྱུ་དང། རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་བྱུང་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་རྩྭ་དང། ཤིང་གེལ་པ་དང། རྩི་དང། ནགས་
ཚལ་འདི་དག་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་ཞིང་ཚོར་བ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། བདག་པོ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ། དེ་བཞིན་དུ་བདག་གི་ལུས་འྡིའང་རྩ་དང། ཤིང་གེལ་
པ་དང། རྩི་དང། ནགས་ཚལ་དང། ཤིང་དང། རྩིག་པ་དང་མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་སྟེ། ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ། ཚོར་བ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་
པ༑ བདག་པོ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ། བདག་དང། བདག་གིའམ། རྟག་པའམ། བརྟན་པའམ། ཐེར་ཟུག་གམ། མི་གཡོ་བའམ། མི་གནོད་པའམ། མི་འགྱུར་
བའི་ཆོས་ཅན་གྱིས་སྟོང་སྟེ། ལུས་འདི་ལ་བདག་གིར་མི་བྱ་ཡི། བདག་གིས་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ལུས་འདིས་སྙིང་པོ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ། །སྙིང་པོ་དེའང་གང་


[240B] གང་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་སྟེ། བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ། རྡོ་རྗེའི་སྐུ། མི་ཤིགས་པའི་སྐུ། བརྟན་པའི་སྐུ། འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་
ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་སྐུ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །བདག་གིས་ལུས་ཉེས་པ་དུ་མའི་སྐྱོན་ཆགས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་
ཐོབ་པར་བྱའོ་སྙམ་མོ། །དེས་ཕན་ཡོན་མཐོང་བས་ན་སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་གནས་ཀྱི་ལུས་སྤོང་སྟེ། བདག་གི་ལུས་འྡིའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
བྱ་བ་ཅི་ཡོད་པ་ལ་ཟད་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་དང། ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་དང། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་
དག་སྒོ་སྣ་ཚོགས་དང། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང། དམིགས་པ་སྣ་ཚོགས་དང། རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་དང། ཡོ་བྱད་སྣ་ཚོགས་དང་ལོངས་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང། ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བདག་གི་ལུས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་གནས་པ་འྡིའང་སྒོ་སྣ་ཚོགས་དང། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང། དམིགས་
པ་སྣ་ཚོགས་དང། རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་དང། ཡོ་བྱད་སྣ་ཚོགས་དང། ལོངས་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་བར་བྱའོ་ཞེས་དེས་དོན་


[241A]༄༅། །གྱི་དབང་འདི་མཐོང་བས་ལུས་སྡུག་བསྔལ་བར་ཡང་རྟོག་ཅིང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོའོ། །ལུས་ལ་
མི་རྟག་པར་རྟོག་ཅིང་སྐྱེ་བ་དང། ཤི་འཕོ་བས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོའོ། །ལུས་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོག་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་ཡོངས་
སུ་མི་སྐྱོའོ། །ལུས་ལ་ཞི་བར་རྟོག་ཅིང་ཞི་བར་བཏང་སྙོམས་སུའང་མི་ལྟུང་ངོ། །ལུས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང། དབེན་པར་ཡང་རྟོག་
ལ༑ ལུས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང། དབེན་པའི་མཐར་ཡང་མི་ལྟུང་ངོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། མི་
སྐྱེ་བ་དང། མ་བྱུང་བ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པར་ཡང་རྟོག་ལ། ལུས་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། མི་སྐྱེ་བ་དང། མ་བྱུང་བ་དང་
དངོས་པོ་མེད་པ་དང། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐར་ཡང་མི་ལྟུང་ངོ། །ལུས་ཚོར་བ་མེད་པ་དང། ལུས་བྱེད་པ་མེད་པ་དང། ལུས་བདག་པོར་མེད་པ་དང་
ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། ལུས་དབྱེར་མེད་པ་དང། ལུས་རོ་གཅིག་པ་དང། ལུས་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང། ལུས་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་


[241B] ལུས་གཡོ་བ་མེད་པ་དང། བྱེད་པ་མེད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་དང། འཛིན་པ་མེད་པ་དང། དབྱེར་མེད་པ་དང། རོ་གཅིག་པ་དང། ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་
རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཐར་ཡང་མི་ལྟུང་ངོ། །ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་དེ་ལུས་ལ་རྫས་དང། སྙིང་པོ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །
དེ་ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པས་ནང་ན་གནས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་མི་འབྱེད་དོ། །དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པས་ཕྱི་
རོལ་གྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་གནས་སོ། །དེ་ལུས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཡིན། དེ་ལུས་ཀྱི་
ལས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ལྡན་པས་ལྷ་དང། མིའི་ནང་ན་མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པའི་ལུས་ཐོབ་སྟེ། དེའི་ལུས་མཚན་གྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པས་ལྷ་དང། མི་རྣམས་མངོན་དུ་
འདོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་
གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་


[242A]༄༅། །ཞིང་གནས་ཤེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཚོར་བ་གང་ཅིའང་རུང་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བའོ་སྙམ་ནས་དེས་
ཚོར་བ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་པ་དང། ཉེ་བར་ཞི་བས་རྟོགས་པས་བདེ་བའི་ཚོར་བའང་ཚོར་བར་བྱེད་དེ། དེ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་བག་ལ་
ཉལ་ཡང་བག་ལ་ཉལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བས་རེག་ནའང་ངན་སོང་དང། མི་ཁོམ་པར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་དེ། དེ་ཁོང་ཁྲོ་
བའི་བག་ལ་ཉལ་ཡང་བག་ལ་ཉལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བས་རེག་སྟེ། བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་པའི་
ཚོར་བའང་ཚོར་བར་བྱེད་དེ། དེ་མ་རིག་པའི་བག་ལ་ཉལ་ཡང་བག་ལ་ཉལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཚོར་བ་དང་ལྡན་པའི་དྲན་པས་ཚོར་བ་གང་ཅིའང་རུང་སྟེ། བདེ་བའམ། སྡུག་
བསྔལ་བའམ། བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་པ་ཚོར་ན། ཚོར་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལས་འབྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བ་སྒོམ་མོ། །དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ཚོར་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོ་གྱོན་ཏེ། སེམས་ཅན་འདི་དག་ཚོར་བ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་དག་འབྱུང་བ་མི་ཤེས་


[242B]སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བར་རེག་ན་ནི་ཁོང་ཁྲོ་བར་འགྱུར། སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་བདེ་བའང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བས་རེག་
ན་ནི་རྨོངས་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ནི་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་སུ་ལྡན་པའི་ཚོར་བས་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པའི་ཐབས་མཁས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཟིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་
བའི་ཚོགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་བསྟན་ཏོ་སྙམ་མོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། མ་རིག་པས་རྟོགས་པའི་ཚོར་བ་ནི་སྡུག་
བསྔལ་དུ་འགྱུར། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཚོར་བ་ནི་བདེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཚོར་བ་ནི་བདེ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་བདག་གམ། སེམས་
ཅན་ནམ། སྲོག་གམ། སྐྱེ་བ་པོའམ། གསོ་བའམ། སྐྱེས་བུའམ། གང་ཟག་གམ། ཤེད་ལས་སྐྱེས་སམ། ཤེད་བུའང་རུང། གང་གིས་ཀྱང་ཚོར་བར་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱི་མངོན་
པར་ཞེན་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །དམིགས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་ཚོར་བའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །
ལྟ་བ་དང། བག་ལ་ཉལ་བ་ནི་ཚོར་བའོ། །མིག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །གཟུགས་སུ་


[243A]༄༅། །འདུ་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་དང། ཆོས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་ནི་ཚོར་བའོ་།གང་ཡང་མིག་དང། གཟུགས་སུ་འདུས་
ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བའང་རུང། སྡུག་བསྔལ་བའང་རུང། བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་པའང་རུང་སྟེ་འདི་ནི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་
བ་དང། སྒྲར་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་དང། སྣ་དང། དྲིར་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་དང། ལྕེ་དང། རོར་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་དང། ལུས་དང། རེག་བྱར་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་དང་
གང་ཡང་ཡིད་དང། ཆོས་སུ་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་བདེ་བའང་རུང། སྡུག་བསྔལ་བའང་རུང། བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་ཡིན་པའང་རུང་
སྟེ་འདི་ནི་ཚོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང། རྣམ་གྲངས་སུ་ན་ཚོར་བ་ནི་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་འདི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །ཚོར་བ་གཉིས་ཏེ། གང་འདི་ནང་གི་དང་
ཕྱིའོ༑ ༑ཚོར་བ་གསུམ་སྟེ། གང་འདི་འདས་པ་རྣམ་པར་རིག་པ་དང་མ་འོངས་པ་རྣམ་པར་རིག་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །ཚོར་བ་བཞི་སྟེ། གང་འདི་
ཁམས་བཞི་རྣམ་པར་རིག་པའོ། །ཚོར་བ་ལྔ་སྟེ། གང་འདི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །ཚོར་བ་དྲུག་སྟེ། གང་འདི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའོ། །ཚོར་བ་བདུན་ཏེ་


