
[235A] །།རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་སམྱ་ཀ་ཙཱརྱ་བྲྀཏྟ་ག་ག་ན་ཝརྞ་
བི་ན་ཡ་ཀྵཱ་ནྟི་ནཱ་མ་མ་ཧཱ་ཡ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། །བམ་པོ་དང་
པོ༑ ༑སངས་རྒྱས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པའི་དུས་ཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱེད་པ་ཅན་ན་རྙོག་པ་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་
བའི་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་གྲོང་རྡལ་དུ་སྣང་བ་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རི་ལ་དྲང་སྲོང་རྟ་རླུང་ཞེས་བྱ་བ་དཀའ་ཐུབ་ལ་གནས་པ་ན། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་བརྒྱ་ཕྲག་ཕྱེད་དང་བཅུ་གསུམ་གྱི་དགེ་


[235B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པ། ཚད་མེད་པའི་བྱམས་པ་
ཆེན་པོའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ། ཚད་མེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་གྱི་ཆུ་བོ་ཀུན་ཏུ་འཆང་བར་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པ། ཚད་མེད་པའི་དགའ་བའི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བའི་དྲན་པའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབབ་པས་ཀུན་ཏུ་ངོམས་པ། ཚད་མེད་པའི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་འཇུག་པ་ལ་
མཁས་པ། ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་དང། ལྷག་མཐོང་དང། རིག་པ་དང། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་མ་རིག་པའི་མུན་པ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ལ་མཁས་པ། བསྡུ་བ་རྣམ་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་རྣམས་
ཆུ་བོ་བཞི་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཡེ་ཤེས་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པར་སེམས་པའི་ཕྱིར་བྱམས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་དག་
པ༑ ཆོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ། ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པ་འཇིག་རྟེན་ལ་མཆོག་གི་ལམ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ། སེམས་ཅན་རྣམ་པར་རྒྱས་ཤིང་དགེ་བའི་རྩ་བས་ཡོངས་སུ་སྲེག་
བའི་ཆུབ་རྐམ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་།མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཟླ་བ་ལྟ་བུ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་


[236A]༄༅། །མཚུངས་པར་ཤེས་པའི་བསམ་པ་མངོན་པར་ཡང་དག་པར་མགུ་བའི་ཕྱིར་ཐབས་ལ་མཁས་པ་འཕེལ་བ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའི་
གཟུངས་ཀྱིས་ཚད་མེད་པའི་སྣོད་ཆོས་རིན་པོ་ཆེས་ཡོངས་སུ་བཀང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉེ་བར་འཚོ་བ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིས་རྐང་པའི་
ཤུགས་ཆེན་པོས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་ལམ་ཟབ་མོའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་མཚུངས་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཚར་གཅོད་པ་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པའི་
མཐར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཐུག་པ་མེད་ཅིང་རྒྱུན་མ་བཅད་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ། རླུང་དང་མཚུངས་པའི་སེམས་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་
ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གོས་པ་མེད་པ། བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤངས་པ། ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། གཟུངས་དང། བཟོད་
པས་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཤ་སྟག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་མི་དཀར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རི་རབ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རི་རབ་ཟླ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་


[236B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུར་སྨྲིག་སེངྒེ་སྒྲ་འབྱིན་ཅེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནོར་གྱི་འོད་ཀྱི་ཚོགས་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རི་རབ་མཚམས་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་མཚན་རྣམ་པར་སྤྲུལ་པའི་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གློག་གི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཡོན་ཏན་གྱི་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རི་རབ་སྟོབས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཏོགས་འདོད་མཐུ་བོ་ཆེ་
ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་དང། སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དྲང་སྲོང་རྟ་རླུང་དང། དྲང་སྲོང་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ཅུ་དང་ལྷ་
བྲན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ནས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ལེགས་པར་འོངས་པ་ལ་
བཀའ་སྩལ་པ། ལེགས་པར་འོངས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེངྒེའི་ཁྲི་བཤམས་པ་དེ་ལ་བདག་འདུག་སྟེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གཏམ་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསོལ་པ་དང། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ལེགས་པར་འོངས་པ་ཕྱིར་མཉན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཕྱིར་ཕོ་བྲང་ཟླུམ་པོ་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་ཐམས་


[237A]༄༅། །ཅད་དང་ལྡན་པ་ལ་རྣམ་པར་ཀུན་ཏུ་བལྟས་ཏེ་ཕོ་བྲང་ཟླུམ་པོར་བཤམས་པ་ཉིད་དུ་བཞུགས་སོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་གཞན་དག་ཀྱང་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་
པ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བགྱི་
བ༑ བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། འཇིག་རྟེན་ཞེས་བགྱི་བ་ནི། གང་ལགས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་རྟེན་དུ་བཏགས་པས་བཏགས་པ་ནི། ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། དེ་སྐད་
ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་སློང་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་དང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་
རྟེན་དུ་བཏགས་པས་བཏགས་པ་ནི། ཇི་ཙམ་ཞེས་དགེ་སློང་ཁྱོད་དེ་སྐད་འྡྲིའམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དགེ་སློང་ཁྱོད་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་ཟུངས་
ཤིག་དང་ངས་བཤད་དོ། །བཙུན་པ། དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསོལ་ཏེ་དགེ་སློང་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
དགེ་སློང། འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང། འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཡིན་ནོ། །དགེ་སློང། དེ་ལ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནི། གང། འདུ་


[237B] གང་ཞེ་ན། སའི་ཁམས་དང། ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། ཀླུང་གི་ཁམས་ཇི་ཙམ་པ་ནི། སྣོད་ཅེས་བྱའོ། །དགེ་སློང། དེ་ལ་ནང་གི་སའི་ཁམས་ཡོད་དེ། དགེ་
སློང། དེ་ལ་ནང་གི་སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ནང་གི་སའི་སྲ་བ་ཉིད་ཟིན་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རུས་པ་དང་སེན་མོ་དང། སོའི་བར་དུ་སྟེ། འདི་དག་ནི། ནང་གི་སའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་
ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འགྲོན་བུ་དང། གསེར་དང། ནོར་བུ་དང། མུ་ཏིག་དང། བཻ་ཌཱུརྱ་དང། དུང་དང། རྡོ་དང་
བྱུ་རུ་དང། དངུལ་དང། ས་ལེ་སྦྲམ་དང། གྲམ་བུ་དང། གསེག་མ་དང། མྱོ་མོ་དང། ཤིང་དང། རྩྭ་བ་དང། སྨན་དང། ཕྱག་དར་དང་འདི་དག་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་སཱ་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །ཆུའི་
ཁམས་གང་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ཡོད། ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་ཀྱང་ཡོད་དེ། དེ་ལ་ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ལ་ཆུ་དང། ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་མཁྲིས་པ་དང། བད་ཀན་
དང། རྣག་དང། ཁྲག་དང། ཀླད་པ་དང། ཀླད་རྒྱས་དང། མཆི་མ་དང། རྡུལ་དང། ངར་སྣབས་དང། སྣབས་དང། རྒྱུངས་པ་དང་ལྒང་པ་དང། གཅིན་ཡོད་པ་ཀུན་ཏུ་ལེན་པ་འདི་
ནི༑ ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆུ་དང། ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་སྣུམ་པ་དང། འོ་མ་དང་


[238A]༄༅། །ཞོ་དང། དར་བ་དང། བུ་རམ་དང། ཤིང་གི་རོ་དང་ཆང་དང། རྩ་བ་མོ་དང། བུ་རམ་ཆད་དང། མེ་ཏོག་ཆང་དང་ལུས་[?]ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ཇི་ཙམ་པ་ཀུན་ཏུ་
ལེན་པ་འདི་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་སོ། །དེ་ལ་ནང་གི་མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། ལུས་ལ་གང་སྐྱེ་བོའི་མདོག་གི་དྲོ་བ་ཀུན་ཏུ་ལེན་པ་དེས་ལུས་འདི་དྲོ་བ་ཉིད་དུ་བ་དང། གདུངས་པ་དང་
རིམས་དང། ཡོངས་སུ་ཚིག་པ་དང། དེས་ཟོས་པ་དང། འཐུངས་པ་དང། འཆོས་པ་དང། མྱངས་པ་དེའི་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི། ནང་གི་མེའི་ཁམས་
ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་མེའི་གདུང་བ་དང། ཉི་མའི་གདུང་བ་དང། ནོར་བུའི་གདུང་བ་དང་འབྲུ་དང། སྨན་དང། ཤིང་དང། རྩའི་དྲོ་བ་དང། ལྕི་བའི་དྲོ་བ་
དང། ཕྱག་དར་གྱི་དྲོ་བ་དང་འདི་དག་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་མེའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ནང་གི་རླུང་གི་ཁམས་གང་ཞེ་ན། གང་ལུས་འདི་ལ་གྱེན་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་དང། ཐུར་དུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་དང། མཞུ་
བའི་རླུང་དང། ཡན་ལག་དང། ཉིང་ལག་ཏུ་རྒྱུ་བའི་རླུང་དང་འདི་ནི། ནང་གི་རླུང་རྣམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གང་ཞེ་ན། གང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་དང་རྣམ་པར་
རྒྱུ་བའི་རླུང་དང། གྱེན་དུ་རྒྱུ་བ་དང། གྲང་བ་དང། དྲོ་བའི་དམུ་རླུང་ཕྱང་བ་མང་པོ་དང། ས་འཛིན་པའི་རླུང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཁམས་གང་ཡང་རུང་བ་འདི་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་


[238B] དེ་ལྟར་ཕྱི་དང་ནང་གི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་ནི། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱའོ། །འདི་གང་གི་སྣོད་ཅེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྣོད་དོ། །དགེ་སློང་དག་ཕྱི་དང་ནང་གི་
འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ལ་གང་མོས་པའམ། དགའ་བའམ་བྱམས་པའམ། ཆགས་པའམ། རྒྱ་ཆེ་བའམ། ང་ཡིར་བྱ་བའམ། བདག་གིར་བྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤང་བར་
བྱའོ༑ ༑ཞེས་སོ་སོར་བསླབ་པར་བྱའོ། །གང་ལ་ལ་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཕྱི་དང་ནང་གི་འམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ། ངན་པ་འམ། བཟང་པོའམ། གང་རིང་བའམ་
གང་ཉེ་བའམ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་བསླབ་པར་བྱའོ། །གང་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི། བདག་གི་མ་ཡིན། བདག་ཀྱང་དེའི་མ་ཡིན། དེའང་
བདག་གི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དགེ་སློང་དག། དགེ་སློང་གང་ལ་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་
དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་བྱེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་དགེ་སློང་དེ་སྲེད་པ་དང། རྒུད་པ་དང། ལུས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུན་གཅོད་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཐར་བྱེད་པ་སྟེ། དགེ་
སློང་དག་འདི་ནི། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །དགེ་སློང་དག་དེ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གང་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི། འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱའོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་གཟུགས་


[239A]༄༅། །ཉ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་དང། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ། དགེ་སློང་དག། འདི་ནི། འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིག་
རྟེན་ནོ༑ ༑དགེ་སློང་དག༑ སེམས་ཅན་ཇི་ཙམ་པ་གང་སེམས་ཅན་གྱི་བསྡུ་བས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཕུང་པོ་འདི་དག་གིས་བསྡུས་པ་དང་ལྡན་པ་འདི་ནི། འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་
ཞེས་བྱའོ། །དགེ་སློང་དག། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་ལ་གནང་མོས་པའམ། དགའ་བའམ། བྱམས་པའམ། ཆགས་པའམ། རྒྱ་ཆེ་བའམ། ང་ཡིར་བྱ་བའམ། བདག་གིར་བྱ་བ་དེ་ཐམས་
ཅད་སྤང་བར་བྱའོ། །ཞེས་སོ་སོར་བསླབ་པར་བྱའོ། །གང་ཅུང་ཟད་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའམ། ཕྱིའི་འམ་ནང་གིའམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་པའམ། ངན་པའམ། བཟང་བ་
བའམ༑ གང་རིང་བའམ། གང་ཉེ་བའི་གཟུགས་དེ་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མ་ཡིན། བདག་ཀྱང་དེའི་མ་ཡིན། དེའང་བདག་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གང་ལ་ལ་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའམ། ཕྱིའི་འམ། ནང་གིའམ། ཆེ་བའམ་ཕྲ་བའམ། ངན་བའམ། བཟང་བའམ། གང་རིང་བའམ། གང་
ཉེ་བའི་ཚོར་བའམ། གང་ལ་ལ་འདུ་ཤེས་དང། གང་ལ་ལ་འདུ་བྱེད་དང། གང་ཅུང་ཟད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་གི་མ་ཡིན། བདག་ཀྱང་དེའི་མ་ཡིན། དེ་བདག་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་


[239B]བཞིན་དུ་བལྟ་བར་བྱ་བ་འདི་ནི། དགེ་སློང་དག། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང། འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་སྣང་
པ་འཁོར་དེར་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ་འདུག་པ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ལ་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་
འཇིག་རྟེན་དུ་བསྟན་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པ་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ནི། ཇི་
ལྟ་བུ༑ གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི། གང་འདོད་པའི་ཁམས་མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱང་མིག་དང་
གཟུགས་ཀྱི་འགོག་པ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཞིག་གམ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་
བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ནི། གང། ཅི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདོད་པའི་ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་
ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་ཀྱང་མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང་


[240A]༄༅། །གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའམ། འོན་ཏེ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་
དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདོད་པའི་ཁམས་མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང་གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་
ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་
བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའམ། ཅི་འདས་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའམ། མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང་
ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ནས་མིག་གི་བར་དུའམ། གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཞིག་གམ་
འོན་ཏེ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའམ། མིག་དང། གཟུགས་
ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱང་གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་མིག་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཞིག་གམ་


[240B] འོན་ཏེ་མ་འོངས་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའམ། མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང། དེ་རྣ་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་ཞིག་
གམ༑ འོན་ཏེ་ཚོར་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་དུའམ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འགོད་པའི་ཆོས་ལྟོས་
མིག་གི་བུ་གར་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་འཕོས་པའང་མ་ཡིན། མིག་གི་བུ་གར་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དང། འདོད་
ཆགས་དང་བྲལ་བ་འཕོས་པའང་མ་ཡིན། སྐྱེ་མཆེད་ནི་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་ལྡང་བའང་མ་ཡིན། ཕུང་པོ་ནི་ངག་གི་ལམ་དང། དབྱངས་དང། སྒྲ་དང། བརྗོད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་
ཤིན་ཏུ་འདས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་སྟེ། དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དབྱངས་མེད་པའོ། །དབྱངས་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི་ནམ་མཁའི་ལམ་སྟེ། མཚན་མ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡི་གེ་མེད་པའོ། །སྨོན་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའོ། །སྟོང་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཐོབ་པ་
མེད་པའོ། །ཚིག་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའོ། །མི་འཁོམ་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བའོ་།རྐྱེན་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྦྱོར་


[241A]༄༅། །བ་དང་བྲལ་བའོ། །དམིགས་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ལྟ་བ་དང་བྲལ་བའོ། །མཚན་ཉིད་དབེན་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། དམིགས་པ་དང་བྲལ་པའོ། །
བདག་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་དང་བྲལ་བའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཡི་གེ་དང་བྲལ་བའོ། །རབ་ཏུ་ཞི་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཆོས་ཉིད་མི་འཐོབ་པའོ།།
མི་སྣང་བ་ཐོབ་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྣང་བ་དང་བྲལ་བའོ། །ཤིན་ཏུ་ཡུལ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཡུལ་དང་བྲལ་བའོ། །ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་
དབང་པོ་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གཉེན་པོ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སེམས་མེད་པའོ། །ཆགས་པ་དང་བྲལ་
བའོ༑ ༑ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཤིན་ཏུ་འཕོས་པའོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འཇུངས་པ་མེད་པའོ། །སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་
ཤིན་ཏུ་བསམ་གཏན་དང་ལྡན་པའོ། །གཡོ་བ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཤིན་ཏུ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའོ། །རྡུལ་དང་བྲལ་བའོ་།ཤིན་ཏུ་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཉོན་
མོངས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །སྟོབས་ཆུང་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྩོད་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའོ། །བྱེད་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་


[241B] ལས་མི་སྟོན་པའོ། །ཚོར་བ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ནམ་མཁའ་དང་ལྡན་པའོ། །ཐོས་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། དབྱངས་དབང་བྲལ་བའོ། །གཟུང་དུ་མེད་པའོ། །
ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་སྡུག་པའོ། །ཤེས་པ་མེད་པའོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཚོར་བ་ཆགས་པ་མེད་པའོ། །སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། འདི་ཤེས་དང་བྲལ་བའོ། །
བྲག་ཅ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ་།གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། རབ་ཏུ་སྣང་བའི་འོད་རྣམ་པར་དག་པ་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་
གཟུགས་བརྙན་དང་བྲལ་བའོ། །གཟུགས་བརྙན་ལ་བརྟེན་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྤྲིན་མི་དམིགས་པའོ། །ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། གཟུགས་བརྙན་ནོ། །
བསྟན་དུ་མེད་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དངོས་པོ་དང་བྲལ་བའོ་།མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནམ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དང། མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང། མཚན་ཉིད་
གཅིག་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་བར་དུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་ཏུ་མི་དམིགས་པའོ། །ངར་སེམས་པ་མེད་པའོ། །རྟེན་མེད་པའོ། །བརྗོད་
དུ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཡི་གེ་མེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི། སྐད་ཅིག་མ་ཟད་བ་དང་བྲལ་བའོ། །ཞེས་ཉོན་མོངས་པ་དང་འཁྲུག་པ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་