[243B] །ཚོར་བ་བརྒྱད་དེ། གང་འདི་ལོག་པའི་སྦྱོར་བ་བརྒྱད་དོ། །ཚོར་བ་དགུ་སྟེ། གང་འདི་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་དགུའོ། །ཚོར་བ་བཅུ་སྟེ། གང་འདི་
མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་ཚོར་བ་ཀུན་གྱི་ཚུལ་ཏེ། དམིགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །ཇི་སྙེད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའོ། །ཇི་སྙེད་དུ་
ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དེ་སྙེད་དུ་ཚོར་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ན་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་
ཞིང་གནས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོར་བ་སྐྱེ་བ་དང། འཇིག་པ་དང། གནས་པ་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོར་བ་སྐྱེ་བ་དང། འཇིག་པ་དང། གནས་པ་
དང༑ དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བའི་ཚོར་བ་ཤེས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་བརྗེད་པ་དྲན་པས་བསྲུངས་ཤིང་མི་གཡེང་བ་སྟེ། དེ་སེམས་
ལ་འདི་ལྟར་རྟོག་གོ་སེམས་ནི་སྐྱེས་ནས་ཞིག་ཅིང་ཞུ་སྟེ་མི་གནས་པའོ། །ནང་ནའང་མི་འདུག་ཕྱི་རོལ་ཏུའང་མ་འཕོས། གཉིས་ཀ་མེད་པར་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། གང་བདག་གི་


[244A]༄༅། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་ཟད་ཅིང་འགགས་ཏེ་ཡལ་ཞིང་མེད་པར་གྱུར་པས་ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་ཏེ། དེ་ནི་གདགས་
པར་མི་ནུས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཟད་ཅིང་འགགས་ཏེ། ཡལ་ཞིང་མེད་པར་གྱུར་བས་
ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་ཏེ། དེའང་གདགས་པར་མི་ནུས་སོ་།སེམས་བསྐྱེད་པ་གང་དག་གིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དེ་དག་
ཀྱང་དེའི་རང་བཞིན་དང། དེའི་མཚན་ཉིད་དེ། སེམས་ཀྱིས་སེམས་མི་ཤེས་སོ། །སེམས་ཀྱིས་སེམས་མི་མཐོང་ངོ། །སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་མཚམས་མི་སྦྱོར་རོ། །དེ་ལ་
སེམས་གང་ཞེ་ན། གང་གིས་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ་སྙམ་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ཡིན་
པ་དེ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས། དགེ་བའི་རྩ་བའི་སེམས་དེའང་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་སེམས་གང་
ཡིན་པ་དེའང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་སོ་སྙམ་དུ་རྟོག་གོ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་རྟོག་པས་མི་སྐྲག་མི་དངང་ཞིང་དངང་པར་མི་འགྱུར་ན་སེམས་


[244B] །ཡང་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ་རྒྱུ་དང། འབྲས་བུ་ཆུད་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟ་བ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་
དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་ལ་རག་ལས་ཤིང་གཡོ་བ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། བདག་པོ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་སྟེ། དེ་དག་ཇི་ལྟར་འདོད་
པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྒྲུབ་བོ། །བདག་གིས་ཀྱང་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་འྡིའང་མི་སྤང་ངོ་སྙམ་མོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ནི་གང། རྣམ་
པར་སྒྲུབ་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། སེམས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལ་གང་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་གང་ཡང་མེད་དེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
སུ་བཏང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ་།སེམས་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དེ། འདི་
ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བསླབ་པ་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་གསོག་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་
བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ནི་མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་སྟེ། གཟོད་མ་ནས་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པ་འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་བཟོད་པ་དང། དེས་པ་ཐམས་


[245A]༄༅། །ཅད་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ་
ཤིན་ཏུ་དབེན་པའི་ཕྱིར་དབེན་པ་འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་
ཅད་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་གི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། ཐོགས་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་
པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ནི་གཟུང་བ་མེད་པ་མཚན་མ་མེད་པ། བསྟན་དུ་མེད་པ། གནས་
མེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་དྲིས་པའི་ཚིག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ་།སེམས་ནི་དམིགས་པ་མེད་པར་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་


[245B]དམིགས་པའི་སེམས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ནི་རྒྱུ་མེད་པར་མི་སྐྱེ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་
ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡུལ་དྲུག་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་སེམས་མི་
སྐྱེ་བ་འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རྒྱུར་སེམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ལ་སེམས་
ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཉེ་བར་འདོགས་སོ། །དེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྗེ་
ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཉེ་བར་འདོགས་ཏེ། དེ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པས་མི་སྐྱོའོ། །སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་
སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་མི་སྐྱེད། སེམས་འགོག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་འཁོར་བའི་རྒྱུན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་


[246A]༄༅། །པ་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ། །སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཤེས་པ་དེས་མ་བྱུང་བ་དང། མི་སྐྱེ་བ་དང། མི་འགོག་པར་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ལ་འཇུག་པའི་
ཆོས་སུ་གནས་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་མི་ལྟུང་སྟ། ནམ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་དེ་ཉེ་བར་
འདོགས་ཏེ། སེམས་སྐད་ཅིག་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་
གཞག་པ་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བའི་ཆོས་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་གི་བར་དུ་བར་མདོར་བརྗེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་
ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་སྟོང་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་
ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། མི་སྐྱེ་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། མི་འབྱུང་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། དངོས་


[246B]མི་མཐོང་ངོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་གང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་
འབྱུང་བ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཆུང་རབ་ཙམ་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་།ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་ཁོ་ན་མཐོང་གི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་
མི་མཐོང་སྟེ། དེ་ལ་ཆོས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་མེད་པའི་དོན་དང། སེམས་ཅན་མེད་པའི་དོན་དང། སྲོག་མེད་པའི་དོན་དང་གང་ཟག་མེད་པའི་དོན་དང། ཆད་
པ་མེད་པའི་དོན་དང། རྟག་པ་མེད་པའི་དོན་དང། འབྱུང་བ་མེད་པའི་དོན་དང། འཇིག་པ་མེད་པའི་དོན་ཏེ། དེ་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་ཆོས་མ་ཡིན་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་
སྟེ། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང། སེམས་ཅན་དུ་ལྟ་བ་དང། སྲོག་ཏུ་ལྟ་བ་དང། གང་ཟག་ཏུ་ལྟ་བ་དང། ཆད་པར་ལྟ་བ་དང། རྟག་པར་ལྟ་བ་དང། འབྱུང་བར་ལྟ་བ་དང། འཇིག་པར་ལྟ་
བ་སྟེ། འདི་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་
པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པར་སོ་སོར་རྟོག་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་ནོ། །ངར་འཛིན་པ་དང། ང་ཡིར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་མ་


[247A]༄༅། །ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མེད་པ་དང། གང་ལས་བྱང་ཆུབ་
མེད་པ་དང། གང་ལས་ལམ་མེད་པ་དང། གང་ལས་ཐར་བ་མེད་པ་དང། གང་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་མཐོང་སྟེ། དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་
འབྱུང་བར་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལའང་
བཅོས་པའི་འདུ་ཤེས་འཐོབ་སྟེ། ཆོས་འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་སྟེ། འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེ་དག་ངེས་
པའི་དོན་གྱི་དོན་ལ་རྟོན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་མེད་ཕུང་པོར་གྱུར་པའང་མེད། འདོད་ཆགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད། ཞེ་སྡང་གི་དངོས་པོ་མེད། གཏི་མུག་གི་དངོས་པོ་
མེད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སྟེ་ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་འདི་ལྟ་བུར་དྲན་པ་ཉེ་བར་
འཇོག་ཀྱང་ཅིའང་ཉེ་བར་མི་འཇོག་རབ་ཏུ་མི་འཇོག་རྣམ་པར་མི་འཇོག་གོ་ཆོས་ཉིད་དེ་གནས་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གནས་


[247B]ཁམས་ཀྱང་གནས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་གནས་གང་ན་གནས་པ་དེ་ན་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱང་གནས་ཏེ། དེ་བས་
ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་རྟོན་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་མོས་སོ་།དེ་ཟད་པ་ཤེས་པའང་སྐྱེད་མོད་འདུས་བྱས་ཀྱང་ཟད་པར་མི་བྱེད་དེ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའང་མངོན་པར་སྒྲུབ་སྟེ་
དེ་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའང་སྐྱེད་ཅིང་མི་སྐྱེ་བའི་མཐའ་ཡང་མི་སྤོང་ངོ། །ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་དེ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉན་
ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང། ཆོས་སུ་བཏགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་
ཅད་དྲན་པ་དེ་ལ་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་དུའང་དྲན་པ་དེས་མི་བརྗེད་ཅིང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་དྲན་པ་དེ་ལ་གནས་ཏེ་
དྲན་པ་དེས་ཕྱི་མའི་མཐའི་བར་དུའང་མི་བརྗེད་ཅིང་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཚད་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་