[242A]༄༅། །དང་གཞན་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་དབང་གི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ན་ཡང་དག་པར་
སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐོབ་པོ། །བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ཙམ་གྱིས་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བསྙེད་ལས་ལྷག་པར་ལུས་ཡོངས་སུ་སྤྲུལ་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་ཕྱོགས་བཅུ་སྟོང་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་དུ་སོང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེར་ཡང་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆར་གཏོང་བའི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཟས་ཀྱི་ཆར་རམ། སྐོམ་གྱི་ཆར་རམ། གོས་སམ། ལྟབ་ལྷུབ་བམ་དྲིའམ། མེ་
ཏོག་གམ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆར་ཡང་རབ་ཏུ་འོང་ངོ་།གང་སེམས་ཅན་ཟས་དང། ཀོམ་དེ་ཡོངས་སུ་ཟོས་པས་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་དགའ་བ་དང། བདེ་བ་ཐོབ་པའི་སེམས་ཅན་དེ་འདུ་བྱེད་ཐམས་
ཅད་ནི༑ མི་རྟག་པ། སྡུག་བསྔལ་བ། བདག་མེད་པ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དྲན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །ཁྱིམ་གྱི་བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་དང། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་སྤངས་ཏེ་བྱུང་ནས་རིའི་སུལ་
དང། ཁྱིམ་མེད་པ་སྟོང་པའི་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོར་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྩྭ་དང། རྩ་བ་དང། འབྲས་བུའི་ཟས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལ་


[242B] བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ལ་ནད་དང་ཤུ་བ་དང། ཟུག་རྡུ་དང། མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་སྟོང་
པ་དང། བདག་མེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཐོབ་བོ། །ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལ་གཞོལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གོ་ས་ནས་རིན་པོ་ཆེ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་བར་དུ་
ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཤེས་པས་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་དགའ་བ་དང། བདེ་བ་ཐོབ་པ་ནས་ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་གཞོལ་བར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་དེ་
བཞིན་དུ་གང་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་དག་ཐོབ་པ་དེ་སྙིམ་པས་མེ་ཏོག་ནམ་མཁའ་ལ་གཏོར་བའི་མེ་ཏོག་དེ་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་སོང་བའི་མེ་ཏོག་རེ་རེ་ལའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་
ཀྱི་སྒོ་བརྗོད་པའི་དབྱངས་འབྱུང་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དབྱངས་མེད་པའོ། །བདུད་བཞིའི་ཡུལ་ལས་འདས་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ནམ་མཁའི་ལམ་མོ། །གནས་ཡང་དག་
པར་སྤོང་བའོ། །ཡི་གེ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཆགས་པ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའོ། །མི་སྐྱེ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའོ། །མ་འགག་པའོ། །ཆོས་


[243A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་གྱི་དམ་ཚིག་མི་གཏོང་བའོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། ཆགས་པ་ཡང་དག་པར་གཏོང་བའོ། །རྐྱེན་མེད་པའོ། །ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནི། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡང་དག་པར་གཏོང་བའི་གནས་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། རྩོམ་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་གིར་བྱ་བ་དང། ང་ཡིར་བྱ་བ་
ཡང་དག་པར་གཏོང་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། དབེན་པའོ། །འདུ་འཛི་ཡང་དག་པར་གཏོང་བའོ། །བདག་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། བདག་དང་བྲལ་བ་ནས་བརྗོད་དུ་མེད་
པའི་བར་དུའོ། །རབ་ཏུ་ཞི་བའོ། །མི་སྣང་བ་ཐོབ་པའོ། །མི་གནས་པའོ། །ཤིན་ཏུ་ཡུལ་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རྩ་བ་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །གཉེན་པོ་མེད་པའོ། །
ཁ་ཟས་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་འཐོར་བ་མེད་པའོ། །འཇུངས་པ་མེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་བསམ་གཏན་བྱེད་པའོ། །ཤིན་ཏུ་བསྒྲིབས་པ་མེད་པའོ་།ཤིན་ཏུ་འོད་བ་མེད་པའོ། །ཉམ་
ཆུང་བའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའོ། །བྱེད་པ་མེད་པའོ། །ཚོར་བ་མེད་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པའོ། །འཛིན་པ་མེད་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པའོ། །སྨིག་རྒྱུ་བ་ལྟ་བུའོ། །བྲག་ཅ་ལྟ་བུའོ། །
མིག་ཡོར་ལྟ་བུའོ། །ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའོ། །ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནས་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་


[243B] མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང། མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་བར་དུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ། །ངར་སེམས་པ་མེད་པའོ། །གཟུང་
དུ་མེད་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྐད་ཅིག་མའོ། །འདུ་བྱེད་ཟད་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཞེས་བཟོད་པའི་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། སྐད་ཅིག་མ་
ཞེས་ཞི་བའི་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །མཉམ་པའི་སེམས་དང། རྣམ་པར་ཞི་བའི་སེམས་དང། འཛིན་པ་མེད་པའི་སེམས་དང། འབྱུང་བ་མེད་པའི་སེམས་དང། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་
ཆོད་པ་མེད་པའི་སེམས་དང། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་སེམས་དང། རྟེན་མེད་པའི་སེམས་དང། མཉམ་པར་བཞག་པའི་སེམས་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སེམས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་
ཞི་བའི་སྟོང་པ་ཕྱི་དང་ནང་གི་འཇིག་པ་བརྗོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དང། ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མེ་ཏོག་དེ་དག་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དེའང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དེ་ཐོས་ནས་ཟང་
ཟིང་མེད་པའི་དགའ་བ་དང། བདེ་བ་ཐོབ་པ་དེ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི། མི་རྟག་པ། སྡུག་བསྔལ་བ། བདག་མེད་པ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དྲན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཐོབ་བོ། །ཁྱིམ་གྱི་བཅིངས་པ་ཐམས་
ཅད་དང། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཡང་དག་པར་སྤངས་ཏེ་བྱུང་ནས་རིའི་སུལ་དང། ཁྱིམ་མེད་པ་སྟོང་པའི་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོར་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་དང། རྩ་བ་དང་


[244A]༄༅། །རྩྭའི་ཟས་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལ་མི་ཟད་པར་མོས་ཤིང་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ལ་སྤྲོ་བར་བྱེད་དོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་
ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ལ་ནད་དང། ཤུ་བ་དང། ཟུག་རྡུ་དང་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཐོབ་བོ། །ཚངས་
པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་གཞོལ་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་འདྲ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་དེ་ནི། མིང་མི་དམིགས་སེམས་ཅན་མི་དམིགས། སྲོག་མི་དམིགས་
གསོབ་མི་དམིགས། གང་ཟག་མི་དམིགས། གཟུགས་མི་དམིགས། ཚོར་བ་མ་ཡིན་འདུ་ཤེས་མ་ཡིན། འདུ་བྱེད་མ་ཡིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མི་དམིགས་མིག་མི་དམིགས་
རྣ་བའང་མ་ཡིན། སྣའང་མ་ཡིན། ལྕེའང་མ་ཡིན། ལུས་ཀྱང་མི་དམིགས། ཡིད་ཀྱང་མི་དམིགས། གཟུགས་མི་དམིགས། སྒྲ་མི་དམིགས། དྲི་མི་དམིགས། རོ་མི་དམིགས། རེག་
བྱ་མི་དམིགས། ཆོས་མི་དམིགས། ཡིད་མི་དམིགས། ལུས་མི་དམིགས། ཚིག་མི་དམིགས། སེམས་མི་དམིགས་སོ། །སྟོང་པ་ཉིད་མི་གསོག་པ། མཚན་མ་མེད་པ། ཐུབ་པ། ཁམས་
གསུམ་གཏོང་པ་མེད་པ། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ། མ་སྐྱེས་པ། མ་བསྒོམས་པ། མ་བྱང་བའི་བཟོད་པ་འདི་སྨྲས་སོ། །མ་བྱས་པ། བྱ་བ་མེད་པ་དེ་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལ་བྱ་བ་མེད་པ། ཕྱི་


[244B] དབུས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ཡང་དག་པར་མེད་པ། མི་གནས་པ། མི་དམིགས་པ། ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པའི་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པས་ཇི་ལྟ་བུར་གོང་དུ་བཤད་པའི་རྩལ་འདི་འདྲ་བ་བྱ་བར་འགྱུར་
རོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་འདི་བསྟན་པ་སྟོན་ཅིང་བརྗོད་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་མང་པོ་དག་ཅང་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅང་མི་གསུང་བས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་གྱུར་པ་དང། དེ་ནས་དགེ་སློང་དྲུག་ཅུ་ཙམ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཕུང་པོ་རྣམ་
པར་འཇིག་པ་ཅི་ལ་བསམ་སྟེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྒྱུ་མ་འདྲ་བའི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྟོན། གལ་ཏེ་གཟུགས་བདག་མེད་པ། མི་སྣང་བ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་མེད་པ། ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ། མི་རྟོག་པ། རྣམ་
པར་མི་རྟོག་པ། དམིགས་པ་མེད་པ། རྒྱུ་བ་མེད་པའམ། འོན་ཏེ་འདི་ལྟ་ཅི། སེམས་ཅན་ནམ། སྲོག་གམ། སྐྱེ་བའམ། གསོ་བའམ། གང་ཟག་གམ། ཤེད་ལས་སྐྱེད་པའམ། ཤེད་ཅན་ནམ། བྱེད་པ་
པོའམ༑ ཚོར་བ་པོའམ། ཚོར་བ་གཞན་ནམ། སྐྱེ་བའམ། ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བའམ། གང་མི་དགའ་བ་དང། མི་འབྱུང་བ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི། གང་དུ་བྱུང། སྙིང་རྗེ་


[245A]༄༅། །ཆེན་པོ་ནི། གང་ན། ཆོས་འཆང་བ་ནི། སུ་ཞིག། ཆོས་ཀུན་ཤེས་པ་ནི། གང་ཞིག། བསླབ་པ་སྡོམ་པ་ནི། གང་ན་གནས། གལ་ཏེ་ཕུང་པོར་མི་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཁམས་
དང། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱང་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མི་འགྱུར་ན། ལེགས་པར་བྱས་པ་དང། ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི། གང་དུ་སྨིན། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་གང་དུ་འབྱུང། ཉན་ཐོས་དང། རང་རྒྱལ་བ་རྣམས་དང། ལྷ་དང། མི་རྣམས་དང། གང་གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་སྐྱེ་མཆེད་
དྲུག་གིས་བཟུང་བ་ནི། གང་དུ་བྱུང། བདག་ནི། སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་འགྲོ་བར་བྱ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་དགེ་སློང་དྲུག་ཅུ་རྩམ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་དོང་ནས་དགེ་སློང་གཞན་དག་ཀྱང་ཅང་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་
པ་དང། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ངོ་ཚ་ཞིང་མི་སྤོབས་པ་དང་གནོད་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་མར་མེ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་
འདུས་པར་གྱུར་བ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །དོན་གྱི་དབང་གང་མཐོང་ན། འཁོར་སྨྲ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཟབ་མོ་ཡང་
དག་པར་སྟོན། རིགས་ཀྱི་བུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་གཞན་ལས་གང་ཟག་ལྔ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་དང། གཏམ་ངན་པ་དང། དད་པ་མེད་པ་ལ་དད་པའི་གཏམ་དང། གཏམ་ངན་པ་དང། འཇུངས་པ་ལ་


[245B] གཏམ་ངན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཏམ་དང། གཏམ་ངན་པ་དང། ལེ་ལོ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གཏམ་དང། གཏམ་ངན་པ་དང། འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་གཏམ་དང་
གཏམ་ངན་པའོ། །ཞེས་འདི་ལྟར་གསུངས་སོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་གཞན་ལས་བསྟན་པ། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་སྟོང་པའི་གཏམ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ལོག་པར་ལྟ་བའི་ལུས་རྣམས་ལ་
ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །བརྐམ་པ་རྣམས་ལ་ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ང་རྒྱལ་དང། དྲེགས་པ་དང། ཁ་ཟས་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་ལ་སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་
གཞག་པ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ངོ་ཚ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་སྤོང་བ་རྣམས་ལ་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །མི་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ལྷར་སྐྱེ་བའི་ཡོན་ཏན་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །འདོད་པ་སྤྱོད་པའི་
ལྷར་སྐྱེ་བ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་མདངས་འཕྲོག་པའི་གནོད་སྦྱིན་སྐྱེ་བའི་ཡོན་ཏན་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷར་སྐྱེ་བ་བཟུང་བ་རྣམས་ལ་འདོད་པ་སྤྱོད་པའི་ལྷ་དང་དཔལ་
མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པའི་སྐྱེ་བའི་ཡོན་ཏན་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷར་སྐྱེ་བ་བཟུང་བ་རྣམས་
ལ་འདོད་པ་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་བདེ་བ་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་


[246A]༄༅། །ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དག་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་རྣམས་ལ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞི་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚངས་པའི་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མངོན་པར་
བརྩོན་པ་རྣམས་ལ་ཐ་དད་པ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་བཞི་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་སྨྲ་བ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཟབ་མོ་ཞི་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏམ་སྨྲ་བར་
མི་བྱའོ༑ ༑ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་འཁོར་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྨྲ་བ་དང་བཅས་པའི་མདུན་དུ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་
བཟོད་པ་ཟབ་མོ་འདི་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཁོར་མང་པོ་དེ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ག་ན་མ་རེ་མེ་ལ་ལེགས་སོ་།ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་སྤྲོ་བ་ཡང་དག་པར་བསྐྱེད་དོ། །ལེགས་སོ་ལེགས་སོ་ཤེས་རབ་ཆེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པས་
མཆོག་གཅོད་པ། །མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཆོས་རྣམས་ཀྱི། །དུས་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཤེས། །འཁོར་རྣམས་ཤེས་པ་ཅི་འདྲ་བ། །དེ་འདྲའི་ཚུལ་དུ་སྟོན་པར་བྱེད། །ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་ཐེག་


[246B] ༑ཆོས་འདི་རྗོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །ནམ་མཁའ་མཚུངས་ཤིང་མཉམ་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདུན་དག་ཏུ། །ཆོས་འདི་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་ན། །ཚུལ་འདི་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པར་
འགྱུར༑ ༑ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་མཐོ་བྱེད་ལ། །དམའ་བ་མེད་ཅིང་གཟུགས་མེད་པ། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་སྤྱོད་པའི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཚན་ཉིད་མེད། །བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་
དག་གི་འདས་པའི་རྒྱལ་བའི་སྤྱན་སྔར་ནི། །སྨྲ་བ་མེད་པའི་འཁོར་རྣམས་ལ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་འདི་ཐོས་པ་དང། །ཇི་ལྟར་རྒྱལ་བ་དེས་བསྟན་པའི། །གྲགས་པ་ཆེན་པོའི་བཟོད་པ་འདི། །
བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པའི་སེམས་ཅན་ལ། །འཇིགས་མེད་པ་འདི་རབ་ཏུ་བསྟན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་དག་ཅིང། །ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་མཐའ་མེད་པ། །སྐལ་པ་ལྡན་པའི་མདུན་དུ་
ནི༑ ༑ཆོས་འདི་ཡང་ནི་རབ་ཏུ་བསྟན། །ཉན་ཐོས་ཐེག་པ་མངོན་བརྩོན་དང། །རང་རྒྱལ་དག་གི་མངོན་དགའ་ལ། །ཆོས་འདི་རབ་ཏུ་བསྟན་པས་ན། །དེ་ཉིད་འཚང་རྒྱར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་ཤེས་
པས་ནི་སྤོང་བ་དང། །མོས་པ་མེད་པར་སྐྱེས་པས་ན། །བསོད་ནམས་མང་པོ་འབྱུང་མེད་ཅིང། །ངན་འགྲོར་ཡང་ནི་མྱུར་དུ་འགྲོ། ཏིང་ངེ་འཛིན་བཟོད་པའི་གཟུངས་ཀྱིས་ནི། །གལ་ཏེ་དེ་ལུས་སྦྱངས་
བྱས་ཏེ༑ ༑བྱང་ཆུབ་ལམ་ལ་བརྩོན་བྱ་ཕྱིར། །ལ་ལ་ཐས་དང་དེ་བྲལ་བ། །འཁོར་དང་གང་ཟག་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང། །སེམས་ཀྱི་རྟོག་པར་མི་བྱེད་དོ། །འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་སྣོད་མིན་