[248A]༄༅། །བསྟན་པའི་ཚིག་སྟེ། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་ཡུལ་བ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འདུ་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། བདུད་ཐམས་
ཅད་ཕམ་པར་བྱེད་པ། རང་འབྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚིག་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །
བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་སྒོམ་པ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བྮིའང་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་བསྐྱེད། འབད་
བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབད། བརྩོན་འགྲུས་
རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབད། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་
རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་གནས་པ་དང། བསྒོམ་པ་དང། ཕྱིར་ཞིང་འབྱུང་བ་དང། ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་


[248B] ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབད། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་པའོ། །གང་
སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །འབད། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཞེས་
བྱ་བ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མི་འདོར་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ།།
དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚུལ་བཞིན་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་མི་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་
ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་དང། གང་དག་གཞན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་ཉམས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅིའང་རུང་སྟེ། གང་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་
བ་འདི་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ཆོ་ག་ཉམས་པ་སྟེ། གང་དག་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱང་རྣམ་


[249A]༄༅། །པར་གཡེང་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཅིའང་རུང་སྟེ། གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་བ་འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མི་མཐུན་
པའི་ཕྱོགས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ལྟ་བ་ཉམས་པ་སྟེ། གང་དག་གཞན་གྱི་ལྟ་བའང་ཉམས་པར་བྱེད་པ། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་
དང༑ སྒྲིབ་པ་དང། ཆོད་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅིའང་རུང་སྟེ་གང་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྱུར་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་
ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱའོ་།ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བའི་གོ་སྐབས་
མི་འབྱེད་པ་འདི་ནི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་དང་པོ་ཞེས་བྱའོ་།གང་ཡང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབད། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ་
སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དེ་དག་སེམས་
ལ་ཕུང་པོར་གྱུར་པ་མེད་དེ། ཡུལ་ན་མི་གནས་ཕྱོགས་ན་མི་གནས་ཤིང་གདགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དེ་དག་སེམས་ལ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་


[249B]བའི་རྣམ་པར་འདོད་ཆགས་སམ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་རྣམ་པར་ཞེ་སྡང་ངམ། མ་རིག་པའི་རྣམ་པར་གཏི་མུག་སྐྱེ་བའང་རུང་སྟེ། དེ་
དག་ལ་མི་སྡུག་པའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི་འདོད་ཆགས་ཞི་བར་བྱེད། བྱམས་པས་ནི་ཞེ་སྡང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པས་ནི་གཏི་མུག་ཞི་བར་བྱེད་པ་སྟེ་
གང་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་ཞི་བ་འདི་ནི་སྤོང་བ་ཞེས་བྱའོ་།ཐ་སྙད་བཏགས་པ་གཟུང་གི་དོན་དམ་པར་ན་དེ་ལ་གང་སྤང་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་
པ་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་གཉིས་པ་ཞེས་བྱའོ་།གང་ཡང་དགེ་བའི་ཆོས་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་བསྐྱེད་
པའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབད། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཚད་མེད་པའི་ཚིག་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། གང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་འདུན་པ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བའོ། །བརྩོན་འགྲུས་
ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའོ། །སེམས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པས་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་ལོན་པར་བྱེད་དེ། དགེ་བའི་ཆོས་དེ་དག་ལ་དཔྱོད་


[250A]༄༅། །ཅིང་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་གསུམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཡང་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེས་པ་རྣམས་གནས་པ་དང། བསྒོམ་པ་དང་
ཕྱིར་ཞིང་འབྱུང་བ་དང། ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང། ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེད། འབབ། བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། སེམས་
རབ་ཏུ་འཛིན་ཅིང་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་
བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་མ་ཐུག་གི་བར་དུ་བར་མ་དོར་ཆུད་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ནི་ཁམས་གསུམ་
པ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ཁམས་གསུམ་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་གྱི། དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་ཁམས་གསུམ་པ་ལ་མི་
གནས་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་མཐར་མ་ཐུག་གི་བར་དུ་བར་མ་དོར་གང་ཡང་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་མི་ཟད་པའོ།། །།


[250B] བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུན་པ་
དང༑ བརྩོན་འགྲུས་དང། སེམས་དང། དཔྱོད་པའོ། །དེ་དག་གི་རྩ་བའི་རྟེན་དང། གནས་ནི་བྱམས་པ་དང། སྙིང་རྗེ་དང། དགའ་བ་དང། བཏང་སྙོམས་དང། ཚད་མེད་པ་བཞི་
པོ་དག་སྟེ། དེ་ཚད་མེད་པ་བཞི་པོ་འདི་ལ་བསྟན་ཅིང་བསྒོམས་ཏེ་མང་དུ་བྱས་པས་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་ཐོབ་པས་བསམ་གཏན་
དང་པོ་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་བཞི་པ་ལའང་མཉམ་པར་གཞོག་སྟེ་དེས་བསམ་གཏན་ཐོབ་པས་ལུས་
དང། སེམས་ཡང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལུས་དང། སེམས་ཡང་བ་དང་ལྡན་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་བོ་།དེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་པ་མངོན་
པར་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པས་འདུན་པ་ལས་སམ། བརྩོན་འགྲུས་ལས་སམ་སེམས་ལས་སམ། དཔྱོད་པ་ལས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་སྐྱེད་དོ། །དེ་ལ་འདུན་པ་ནི་གང་ཆོས་དེ་དག་ལ་མངོན་
དུ་ཕྱོགས་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ནི་གང་ཆོས་དེ་དག་སྒྲུབ་པའོ་།སེམས་ནི་གང་ཆོས་དེ་དག་ལ་རྟོག་པའོ། །དཔྱོད་པ་ནི་གང་ཆོས་དེ་དག་ལ་མཁས་པ་སྟེ། དེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་


[251A]༄༅། །མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་ན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འདུན་པས་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་བོ། །བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱིས་ནི་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་འཇོག་གོ་དཔྱོད་པས་ནི་རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་ནི་མོས་པ་ལས་
བྱུང་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ། རང་གི་སེམས་བསྐྱེད་པས་དབང་བྱེད་པ། ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བ་ལེགས་པར་བྱས་པ། རྩ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་
པ༑ ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་ཞིང་རླུང་དམར་བཞིན་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ནམ་མཁའི་མཐར་ཐུག་པ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་
གྱི་རྐང་པ་བཞི་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ལ་དབང་པོ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་དད་པའི་
དབང་པོ་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ་།དེ་ལ་དད་པའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། དད་པ་གང་
གིས་ཆོས་བཞི་ལ་དད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་བ་ན་སྤྱོད་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་དད་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟེན་པ་ཡིན། དགེ་


[251B] སྡིག་པའི་ལས་གང་དང། གང་བྱས་པའི་ལས་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་སྟེ། སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་སྡིག་པའི་ལས་མི་བྱེད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་དད་པ་སྟེ། སྤྱོད་པ་དེ་ལ་ཞུགས་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་གཞན་ལ་འདོད་པ་མི་སྐྱེད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་ཟབ་མོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་
འབྱུང་བ་བདག་མེད་པ། སེམས་ཅན་མེད་པ། སྲོག་མེད་པ། གསོ་བ་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པར་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་
པའི་མཚན་ཉིད་དུ་དད་པ་སྟེ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་དང་བག་ལ་ཉལ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་བག་ལ་ཉལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང། སྟོབས་དང། མི་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པ་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དད་པ་སྟེ། དད་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ། ནེམ་ནུར་དང་བྲལ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་སྟེ། འདི་ནི་དད་པའི་དབང་པོ་
ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་ལ་དད་པའི་དབང་པོས་དད་པར་གྱུར་པའི་ཆོས་དེ་དག་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་སྟེ་
འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དྲན་པའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དང་པོས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དྲན་པའི་དབང་པོས་ཆུད་མི་


[252A]༄༅། །གཟོན་ཏེ། འདི་ནི་དྲན་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། དྲན་པའི་དབང་པོས་ཆོས་གང་དག་ཆུད་མི་གཟོན་པའི་ཆོས་དེ་
དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོས་
རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོས་རབ་ཏུ་རྟོག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ། གང་ཆོས་དེ་དག་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པར་ཤེས་ཤིང་སོ་སོར་
རང་གིས་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་ལྔ་འདི་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་ཤིང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །ལུང་བསྟན་པའི་སར་ཡང་གཞོག་གོ་།བཙུན་བ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཕྱི་རོལ་པའི་དབང་པོ་ལྔ་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་
སེམས་ཅན་མངལ་དུ་སོང་བ་རྣམས་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་ཕོའི་དབང་པོ་དང། མོའི་དབང་པོ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལུང་མི་སྟོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་པ་ཇི་སྲིད་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་དང་ལྡན་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་