[247A]༄༅། །ལ༑ ༑སྟོང་པ་ཞི་བ་སྨྲ་བར་བྱེད། །དེ་ཡང་མྱུར་དུ་སྤངས་པས་ན། །མུན་པའི་ཕུང་པོས་བསྒྲིབས་པ་དག་གཞན་དག་གི་ནི་གནས་བཅུ་ལ། །མྱུར་དུ་ཡང་ནི་འགྲོ་
བར་འགྱུར། །དམྱལ་བ་ཡི་དྭགས་བྱོལ་སོང་དུ། །ལྷ་མ་ཡིན་དང་ལུས་སྲུལ་པོ། །གནོད་སྦྱིན་སྲིན་པོ་གཏུམ་པ་ཡང། །ཡང་དང་ཡང་ནི་འདིར་སྐྱེའོ། །མིར་གྱུར་དཀའ་བྱེད་ཐོབ་པ་
དག་གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་ན་ཡང། །སྨད་པའི་གདོལ་པ་རྣམས་དང་ནི། །འོན་པ་ལོང་བ་ཞར་པ་དང། །རྟག་ཏུ་ནད་དང་ཉམ་ཆུང་བ། །སྐུར་པ་འདེབས་ཤིང་མཆོད་པ་བྱེད། །ཟས་དང་
སྐོམ་དང་བྲལ་པ་སྟེ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨད་པར་འགྱུར། །ཕ་དང་མ་ལ་བཀུར་སྟི་མེད། །ཉེས་པར་བྱས་པ་རྟག་ཏུ་སྤྱོད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་མེད། །ངན་འགྲོ་ཡང་
ནི་འགྲོ་བར་འགྱུར། །འདིར་ནི་རབ་ཏུ་སོང་བ་ཡི། །དགེ་སློང་དྲུག་ཅུ་ཙམ་འདི་དག་ཡིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་ཞེ་སྡང་བ། །ངན་འགྲོར་ཡང་ནི་མྱུར་དུ་འགྲོ་ལུས་དབང་བྱས་པའི་སེམས་
ཅན་འདི། །གང་གིས་བཟོད་པ་འདི་བསྟེན་ཅིང། །ཐབས་ལ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ། །དེས་ནི་དགེ་སློང་དེ་སོང་ངོ། །ཡེ་ཤེས་ཐབས་དང་ལྡན་པ་དང། །ཕ་རོལ་སེམས་ལ་ལྟ་བ་ཡི། །
འཇིག་རྟེན་ལ་ནི་སྒྲོན་འཛིན་པ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་སྨན་པར་སྨྲ་།ཐམས་ཅད་དོན་གྱི་རྗེས་ཤེས་པ། །ཐོག་མར་ཡང་ནི་འཁོར་ལྟོས་ལ་།ཅི་འདྲར་འགྱུར་བའི་འཁོར་རྣམས་ལ།།


[247B] །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་དྲིན་པོ་ཆེས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟ་བུར་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སེངྒེའི་ཁྲི་བ་ཤམས་ཏེ་ཉན་
ཐོས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཡང་འདིས་སྔོན་མ་ཐོས་པ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་
པ་བསྟན་པ་ན། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུར་བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཡོན་ཏན་གྱིས་དམིགས་
པ་སྦྱོར་བ་རྒྱ་ཆེན་པོས་བཤད་པར་བདག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གསོལ་བ་གདབ་ཅིང། བདག་དང་སེམས་ཅན་གཞན་ལའང་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་འགྱུར་སྙམ་
མོ༑ ༑དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་མར་མེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་ན་རིན་པོ་ཆེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་གི་དུས་ལ་བབ་པར་ཤེས། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ལག་ན་མར་མེ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བདེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིག་
སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་པ། ཐུབ་པ་ཚངས་པ་རབ་ཏུ་དགའ་མཛད་པ། །ཡེ་ཤེས་ཉམས་པའི་འགྲོ་ལ་སྒྲོན་མ་འཛིན་།གྲོལ་དང་རིག་ལ་ཁྱོད་ནི་དང་བར་མཛད། །རྡུལ་དང་


[248A]༄༅། །བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་སྟོན། །རྒྱལ་བ་ཉི་མ་གྲོལ་ལ་མར་མེ་མཛད། །སེམས་ཅན་དུ་མ་ལ་ནི་སྣང་མཛད་བ། །ལམ་རྣམས་རབ་སྟོན་ལ་མ་ནི་ཁྱོད་སྟོན་པ། །
མཆོག་གི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་བསྟན་པར་མཛོད། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཐུགས། །ཐུགས་དམ་མི་གཡོ་ཇི་ལྟར་རི་བརྟན་བཞིན། །ཐུབ་པ་འཇིག་རྟེན་ཟླ་བ་འོད་འདྲ་
བ༑ ༑ཚུལ་མདོག་བཟོད་པའི་དགེ་བ་འདི་ཡང་སྟོན། །སྙིང་རྗེ་གནས་ཤིང་འགྲོ་ལ་བཟོད་མཛད་པ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཆོག་ཤེས་པ་ནི་མཆོག་ཏུ་ཆེ། །རྒ་འཆི་ནད་གསུམ་རབ་ཏུ་ཞི་མཛད་པ། །
བཟོད་པ་མཆོག་གི་ཡོན་ཏན་འདི་ཡང་སྟོན། །ཐུབ་པ་སེངྒེ་མུ་སྟེགས་འཇིགས་པར་མཛད། །འགྲོ་བ་དགའ་མཛད་ཀ་ལ་པིངྐའི་སྐད། །མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་འཁོར་མང་རྣམ་འཇིག་པ། །
མར་མེའི་བཟོད་པ་འདི་ཡང་བསྟན་པར་མཛོད། །ས་དང་མཉམ་པ་བཟོད་པ་མཆོག་གི་ཐུགས། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་རེག་ལ་ཁྲོ་མི་མཛད་།མཐོན་པོ་མ་ཡིན་ད་ལྟར་མཐོ་མིན་པ། །
ཡོངས་མིན་གཟིགས་ཏེ་བཟོད་པ་འདི་ཡང་གསུངས། །ཡེ་ཤེས་མཆོག་གིས་ང་ཡི་ང་རྒྱལ་གྱི། །རླུང་ལངས་ལྟ་བུའི་ཉོན་མོངས་དགྲ་ཡང་གཏོར། །དེས་ནི་བཟོད་པའི་དམ་པ་འདི་ཐོབ་པ།།
ལས་ཀྱི་མེ་ཡིས་སྲེད་པའི་ཆུ་ཡང་བསྐམས། །ཁྱོད་ཀྱིས་ལྟ་བ་ལྕུག་མ་སྲེད་ཆུ་ཚིག་ཀླུ་ལྟ་བུ་རིན་ཆོས་ཀྱི་ཆར་གཏོང་བ། །དེས་ནི་འཁོར་འདི་དགའ་བར་གྱུར་པ་སྟེ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་ལ་


[248B] །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྣམ་གྲོལ་ཡོན་ཏན་སྐྱེད། །བཟོད་པ་མཆོག་གི་ཡོན་ཏན་འདི་སྟོན་ཅིང། །གང་གི་བསམ་པ་དྲི་མ་མེད་བཟོད་འགྱུར། །དེ་ཐོབ་པ་ཡི་
ཡོན་ཏན་འདི་མཐའ་ཡས། །སྤྱོད་ཡུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བ་ཡི་།ཐུབ་པས་འདས་པའི་བཟོད་པ་འདི་གསུངས་དང། །ད་ལྟར་གྱི་ཡང་བཟོད་པ་འདི་གསུངས་པ། །ཐུགས་རྗེར་
དགོངས་ཁྱོད་བཟོད་པ་འདི་ཡང་གསུངས། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་ལག་ལ་ཅང་མི་གསུང་བས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་སྙམ་
དུ་དགོངས་ཏེ། སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གང་ན་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་
པ་བསྟན་པར་ང་ཡང་དགོངས་སོ་སྙམ་མོ། །ལྷ་བྲན་གྱིས་གསོལ་པ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་སྔོན་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཟོད་པ་འདི་སྟན་ནས་ཇི་ལྟ་བུའི་སྤོས་
ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་སྔོན་གྱི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཉིད་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་གོ་དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐར་མདའི་བདག་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེས་


[249A]༄༅། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་དང། སྤྱོད་ལམ་དང། མཚན་མ་དང། དབྱིབས་ཀུན་ཏུ་སྣང་སྟེ། དྲང་སྲོང་དེའང་རྒན་པོ་དང། རྒས་པ་དང། འཁོགས་
པ་དང། སྐྲ་རིང་པོའི་རལ་པ་འཆང་བ་དང། ཨག་ཚོམ་རིང་པོ་དང། དབྱུག་པ་དང། རིལ་བ་དང། གཙང་མ་འཛིན་མེའི་སྦྱིན་སྲེག་ཆེན་པོ་འབར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལས་ཀྱང་འོད་ཀྱི་ཕུང་པོ་
ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་དང། ཁ་དོག་མཐའ་ཡས་པ་དང། ཁ་དོག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་དང། ཁ་དོག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་འབྱུང་ངོ། །དེའི་འོད་སྣང་བས་ཕྱོགས་
བཅུའི་ཞིང་སྟོང་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་སྐར་མ་དང། རིན་པོ་ཆེ་དང། གློག་དང་འོད་དང། ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་
གྱི་འོད་ཀྱང་མི་མངོན་མི་སྣང་ངོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་བྱོལ་སོང་དང། ཡི་དྭགས་ཀྱི་ལྟ་བའང་མི་མངོན་མི་སྣང་ངོ་།དེའི་ཚེ་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་མ་གཏོགས་པར་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་དང། བརྗོད་པ་དང། དབྱངས་དང། ཚིགས་དང། ཡི་གེ་དང། ཆུང་ངུ་ན་ས་དང། ཆུ་དང། མེ་དང། རླུང་གི་སྒྲའང་མི་གྲག་གོ་དེའི་ཚེ་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་ན་སེམས་ཅན་གང་ལ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་དང། ལུས་དང། མཚན་མ་དང། དབྱིབས་ཀུན་ཏུ་


[249B] །ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་དྲང་སྲོང་མ་གཏོགས་པར་ཉན་ཐོས་སམ། རང་རྒྱལ་པའི་ཐེག་པ་པའི་དྲང་སྲོང་ནི། ཀུན་ཏུ་མི་སྣང་ངོ། །ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་
ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་དྲང་སྲོང་དེས་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་མ་མཐོང་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའང་མ་མཐོང་ངོ། །དེའི་ཚེ་ན་གང་ཡང་ཉན་ཐོས་འཁོར་དེར་
འདུག་པ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་མཐོང་ཞིང། དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །གང་ཡང་འདིར་འདུག་པ་འདུས་པར་གྱུར་པ་གཞན་དུ་ན་ཅུང་ཟད་གཟུགས་
སྣང་བའང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །སྣང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོས་ནི། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེས་ཀུན་ཤེས་ཀཽ་ཌི་ནྱ་ལ་
སྨྲས་པ། གནས་བརྟན་ཀཽ་ཌི་ནྱ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན། ཀཽ་ཌི་ནྱ་ས་སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་ན་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་ཤེས་སོ། །མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་
དེས་འོད་སྲུང་ཆེན་པོ་ལ་སྨྲས་པ། སྦྱངས་པ་སྨྲ་བའི་ནང་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱོད་མཆོག་ཏུ་བསྟན་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་ན་བ་སོམས་ཤིག་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་
འདས་ད་ལྟར་གང་ན་བཞེས་བྱ་བ་མི་ཤེས་སོ། །མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རད་ཏིའི་བུ་ལ་སྨྲས་པ། གནས་བརྟན་ཤཱ་རིའི་བུ། ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་ནང་ན་བཅོམ་ལྡན་


[250A]༄༅། །གྱིས་ཁྱོད་མཆོག་ཏུ་བསྟན་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་སོམས་ཤིག། ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་མེད་པས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་ན་ཞེས་བྱ་བ་མི་ཤེས་སོ། །མི་མཐོང་ངོ་།དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེས་མཽངྒལ་ཡ་ན་ལ་སྨྲས་པ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་མཽངྒལ་ཡ་ན། རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པའི་ནང་ན་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱོད་ཀྱང་མཆོག་ཏུ་བསྟན་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་ན་བ་སོམས་ཤིག་མཽངྒལ་ཡ་ནས་སྨྲས་པ། གང་གི་ཚེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་འོད་སྲུང་ཆེན་པོས་སྨྲས་
པ་དེ་ཉིད་ན་བདག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱིས་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཤེས་ཀྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གནག་ན་བཞུགས་པ་གང་དུ་
བཞུད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། མི་མཐོང་ངོ། །མི་ཤེས་སོ། །དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་མ་འགགས་པ་ལ་སྨྲས་པ། ལྷའི་མིག་གི་ནང་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱོད་ཀྱང་
མཆོག་ཏུ་བསྟན་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་དུ་བཞུད། གང་ན་གནས། སྤྱོད་པ་ནི། ཅི་འདྲར་སྤྱོད། ཁྱོད་ཀྱི་ལྷའི་མིག་གིས་ལྟོས་མ་འགགས་པས་སྨྲས་པ། ཁོ་བོས་འཕགས་
པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གིས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་བལྟས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་ན་བཞུགས་གང་དུ་བཞུད་ཅེས་བྱ་བ་དག་ཀྱང་མི་ཤེས་སོ།།


[250B] །དེས་སྨྲས་པ། ཡང་ཐ་དད་པར་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་གང་ལའང་མི་འཇུག་གི་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ནི། དེ་ལ་འཇུག་
གོ་བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ད་ལྟར་གང་དུ་བཞུད། གང་ན་བཞུགས་ཞེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་དྲི་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཅིག་ཀྱང་
ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་ངོ། །ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུས་སྨྲས་པ། ཚ་དང་ལྡན་པ། འདི་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཞིག་གིས་ཕུང་པོ་བཤད་པར་བྱས་པ་དེ་ན་དགེ་སློང་དྲུག་ཅུ་ཙམ་པོ་སྟན་
ལས་ལངས་ཏེ་དོང་པས། ཚེ་དང་ལྡན་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་མི་དགྱེས་ནས་བཏང་སྙོམས་ཤིང་འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་པས་རིགས་ཀྱི་བུ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་སྤྱོད་དོ། །བདག་
ཅག་ནི༑ རང་རང་གི་སྤྱིལ་པོར་ཞུགས་ཤིང་བསམ་གཏན་བྱ་སྙམ་སྟེ། དེ་ནས་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་རང་རང་གི་སྤྱིལ་པོར་ཞུགས་ནས་བསམ་གཏན་བྱེད་དོ། །བམ་པོ་གཉིས་
པ༑ དེ་ནས་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་བདག་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་དུ་མཐོང་ནས་
དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་བདག་ཅག་དྲང་སྲོང་དུ་གྱུར་པ་ན་གང་དྲང་སྲོང་ལས་ཤིན་ཏུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དེ་བདག་ཅག་གི་མཁན་པོར་གཟུང་ངོ། །ཞེས་བདག་ཅག་རྣམ་པར་


[251A]༄༅། །བལྟ་བར་བྱའོ་སྙམ་པ་དེ་ཐམས་ཅད་རྙོག་པ་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཅན་གྱི་གྲོང་རྡལ་ན་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་རྒས་པ། འཁོགས་པ། བདུག་པ་རྣམས་
དང། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། སྨན་དང། ཟས་དང། སྐོམ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མེ་ལ་གཏོར་བ་ཐག་མི་རིང་བར་མཐོང་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་འདི་ནུས་
པ་ཆེན་པོ་མཐུ་ཆེན་པོ་འདིའི་མཐུས་སྣང་བ་ཆེན་པོ་འབྱུང་ངོ་།དྲང་སྲོང་འདི་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཞིང་དྲང་སྲོང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་དང་སྤྱོད་པའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་བྱ་སྙམ་
མོ༑ ༑དེ་ནས་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲང་སྲོང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐད་དུ་ཉེ་བར་དོད་ངོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲང་སྲོང་ཏིང་ངེ་འཛིན་
དང། བཟོད་པ་དང། གཟུངས་དབང་དུ་བྱས་པ་དེ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་བརྩོན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་
འདིར་གང་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྤྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མིའམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང། མི་ཡིན་པ་ལ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་
པར་ཞུགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་དྲང་སྲོང་གི་ཚ་བྱད་ཀྱིས་དྲང་སྲོང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ཐད་དུ་དེར་ཉེ་བར་དོད་དོ། །འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟ་བུར་སྤོས་ཀྱི་ངད་