[252B] བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་
ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་ལྔ་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྟོབས་ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པའི་སྟོབས་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་
ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་སོ། །དེ་ལ་དད་པའི་སྟོབས་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་མོས་པ་དང། དད་པ་དང། མི་རྫིབ་སྟེ། གལ་ཏེ་བདུད་སྡིག་ཅན་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་དེའི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས་ཆོས་ལ་ངེས་པར་སེམས་པའི་མོས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་ལས་འབྲལ་བར་བྱེད་ཅིང་འདུན་པ་ཟློག་བར་བྱེད་ནའང་དད་པའི་སྟོབས་ལ་མོས་པའི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དད་པའི་སྟོབས་དེ་ལས་བསྐྱོད་པའམ། བསྒུལ་བའམ། བསླང་བར་མི་ནུས་ཏེ། འདི་ནི་དད་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་གང་ཞེ་
ན༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པ་གང་དང། གང་རྩོམ་པ་དང། དགེ་བའི་ཆོས་གང་དང། གང་དག་ལ་སྦྱོར་བ་དེ་དང། དེ་དག་ལ་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་སྲ་བ་འཐོབ་སྟེ། སྟོབས་
བསྐྱེད་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གནས་དེ་ལས་མ་བརྒལ་གྱི་བར་དུ་དེ་ལ་ལྷར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཀྱང་བསྐྱོད་པའམ། བསྒུལ་བའམ། བསླང་བར་མི་


[253A]༄༅། །ནུས་པ་འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དྲན་པའི་སྟོབས་གང་ཞེ་ན། དེ་ཆོས་དྲན་པའི་གནས་གང་དང་གང་ལ་སེམས་འཇོག་པ་
དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་དག་གིས་གཏོར་བར་མི་ནུས་ཏེ། དེའི་དྲན་པའི་སྟོབས་པ་སྐྱེད་པ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་ཤིང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་
དྲན་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མི་རྫི་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་དྲན་པའི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་གང་ཞེ་ན། གང་འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་ལས་དབེན་
པར་གནས་ཞིང་སྤྱོད་པ་སྟེ། དེ་སྒྲ་དང། ཚིག་གི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྟོན་ཀྱང་དེའི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྒྲའི་ཚེར་མའང་སྒྲིབ་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་རྟོག་པ་དང་
དཔྱོད་པར་སྤྱོད་ཀྱང་དེའི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་དགའ་བ་དང། མགུ་བ་སྐྱེས་པའང་དེའི་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྨིན་པར་བྱ་བ་དང། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། དེའི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལའང་སྒྲིབ་པར་མི་
འགྱུར་རོ། །དེ་བསམ་གཏན་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་གནས་ཏེ། བསམ་གཏན་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཐུལ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་མཉམ་པར་བཞག་


[253B]ཀྱང་མི་སྐྱེ་སྟེ། འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་གང་ཞེ་ན། གང་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་
ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་མི་ཐུལ་བར་ཤེས་པ་སྟེ། ཚེ་རབས་ཚེ་རབས་སུའང་དེའི་སློབ་དཔོན་མེད་པར་བཟོའི་ལས་དང། རིག་པ་དང། སྔགས་དང། སྟོབས་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་མངོན་
དུ་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ན་དམ་པ། བྱ་དཀའ་བ། བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཐོབ་པར་དཀའ་བ། ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་མངོན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་འཇིག་རྟེན་
ལས་འདས་པའི་ཆོས་གང་དང། གང་དག་གིས་འཇིག་རྟེན་ལས་ཟློ་བ་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཤེས་རབ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་རྗེས་སུ་རྟོགས་ཏེ། ལྟ་
དང༑ མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་མི་རྫི་བ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་
ལྔ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་ནི་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་གང་ཞེ་
ན༑ འདི་ལྟ་སྟེ། དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་


[254A]༄༅། །དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་
བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གོ་དེ་ལ་དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་ན། དྲན་པ་གང་གིས་ཆོས་རྣམས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་
སོ་སོར་རྟོག་པ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་དཔྱོད་པ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་ཀུན་འགྲོ་བ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་བསམ་པ་དང། ཆོས་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་དྲན་པ་དེས་ཆོས་རྣམས་
ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་སྟེ། གང་གིས་དེ་ལྟར་དྲན་ཞིང་རྟོགས་
པ་འདི་ནི་དྲན་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་ན། གང་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རྣམ་པར་
འབྱེད་པ་ཤེས་ཏེ། ཆོས་གང་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་བ་ངེས་པའི་དོན་ཀྱང་ངེས་པའི་དོན་དུ། དྲང་བའི་དོན་ཀྱང་དྲང་བའི་དོན་དུ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་དུ་
དོན་དམ་པའང་དོན་དམ་པར། བྲྡའང་བརྡར། རྣམ་པར་ངེས་པའང་རྣམ་པར་ངེས་པར་ཆོས་དེ་དང། དེ་དག་དེ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་འདི་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་དག་


[254B] །དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་ན། གང་དྲན་པ་འདི་དང་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང། དགའ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་
པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། བཏང་སྙོམས་ཞེས་པ་འདི་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང། སྤྲོ་བ་དང། སྟོབས་དང། རྟུལ་བ་དང། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང། འདུན་པ་དང། མཐུ་དང། བརྩོན་པ་མི་
གཏོང་བ་དང། ལམ་མངོན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱའོ་།དེ་ལ་དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་
ཡིན༑ ཆོས་ལ་དགའ་བ་དང། ཆོས་ལ་མོས་པ་དང། ཆོས་ལ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་གང་གིས་སེམས་མ་གོད་པ་དང་དད་ཅིང་འདོད་པ་སྟེ། ཆོས་ལ་དགའ་བ་གང་གིས་ལུས་དང། སེམས་ཤིན་
ཏུ་སྦྱངས་པར་འགྱུར་བ་དང། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སེལ་བ་འདི་ནི་དགའ་བ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་
ན༑ གང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བས་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་དང། ཞི་གནས་ལ་འཇུག་པའི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་གཞོག་
པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པས་ཆོས་ཀྱི་


[255A]༄༅། །ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་ཡི། སེམས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་པས་ཆོས་དེ་དག་
མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་ཡི། སེམས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པས་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟ་བ་དང། བག་ལ་ཉལ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དེ་དག་བོར་བས་ཀྱང་མངོན་པར་
རྫོགས་པར་འཚང་མི་རྒྱ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བ་མེད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་
འཚང་རྒྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་ནི་བདེ་བ་དང། ཡིད་
མི་བདེ་བའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཡོངས་སུ་མི་གཏུགས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་དང་མཐོ་དམན་དུ་མི་གནས་པའི་
ཕྱིར་མི་བསྒུལ་བ་ཡིན་ཏེ། གནོད་པ་མེད་པ་དང། འཕྲོགས་པ་མེད་པ་དང། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང། ཞེ་འགྲས་པ་མེད་པ་དང་འཕགས་པའི་བདེན་པའི་ལམ་དང་
མཐུན་པ་འདི་ནི་བཏང་སྙོམས་ཡང་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཅེས་བྱ་སྟེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་མི་ཟད་


[255B] ༑བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་མི་ཟད་པ་སྟེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་གང་ཞེ་ན། ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང། ཡང་དག་པའི་ངག་དང་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་
ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་གང་ཞེ་ན། གང་འདི་འཕགས་པ་འཇིག་
རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་པ་མ་ཡིན་སེམས་ཅན་དུ་མ་ཡིན། སྲོག་ཏུ་མ་ཡིན། གསོ་བར་མ་ཡིན། སྐྱེས་བུར་མ་ཡིན། གང་ཟག་ཏུ་མ་ཡིན་
ཤེད་ལས་སྐྱེས་སུ་མ་ཡིན། ཤེད་བུར་མ་ཡིན། བྱེད་པ་པོར་མ་ཡིན་ཚོར་བ་པོར་ལྟ་བ་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་པ་མ་ཡིན། མི་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་
པ་མ་ཡིན། འབྱུང་བ་དང། འཇིག་པར་ལྟ་བ་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་པ་མ་ཡིན། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་དང། ལུང་དུ་མི་སྟོན་པར་ལྟ་བ་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་པའང་མ་ཡིན་པ་ནས་
འཁོར་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ལྟ་བའི་བར་ལས་ཀུན་ནས་ལངས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ་།དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། རྟོག་


[256A]༄༅། །པ་གང་དག་གིས་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ཉོན་མོངས་པ་དག་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་དག་ལ་མི་རྟོག་པ་དང། རྟོག་
པ་གང་དག་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། ཤེས་རབ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བའི་
ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་དག་ལ་མི་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ངག་གང་ཞེ་ན། ངག་གང་གིས་བདག་ལའང་ཡོངས་སུ་མི་གདུང་ཞིང་གཞན་
ལའང་མ་ཡིན་པ་དང། བདག་ལའང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་གཞན་ལའང་མ་ཡིན་པ་དང། བདག་ལའང་མི་གནོད་ཅིང་གཞན་ལའང་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ངག་གང་
གིས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་ལེགས་པར་འཇུག་པ་མཉམ་པར་བཞག་པ་ལ་བརྩོན་པའི་ངག་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ངག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ལས་
ཀྱི་མཐའ་གང་ཞེ་ན། གང་ལས་ཀྱང་གནག་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གནག་པའི་ལས་དེ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། གང་ལས་ཀྱང་དཀར་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པའང་དཀར་བའི་
ལས་དེ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང། གང་ལས་ཀྱང་དཀར་གནག་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པའང་དཀར་གནག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ལས་དེ་མ་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། ལས་གང་མི་གནག་