[251B]ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གཉིས་པ་ལའང་འཇུག་པར་བཞེད་པའི་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་སམས་ཀྱིས་ཤེས་སོ། །བདག་ཅག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ལམ་བརྒྱན་པ་སྦྱང་བར་བྱ་ཞིང་ལམ་དེར་དྲང་སྲོང་གི་མཆོག་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་
རིལ་ཉེ་བར་འགྲོ་བར་བྱའོ་སྙམ་སྟེ། དེ་ནས་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་དགའ་བོ་དང། བསྙེན་དགའ་བོ་དང། རྒྱ་མཚོ་དང། ནོར་བདག་དང། འཇོག་པོ་དང། ཡིད་ཡོད་ལ་སོགས་པ་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་བྱེ་བ་ཕྲག་
དྲུག་ཅུ་ཙམ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་གསེར་དང། དངུལ་དང། བཻ་ཌཱུརྱ་དང། ཤེས་དང་བྱུ་རུ་དང། ཨ་སྨ་གརྦྷ་དང། མུ་སཱ་ར་གལ་པ་ལ་སོགས་པ་རིན་པོ་
ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་ཏ་ལའི་ཕྲེང་བ་གསེར་གྱི་ཤིང་ལ་དངུལ་གྱི་ལོ་མ་དང། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་དང། དངུལ་གྱི་ཤིང་ལ་གསེར་གྱི་ལོ་མ་དང། མེ་ཏོག་དང། འབྲས་བུ་ནས་མུ་སཱ་ར་གལ་པའི་
ཤིང་གི་བར་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ལོ་མ་དང། མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུའི་ཕྲེང་བའི་རྒྱན་གྱིས་ལམ་དེ་བརྒྱན་པར་སྤྲུལ་ཏོ་།ཤིང་ཏ་ལའི་ཕྲེང་བ་དེ་ལ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་སྟོང་ཕྲག་བྱེ་བ་རྣམ་
པ་དུ་མ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འཕྱང་ངོ། །ལྷ་དེ་དག་ཀྱང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་གནས་ནས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རིའི་བར་དུ་ལམ་གྱི་ཞིང་དཔག་ཚད་བཅུ་པ་


[252A]༄༅། །དབྱངས་སོ། །ལམ་གྱི་མུ་གཉིས་སུ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་གསེར་ནས་མུ་སཱ་ར་གལ་པའི་བར་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་སྟེགས་བུར་སྤྲུལ་ཏོ། །གསེར་གྱི་ཤིང་ཏ་ལ་དངུལ་གྱི་སྙིང་
པོ་འཕྱང་བ་ནས་མུ་སཱ་ར་གལ་པའི་བར་དུ་སྨྲ་བར་བྱའོ། །འོག་ལོགས་སུ་བཻ་ཌཱུརྱ་བཟང་པོ་ནས་གོང་ལོགས་ཀྱི་གནས་སུ་ཤེལ་གྱི་བར་དུ་རྒྱ་ཆེན་པོས་སྤ་བར་བྱའོ། །སྤྲིན་གྱི་ལྷའི་བུ་
དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་མུ་གཉིས་སུ་རྫིང་རྙོག་པ་མེད་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཐེམ་སྐས་ཅན་གྱི་རྫིང་དེ་དག་ལ་གསེར་གྱི་བྱེ་མ་བརྡལ་བ། རྫིང་དེ་དག་ལའང་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་
ཏོག་ཨུཏྤལ་དང། པདྨ་དང། ཀུ་མུ་ད་དང། པུཎྜ་རཱི་ཀ་དང། ཨ་ཏི་མུཀྟ་ཀ་དང། ཙམྤ་ཀ་དང། ཨ་ཤོ་ཀ་དང། མུ་ཙུ་ཀུ་ད་དང། མཉྫུ་ཤ་ཀ་དང། པ་ཏ་ལི་དང། པ་རི་ཤ་ཀ་དང་གནྡྷ་
དྷ་ནུ་སྐ་རི་དང། སུ་མ་དང། ཨ་མྲ་དང། ཛམྦུ་དང། མྲི་ན་ལ་དང། མཆོག་ཏུ་དྲི་ཞིམ་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏོ། །ས་བླ་ན་གནམ་གྱི་གནོད་སྦྱིན་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་
ཀྱིས་ལམ་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ཀྱི་ལྷའི་བུའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་མ་གཉིས་ལ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་འཛིན་ཏོ། །
རྒྱལ་མཚན་གྱི་མཆོག་དེ་དག་ལ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་དང། དོ་ཤལ་དང། རྒྱན་རབ་ཏུ་འབྱང་ངོ། །འཕྲུལ་དགའི་ལྷའི་བུའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་


[252B] །ཁང་བུ་བརྩེགས་མ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་བཞི་ཀུན་ཏུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བྱས་སོ་།ཁང་བུ་བརྩེགས་མ་དེ་ལའང་ལྷ་རྫས་ཀྱི་དོ་ཤལ་སྣ་ཚོགས་
དང། གོས་སྣ་ཚོགས་དང། རྒྱན་སྣ་ཚོགས་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འཕྱང་ངོ། །མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་གཏོར་ཏོ། །ཁང་བུ་བརྩེགས་མ་དེ་ལ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིད་དུ་འོང་བ་
སྣ་ཚོགས་བྱུང་ངོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱི་རོལ་མོ་དཀྲོལ་བ་དང། ཀླུའི་སྒྲ་བསྒྲགས་པ་དེས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཐམས་ཅད་སྒྲས་ཁྱབ་
པར་གྱུར་ཏོ། །ཀླུའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལམ་མཛེས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་དྲང་སྲོང་གི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་ནས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་
ཆར་ཕབ་བོ། །དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷའི་བུ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་མནྡཱ་ར་བ་དང། མནྡཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་དང། ཙམྤ་ཀ་དང། བ་རི་ཡ་ཏྲ་དང། འཛོ་
ཤ་དང། འཛོ་ཤ་ཀ་ཆེན་པོ་དང། རོ་ཙ་དང། རོ་ཙ་ཀ་ཆེན་པོ་དང། བལ་ལ་དང། བལླ་ཆེན་པོ་དང། ཙཀྲ་དང། ཙཀྲ་ཆེན་པོ་འོད་དྲི་མ་མེད་པ། འདབ་མ་བརྒྱ་པ། འདབ་མ་སྟོང་པ་འདབ་མ་
བརྒྱ་སྟོང་པ། ཀུན་ནས་འོད། ཀུན་ནས་དྲི། ཀུན་ནས་རྣམ་པར་རྒྱུ་བའི་དྲི། རྟག་ཏུ་མེ་ཏོག་འོད་སྣང་བ། ཁ་དོག་མཐའ་མེད་པ་བལྟར་འོས་པ། མིག་གིས་མངོན་པར་དགའ་བ་རྣམ་པ་སྣ་


[253A]༄༅། །ཚོགས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་ལམ་དེ་མཛེས་པར་བྱས་སོ། །ཆར་བའི་སྤྲིན་གྱི་ལྷའི་བུ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མདག་
ཀྱང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཆུ་ལས་སྐྱེས་པ་དང། ཐང་ལས་སྐྱེས་པའི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་རབ་ཏུ་ཕབ་བོ། །ཀླུའི་གླང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་གནས་ཤིང་འདི་
ལྟ་སྟེ༑ མུ་ཏིག་སྔོན་པོའི་ཆར་དང། གོ་ཤིརཤའི་སྙིང་པོའི་ཆར་ལ་སོགས་ཏེ་ཆར་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་ཕབ་བོ། །གང་ལ་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་སྔོན་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ལྷའམ། ལྷའི་དབང་པོའམ། ཀླུའམ་ཀླུའི་དབང་པོའམ། གནོད་སྦྱིན་དང། སྲིན་པོ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་
འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། ཡི་དྭགས་དང། ཤ་ཟ་དང། གྲུལ་བུམ་དང་གྲུལ་བུམ་གྱི་དབང་པོ་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་བར་དུ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་
ཆ་བྱད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང། ཕྲེང་བ་སྣ་ཚོགས་དང་དྲི་སྣ་ཚོགས་དང། བྱུག་པ་སྣ་ཚོགས་དང། རོལ་མོ་དཀྲོལ་བ་སྣ་ཚོགས་དང། བརྡུང་བ་དང། གླུ་སྣ་ཚོགས་ཡོངས་སུ་
བཟུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤྱན་མི་འཛུམ་པའི་ཞལ་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་བའི་ཕྱིར་འཁོད་དོ། །གང་ལ་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་ལྷའི་བུ་མོའམ་


[253B] ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་བུ་མོའམ། ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་བུ་མོའམ། མི་འམ་ཅིའི་བུ་མོའམ། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་བུ་མོ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་རོལ་མོ་བརྡུང་བ་དང། དཀྲོལ་བ་དང། ཀླུ་ཡོངས་སུ་བཟུང་སྟེ། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དང། ལེ་བརྒན་དང། ཤེལ་གྱི་ཁ་དོག་གི་གོས་ཀྱི་ཆར་ཁད་ཀྱིས་ཁད་
ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕབ་བོ། །མིའམ་ཅིའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་བརྩོན་ནོ། །ཚངས་པའི་དབང་པོ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བྱེད་པ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྟོད་ཅིང་སྤྱན་སྔར་འཁོད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་གྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་
བྱད་ཀྱིས་ཕྱག་འཚལ་བར་བྱེད་ཅིང། མི་འམ་ཅིའི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་བསྟོད་ཅིང་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དྲི་ཟའི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་
རབ་ཏུ་གསལ་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞལ་ལ་རྣམ་པར་ལྟའོ། །ཀླུའི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་དུས་དང་མཐུན་པའི་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ་།ལྷ་
མ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཞིར་རླུང་མཆོག་ཏུ་འཇམ་པས་ཀུན་ཏུ་རེག་པ། མཆོག་ཏུ་དྲི་ཞིམ་པ། མཆོག་ཏུ་འཇམ་པ་གཏོང་ངོ། །གནོད་སྦྱིན་གྱི་


[254A]༄༅། །དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་གི་གདུགས་འཛིན་ཏོ། །གནོད་སྦྱིན་གྱི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་རྒན་པོར་གྱུར་པ་གསེར་གྱི་
དབྱུག་པའི་གདུགས་འཛིན་ཅིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཡས་ལོགས་སུ་འཁོད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ལྟའོ། །གྲུལ་བུམ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་རྒན་པོའི་ཆ་བྱད་
ཀྱིས་གསེར་གྱི་དབྱུག་པའི་གདུགས་འཆང་ཞིང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གཡོན་ལོགས་སུ་འཁོད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ལྟའོ། །ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་དབང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་
མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་དུ་གསེར་གྱི་ཕྲེང་བ་འཕྱང་བར་གྱུར་ཏོ། །ལྷའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་གི་ཆུན་པོའི་ཆར་ཆེན་པོ་
མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ། །ཀླུའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མུ་ཏིག་དམར་པོའི་ཆར་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ། །དྲི་ཟའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་
གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མུ་ཏིག་དམར་པོའི་ཆར་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ་།གནོད་སྦྱིན་གྱི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་
སོ༑ ༑ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྒྱན་གྱི་ཆར་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ། །ནམ་མཁའ་ལྡིང་གི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་


[254B]སོ། །ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོའི་བུ་མོ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་བརྒྱན་པར་བྱེད་དོ། །སའི་གནོད་སྦྱིན་
བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་དབྱངས་གཏོང་བར་བྱེད་དོ། །བར་སྣང་གི་གནོད་སྦྱིན་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་ལ་འཕྱེན་ཏོ། །བདུད་བརྒྱ་སྟོང་དུ་
མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ལྷུང་ལྷུང་ལྡེགས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱིན་པ་ལ་འཇུག་གོ། དྲང་སྲོང་ལྷ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་
སྤྱོད་པ་དང། དྲང་སྲོང་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པ་དག་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་མནྡཱ་ར་བ་ཆེན་པོ་བླངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་རྙོག་པ་སེལ་བ་ནས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རིའི་བར་དུ་མཆམས་སྦྱོར་བའི་ཆར་རབ་ཏུ་འབྱིན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུད་པའི་ཞབས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་གི་སྙིང་པོ་
ཀུན་ཏུ་གནོན་པར་གྱུར་ཏོ། །ལྷའི་བུ་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མེ་ཏོག་གི་ཆུན་པོའི་ཆར་མངོན་པར་རབ་ཏུ་འབེབས་སོ། །དྲི་ཟ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་
དུ་མའང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རོལ་མོ་དཀྲོལ་བས་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པའི་སྐུ་ལ་འོད་ཟེར་བྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་འབྱུང་ངོ། །དེ་ནས་ལྷ་ཡོན་ཏན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་གནས་པ་


[255A]༄༅། །ལྷ་བྲན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །སེམས་ཅན་མི་སྲུན་གྲོལ་བྱེད་རྐང་གཉིས་མཆོག་།མཉེས་དཀའ་རྒྱལ་བ་གཟུངས་
ངན་འདྲེན་མཛད་ཅིང། །སྡུག་བསྔལ་གཟིར་ལ་བདེ་བའི་མཆོག་སྦྱིན་པ། །རྒྱལ་བ་རྐང་གཉིས་དམ་པ་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །སྲེད་པ་རབ་སྤངས་རྣམ་ཐར་གསུམ་སྟོན་ཅིང། །
འགྲོ་ལ་དུས་གསུམ་ནང་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། །བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་དྲི་མ་གསུམ་སྤངས་པ། །ཁམས་གསུམ་ལས་འདས་ཐུབ་པ་འདིར་གཤེགས་གསོལ་།འགྲོ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་
བཞི་རྣམ་པར་གྲོལ། །འཁོར་བཞི་དག་གིས་ཞབས་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཞིང། །འགྲོ་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་བཞི་རབ་སྟོན་པ། །ཟླ་བ་བས་ཀྱང་ལྷག་པ་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །
ཐུབ་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་འདིར་བ་སྟོན་པ། །འདོད་པ་ལྔ་ལས་སྐྱེ་བོ་རྣམ་གྲོལ་ཞིང། །འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཡན་ལག་ལྔ་སྟོན་པ་།འགྲོ་བ་ལྔ་ཡི་བཙོན་ར་རྣམ་པར་བཀྲོལ། །དབང་པོ་
དྲུག་འདུལ་གནས་པ་སྐྱོན་མེད་ཅིང། །སྲེད་ལུས་དྲུག་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་གྲོལ་ཤེས། །སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་དྲན་སྟོན་སེམས་ཅན་མཆོག་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡན་རི་འདིར་གཤེགས་སུ་གསོལ། །


[255B] །ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་མཆོག་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་རབ་དུལ་མཛད། །ཁ་ལོ་རབ་སྒྱུར་སྤོས་ངད་རི་འདིར་སྤྱོན། །
རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་རབ་སྟོན་པ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་འཇིག་རྟེན་སྣང་མཛད་ནས། །ཁྱོད་ནི་མུན་པས་བསྒྲིབས་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་སྟོན་།ཐུབ་པ་དགོན་པའི་གནས་འདིར་གཤེགས་སུ་
གསོལ༑ ༑ཛམྦུའི་གླིང་འདིར་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་དག་འདི་ལ་སྔོན་གྱུར་ལ་ལ་ཐར་འདོད་ཅིང། །མི་ཡི་དབང་པོ་བྱང་ཆུབ་འདིར་ཐོབ་པ། །མི་ཡི་འདྲེན་མཁན་ཁྱོད་ནི་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །
སྦྱིན་དང་འདུལ་བ་གཏོང་ཞིང་དུལ་བའི་ཐུགས། །སེམས་ཅན་ནང་ན་གཙོ་བོ་སྟོབས་བཅུའི་མཆོག་སེམས་ཅན་དབུལ་ལ་གཉེན་པ་འཕགས་པ་ཁྱོད། །སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་རི་འདིར་གཤེགས་
སུ་གསོལ། །བར་འགའ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལོ་དྲུག་དཀའ་མཛད་ཅིང། །བར་འགར་རྒྱལ་བ་བདུད་ཕྱིར་ཤིང་ལ་བཞུགས། །དཔའ་བོ་ཚུལ་གཅིག་ཏུ་ནི་ལམ་སྟོན་པ། །ཐུབ་པ་འདིར་གཤེགས་བཟོད་
པ་རབ་ཏུ་སྟོན། །ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་འཁོར་ལོ་དམ་པ་བསྐོར། །ཤེས་རབ་དམ་པ་དག་གི་མཛོད་གཅིག་གསུངས། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འདི་ལ་ཁུར་བོར་བ། །སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་རི་འདིར་བཟོད་
པ་གསུངས། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྷ་དུ་མས་མདུན་དུ་བདར་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུ་མས་བསྐོར་ནས་གདན་ལས་བཞེངས་པ་དང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་


[256A]༄༅། །ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལན་དྲུག་ཏུ་རབ་ཏུ་གཡོས་སོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདིར་གང་སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་སམ། ཉན་ཐོས་
ཀྱི་ཐེག་པ་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་སམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའམ། གང་ཡང་སེམས་ཅན་གཞན་ཐམས་ཅད་གང་ནམ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བའམ། གང་ས་ལ་རྒྱུ་བའམ། གང་ཆུ་
ལ་རྒྱུ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་སོ་སོར་ཐོབ་བོ་།སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ལག་མཐིལ་དུ་སྐྱེས་པ་སྣང་བ་རྒྱ་ཆེན་པོས་ཁྱབ་པར་མཐོང་ངོ། །
མིག་གིས་གཟུགས་ལ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྣང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་སེམས་ཅན་དཀའ་ཐུབ་ངན་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པ་དེའང་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཐོབ་བོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མིའི་
བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཟླ་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཉི་མའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། དེ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཅན་གང་ལ་
ལ་ལྟ་བ་ཉམ་ང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐོབ་པ། ལོག་པ་ལ་ལྟ་བ་ཅན་དེ་ཐམས་ཅད་དཀའ་ཐུབ་ངན་པ་སྤངས་ནས་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་བལྟས་སོ། །ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ན་
རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ས་གཡོས་པ་འདི་དང། སྣང་བ་ཆེན་པོ་འདི་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་བར་གྱུར། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའི་སྤྱན་སྔར་གང་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་འདུག་