[256B]ཟད་པར་འགྱུར་བའི་ལས་དེ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལས་ལ་རྟོན་པ་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་བརྩོན་པ་
ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་གང་ཞེ་ན། གང་འཕགས་པའི་རིགས་དང་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་
པ་མི་གཏོང་བ་དང། ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པ་དང། ཁ་གསག་མེད་པ་དང། ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་མེད་པ་དང། དགང་སླ་བ་དང། གསོ་སླ་བ་དང། ཆོ་ག་བཟང་པོའི་ངང་ཚུལ་ཅན་དང་
གཞན་གྱི་རྙེད་པ་ལ་ཕྲག་དོག་མེད་པ་དང། བདག་གི་རྙེད་པས་ཆོག་ཤེས་པ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང། འཕགས་པས་གནང་བའི་འཚོ་བ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བའོ། །དེ་ལ་
ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་གང་ཞེ་ན། རྩོལ་བ་གང་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཕགས་པས་མ་གནང་བ། འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་བ་
བྱེད་པའི་རྩོལ་བ་དེ་མི་འདོད་ཅིང། རྩོལ་བ་གང་ཡང་དག་པར་འཕགས་པའི་ལམ་དང། བདེན་པ་ལ་འཇུག་པ། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བའི་ལམ་དུ་གཏོང་བའི་རྩོལ་བ་དེའི་རྗེས་
སུ་འགྲོ་བ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་གང་ཞེ་ན། དྲན་པ་གང་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང། མི་སྒུལ་བ་དང། དྲང་བ་དང། གྱ་གྱུ་མེད་པ་དང་


[257A]༄༅། །འཁོར་བའི་སྐྱོན་གྱི་ཉེས་དམིགས་ལ་ལྟ་བ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དུ་འདྲེན་པ་སྟེ། དྲན་པ་དང། གཞུངས་པ་དང། འཕགས་པའི་ལམ་
མི་བརྗེད་པ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མཉམ་པ་དང། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཉམ་པ་
སྟེ༑ ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་གནས་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ལ་འཇུག་པ་འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་
བྱའོ༑ ༑ཡང་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ལ་འཇུག་པ་
འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི་འདས་པ་དང། མ་བྱོན་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་
ཀྱི་ལམ་སྟེ། དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་འཆད་པ་དང། སྟོན་པ་དང། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དང། འཛིན་དུ་འཇུག་པ་དང། མོས་པར་བྱེད་པ་
དང། ཀློག་ཏུ་འཇུག་པ་དང། ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང། རབ་ཏུ་ཤེས་པ་བྱེད་པ་དང། རབ་ཏུ་འཛུད་པ་དང། རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་དང། རྣམ་པར་


[257B] གསལ་བར་བྱེད་པ་དང། ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་འདི་ནི། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཞི་གནས་དང། ལྷག་མཐོང་ཡང་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཞི་གནས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཞི་བ་དང། རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་
ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། རྣམ་པར་མི་གཡེང་བ་དང། དབང་པོ་ལེགས་པར་བསྡམས་པ་དང། མི་རྒོད་པ་དང། མི་འཕྱར་བ་དང། མུ་ཅོར་མི་སྨྲ་བ་དང། ཡབ་ཡབ་པོ་མ་ཡིན་པ་དང། མི་འགྱུར་
བ་དང། ཞི་དེས་པ་དང། བསྲུངས་པ་དང། ཅང་ཤེས་པ་དང། ལས་སུ་རུང་བ་དང། རྩེ་གཅིག་པ་དང། གཅིག་པུར་དགའ་བ་དང། འདུ་འཛི་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་དང། དབེན་པར་དགའ་
བ་དང། ལུས་དབེན་པ་དང། སེམས་མ་བརླང་པ་དང། དགོན་པར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། འདོད་པ་ཉུང་བ་དང། འདོད་པ་མེད་པ་དང། འདོད་ཆེན་མེད་པ་དང་
ཆོག་ཤེས་པ་དང། འཚོ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ཆོག་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་བསྲུངས་པ་དང། དུས་ཤེས་པ་དང། ཚོད་ཤེས་པ་དང། དུས་མིན་ཤེས་པ་དང་
དྲོད་ཤེས་པ་དང། དགང་སླ་བ་དང། གསོ་སལ་བ་དང། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་མི་མཐོ་མི་དམའ་བ་དང། ངན་དུ་བརྗོད་པ་དང། ངན་དུ་སྨྲས་བའི་ཚིག་གི་ལམ་དང་དུ་


[258A]༄༅། །ལེན་པ་དང། རྣལ་འབྱོར་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའི་སེམས་སྐྱེད་པ་དང། ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་བསམ་གཏན་གྱི་
ཡན་ལག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། བྱམས་པ་སྐྱེད་པ་དང། སྙིང་རྗེ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་དང། དགའ་བ་ལ་གཞོག་པ་དང། བཏང་སྙོམས་སྒོམ་པ་དང། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་
བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང། བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང། བསམ་གཏན་བཞི་པ་དང། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་དང་
ཅིའང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དང། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་དང། འདུ་ཤེས་དང། ཚོར་བ་འགོག་པ་མཐར་གྱིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་པོ་འདི་དག་ནི་ཞི་
གནས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལྟར་ཞི་གནས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ཚད་མེད་པ་སྟེ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཚོགས་དེ་དག་ལ་གང་བརྩོན་པ་འདི་ནི་ཞི་གནས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྒོམ་པའི་ལམ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ལ་གཡོ་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་མེད་
པ་དང། སྲོག་མེད་པ་དང། གསོ་བ་མེད་པ་དང། གང་ཟག་མེད་པར་ཤེས་པ་དང། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང། ཁམས་རྣམས་ལ་སྦྲུལ་གདུག་པ་ལྟ་བུར་


[258B] སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་གྲོང་སྟོང་པ་ལྟ་བུར་མཐོང་པའི་ཤེས་པ་དང། བདེན་པ་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་
བ་དང་མི་འགལ་བར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང། རྒྱུ་དང། འབྲས་བུ་དང་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང་
འབྲས་བུ་འཐོབ་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དང། ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་
རྣམས་ཡང་དག་པར་མཐོང་བའོ། །ཆོས་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའོ། །ཆོས་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མཐོང་བའོ། །ཆོས་རྣམས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའོ། །ཆོས་རྣམས་
སྟོང་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པར་མཐོང་བའོ་།ཆོས་རྣམས་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་མ་སྐྱེས་པ་དང། མ་བྱུང་བ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་
ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དང། རྣམ་པར་དག་པ་དང། དབེན་པར་མཐོང་བའོ་།ཆོས་རྣམས་གཡོ་བ་མེད་པ་དང། བྱེད་པ་མེད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་དང། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། དབྱེར་མེད་
ཅིང་རོ་གཅིག་པ་དང། ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མཐོང་བའོ། །ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་ཡང་མི་མཐོང། མེད་པའི་རྣམ་


[259A]༄༅། །པར་ཡང་མི་མཐོང། སྐྱེ་བ་དང། འཇིག་པ་དང། གནས་པའི་རྣམ་པར་ཡང་མི་མཐོང། དམིགས་པ་དང། མཚན་མའི་རྣམ་པར་ཡང་མི་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་
མཐོང་མོད་ཀྱི་ཅིའང་མི་མཐོང་ངོ། །གང་གིས་ཚེ་མཐོང་བ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་མཐོང་སྟེ། ལྷག་མཐོང་གིས་ཀྱང་མཐོང་བའང་མ་ཡིན། མ་མཐོང་བའང་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ངོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་
ལྟར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་ཉིད་མཐོང་ངོ། །ཡང་དག་པ་ཉིད་མཐོང་བས་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་མཐོང་གིས་དེ་
ལྟར་མཐོང་ཡང་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་ཡང་མི་ལྟུང་ཞིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་ཀྱང་མི་ལྡང་སྟེ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་
མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཞི་གནས་དང། ལྷག་མཐོང་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གཟུངས་དང། སྤོབས་པ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་གཟུངས་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། གཟུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ཚོགས་བསགས་
པ༑ དྲན་པས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འཛིན་པ་དང། ཀུན་འཛིན་པ་དང། མི་བརྗེད་པ་དང། དྲན་པས་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་