[256B]བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་དང། མ་དག་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་སུ་གཏོར་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
འདིར་གང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་མེར་སྣང་བ་དེ་མེ་ཏོག་མནྡཱ་ར་བ་ཆེན་པོར་ཀུན་ཏུ་གནས་པར་འདུག་པར་གྱུར་
ཏོ༑ ༑འཁོར་ཇི་ཙམ་པ་འདུས་པ་དང། གང་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་འཁོད་དོ། །ཤར་
ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་མ་སྙེད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཏེ། དེ་ན་རྒྱལ་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དར་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་འཁོར་དེ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བཟའ་ཤིང་གི་ར་བའི་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དྲང་སྲོང་གི་གཟུགས་དང། ལུས་དང་
དབྱིངས་ཀྱིས་བདག་མཐོང་ངོ། །གཞན་ཡང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་གཟུགས་དང། ལུས་དང། དབྱིབས་ཀྱིས་མཐོང་ངོ། །མཐོང་


[257A]༄༅། །ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དཔལ་ལ་ཡོངས་སུ་ཞུས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ན་གང་མེ་ཏོག་མེར་སྣང་བ་བཻ་
ཌཱུརྱའི་དབྱིག་པ་འདི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འདུག་པར་གྱུར། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་འཛིན་
པར་གྲུབ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དཔལ་གྱིས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་མི་མཇེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་འདུག་ཅིང་རྙོག་པ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་དུ་
འཇུག་པ་ན་དགེ་སློང་དང། དགེ་སློང་མ་དང། དགེ་བསྙེན་དང་དགེ་བསྙེན་མ་འཁོར་བཞི་དག་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ད་ལྟར་ཡང་
དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་བསྟན་པར་འདོད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྒྲོན་མ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་
ཞུགས་ནས་དེའི་རྫུ་འཕྲུལ་རྣམ་པར་སྤྲུལ་ཏོ། །གསོལ་པ། བཟོད་པ་འདི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་བཀའ་སྩལ་པ། བཟོད་པ་འདི་ནི། མུ་སྟེགས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་


[257B] ༑ད་ལྟར་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་སེམས་ཅན་ཆུ་བོ་བཞིས་ཁྱེར་བ་རྣམས་ལ་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཆུ་བོ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདོད་པའི་ཆུ་བོ་དང། ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་དང་སྲིད་
པའི་ཆུ་བོ་དང། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་དང། དེ་དག་ལས་སེམས་ཅན་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དད་པ་མི་ཕྱེད་པ་བཞི་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་འཇུག་པ། འཇུག་པར་བྱེད་པ། སོ་སོར་དགོད་པར་
བྱེད་པའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་འཇུག་པ། འཇུག་པར་བྱེད་པ། སོ་སོར་དགོད་པར་བྱེད་པའོ། །བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་
རྣམ་པ་བཞི་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་པའི་ཆུ་བོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོས་སེམས་ཅན་
རྣམས་ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་མ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་
སྲིད་པའི་ཆུ་བོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་ཆེན་པོས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ་།ཆོས་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་
རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དགེ་འདུན་ལ་དད་པ་མི་ཕྱེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །འཕགས་པ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཚུལ་


[258A]༄༅། །ཁྲིམས་ཀྱིས་ལྟ་བར་སོང་བ་ཐམས་ཅད་སྤང་བ་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པའོ། །སྦྱིན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚེའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །ངག་སྙན་པས་ལྟ་བའི་
རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དོན་བྱེད་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དོན་མཐུན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་སྒྲོལ་
བར་བྱེད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ལ་བཀའ་སྩལ་དུ་གསོལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་ལ་བལྟ་བ་
དང། ཕྱག་འཚལ་བ་དང། བསྙེན་བཀུར་བའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་ཉེ་བར་མཆིའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དཔལ་དེས་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་གི་དུས་ལ་དབབ་
པར་ཤེས་ན་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། དེ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་དང། བཟའ་ཤིང་གི་ར་བའི་དཔལ་དེ་གཉིས་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་ལྷན་ཅིག་
ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དཔལ་དེ་ལ་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྐང་པ་གཉིས་དང་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་གཡས་ཕྱོགས་སུ་བསྐོར་བ་
བྱས་ཏེ་འཁོད་དོ། །སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ཙམ་གྱིས་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ལྷགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སྤྱན་སྔར་འདུག་སྟེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཕྱག་


[258B] །དེ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་དང། རྣམ་པར་མ་དག་པ་
ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་འདིར་སྐད་གཅིག་མ་གཅིག་གིས་ལྷགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་
ཏེ༑ དེ་ན་རི་རབ་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རི་རབ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གློག་གི་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་གཉིས་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་དང། ལུས་དང་
བཞུགས་དང། དབྱིབས་ཀྱིས་བདག་མཐོང་ངོ། །སྔོན་མ་བྱུང་བའི་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་གཞན་ཡང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མཐོང་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རི་རབ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཡོངས་སུ་ཞུས་
པ་དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟ་བུར་གོང་དུ་བཤད་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་ན་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དོན་ཡོད་པར་མཐོང་བ་དང། ཀུ་མུ་དའི་གླང་


[259A]༄༅། །པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པ་ནས་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆུ་བོ་གངྒཱ་གསུམ་གྱི་བྱེ་མ་སྙེད་ལས་ཤིན་ཏུ་
འདས་པའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་ན་རྒྱན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྒྱན་པོ་ཆེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྡུལ་དང་བྲལ་བའི་འོད་དང་ཚངས་པའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་གཉིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པ་ནས་འོག་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
ཆུ་བོ་གངྒཱ་གཅིག་གི་བྱེ་མ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་བར་དུ་སྟེ་དེ་ན་མེ་ཏོག་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ཆེན་
པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་ཞེས་བྱ་བ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དཔལ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་
ཀྱང་ཇི་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པ་ནས་ཡང་སྟེང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱ་བདུན་གྱི་བྱེ་མ་སྙེད་ནས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་ན་
འོད་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་


[259B] །དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་དབྱངས་དང། བདུད་རྩི་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཉིས་ཀྱང་ཇི་སྙེད་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་འཛིན་པས་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་འདི་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲང་སྲོང་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་
ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་འཁོད་དོ། །མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་སེམས་ཅན་གང་ལ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་མ་ཞུགས་པ་ནི། དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་མ་
གྱུར་པའོ། །རྒྱན་དེ་དག་ལ་ཉན་ཐོས་སམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའམ། རང་སངས་རྒྱས་སམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པས་མི་མཐོང་ན། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་མི་
འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་གདན་དེ་ལས་བཞེངས་ཏེ་ཐུབ་པ་དབང་པོའི་འགྲོས་དང། ཚངས་པ་དབང་པོའི་འགྲོས་དང། ཚངས་པ་དྲང་སྲོང་གི་འགྲོས་
དང། གཉའ་ཤིང་དུ་ལྟ་བའི་འགྲོས་དང། ཉེ་བར་ཞི་བའི་འགྲོས་དང། རབ་ཏུ་ཞི་བའི་འགྲོས་དང། དགེ་སློང་རྣམས་མོས་པ་ཆེན་པོའི་འགྲོས་དང། ལྷ་དགའ་བའི་འགྲོས་དང། གནོད་སྦྱིན་
དུལ་བའི་འགྲོས་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དགའ་བར་བྱེད་པའི་འགྲོས་དང་ཀླུ་འདུལ་བའི་འགྲོས་དང། རྒྱལ་བ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་འགྲོས་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་འགྲོས་ཅི་འདྲ་


[260A]༄༅། །བ་དེ་འདྲ་བའི་འགྲོས་སུ་བཞུད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཆེན་པོར་རྣམ་པར་འཕྲུལ་བའི་འགྲོས་དང། རྒྱན་ཆེན་པོའི་འགྲོས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་
ཆེན་པོའི་འགྲོས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་མེ་ཏོག་གི་ཟེ་བ་ལ་ཞབས་འདེགས་པ་དང་འདོར་བས་བཞུད་ནས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་བྱོན་ཏོ། །དཀའ་ཐུབ་
ཀྱི་གནས་གཙང་མ་འདི་ཐ་དད་པ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་སེལ་གྱི་ལྷ་མོ་ཆེན་མོ་འོད་འདྲེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ན་བ་དེ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་ཏེ་གླང་པོའི་རྣམ་
པར་བལྟ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པར་བལྟས་པར་གྱུར་པ་དེའི་དུས་ནའང་འདི་བརྗོད་དོ། །ལ་ལ་གང་འདིར་བསྟན་དང་ལྡན་པ་ལ་།བྱང་ཆུབ་དམ་པ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ། །བདག་
གིས་ཡང་དག་པ་སྤྱད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་བདག་གི་མདུན་དུ་འོངས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོངས་སྤངས་མེད་གང། །ད་དུང་དུ་ཡང་འཁོར་བའི་བདེ་འདོད་
ཅིང། །ཆོས་ལ་བདག་མེད་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པ། །བདག་ནི་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འོང་ན་སྟོན། །ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྤངས་མེད་གང་དག་དང་།སྒྱུ་མའི་ཕུང་ལྟར་ཤིན་ཏུ་སྔོན་མཐོང་ཞིང། །
ཐབས་ལ་མཁས་པར་ཡང་ནི་མི་ཤེས་པ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་འོང་ན་བདག་སྟོན་ཏོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལྡན་པ་བསོད་ནམས་མཛོད་མང་པོ་།ཐབས་ལ་མཁས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་


[260B] །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་རྟག་སྤྱོད་པ་།བཟོད་ཉན་ཐོས་ཕྱིར་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འོང། །གང་གིས་སངས་རྒྱས་དུ་མ་སྔོན་བསྙེན་བཀུར། །འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་འདི་ལ་
བརྟེན་པ་མེད། །ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་སུ་སྟོན་པ། །རང་བཞིན་རྣམ་པར་འཇུག་པ་འདིར་ཡང་འོང། །གང་རྣམས་ཐབས་དང་ཡང་དག་སྦྱོར་ཕྱིར་ཞུགས། །ཐམས་ཅད་དངོས་ལ་སེམས་
དཔའ་རྟེན་མེད་ཅིང། །མཚན་མ་སྤངས་ལ་རྟོག་པར་འགྱུར་མེད་པ་།དྲན་པར་བྱེད་པ་དག་ནི་འདིར་ཡང་འོང། །བདག་གིས་བཟོད་པ་མཆོག་འདི་རབ་བསྟན་ནས། །ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་
ལ་མི་གནས་པ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལའང་ཁྱོད་མྱུར་འཇུག་སྲིད་མཚོ་ལས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རབ་ཐར་བྱེད། །ཕྱོགས་བཅུར་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་གང་དག་ཀྱང། །འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་
ཕྱིར་འཁོར་ལོ་བསྐོར། །ད་དུང་ཐེག་པའི་དམ་ཚིག་གང་འདོད་པ་།བདག་གི་གན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང། །ལན་གཉིས་སུ་ཡང་འཁོར་ལོ་བདག་བསྐོར་ཏེ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་ལ་
སེམས་ཅན་བྱེ་བཀོད་པ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་བློ་མཚན་རབ་ཐོགས་ཤིང། །བདག་བདག་ཞིང་རྣམས་སུ་ཡང་འགྲོ་བར་འགྱུར། །སངས་རྒྱས་ཞིང་འདིར་འོངས་པ་གང་དག་ཀྱང། །བྱང་
ཆུབ་མཆོག་གི་སྤྱོད་ཕྱིར་བཟོད་པ་བསྟན། །ཉན་ཐོས་རང་རྒྱལ་ཐེག་པ་ཅན་མཐོང་སྟེ། །དེ་བས་མུ་སྟེགས་གཞན་ཀུན་འདིར་འདུལ་ལོ་།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱི་


[261A]༄༅། །དཀྱིལ་འཁོར་དེའང་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡི་གེ་དང། དོན་དང། ཚིག་བརྗོད་པའི་དབྱངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་ཡས་
མུ་མེད་པར་སོང་ངོ། །དེ་ན་སེམས་ཅན་གང་ལ་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཉན་ཅིང་དེ་ཕྱོགས་བཅུར་ཡང་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཅག་གིས་བལྟ་བའི་
སེམས་ཅན་དེ་སེམས་ཅན་གང་གི་དབྱངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ལྟར་ཡིད་དུ་འོང་བ། དེ་ལྟར་དགའ་བ། དེ་ལྟར་མངོན་པར་དགའ་བ། དེ་ལྟར་ཟབ་ཅིང་སེམས་ཅན་གྱི་དབུགས་འབྱིན་པ་
དེ་ལྟར་ཚིམ་པ། དེ་ལྟར་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བ། དོན་དང་ཚིག་དང། ཡི་གེ་བརྗོད་པའི་དབྱངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བར་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེར་དེ་ཕྱོགས་བཞི་ཀུན་ཏུ་
བལྟས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་དབང་པོ་ཞི་ཞིང་ཐུགས་ཞི་བ། དུལ་བ་དང་ཞི་བའི་མཆོག་ཐོབ་པ། གསེར་གྱི་ཕུང་པོ་ཇི་ལྟར་འབར་བ་ལ་དྲང་སྲོང་
བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོས་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱག་འཙལ་ཏེ་ཧ་ཅང་ཡང་མི་རིང་བར་མཐོང་ངོ། །མཐོང་ནས་ཀྱང་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། དྲང་སྲོང་འདི་ནི། མཐུ་ཆེན་པོ། དྲང་སྲོང་
གི་འཁོར་ཆེན་པོ་འདི་ནི། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་སྙམ་སྟེ། གལ་ཏེ་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོའོ། །དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་དང། ལུས་དང། དབྱིབས་


[261B]སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ཅག་ཀྱང་དྲང་སྲོང་དུ་གྱུར་ན། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དེ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བ་དང། ཕྱག་འཚལ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་
བར་འགྲོའོ། །དེ་དག་ཀྱང་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ལས་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། མཚུངས་
པ་མེད་ཅིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ། ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་མངོན་པར་ལྷགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཚོགས་སྣ་ཚོགས་
ཀྱི་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བསྟོད་དེ་འཁོད་དོ། །ལ་ལ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་དང། ལ་ལ་ངན་སོང་དུ་སྤྱོད་པའི་
རྐྱེན་གྱིས་གང་ཡང་ངན་སོང་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་དྲན་པ་སོ་སོར་ཐོབ་ནས་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་འཁོད་དོ། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ཐུབ་པའི་དབང་པོ་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་
སུའང་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱལ་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བཞུགས་ཤིང་ཇི་ལྟ་
བུར་འཁོར་ཡང་དག་པར་འོངས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་གང་ན་སྟོན་པར་འགྱུར་དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ནམ་མཁའི་


[262A]༄༅། །ལམ་ལས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་གང་བ་སྣ་ཚོགས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། བརྒྱ་བྱིན་ལྷའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་
པ་ལྟ་བུ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་ལྷགས་སོ་།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཁང་པ་བརྩེག་པ་དེ་མཐོང་ནས་དེ་འདི་སྙམ་དུ་
སེམས་ཏེ། བདག་གི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚངས་པ་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དབྱངས་ཞི་བ་འདི་འདྲ་བར་སྤྲུལ་ཏེ། དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་གང་ན་
བཞུགས་པ་དེར་བདག་བཟོད་པ་འདི་བསྟན་སྙམ་པ་དང། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་ནམ་མཁའི་ལམ་ལས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་གང་བ་སྣ་
ཚོགས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚངས་པ་མི་མཇེད་ཀྱི་བདག་པོའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དབྱངས་ཞི་བ་ལྟ་བུར་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་ལྷགས་པ་མཐོང་ནས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གིས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚངས་པ་ཆེན་པོ་གློག་གི་འོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་
དེ་འདྲ་བར་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ན་བཞུགས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་ཏེ་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ནུབ་ཕྱོགས་ནས་ནམ་མཁའི་ལམ་ལས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་


[262B]ན་སྡུག་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་གང་བ་སྣ་ཚོགས་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་ལྷགས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
བློ་གྲོས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་རྒྱལ་པོ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ་བདག་གིས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚངས་པ་རི་རབ་ཀྱི་འོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དེ་འདྲ་
བར་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ན་བཞུགས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་ཏོ་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་བྱང་ཕྱོགས་ནས་ནམ་མཁའི་ལམ་ལས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་
པ༑ རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་གང་བ་སྣ་ཚོགས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚངས་པ་ཆེན་པོ་རི་རབ་ཀྱི་འོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དོར་བ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་
དྲུག་ཅུ་ལྷགས་སོ། །དེ་ནས་ཡང་དེའི་ཚེ་ན་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་ནམ་མཁའ་ལ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཁང་
པ་བརྩེགས་པ་དེ་དག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་རྣམ་པར་བལྟས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་སེངྒེའི་ཁྲི་བཤམས་པའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་གང་ཞིག་སྙམ་
སྟེ༑ དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་འདི་དག་གང་དུ་ལྷགས་