[259B]གསུངས་པ་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང། ཉན་
ཐོས་ཐམས་ཅད་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་དང། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་སྟེ། འདི་ནི་གཟུངས་ཞེས་བྱའོ། །གང་
གི་ཚེ་བསྐལ་པ་གཞན་དུ་བརྗེས་པར་གྱུར་ཏམ། ཚེ་གཞན་དུ་བརྗེས་པར་གྱུར་པ་དེའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་གཟུངས་ཀྱི་དྲན་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཆུང་ཟ་བར་མི་འགྱུར། བརྗེད་པར་
ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་ལག་མཐིལ་ན་སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲུ་འདུག་པ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་འདི་ནི་གཟུངས་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྤོབས་
པ་མི་ཟད་པ་གང་ཞེ་ན། སྤོབས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་འདི་ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་དང། རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་དང་མི་འཕྲོགས་པའི་སྤོབས་པ་དང། མ་རྨོངས་
པའི་སྤོབས་པ་དང། མྱུར་བའི་སྤོབས་པ་དང། དགའ་བའི་སྤོབས་པ་དང། ལ་གོར་དུ་སྤོབས་པ་དང། མི་འགྱུར་བའི་སྤོབས་པ་དང། རྣོ་བའི་སྤོབས་པ་དང། མགྱོགས་པའི་སྤོབས་
པ་དང། དེའི་སྤོབས་པ་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསླབས་པ། ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ། ཕྱད་པར་ལུང་སྟོན་པ། འབྲས་བུ་


[260A]༄༅། །ཡོད་པར་ཆོས་སྟོན་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ། དེ་དེ་ལྟར་སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཇི་སྙེད་པར་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་མདོ་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བསྟན་པ་ལ་སྤོབས་པར་སྣང་བའང་དེ་སྙེད་དུ། སྒྲར་གྲག་པ་ཇི་སྙེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་མདོ་དང། ཚིགས་སུ་
བཅད་པ་བཤད་པ་ལ་སྤོབས་པར་སྣང་བའང་དེ་སྙེད་དེ་འདི་བསྟན་ཏོ། །འདི་བཤད་དོ་ཞེས་དེ་མི་རྟོག་ཅིང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་མོད་ཀྱི་འཁོར་གང་དང། གང་དུ་འྒྲོའང་རུང་སྟེ་
གལ་ཏེ་རྒྱལ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་འཁོར་དུའམ་གལ་ཏེ་རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་ཁྱིམ་བདག་གི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་དགེ་སྦྱོང་གི་འཁོར་
དུའམ། གལ་ཏེ་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་འཁོར་དུའང་[?]དེ་འཐབ་བྲལ་གྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་དགའ་ལྡན་གྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་
འཕྲུལ་དགའི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་བདུད་ཀྱི་འཁོར་དུའམ། གལ་ཏེ་ཚངས་པའི་འཁོར་དུའང་རུང་སྟེ། དེ་དང། དེར་དེའི་ལྷུན་
གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དད་པ་དང། དབང་པོ་དག་ལ་ཆོས་རྣམས་སྤོབས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་འདོད་ན་ཚེ་གཞན་ནམ་བསྐལ་པ་གཞན་གྱི་བར་དུའང་མི་ལྡང་ཞིང་ཐོགས་


[260B] །དེའི་ཆོས་བསྟན་པ་དེས་ཀྱང་དེ་བྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དག་པར་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གཟུངས་དང། སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའོ་།བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མདོ་བཞི་མི་ཟད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་མི་ཟད་པའི་ཤེས་
པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་མི་ཟད་པའི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་
པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་མི་ཟད་པའི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་མི་ཟད་པའི་
ཤེས་པ་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་མི་རྟག་པའི་དོན་གང་ཞེ་ན། མེད་པའི་དོན་དང། མི་ཆགས་པའི་དོན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མི་རྟག་པའི་དོན་ནི་ཆོས་
ལ་བདག་མེད་པ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དབེན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་གང་ཡང་མེད་དེ། འདི་ནི་མི་རྟག་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་གང་ཞེ་ན། མངོན་པར་དགའ་


[261A]༄༅། །བ་མེད་པའི་དོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཏོ། །དགའ་བ་ཟད་པའི་དོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཏོ། །སྨོན་པ་མེད་པའི་དོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཏོ། །སྡུག་བསྔལ་
གྱི་སྒྲ་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་དོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཏོ། །ནམ་མཁའ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པའི་དོན་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཏེ། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བདག་མེད་པའི་
དོན་གང་ཞེ་ན། བདག་ནི་ཤིན་ཏུ་བདག་མེད་པ་སྟེ། གང་བདག་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་གསོབ་བོ། །གསོག་གོ་ཡ་མ་བརླའོ། །སྟོང་པའོ་།སྟོང་པའི་དོན་ནི་བདག་མེད་པའི་དོན་ཏེ་
འདི་ནི་བདག་མེད་པའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཞི་བའི་དོན་གང་ཞེ་ན། ཞི་བ་ནི་ཞི་བས་ཞི་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཞི་བ་ཉིད་ཞི་བའོ་།མ་ཞི་བའང་ཞི་བས་ཞི་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་ཞི་བའི་
དོན་དེ་ནི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་སྟེ། འདི་ནི་ཞི་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཞི་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཞི་བའི་དོན་ཅེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མདོ་བཞི་མི་ཟད་པའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གཅིག་པུ་བགྲོད་པའི་ལམ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ་
དེ་ལ་གཅིག་པུ་བགྲོད་པའི་ལམ་གང་ཞེ་ན། གཅིག་པུ་བགྲོད་པའི་ལམ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་པུ་བགྲོད་པའི་ལམ་ཞེས་བྱ་


[261B]གྲོགས་མེད་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་གོ་ཆ་གྱོན་ཏེ། བདག་གི་བརྩོན་འགྲུས་དང། མཐུ་དང་
སྟོབས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་གཞན་གྱི་སྐབས་མེད་པར་བདག་ཉིད་བྱེད་ཅིང་བདག་གི་མཐུ་སྟོབས་ཀྱིས་འཕགས་ཏེ་དེས་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་ཆ་སྲ་བ་བགོས་ནས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་གང་ཅི་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱའོ། །གང་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་དང། ཐེག་པ་ལ་གསར་
དུ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་དེ་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱའོ། །སྦྱིན་པ་ནི་བདག་གི་གྲོགས་མ་ཡིན་གྱི་བདག་ནི་སྦྱིན་པའི་གྲོགས་སོ། །
ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ནི་བདག་གི་གྲོགས་མ་ཡིན་གྱི་བདག་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་
དང༑ བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་གྲོགས་སོ། །བདག་ལ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་གྲོ་མི་བྱ་ཡི། བདག་གིས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བྱའོ། །བདག་
ལ་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་གྲོར་མི་བྱ་ཡི། བདག་གིས་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བྱའོ། །བདག་ལ་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིམ་གྲོར་མི་བྱ་ཡི་


[262A]༄༅། །བདག་གིས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རིམ་གྲོར་བྱའོ། །གང་འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་གྲོགས་མེད་པར་བདག་ཉིད་མེད་ཅིང་གཞན་གྱི་གོ་སྐབས་མེད་པར་
བདག་གཅིག་པུ་གཉིས་མ་ཡིན་ཞིང་གྲོགས་མེད་པར་རྡོ་རྗེ་སའི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་སྟེ། བདུད་སྟོབས་དང་བཅས་པ་རྣམས་བཏུལ་ལ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་གཅིག་དང་ལྡན་པའི་
ཤེས་རབ་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ་སྙམ་ལ། དེའང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེ་ནི། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་
ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གཅིག་པུ་བགྲོད་པའི་ལམ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་མི་ཟད་པ་
སྟེ༑ དེ་ལ་ཐབས་གང་ཞེ་ན། ཐབས་གང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྣམ་པར་སྒྲུབ་ཅིང་སློང་བ་སྟེ། ཐབས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་གཞོག་པའོ། །ཐབས་ནི་བསམ་པ་ངེས་པར་སེམས་པའོ། །ཐབས་ནི་སྦྱོར་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའོ། །ཐབས་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འཕགས་པའི་ཆོས་
འདོད་པའོ། །ཐབས་ནི་སྦྱིན་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། །ཐབས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །ཐབས་ནི་བཟོད་


[262B] ངག་དང། སེམས་ཀྱི་རྒྱན་ཏོ། །ཐབས་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་འཇུག་པ་དང། གནས་པ་ལ་བརྩོན་པའོ། །ཐབས་ནི་བསམ་གཏན་གྱིས་བསམ་གཏན་ལས་
ཕྱིར་ལྡོག་པར་ཤེས་པའོ། །ཐབས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་འདུས་མ་བྱས་སྤོང་བའོ། །ཐབས་ནི་བྱམས་པས་དཔུང་གཉེན་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱབས་སོ། །ཐབས་ནི་སྙིང་རྗེས་འཁོར་བ་ལ་མི་
སྨོད་པའོ། །ཐབས་ནི་དགའ་བས་དགའ་བ་དང། མི་དགའ་བ་ལ་མི་མཇེད་པའོ། །ཐབས་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང། ཚོགས་ཐམས་ཅད་འཕེལ་བའོ། །ཐབས་ནི་ལྷའི་
མིག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་འཐོབ་པའོ། །ཐབས་ནི་ལྷའི་རྣ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙན་འཐོབ་པའོ། །ཐབས་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་དབང་པོ་མཆོག་དང། མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཤེས་
པ་འཐོབ་པའོ། །ཐབས་ནི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པས་དུས་གསུམ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པའོ། །ཐབས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་བྱ་བ་ཤེས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་
འཐོབ་པའོ། །ཐབས་ནི་སེམས་ཅན་དག་གི་བསམ་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པའོ་།ཐབས་ནི་སྦྱོར་བའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པའོ། །ཐབས་ནི་བརྒལ་ནས་བདུག་པའོ། །ཞུགས་ནས་
ཀྱང་བརྒལ་བའོ། །ཐབས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། །ཐབས་ནི་ཁུར་བོར་ནས་ཁུར་ཁྱེར་བའོ། །ཐབས་ནི་ཚད་ཡོད་པ་ཚད་མེད་པར་སྟོན་པའོ། །ཐབས་ནི་ཚད་