[263A]༄༅། །སུའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་ལ་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བས་ན། ཆོས་ཀྱི་སྒོས་
ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་བཅད་པའི་ཕྱིར་དེ་དུང་མི་སྒྲུབ་ཀྱི་འདི་གཉིས་ཀྱི་འཁོར་བ་འཁྱིལ་བའི་སྒྲུབ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་གཉིས་ནི། འགྲོ་བ་དང། འོང་བའོ། །འདི་གཉིས་ནི་
འབྱུང་བ་དང། འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་མི་སྐྱེ་མི་འབྱུང་བ་དེ། འགྲོ་བ་དང། འོང་བའི་འདུས་ཤེས་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་འཇིག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །
འཁོར་བའི་རྒྱུན་བཅད་པ་འདི་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའོ། །གང་འགྲོ་བ་དང། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ནི། འགྲོ་བ་དང། འོང་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་
པ་མེད་པ་དང། སྲོག་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་དང། ཤེད་ཅན་དང། འགྲོ་བ་དང། འོང་བའི་འདུ་ཤེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པ་འདི་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པ། འདི་
ནི༑ གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་སྐྱེས་པའམ། མ་སྐྱེས་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གང་འབྱུང་བ་དང། འགོག་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་
ཅིང་འགྲོ་བ་དང་འོང་བར་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཐ་དད་པར་བྱ་བ་མེད་པ་དང། འགྱུར་བ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བ་འདི་ནི་རིགས་ཀྱི་བུ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་


[263B] །ཉོན་མོངས་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་ཕུང་པོ་སྐྱེ་བ་དང། འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། གཉིས་པའོ་།གང་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཤིང་སྐྱོ་བ་དང། འཇིག་པའི་མཚན་
ཉིད་སྤངས་པ། རློམ་པ་སེམས་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པ། གཟུགས་ཀྱི་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་འདི་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །འགུལ་བ་དང། རློམ་ཞིང་སེམས་པར་
རིག་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གང་ཚོར་བའི་འགུལ་བ་མེད་ཅིང་རློམ་སེམས་མེད་པ། གཡོ་བ་མེད་ཅིང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་འདི་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ༑ གང་ཚོར་བ་ཤེས་པ་དང། ཚོར་བ་ཀུན་འབྱུང་བར་ཤེས་པ་དང། ཚོར་བའི་འགོག་པར་ཤེས་པ་དང། ཚོར་བ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ། གང་ཡང་ཚོར་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་འགོག་པར་འགྲོ་བ་མི་ཤེས་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང། ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་མི་ཤེས་པ་དང། མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་
དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་དང། མཚན་ཉིད་མང་པོར་མི་ཤེས་པ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །ཡང་
རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཉན་ཐོས་དང། རང་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་དང། བླ་ན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་འདོད་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །རིགས་


[264A]༄༅། །ཀྱི་བུ༑ གང་ཡང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་བརྟེན་པར་མི་ཤེས་པ་
དང། ཡི་གེའི་ཚིག་གི་ལམ་ཐམས་ཅད་ནི། གནས་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ། སྤྲོས་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ༑ གང་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བར་འདུ་ཤེས་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པ་དང། ཕ་རོལ་དང། ཚུ་རོལ་ལ་འདུ་ཤེས་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། གང་དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་འྡིའང་མཚན་མ་
མེད་པ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང། མི་ཟད་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་ཚུ་རོལ་ནི། ཟག་པའོ། །ཕ་རོལ་
ནི༑ ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ། གང་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་ལ་རྟོག་པ་དང་འཛིན་པ་དང་བཀྲོལ་བ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གང་ཡང་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་ལ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང། བཀྲོལ་བ་མེད་པ་
དང། ཅིའང་བཏགས་པ་མེད་པ་དང། བཏང་བ་མེད་པ་འདི་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་གང་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་
ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའམ། ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་རྟོག་པ་འདི་ནི་གཉིས་པའོ། །གང་ཡང་ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པའི་


[264B] འདུ་ཤེས་དང་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་ཐོབ་པའང་མེད་པ་འྡིའང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང་
སྐྱེ་མཆེད་ལ་འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་སུ་རྟོག་པ་འདི་ནི་གཉིས་པའོ། །གང་ཡང་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་
དང་མཉམ་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ཡང་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་
ཆོས་ལ་སྙེམས་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གང་ལ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་མི་འཇུག་མི་འགྲོ། རྣམ་པར་མི་འགྲོ། མི་རྒལ་ཞིང་འགྲོ་བའང་མེད། རྣམ་
པར་གྲོལ་བ་མེད་པ་འྡིའང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་འཇུག་པའོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་གང་ལ་ལ་མིང་དང་གཟུགས་ལས་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་འབྱུང་བར་རབ་
ཏུ་ཤེས་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་དང། མིང་དང་གཟུགས་བྲལ་བ་ལ་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་གྱི་ལྟ་བ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་མི་འགྲོ། །ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་གང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་འདི་ནི། གཉིས་


[265A]༄༅། །པའོ༑ ༑གང་ཡང་འབྱུང་བ་མེད་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་དུ་མྱུར་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་འྡིའང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་
འཇུག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་བདག་གིར་བྱ་བ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང། ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཆགས་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གང་ལ་
ལ་བདག་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ། བདག་གི་རང་བཞིན་ལྟ་བ་གཉིས་དང་བྲལ་བ། སྐྱེ་མཆེད་ཉམས་པ་མེད་པ། བདག་གིར་བྱ་བ་དང། ང་ཡིར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་
འྡིའང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །གང་ལ་ལ་རིག་པ་དང། རྣམ་པར་གྲོལ་བར་རྟོག་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། མ་རིག་པ་ནི། རྒྱུ་བ་མེད་ཅིང་
བདག་མེད་པའོ། །མ་རིག་པ་ནི། གློག་གི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་བའང་ནམ་མཁའོ། །ནམ་མྑའང་མི་རྟོག་པ། རྟོག་པར་བྱེད་པ་མེད་པ། སྤྲོས་པ་མེད་པ་འྡིའང་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །གང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། གཟུགས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་འདི་ནི། གཉིས་པའོ། །གཟུགས་ཉིད་ཀྱང་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་སྟོང་སྟེ། ནམ་
མྑའང་འཇིག་པ་མེད་དོ། །གཟུགས་འཇིག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་


[265B] །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་པ་ནི། ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བུར་མུན་པ་མེད་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པ། རྣམ་པར་ཤེས་པའང་དེ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཇིག་པ་སྟོང་
པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའང་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟར་སྟོང་ངོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བུར་འདོད་ཆགས་མེད་
ཞེ་སྡང་མེད། གཏི་མུག་མེད། མི་མཐོ་མི་དམའ། མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག། མི་འགྲོ་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བར་དེ་ལྟར་སེམས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་
རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ལའང་འདོད་ཆགས་མེད། ཞེ་སྡང་མེད། གཏི་མུག་མེད། མི་མཐོ་མི་དམའ། མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་མི་འགྲོ་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་
ཞིང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་དང། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ་།མི་འགྲོ་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བ་འདི་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པས་འདི་བསྟན་པ་སྟོན་པ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་
གཉིས་ཀྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བཞི་བཅུ་རྩ་དྲུག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ལ་འཇུག་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་


[266A]༄༅། །ལྡན་འདས་ཀྱང་སྒྲོན་མ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ཇི་ཙམ་བ་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་མཚན་རབ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་སྐུ་ཡང་དག་པར་བརྒྱན་ཏེ་བཞུགས་སོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་གང་གཞན་ལ་ལ་དག་ཀྱང་དྲང་སྲོང་གི་ཆ་བྱད་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ། སྔོན་གྱི་
ལུས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཁོད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུར་
བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒོ་འདི་བསྟན་པར་བྱ་བ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ལ་ལུས་དཔང་དུ་བཙུགས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཚད་མེད་
པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བཀོད་དོ། །གཞན་ཡང་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་
ཅི་དང། མི་དང། མི་མ་ཡིན་པ་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་སོ། །བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ནས་དེའི་ཚེ་ན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་བླ་གོས་ཕྲག་
པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་གློས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆོས་བསྟན་དུ་གསོལ་བའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཡོན་


[266B] །རྒྱལ་བ་མི་མཉམ་ཞིང་མང་དག་ཁྱབ་པ། །ཉོན་མོངས་དགྲ་ཞི་འདི་ལ་མངོན་པར་གནས། །ཐུབ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་གྲོལ་འདིར་ཞུགས་ཤིང། །ཁྱོད་ཀྱིས་འགྲོ་ལ་
བཟོད་པའི་མཆོག་འདི་སྟོན། །རབ་ཏུ་ཞི་ཐུགས་བརྟུལ་ཞུགས་ཡོངས་སུ་དག་ཐུབ་པའི་མཆོད་སྦྱིན་བགྱིས་པ་བཟོད་དགེ་གསུངས། །འགྲོ་ལ་བདེ་སྦྱིན་དྲང་སྲོང་ཤེས་རབ་འཆང། །གཏི་
མུག་འཇིག་མཛད་འདི་ལ་བདུད་རྩི་ཆར། །འདི་ལ་ལྷ་ཀླུ་སེམས་ཅན་མི་མང་པོ། །ཤིན་ཏུ་གསལ་ཡིད་མྱུར་དུ་ཞིང་གང་བ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་ཞལ་ལྟ་ཞིང་འདུག་ཉོན་མོངས་ཡོངས་
སུ་སྤངས་ཏེ་དམ་ཆོས་སྲུངས། །སྔོན་ཆད་རྒྱལ་བ་ཁྱོད་ཀྱང་ཀུན་སྤྱོད་བསྟན། །མིག་གཉིས་རྐང་པ་ལག་པ་ལྕེ་བྱིན་ཞིང་།ཕགས་པ་མགོ་ཁྲག་ཡན་ལག་དང་འབྲུ་ནོར། །གླང་རྟ་བུ་གྲོང་ཤིང་
རྟ་རིན་ཆེན་རྣམ་མང་བྱིན། །ཟས་སྐོམ་མལ་དང་བྲན་ཕོ་བྲན་མོ་བྱིན། །གཉེན་དང་འགྲོ་ལ་སྡུག་བསྔལ་རྟག་ཐར་བྱེད། །བསམ་པ་རྫོགས་ཤིང་སེམས་ཅན་དགའ་མཛད་པ། །ཁྱོད་ཀྱིས་
མཆོད་སྦྱིན་བརྒྱ་བྱས་སེམས་ཅན་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་མང་ལ་སྔོན་ཆད་དགེ་མཆོད་བྱས། །བྱམས་སེམས་རྟག་པས་ཐེར་ཟུག་སྦྱིན་ལ་དགའ་།བརྟུལ་ཞུགས་བརྟན་པས་རི་རབ་ཇི་བཞིན་
འབར༑ ༑འགྲོ་ལ་བརྟན་ཕྱིར་བཟོད་པ་འདི་བསྟན་གསོལ། །ངན་སོང་གསུམ་སྤངས་སེམས་ཅན་མཐོ་རིས་ཁྲིད། །ཁྱོད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་སྨོན་ལམ་སྔོན་རྟག་བྱས། །འགྲོ་བ་བྱང་ཆུབ་སྡུག་


[267A]༄༅། །བསྔལ་ཞི་མཆོག་རེག་རྒྱལ་བ་སྔོན་ཆད་དྲི་བཞིན་བྱང་ཆུབ་དེ་ཐོབ་བོ། །སྙིང་རྗེ་དཔལ་ཆུས་ས་རྣམས་མ་ལུས་གང། །ཉོན་མོངས་དྲི་གསུམ་ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་ཞི་
ལམ་གང་ཞི་བས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་སྟོན་པ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་རྟོགས་འདི་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་དུས། །ཤིན་ཏུ་སྐོམ་ཡིད་འགྲོ་ལ་ཆོས་ཆར་ཕོབ་།བདུད་རྩིའི་རོས་ངོམས་ཡང་དག་ཡོན་ཏན་གསུངས་
ལམ་གང་ཞི་དེས་འགྲོ་བ་བྱང་ཆུབ་རེག་ཞིང་མང་འདི་ལ་སེམས་ཅན་གང་དག་འོངས། །རྒ་ཤི་དག་ལས་རྣམ་ཐར་གང་ཡོད་པ། །ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ཆོས་འདི་གསུང་དུ་གསོལ། །ནམ་
མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་སྟོན། །དེ་ནི་སྒྱུར་མ་སྨིག་རྒྱུ་སྤྲོས་པར་འགྲོ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅང་མི་གསུང་བས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ནས་
དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་ཏེ། བདག་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་གང་གིས་ཁང་པ་བརྩེགས་
པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་ལུས་མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཐམས་ཅད་ན་འདུག་སྟེ། འཁོར་འདི་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པར་དགའ་ཞིང་སྐྱོ་བར་བྱའོ་སྙམ་པ་དང། དེ་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་འོད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཏེ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་སངས་


[267B] །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངོ་མཚར་དང་ལྡན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ཚད་མེད་པ་འདི་དག་ནི་གང་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བདག་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ན་བཞུགས་པ་ནི། གང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་
གྱི་རླབས་ཀྱིས་ཁང་པ་བརྩེགས་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བཞུགས་པར་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་ནི། གང། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ངོ་མཚར་དང་ལྡན་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་ནི། སྨྲ་བ་མེད་པའོ། །མ་རིག་པའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སྤྲོས་པ་
མེད་དོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་འདས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བམ་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། ཅི་མ་འོངས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་
བུ༑ མ་ཡིན་ནོ། །སྨྲས་པ། ཅི་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་དང། བསམ་པའི་གནས་པ་ཡོད་དང། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། མེད་དོ། །སྨྲས་པ་གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་སེམས་དང། བསམ་པའི་གནས་པ་
མེད་ན༑ རྣམ་པར་མི་གནས་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་དུས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ནས་དེའི་ཚེ་ཅིས་ཀྱང་ཆོས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་མེད་དམ་


[268A]༄༅། །སྨྲས་པ། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ། མི་འགྲོ་བ། མི་སྐྱེ་བ། མི་འགོག་པ། མི་རེག་པ། འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་ལ་གནས་པ་མེད་པའོ། །
དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བ་མེད་ཅིང་རྙེད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་
དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་རྟོག་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་
རྟོག་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་མུན་པ་མེད་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་མུན་པ་མེད་ཅིང་སྣང་བའང་མེད་དོ། །
ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་གཟུགས་མེད་ཅིང་བསྟན་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་གཟུགས་མེད་ཅིང་བསྟན་དུའང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་
པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་མ་སྐྱེས་མ་འགགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འགྲོ་བར་དམིགས་པ་མེད་
དོ༑ ༑ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་གནས་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་རེག་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་


[268B] །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་ལ་ལམ་དུ་དམིགས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཅི་ལའང་ལམ་དུ་དམིགས་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་
ལ་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཡི་གེ་མེད་པ་དེ་བཞིན་
དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཡི་གེ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་རྟག་པ་མེད་ཅིང་ཆད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པ་མེད་ཅིང་ཆད་པ་
མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་ལུས་མེད་ཅིང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ལུས་མེད་ཅིང་འབྱུང་བ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་གཟུང་བ་མེད་ཅིང་
གནས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་གཟུང་བ་མེད་ཅིང་གནས་པ་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་རྟེན་པ་མེད་པ་གནས་པ་མེད་པ། དམིགས་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་
རྟོག་པ་མེད་པ། འདེག་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ། འགྲོ་བ་མེད་པ། འོང་བ་མེད་པ། རྩ་བ་མེད་པ། མཐའ་མེད་པ། འཁྲུག་པ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་མེད་པ། བརྟགས་པ་མེད་
པ། བཀྲོལ་བ་མེད་པ། མཐོང་བ་མེད་པ། རྟོག་པ་མེད་པ། མུན་པ་མེད་པ། དངོས་པོ་མེད་པ། མཚན་མ་མེད་པ། སྤྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་


[269A]༄༅། །རྟེན་པ་མེད་པ་ནས་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། མི་སྐྱེ་བར་བསྒྲགས་པའོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་
གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆ་ཤས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་གནས་པའོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་སུ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་
ནི༑ ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། རྟོག་པ་དང་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
རྣམས་ནི། གནས་པ་དང། རྣམ་པའི་གནས་དང། རབ་ཀྱི་གནས་སུ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཤེས་པ་དང་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་
པ་དང། ཉེ་བར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། མཚན་མ་མེད་པ་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་རྣམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང། ཉེ་བའི་མཚན་
ཉིད་དང། རྗེས་སུ་མཚན་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། འདས་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་འདས་པ་དང། འདས་པ་དང། རྗེས་སུ་འདས་པ་ལ་
ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། བླང་པ་དང། དོར་བ་དང། ཀུན་ཏུ་བླང་བ་དང། ཉེ་བར་བླང་བ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་


[269B] ཀུན་ཏུ་སྣང་བ་དང། རྗེས་སུ་སྣང་བ་དང་ཡང་དག་པར་སྣང་བ་མེད་པ་དང། རབ་ཏུ་སྣང་བ་མེད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཡང་དག་པ་དང་
ཤིན་ཏུ་ཡང་དག་པ་དང། རྗེས་སུ་ཡང་དག་པ་དང། ཀུན་ཏུ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང། རབ་ཏུ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཀུན་
ཏུ་སྨྲ་བ་དང། རྣམ་པར་སྨྲ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་རྗེས་སུ་སྨྲ་བ་དང། རབ་ཏུ་སྨྲ་བ་དང། ཉེ་བར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཀུན་ཏུ་རིག་པ་དང་
རྣམ་པར་རིག་པ་དང། མཚུངས་པར་རིག་པ་དང། རྗེས་སུ་རིག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི། ཀུན་ཏུ་གཟུགས་དང། རྣམ་པར་གཟུགས་དང། མཚུངས་
པར་གཟུགས་དང། ཡང་དག་པར་གཟུགས་མེད་པ་དང། ཉེ་བའི་གཟུགས་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དང། རྣམ་པར་སྤྱོད་
པ་དང། མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་དང། རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་དང། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་ནི། ཀུན་ཏུ་བརྗོད་པ་དང། རྣམ་པར་བརྗོད་པ་དང། རྗེས་
སུ་བརྗོད་པ་དང། མཚུངས་པར་བརྗོད་པ་དང། ཉེ་བར་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་ནི། བགྲང་བ་དང། རྣམ་པར་བགྲང་བ་དང། མཚུངས་པར་བགྲང་


[270A]༄༅། །བ་དང། རྗེས་སུ་བགྲང་བ་དང། ཉེ་བར་བགྲང་བ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ནི། ཀུན་ཏུ་ཡོད་པ་དང། རྣམ་པར་ཡོད་པ་དང། རྗེས་སུ་ཡོད་པ་དང་
ཉེ་བར་ཡོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་ནི། སྤྲོས་པ་དང། རྣམ་པར་སྤྲོས་པ་དང། སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བ་དང། རྗེས་སུ་སྤྲོས་པ་དང། ཉེ་བར་སྤྲོས་པ་ལ་
ཡང་དག་པར་འདུས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་གཟུང་དུ་མེད་པ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ལ་ལ་ནམ་མཁའ་སྤྲོས་
པར་བྱ་བ་དང། ཚད་དུ་བྱ་བ་དང། རྣམ་པར་བགྲང་བར་བྱ་བ་དང། བརྒྱན་པར་བྱ་བ་དང། རི་མོར་བྱ་བར་ནུས་སམ། རིགས་ཀྱི་བུ། མི་ནུས་སོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ནམ་མཁའ་
ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །ནམ་མཁའ་ཅིས་ཀྱང་སྤྲོས་པར་མི་ནུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཅིས་ཀྱང་སྤྲོས་པར་མི་ནུས་སོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ། ཁང་པ་བརྩེགས་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་བཞུགས་པ་ནི། གང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བཞུགས་པ་ནི། གང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱོད་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་སྨྲ། དེ་ལྟར་སྤྲོས་
པར་བྱེད་ཅེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་བསྟན་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་རྩ་བདུན་མི་སྐྱེ་


[270B] །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་
སོ་སོར་ཐོབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །ས་དང་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་ལེགས་སོ་།ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའི་གསང་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་སྟོན་པ་བསྟན་པ་ལེགས་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་བཅོམ་ལྡན་
འདས་འོད་ཟེར་འབྱུང་བའི་བདག་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་གཅིག་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པར་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་མ་གཏོགས་པར་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་དེ་དག་དང། ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་སྣང་བར་གྱུར་ནས་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་ངོ་མཚར་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་པོ་མང་པོའི་
མཆོག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲང་སྲོང་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁང་པ་བརྩེགས་པ་འདི་དག་ནི། གང་ནས་འོངས། ཡང་གང་དུ་འགྲོ་དེ་ནས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲང་སྲོང་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་པོ་མང་པོའི་མཆོག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ད་དུང་འགྲོ་བ་དང། འོང་བའི་འདུ་ཤེས་


[271A]༄༅། །སུ་འཇུག་གོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་པོ་མང་པོའི་མཆོག་གིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟར་འོངས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། གློ་བུར་གྱི་ཚིག་གོ་རིགས་ཀྱི་
བུ༑ འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། བདག་མེད་པའི་ཚིག་གོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གློ་བུར་གྱི་ཚིག་དང། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་མེད་པའི་ཚིག་
གིས་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བུ། ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བའི་ཚིག་གོ་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་ལ་ཆགས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་སྟེ། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་
པར་འདུ་ཤེས་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བར་འདུ་ཤེས་པ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྗེས་སུ་ལྡན་པ་དང། མི་གཙང་བ་ལ་གཙང་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང། བདག་མེད་པ་ལ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་
པར་རྣལ་འབྱོར་གྱི་རྗེས་སུ་ལྡན་པ་ལ་ཞུགས་པའོ། །སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཞུགས་པས་སྒྲིབ་པ་ལྔར་འགྱུར་རོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་སྲེད་པའི་སྒྲིབ་
པ་དང། གནོད་སེམས་དང། རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང། ལེ་ལོ་དང་རྒོད་པ་དང། ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ལ་ལ་སྒྲིབ་པ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཏུ་
འགྱུར་བ་དེ་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་དོ། །མཚམས་མེད་པ་ལྔ་མ་སྤངས་པའི་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་ལྷ་དང་མིའི་ནང་དུ་འགྲོ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ན། ཉན་ཐོས་


[271B] གང་ལ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་མེད་པ་དེ་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལྟའང་ཅི་སྨོས། གང་ལ་ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་
མ་སྤངས་པ་དེ་ལ་རྟག་པ་དང། ཆད་པ་ཡང་སྤངས་པ་མེད་དོ་།གང་ཟག་ཆད་པར་ལྟ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་དགེ་བའི་ལས་དང་དགེ་བ་ལ་སྤྱོད་པའི་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་
གང་ཡང་རྟག་པར་ལྟ་བ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཐར་པ་ལ་བསྔོས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་དང། དགེ་བ་ལ་སྤྱོད་པར་ལྟ་ག་ལ་འགྱུར་རྟག་པར་ལྟ་བ་དང། ཆད་པར་ལྟ་བའི་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་
ནི༑ ལྷ་དང། མིའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ན། ཉན་ཐོས་དང། རང་བྱང་ཆུབ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱང་ག་ལ་མཐོང་ང་ཡིར་
བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་ལྟ་བར་སོང་བ་གནས་པ་མེད་པས་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་མ་འདྲེས་པའི་འཁོར་ཇི་ལྟ་བུར་ཡང་དག་པར་འོངས་པ་སྨྲ་བ་མེད་པ་དེ་དང་
རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱང་སྨྲ་བ་མེད་པར་མཐོང་ངོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལག་བཟང་གིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བར་འདུ་ཤེས་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱ་བའམ། གལ་ཏེ་ཡིད་ལ་
མི་བྱ་ན༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པའི་གནས་རྣམས་ལ་བྱིན་ལེན་དང་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསྙེན་བཀུར་བྱ། ཕ་དང་མ་རྣམས་རིམ་གྲོའི་གནས་དང། ནད་པ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་བསྙེན་བཀུར་བྱ་


[272A]༄༅། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སྤྲོས་པ་མེད་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ་གནས་དང། ཉེ་བའི་གནས་དང། རབ་ཀྱི་གནས་དང། གནས་གཞན་དང། རིམ་གྲོའི་གནས་དང། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་
བ་དང། ལྷག་པར་འགྲོ་བ་དང། ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང། གཞན་དུ་འགྲོ་བ་འདིའི་ཚིག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། རྟོག་པ་
དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དང། ཉེ་བར་རྟོག་པ་དང། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་འདི་དག་གིས་འཁོར་བ་ན་འདྲེན་ནོ། །གཞོག་གོ་སྒྲུབ་བོ། །མེ་ཏོག་ནི། ལྷ་དང། མིར་སྐྱེས་པའོ། །འབྲས་
བུ་ནི༑ ངན་སོང་གསུམ་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་དང། སྐད་ཅིག་མའི་ཆོས་བརྒྱད་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། འདི་དག་ནི། ཉེས་པའོ། །གང་སྤྱོད་པ་དང། རྣམ་
པར་སྤྱོད་པ་དང། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དང། རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་འདི་དག་གི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི། འཕགས་པའི་བཟོད་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་བོ། །སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་
ཏན་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དགེ་བ་ལ་སྤྱོད་པ་དེ་ཅི་འཕགས་པའི་བཟོད་པ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་རམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་ཉུང་ངུ་འདོད་ཅིང་སྡིག་པ་ལ་མང་དུ་འདོད་པ་ནི་
འཕགས་པའི་བཟོད་པ་ལ་འཁྲུག་པའོ། །རྣམ་པར་འཇིག་པའོ། །འཐོར་བའོ། །གཏི་མུག་པའོ། །གང་དེ་དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དེ་འདོད་པའི་རྟོག་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །གང་འདོད་


[272B] བཟོད་པ་ལ་འཁྲུག་པ་དང་འཇིག་པའོ། །དེ་བཟོད་པའི་ཚོགས་མེད་པ་འདི་ནི། ཡོངས་སུ་སྤོང་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ངག་དང། ཡིད་དང། དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་
སྡོམ་པ་དང། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། རྩོལ་བ་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། དམིགས་པ་མེད་པ་དང། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱིས་
དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ། དེ་ནི། འཕགས་པའི་བཟོད་པའི་ཚོགས་སོ། །གང་ཡང་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ལས་དང། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ལས་དང། ངག་གི་རྣམ་པར་ལས་དེ་ཐམས་ཅད་འཕགས་
པའི་བཟོད་པ་ལ་གཏི་མུག་དང། ཡོངས་སུ་སྤོང་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་བོ་།གཞན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བའམ། མི་འགུལ་བའམ། མཚན་ཉིད་དང་རྟོག་པ་དེ་འཕགས་པའི་བཟོད་པ་ལ་གཏི་མུག་
དང། ཡོངས་སུ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་བོ། །གང་ཡང་ལུས་དང་ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་བྱ་བ་མེད་པ་དང། འགྱུར་བ་མེད་པ་དང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་འཕགས་པའི་བཟོད་པའི་
ཚོགས་སྒོམ་པའོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཐའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཤིང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་ལྡན་ནོ། །ཅུང་ཟད་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིའང་
མཐའོ། ༑གང་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་ཡི་གེ་ལ་འཁྲུག་པ་མེད་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཐུལ་བ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་གཡོ་བ་མེད་པ་དང། སྨྲ་བ་


[273A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང། གང་མི་སྐྱེ་བ་མི་འབྱུང་བར་བསྒྲགས་པའི་ཆོས་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ་།གང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པ་དང་
སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བ་དང། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་མཚུངས་པའི་ཁམས་སུ་བཟུང་སྟེ་ཐ་དད་པར་མི་བྱེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཀྱི་
ཁམས་ཀྱང་འཁྲུག་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་བདག་དང་གཞན་མེད་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མེད་པ། གཟུང་དུ་མེད་པ་
ཀུན་ནས་ལྡང་བ་མེད་པ། ལུས་མེད་པ། སྒོམ་པ་མེད་པ། སྐྱེ་བ་མི་འབྱུང་བ། འཆི་འཕོ་མེད་པ། བརྟེན་པ་མེད་པ། གཡོ་བ་མེད་པ་འགྱུར་བ་མེད་པ། ཡོད་པར་རྟོག་པ་དང། མེད་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ། སྣོད་
མ་ཡིན་པ། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་མེད་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། རྡུལ་དང་བྲལ་བ། རིགས་སྤངས་པ། རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་པ། དྲི་མ་མེད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ། སྒྲོ་བཏགས་
པ་མེད་པ། ཀུན་ནས་ལངས་པ་མེད་པ། འཁྲུག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་བཟོད་པ་སྒོམ་མོ་།གང་རྐྱེན་དང་བྲལ་བ་དང། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་ཉེ་བར་
ཞི་བ་དང། ལམ་མ་རུངས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དང། འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། འཇུག་པ་མེད་པ་དང། རིངས་པ་མེད་པ་དང། ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་དམིགས་པ་


[273B] རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལམ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དང། བཏགས་པ་མེད་པ་དང། བཀྲོལ་བ་མེད་པ་དང། འོང་བ་མེད་པ་དང། གནས་མེད་པ་དང། ས་བོན་མེད་པ་
དང། རྩ་བ་མེད་པ་དང། ཡིད་བརྟན་པ་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང། ཡོངས་སུ་གདུངས་པ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་མཐར་ཐུག་པ་དང། ཡང་སྲིད་པ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་མེད་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་
འདའ་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང། འདི་འདྲ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང། ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་
དང། ཉེ་བར་རྟོག་པ་དང། འགྲོ་བ་དང། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་མངོན་པར་འགྲོ་བ་དང། ཉེ་བར་འགྲོ་བར་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་
ནི༑ ཡང་དག་པར་འདྲེན་པའི་ཚིག་གོ་རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ལ་འདྲེན་པ་མེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་འདྲེན་པ་མེད་པ་དེ་ལ་འགྲོ་བ་མེད་ཅིང་འོང་བའང་མེད་དོ། །འགྲོ་བ་མེད་པ་དང་འོང་བ་མེད་པའི་
ཀུན་གཞི་ཀུན་ཏུ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་མོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་
ཡོངས་སུ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་འདི་ནི། མཚན་ཉིད་མེད་པ། མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་


[274A]༄༅། །བྱའོ༑ ༑འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བའི་སྨོན་ལམ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་འདི་ནི། བཟོད་པ་འགོག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་ཀྱི་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་
འགྲོའོ༑ ༑ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། སྨོན་ལམ་ཟད་པ་དང། མེད་པ་དང་ཞི་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ་།ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་
ལས་གཏི་མུག་པ་ཡིན་གྱི་[?] །རིགས་ཀྱི་བུ་འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། འགལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་དམིགས་པའི་སྒོའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་ལ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་གྱི། བཟོད་པ་ལ་འཁྲུག་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་
པར་དམིགས་པ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དང། ཉེ་བར་ཞི་བ་འདི་ནི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཀུན་གཞིའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་ལ་
འཇུག་པ་ཡིན་གྱི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཀུན་གཞི་ནུབ་པ་དང་ཞི་བ་འདི་ནི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་
ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡིན་གྱི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱུ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་དང། རྣམ་པར་ཞི་


[274B] བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་བརྡ་དང། ཐ་སྙད་ཀྱི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཐ་སྙད་
རྣམ་པར་ཞི་བའི་གནས་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་མི་ཤེས་པའི་ཆུ་བོར་བྱིང་བ་འདི་ནི། བཟོད་
པ་ལ་གཏི་མུག་པ་ཡིན་གྱི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ་།ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཤེས་པ་དང། མི་ཤེས་པ་རབ་ཏུ་སྤངས་ཏེ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉེ་བར་ཞི་བ་
འདི་ནི༑ བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀུན་སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་
བྱ་བ་སྲེད་པའི་འདུ་བྱེད་ཉེ་བར་ཞི་བ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ཆགས་པ་མེད་པའི་
ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ་།ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དམིགས་པ་དང། རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ནུབ་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་
སོ༑ ༑འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་མིང་དང་གཟུགས་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ་།ཞེས་བྱ་བ་མིང་གཟུགས་ཉེ་བར་ཞི་བ་འདི་ནི། བཟོད་


[275A]༄༅། །པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདུལ་བ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་ཞིང་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་
ཡིན་ནོ༑ ༑འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་དབང་པོ་དྲུག་ཉེ་བར་ཞི་ཞིང་ནུབ་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་སྒོམ་པ་གཞན་གྱི་ཚིག་གི་མཚན་
ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་རེག་པའི་ཆུ་བོ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཚོར་བ་གསུམ་གྱི་རྒྱུན་
གཅོད་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འོང་ངོ་།ཞེས་བྱ་བ་སྲེད་པའི་ཀུན་གཞི་ལ་འཇུག་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྲེད་པ་གཏོང་བ་
དང། ནུབ་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །
འགྲོའོ༑ ༑ཞེས་བྱ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སེལ་བ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྒོམ་པ་མངོན་པར་འཇུག་པའི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་
མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཆགས་པའི་ལམ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དང་ཡང་སྙིང་པོར་འཇུག་པའི་


[275B] བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་།འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེ་བ་ཟད་པ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ་།ཞེས་སྨྲས་སོ། །འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དང་ཡང་དགའ་བར་
འཇུག་པའི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་།འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་རྒ་བ་ཟད་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་
བྱ་བ་ཡང་དང་ཡང་ཤིན་བའི་ཆུའི་ཆུ་བོར་ལྷུང་བའི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ཤི་བའི་ཆུ་བོ་ལས་རྒལ་བ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །
ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་མྱ་ངན་དང། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང། འཁྲུག་པར་འཇུག་པའི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་
མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། འཁྲུག་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་
བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང། རྒ་ཤི་དང། འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་དང། ཕྲད་པ་དང། འབྲལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདི་ནི། བཟོད་པ་སྒོམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་
བྱ་བ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་འདི་ནི་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཞིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ཀུན་ནས་ལྡང་