[263A]༄༅། །མེད་པ་ཚད་ཡོད་པར་སྟོན་པའོ། །ཐབས་ནི་དབང་པོ་ཞེན་པ་རྣམས་ལ་གསལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཐབས་ནི་དུས་དང། དུས་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པའོ། །ཐབས་ནི་
ལམ་ལ་ལམ་ངན་པར་འགྲོ་སྟེ། ལམ་ངན་པ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་རབ་ཏུ་འགོད་པའོ། །ཐབས་ནི་ཉུང་དུ་ལས་མང་པོར་བྱེད་དོ། །མང་པོ་
ལས་ཚད་མེད་པར་བྱེད་དོ། །ཐབས་ནི་བྱེ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུམ་པར་བྱེད་དོ། །ཐབས་ནི་ཐ་མ་དང། འབྲིང་དང། རབ་ལ་གནས་པའོ། །ཐབས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རིགས་
ལས་འཁོར་བའི་རིགས་པར་ལྟུང་ངོ། །ཐབས་ནི་ཐར་པ་ལས་བཅིངས་པ་ཚོལ་ལོ། །ཐབས་ནི་ཤེས་བྱ་ཟད་པར་བྱེད་དེ། ཤེས་བྱ་ཟད་པར་ཡང་མི་ལྟུང་ངོ། །ཐབས་ནི་སྤྱོད་ལམ་
ཐམས་ཅད་འཁྲུགས་པར་བྱེད་ལ་སྤྱོད་ལམ་རྣམ་ལས་ཀྱང་མི་ཉམས་སོ། །ཐབས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བར་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་མ་ཡིན་ནོ་།ཐབས་ནི་བསྡུ་བས་ལྟ་བ་ལ་རྟེན་གྱི་རྩོད་
པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཐབས་ནི་སྒྲ་འབྱིན་པའོ། །ཐབས་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་སྤྱོད་ཡུལ་བའོ། །ཐབས་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་འཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་སྤྱོད་པའོ། །ཐབས་ནི་
འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོ་དང་འདྲེས་ཀྱི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་དང་མ་འདྲེས་པའོ། །ཐབས་ནི་མྱ་ངན་ལ་འདས་པའི་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་བལྟས་ཤིང་འཁོར་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པའོ། །


[263B]བའོ། །ཐབས་ནི་ཐམས་ཅད་ནས་ཐམས་ཅད་དེ། བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་
མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཙུན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མི་ཟད་པ་བརྒྱད་ཅུ་སྟེ། མི་ཟད་པ་འདིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆུད་ཅིང་འདུས་
པའོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ལེའུ་འདི་བཤད་པ་ན་སྲོག་ཆགས་འབུམ་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་སྔོན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་སེམས་བསྐྱེས་པར་འགྱུར་ཏོ་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་
འཁོར་དེས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་མཆོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མེ་ཏོག་གི་ཕྲེང་བ་དང། མེ་ཏོག་གི་གདུགས་དང། མེ་ཏོག་གི་རྣ་རྒྱན་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པ། དྲི་དང་ལྡན་པ། རྣམ་པ་སྣ་
ཚོགས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་མངོན་པར་གཏོར་ཏོ། །ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་ལ་གླུ་བླངས་ཏེ། འདི་སྐད་ཅེས་
སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པར་བསྒྲུབས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བྱང་ཆུབ་


[264A]༄༅། །སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིར་མི་ཟད་པའི་རྣམ་པས་བསྟན་ཏོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་མི་ཟད་པའི་སྒོའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་
རྣམ་གྲངས་འདི་ཉན་ཅིང་ཐོས་ནས་ཀྱང་མོས་པ་དང། ཡོངས་སུ་འདྲི་བ་དང། འཛིན་པ་དང། འཆང་བ་དང། ཀློག་པ་དང། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང། གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་
ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་ཟད་པ་འདི་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ལས་ཕྲག་པའི་རས་ཕུད་
དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དགབ་པའི་ཕྱིར་བྱིན་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་།སྐྱེས་བུ་དམ་པ། མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
གྲངས་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ། །གང་ཁྱོད་ལ་དེས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་
གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ཀྱང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་ཕྲག་པའི་རས་དེ་ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་བླངས་ཏེ། སྤྱི་བོ་ལ་བཞག་ནས། འདི་སྐད་ཅེས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་ལ་གསོལ་བ་འདི་ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཆོད་རྟེན་ལགས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ་།དེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་


[264B] རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་དང། རིན་པོ་ཆེའི་བ་དན་དང། རིན་པོ་ཆེའི་ལྔ་ལྡི་རིན་པོ་ཆེའི་སྤང་རྒྱན་དང་རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་པའི་དར་གྱི་ལྔ་ལྡི་དག་འོང་བར་སྣང་སྟེ་དེ་
དག་འོངས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་ལུས་ལ་མངོན་པར་འགེབས་པར་བྱེད་དེ། རིན་པོ་ཆེའི་རས་བཅོས་བུ་དང། རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་དང། རིན་པོ་ཆེའི་བ་དན་
དང༑ ལྔ་ལྡི་རིན་པོ་ཆེའི་སྤང་རྒྱན་ཅན་དེ་དག་ལས་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཟད་པའི་སྒོའི་ལེའུ་ལེགས་པར་སྨྲས་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་
པར་སྨྲས་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་ཞེས་སྒྲ་བྱུང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རིན་པོ་ཆེའི་རས་བཅོས་
བུ་དང། རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་རྣམས་དང། རིན་པོ་ཆེའི་བ་དན་རྣམས་དང། ལྔ་ལྡི་རིན་པོ་ཆེའི་སྤང་རྒྱན་ཅན་འདི་དག་གང་ནས་མཆིས། འདི་ལྟ་བུའི་སྒྲ་དག་ག་ལས་བྱུང། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སེམས་ཅན་གང་དག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་དེ་དག་ད་ལྟར་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་


[265A]༄༅། །སངས་རྒྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་རབ་བྱས་པ་གཟོ་བ་དང་བྱས་པ་ཚོར་བར་འཛིན་པས་
སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འདིའི་ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཅིང། འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལའང་མཆོད་པ་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དགབ་པ་འདི་དག་བཏང་ངོ། །དེ་ནས་
ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་བ་དང། མོས་པ་དང། རི་པོ་ཤིན་ཏུ་ཆེར་བསྐྱེད་ནས། ཚིག་བ་འདི་སྐད་ཅེས། གང་
བདག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་ལ་བལྟ་བ་དང་ཕྱག་འཚལ་བ་དང། མཆོད་པ་དང། བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་དང། ཆོས་བསྟན་པ་འྡིའང་མཉན་པ་རྙེད་པ་ནི་
བདག་ཅག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མིང་ཐོས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ཡིན་ན་
གང་དག་གིས་འདི་མངོན་སུམ་དུ་ཤའི་མིག་གིས་མཐོང་ལ། ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་གྲངས་འྡིའང་ཉན་ཅིང་ཐོས་ནས་ཀྱང་མོས་པ་དང། ཡོངས་སུ་འདྲི་བ་དང། འཛིན་པ་དང། འཆང་བ་
དང། ཀློག་པ་དང། སྟོན་པ་དང། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང་གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་དེའི་


[265B] ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་བའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ་
རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་གིས་ཚེའི་ཚད་བསྐལ་པར་གནས་པས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་བྱིན་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ཐམས་
ཅད་ལ་སློབ་ཅིང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེས་པར་བྱས་པའང་བཟོད་ལ། མགོ་དང། གོས་ལ་མེ་འབར་བ་བཞིན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཤིང་གནས་ཏེ། བསམ་གཏན་རྩེ་
གཅིག་དང་ལྡན་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ལ་མཁས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་དང་བྲལ་ན་དེའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ངས་མ་བཤད་དོ། །ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཉན་པ་དང། ཐོས་ནས་ཀྱང་མོས་པ་དང། འདྲི་བ་དང། འཛིན་པ་དང། འཆང་
བ་དང། ཀློག་པ་དང། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པ་དང། གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དང། སྒོམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པར་གནས་པ་དེ་ནི་དེའི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་པ་དང། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ངས་བཤད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་


[266A]༄༅། །ན༑ ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རབ་ཏུ་སྟོན་ཏེ། གཞན་དག་ལའང་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་ནི་དེའི་སྦྱིན་པའི་
ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དེ་ནི་སྦྱིན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་བརྗེད་
པས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་བརྩོན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་དང། ལེགས་པར་སྡོམ་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་དེའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བསླབ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་
ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བསྐྱོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བའི་བཟོད་པ་
དེ་ནི་དེའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཆོག་གོ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རབ་ཏུ་འདོན་པ་དང། སྟོན་པ་དང། སྦྱོར་བ་དང་སྒོམ་པའི་ལུས་དང། ངག་དང། སེམས་
ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་སེམས་ངེས་པར་སེམས་ཤིང་རྣམ་པར་མི་གཡེང་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ངེས་


[266B]ཕྱིན་པའི་མཆོག་གོ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པ་ན་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་པ་དང། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་
པར་ཤེས་པ་དང། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཤེས་པ་དང། ནན་ཏན་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཆོག་སྟེ། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཀྱི་
རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དཀའ་བ་ཆུང་དུས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་
རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་དེ་འདི་ལྟར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལུས་ལ་ཡོད་པའམ། གླེགས་བམ་དུ་བྱས་ཀྱང་རུང་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་དེའི་ལག་མཐིལ་དུ་ཕྱིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་གཞན་དུ་གྱུར་ཀྱང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་བྱང་ཆུབ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཀྱང་རྒྱ་འདི་ལས་འཚལ་བར་གང་རྒྱ་འདིའི་ཕྱིར་
འབྲང་བ་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟོབས་དང་བཅས། འཁོར་དང་བཅས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་


[267A]༄༅། །ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་རྒྱལ་པོ་བཞི་རྣམས་ནི། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ནི། གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཛིན་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་པོའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་དག་གི་
གཡོག་དང། རིམ་གྲོ་བགྱི་བར་རབ་ཏུ་སྤྲོ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་བདག་ཅག་གིས་སྟོན་པར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བགྱིའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་
ལྡན་འདས། ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ནི་འདི་ལས་འོང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ཐོས་ཀྱང། ཤིན་ཏུ་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་འདི་ལྟ་བུ་བསྟན་པ་བདག་ཅག་གིས་སྔོན་ནམ་ཡང་མ་ཐོས་སོ། །
བཅོམ་ལྡན་འདས། གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང་ཡུལ་དང། རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་འཁོར་གང་དང། གང་ན་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཆད་པ་དང། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་
དང་དེར་བདག་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པའི་ལྷ་རྣམས་དང་བཅས་ཏེ། ཆོས་མཉན་པའི་སླད་དུ་མཆིའོ། །ཆོས་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལའང་ཆོས་ཀྱི་བསྲུང་བར་བགྱིའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་


[267B] འཁོར་གྱིས་འཇིགས་པ་མེད་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་ཞུགས་ཏེ། གཞན་ལའང་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བརྩོན་འགྲུས་དང་
སྟོབས་དང། མཐུ་དང། སྤྲོ་བ་དང། སྤོབས་པ་དང། དྲན་པ་དང་བློ་གྲོས་དང། རྟོགས་པ་རབ་ཏུ་སྩལ་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀཽ་ཤི་ཀ། གང་
ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་སྲུང་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ལེགས་སོ་།ལེགས་སོ། །ཀཽ་ཤི་ཀ། ཆོས་སྨྲ་བ་བཟུང་བས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དམ་པའི་ཆོས་
ཡོངས་སུ་བཟུང་བས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚངས་པ་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས། བདག་དང། ཚངས་རིས་ཀྱི་ལྷར་བཅས་པས་བསམ་གཏན་གྱི་དགའ་བ་དང། བདེ་བ་བཏང་སྟེ། གང་དང། གང་ན་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སྤྱོད་པ་དེ་དང། དེར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
གྲངས་དེ་མཉན་པའི་སླད་དུ་མཆིའོ། །དེ་ཆོས་སྨྲ་བ་དེ་དག་གིས་ལྟས་བཞིས་ན་འདིར་ཚངས་པ་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་དང་བཅས་ཏེ། ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་ལྷགས་
སོ་ཞེས་འཚལ་བར་བགྱི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྣང་བ་ཆེན་པོ་མཐོང་བ་དང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་དྲི་མ་ནམ་པ་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་དེས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་


[268A]༄༅། །གིས་ངེས་པའི་ཚིག་དང། ཚིག་གི་མཚམས་སྦྱར་བར་ཚིག་གི་མཚམས་སུ་མི་བསྐྱུད་ཅིང་དྲང་བར་སྤོབས་པ་དང། འཁོར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་
རྣམ་པར་མི་གཡེང་བར་ཆོས་ལ་གུས་པར་ཡིད་ལ་བགྱིད་པས་ཆོས་ཉན་པ་སྟེ། ལྟས་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ཚངས་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་ཆོས་ཉན་དུ་འདིར་མཆིས་པར་འཚལ་བར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བདུད་སྡིག་ཅན་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིས་
བདག་གི་སྟོབས་དང། བཞོན་པར་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་སྟོབས་ཆུང་བར་བགྱིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
འདི་ཐོས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་ལགས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
གང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་གནས་ན་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
འདིའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་ཚོགས་དང། སྟོབས་བསྐྱེད་པས་བདག་གི་ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། དྲེགས་པ་རྣམས་བཅོམ་པས་ཆོས་སྨྲ་བ་དེ་དག་བསྲུང་བ་དང། བསྐྱབ་པ་དང་


[268B] །གང་ན་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སྤྱོད་པ་དེར་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བག་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་བར་ཆད་བགྱིད་དུ་མི་མཆིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་
པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་པོ། དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་ཟུངས་ཤིག་ལྷོགས་ཤིག་ཀུན་ཆུབ་པར་
གྱིས་ཤིག་ཀུན་དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་གཟུང་ལགས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ལྟར་
བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྒྱས་པར་བགྱིད་པའི་རྔོ་མི་ཐོགས་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྒྱས་པར་རྣམ་
པར་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་ལས་ཆུང་དུར་གྱིས་ཤིག་འཁོར་འདི་ན་གང་དག་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ཚོགས་ཤིང་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་འཁོར་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་གིས་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་དུ་མ་ལུས་པར་རྫོགས་ཤིང་རྒྱས་པར་


[269A]༄༅། །བགྱིའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མི་མཇེད་འདི་ནའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་དང། དམ་
པའི་ཆོས་བསྲུང་བའི་སླད་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་རྒྱས་པར་བགྱིད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་སླད་མའི་འདུས་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཐམ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
གྲངས་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་གི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་པར་འགྱུར་བ་དང། འཛིན་པ་དང། འཆང་བ་དང། ཀློག་པ་དང། སྟོན་པ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་
པའི་བྱིན་གྱི་རླབས་སུ་རིག་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་
དག༑ ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ད་ལྟར་ངའི་མདུན་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་ལངས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་དམ་པའི་
ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་ལངས་པ་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་མེ་ཟད་པས་འདི་སྐད་ཅེས་
གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་བློ་ཞན་པས་བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིར་དོན་དང། ཚིག་དང། ཡི་གེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མ་བགྱིས་པ་ལྟ་ན་བཅོམ་ལྡན་


[269B] མི་ཟད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ལ་བདག་བཟོད་པ་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་
མི་ཟད་དང། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་དོན་དང། ཆོས་དང། ངེས་པའི་ཚིག་དང། སྤོབས་པ་རྣམས་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་
དོ༑ ༑འགོག་པ་ལའང་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ། །གང་དག་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་དག་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་དོན་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་
གྲོས་མི་ཟད་པ། ཁྱོད་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞིའི་དམ་པའི་མཆོག་ཐོབ་ཅིང་དབང་རྙེད་བ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་ཅིང་རྣམ་པར་ངེས་པའི་དམ་པའི་
མཆོག་ཐོབ་པ་སྟེ། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ། ས་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ལུས་ཀྱི་འཁྲུལ་པའམ། ངག་གི་འཁྲུལ་པའམ། སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་
དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལུས་དང། ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ། ཁྱོད་ནི་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོས་ཆོས་
བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དགོངས་སོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱོད་འདྲ་བའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་བཟོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་


[270A]༄༅། །བོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། འདི་ཇི་ལྟ་བུར་གཟུང་བར་བགྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་དང། དོན་དང། ཚིག་དང། ཡི་གེ་མི་ཟད་པ་བསྟན་པ་དང། འདུས་པ་ཆེན་པོའི་
ལེའུ་དང། བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་ཟུངས་ཤིག་།ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ལེའུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་གཟུང་ན་དེ་ལས་ཆོས་ལ་དྲན་པའི་སྟོབས་
ཀྱི་མཐུ་བསྐྱེད་པ་འབུམ་འགྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ལའང་བསྟན་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བས་ཉེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པ་དང། གནས་བརྟན་ཤཱ་
རད་ཏིའི་བུ་དང། དགེ་སློང་དེ་དག་དང། ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་འཁོར་དེ་དང། ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འདུས་པ་ཆེན་པོའི་ལེའུ་འབུམ་པ་ལས་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།། །།


[270B]སྐད་གསར་བཅས་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།།