[276A]༄༅། །བའི་རང་བཞིན་ཏེ། དགེ་བ་ཐམས་ཅད་སྒོམ་པ་ལ་བགེགས་བྱེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕྱིན་
ཅི་ལོག་གི་གཉེན་པོའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བས་ན། འོང་ངོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་འདྲེན་པའོ་།ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །འགྲོའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཉོན་
མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཐམས་ཅད་འདྲེན་པ་མེད་པའོ། །ཞེས་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བས་ན། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་གཡོ་བ་མེད་དོ། །བརྗོད་པ་ཐམས་
ཅད་ལའང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཡི་གེའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཁྲུག་པ་མེད་དོ། །གཟུང་བ་མེད་པ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་མེད་པ་དང་ལུས་པ་མེད་པ་དང། འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། འདུ་
བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་རྒྱུན་ཆད་པ་དང། ཡོད་པར་རྟོག་པ་དང། མེད་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བས་འདི་སྟོན་པ་བསྟན་པ་ན་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ལག་བཟང་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་མི་སྐྱེ་
བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་ས་དང་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པ་འདི་ལ་གནས་པས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་


[276B] ཇི་ལྟ་བུར་ཁྱོད་ཀྱང་ཆོས་ཟབ་མོའི་ཚུལ་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཤིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཀུན་ནས་ཡོན་ཏན་རྣམ་པར་རོལ་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་
པ་གང་གི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཅག་ལ་འདི་འདྲ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཆར་རབ་ཏུ་ཕབ་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་
དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་མང་པོ་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། དྲི་དང། བྱུག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ལ་མཆོད་པའི་
ལས་ཀྱི་ཕྱིར་འདུན་ཅིང་བརྩོན་ནོ། །དེའི་ལུས་ལ་མེ་ཏོག་དང་ཕྲེང་བ་དང། དྲི་དང། བྱུག་པས་གཏོར་བས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཡང་དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་སུ་བྱིན་
གྱིས་བརླབས་ཏེ་ཕུང་པོ་གཅིག་ཏུ་བཞག་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སླད་དུ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་སེངྒེའི་ཁྲི་འཕང་དུ་དཔག་ཚད་སྟོང། ཞེང་དུ་དཔག་ཚད་བཅུ་པ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་ཀྱིས་བཏིང་བ་
བལྟ་ན་སྡུག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ངོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང་སྤྱོད་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་ལ་བརྩོན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་
ཇི་སྙེད་པ་དང། གང་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་སྟོང་པ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་ན་མུ་སྟེགས་གཞན་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། སྤྱོད་པ་དང་སྤྱོད་


[277A]༄༅། །ལམ་ལ་བརྩོན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ། དཀའ་ཐུབ་ངན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་སེངྒེའི་ཁྲི་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །ལ་ལ་དཀའ་
ཐུབ་ལྔ་པ་དག་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །ལ་ལ་ཆུ་འཛིན་པ་དང། འདམ་འཛིན་པ་དང། ཆུ་དང་འདམ་འཛིན་པ་དང། ལ་ལ་སྐྲ་འཛིན་པ་དང། ཨག་
ཚོམ་འཛིན་པ་དང། སྐྲ་དང་ཨག་ཚོམ་འཛིན་པ་དང། ལ་ལ་རྐང་པ་འདེག་པ་དང། ལག་པ་འདེག་པ་དང། ལ་ལ་ནགས་ཚལ་གྱི་རྩ་བ་དང། འདབ་མ་ཟ་བ་དང། ཚེར་མའི་སྟེང་དུ་
ཉལ་བ་དང། ལ་ལ་རུས་པའི་ཕྱེ་མས་ལུས་བསྐུས་པ་དང། མིའི་མགོ་བོའི་ཕྲེང་བ་དང། མགོ་ལག་མཐིལ་ན་འཆང་བ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །ལ་ལ་ཕྱུགས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་
ཅན་དང། ཁྱིའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཕག་གི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། རི་དྭགས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། བྱའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། མེའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཟླ་
བའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཉི་མའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། ཆུའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། འཛེག་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང། དཀའ་ཐུབ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནད་གསོས་
དེ་ལ་སོགས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་ལ་ལ་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། སྤྱོད་པ་དང། སྤྱོད་ལམ་ལ་བརྩོན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ། དཀའ་ཐུབ་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་དེ་


[277B]མཐོང་ངོ། །སེངྒེའི་ཁྲི་དེའི་སྟེང་གི་བར་སྣང་ན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་གདུགས་ཞེང་དུ་དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་པར་བྱིན་གྱིས་
བརླབས་སོ། །གདུགས་དེ་ལ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་སུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །རྒྱན་དེ་དག་ལས་ལོག་པའི་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་བྱུང་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚད་པར་ལྟ་བ་
དང། རྟག་པར་ལྟ་བ་དང། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང། མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པའི་ལྟ་བ་དང། འདོད་པ་ལ་བདེ་བ་སྐྱེ་བའི་ལྟ་བ་བྱུང་ངོ། །
འཐབ་ཅིང་གཅིག་ལ་གཅིག་འཚོག་པ་དང། མགོ་གཅོད་པ་དང། མིག་འབྱིན་པའི་ལྟ་བ་དང། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དུ་ལྟ་བ་སྤྲོས་པས་ལྟ་བར་སོང་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་བའི་
ཚིག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབྱངས་བྱུང་ངོ། །གང་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་དག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་ལྷགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དེ་དག་སྒྲ་དེ་ཉན་ཏོ། །སེངྒེའི་ཁྲི་ལ་སེམས་ཅན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བརྟུལ་ཞུགས་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་སྦྱོར་བའི་རྗེས་སུ་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ལྟའོ། །ཀྱེ་མ་ཀྱི་ཧུད་ལྟ་བ་ཉོན་མོངས་པ་ཐོབ་པ་
འདི་དག་རྙོག་པ་ལྔའི་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་གང་ཞིག་ཅེས་དེ་མཆོག་ཏུ་སྐྱོ་བའི་ཡིད་ཀྱིས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདག་ཅག་རང་རང་གི་སངས་


[278A]༄༅། །རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོའོ་སྙམ་སྟེ། དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ལས་འགྲོ་བར་འདོད་ཀྱང་དེ་དག་རང་རང་གི་ཕྱོགས་གང་དུ་འགྲོ་བར་མི་ཤེས་ནས་དེ་དག་གིས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བདག་ཅག་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་
རང་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བར་འདོད་པ་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ལྟ་བ་སྟུག་པོས་བསྒྲིབས་ཤིང་དོག་པ་ཐོབ་པས་བདག་ཅག་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ལུས་
དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་མྱུར་དུ་འགྲོ་བར་འདོང་ངོ། །བདག་ཅག་ཀྱང་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་མགོ་འཁོར་བར་གྱུར་ནས་ཡང་བདག་ཅག་
རང་རང་གི་ཕྱོགས་གང་དུ་འགྲོ་བ་མི་ཤེས་ན། དེའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་བདག་ཅག་རང་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བར་ནུས་པ་ཉམས་སུ་ལོངས་ཤིག་དེ་ནས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་ལྷགས་པ་དེ་དག་ལ་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་ཁྱེད་ཅག་
ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་མ་ཞུགས་སམ། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། བདག་ཅག་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་ནས་ཡུན་རིང་


[278B] །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་རྣམས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བ་ལ་བརྩོན་པ་ནི། གོར་མ་ཆག་
དེ་བཞིན་དུ་བྱོལ་སོང་དང། ཡི་དྭགས་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང། གནོད་སྦྱིན་དབུལ་པོ་དང། མི་དབུལ་བོ་དང་གཤེད་པོ་དབུལ་པོ་དང། དེ་བཞིན་དུ་ལྟ་བ་ཐ་དད་པར་
སོང་ཞིང་དོགས་པ་རྙེད་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དེར་སྐྱེ་བ་བླངས་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱི་རྩལ་པོ་ཆེ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཅི་ལྟ་བུར་གནས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ཕ་རོལ་གནོན་པས་ཉེ་བར་ཕྱིན་ཏོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི། མི་ཤེས་པའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་
འགྲོགས་པ། ཚེའི་དགོན་པར་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་ཞི་བའི་ལམ་རབ་ཏུ་ཉམས་པའོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི། སྲོག་ཆགས་སུ་གྱུར་པ་ལ་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ལ་བརྩོན་པའོ། །ལྟ་བ་
ངན་པ་རྫོགས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱིས་འཇིགས་པ་མེད་པར་ལྟ་བ་དང། རྟག་པ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་བརྩོ་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་དང་
སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལ་མོས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་རབ་ཏུ་མོས་པར་ནུས་པ་དང། དགེ་བ་


[279A]༄༅། །བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་ལས་ཀྱི་ལམ་གཅིག་གིས་ཀྱང་ས་བོན་བསྐྱེད་ཅིང་འདུག་པ་དང། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་གཅིག་གིས་ཀྱང་རྣ་བར་གོ་བར་ནུས་པས་
སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཕྱིར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་མང་པོ་བསྐལ་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་རྣམ་པ་དུ་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་མངོན་པར་བརྩོན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གོ་ཆ་གཉིས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གོ་ཆ་གང་གིས་བགོས་པ་ནི། བདུད་བཞི་འཛིན་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །གཉིས་གང་ཞེ་
ན། སེམས་ཅན་གྱི་གོ་ཆ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་གོ་ཆའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་གོ་ཆ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་
བུ༑ གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་མོས་ཤིང་ཕ་རོལ་གནོན་པར་འགྱུར་བ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བརྩོན་ཞིང་བྱམས་པ་སྒོམ་
པས་ཕོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་འགྲོགས་པ་དང། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤངས་པ་དང་འཕགས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་
ཡོངས་སུ་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལས་བཀར་བའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ལྟ་བར་སོང་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་


[279B]མོངས་པའི་སྐྱབས་སུ་བསླབ་པར་བྱའོ། །བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། སྦྱིན་པ་དང། ངག་སྙན་པ་དང། དོན་བྱ་བ་དང་
དོན་མཐུན་པས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱའོ། །སྦྱིན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱེད་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ཟས་དང། སྐོམ་ནས་མགོའི་བར་དུ་སྦྱིན་པས་གང་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི། ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་བསྔོས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །གང་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི། མཚན་མ་
ཡོངས་སུ་བྱིན་པ་འདི་ནི། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་དེ་ན་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་འདི་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་
བཏང་སྟེ་ཡུལ་ལ་མ་བཟོད་པ་མེད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ་དབེན་པར་སྦྱོད་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་ཀུན་ཏུ་མི་སྤྱོད་པ་འདི་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པའོ། །གང་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ཡིད་ལ་མི་སེམས་ཤིང་དངོས་པོ་དེ་ལ་དབེན་པར་སེམས་པ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་མི་འདོད་པས་ལེན་པ་དང། སྦྱིན་པ་གཉིས་མ་བྱུང་


[280A]༄༅། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཀུན་ནས་མི་ལྡང། དངོས་པོ་མེད། རྣམ་པར་བསལ་བ་མེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རང་བཞིན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་
རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པས་དོང་ཆེ་གཅིག་བྱིན་པས་ཀྱང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཚན་མ་དང་ལྷན་ཅིག་པས་འདི་ལྟར་སློབ་སྟེ། ལུས་མེད་པའི་ཕྱིར་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོའི་སྦྱིན་པ་རྣམ་པར་མི་སྒྲུབ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོའི་རྒྱུས་སྦྱིན་པ་རྣམ་པར་མི་
སྤོང། ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོའི་སྦྱིན་པ་ཡང་དག་པར་མི་ཤེས་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོབས་འཛིན་པ་འྡིའང་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་
མི་འདོད་པས། སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་རྒྱུན་བཅད་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་འདོད་པས་སྦྱིན་པའི་རྒྱུན་བཅད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་
མཚན་ཉིད་ལ་མི་འཇུག་པ་དང། དྲན་པའི་སྟོབས་མི་སྐྱེ་མི་འགོག་པ་ལ་དམིགས་པས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་འྡིའང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སྦྱིན་པ་ནི། གཡེང་བའི་མཚན་
ཉིད་དང། དྲན་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་དག་པར་རྒྱས་པ་དང། ལེན་པ་དང་དོར་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལ་མི་ཁོམ་པར་དམིགས་ཤིང་སྙེམས་པ་མེད་པ་འདི་ནི། །བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་


[280B] །གང་ཡང་སྦྱིན་པ་དེ་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ལྡང་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང། རྣམ་པར་སྤྱོད་པས་ལམ་མི་མཐུན་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་
ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ལ་རེག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང། དམའ་ཞིང་རབ་ཏུ་ཉམས་པའི་ལམ་དང། ཚིག་པས་གདུངས་པ་རྣམས་སྙིང་རྗེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་
བསྐྱབས་ཏེ་ཞི་བའི་ལམ་དུ་གཞག་པ་དང། དབན་པར་སྤྱོད་པ་ལ་བདག་བདེ་བར་སྐྱེད་ཅིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྩོན་
འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །གང་སྦྱིན་པ་དེ་ལས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མཚུངས་ཤིང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཏིང་ངེ་འཛིན་བསྒྲུབས་པས་སྟོང་པའི་གྲོང་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང། མཚན་མ་
ཐམས་ཅད་ལ་བློ་མེད་ཅིང་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོག་པ་དང། འདོད་ཆགས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་ཤིང་བླ་ན་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལུས་མེད་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་
པ་དང། གནས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་མི་འགྲོ་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་ཀུན་ནས་མི་ལྡང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་
པའོ༑ ༑གང་སྦྱིན་པ་དེ་བདག་ལ་སེམས་པ་དང། དབེན་པར་སེམས་པ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་འདོད་པར་སེམས་པ་དང། ལེན་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་སེམས་པ་དེ་ལས་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་


[281A]༄༅། །ཕུང་པོ་ལ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པ་དང། སའི་ཁམས་ལ་ལེན་པ་དང་དོར་བ་མེད་པའི་སྦྱིན་པ་དང། ཆུ་དང། མེ་དང། རླུང་དང། ནམ་མཁའ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ཁམས་ལ་བླང་བ་དང་དོར་བ་མེད་པའི་སྦྱིན་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་མི་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སྦྱིན་པ་དང། ཕུང་པོ་དང། ཁམས་ལ་ནམ་
མཁའ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང། གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་རྣམ་པར་མི་དམིགས་པ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། ཆོས་ལ་རང་བཞིན་
རྣམ་པར་མི་དམིགས་པའི་སྦྱིན་པ་དང། དྲན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མཚན་མ་རྒྱུན་མི་བཅད་པའི་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་དང་
སྦྱིན་པ་དེ་སྒྲོལ་བའི་རྣམ་པར་མི་དམིགས། མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འདྲེས་པ་མེད་ཅིང་འཆི་འཕོ་དང། སྐྱེ་བའི་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །གཞན་ཡང་སྦྱིན་པ་དེ་བདག་མི་ཤེས་ཤིང་ལོངས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྲུབ་པ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ལ་བཟོད་པ་འདྲེན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་
ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ལ་བླང་པ་དང། དོར་བ་མེད་པ་དང། བསམ་གཏན་ལ་འདུག་པ་མེད་པ་དང། ཁམས་


[281B] དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དེ་དག་གི་ཐབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོང་ཚེ་གཅིག་སྦྱིན་པ་བྱིན་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སེམས་བསྐྱེད་པས་ཡོངས་སུ་བསྔོས་
བས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་མོས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རེག་པ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་འདུལ་བའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་གོ་ལྟ་བ་ལོག་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བར་
བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱིན་པའི་ལས་ཐམས་ཅད་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྒྲུབ་པའི་དགེ་བ་བཅུའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱད་དོ་།བདག་གིར་བྱ་བའི་ལྟ་བ་ཐོབ་པ་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ནན་ཏན་
བྱེད་ཅིང་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་
སྨིན་པར་བྱ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱེད་དོ། །བདག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང། བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང། གཤིན་རྗེའི་
འཇིག་རྟེན་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་འཇིགས་པས་སྐྲག་པར་མི་འགྱུར་རོ་།བདག་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ཕ་རོལ་གནོན་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དེར་


[282A]༄༅། །བསམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་མཚུངས་པར་འཛིན་ཏོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །སྐད་ཅིག་
མའི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཡུལ་གཅེས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་
བརྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཕ་རོལ་གནོན་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་དང་སློབ་དཔོན་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་ཅིང་བསམ་
གཏན་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་འགྱུར་རོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པར་བརྟགས་ནས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདུད་ཀྱི་ལམ་སྤྱོད་
པས་བདག་ཏུ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་འདུལ་བའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །བྱིས་པའི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལའང་བདག་ཏུ་ལྟ་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་
སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཤིང་བསམ་གཏན་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རིགས་ཀྱི་བུ། རྣམ་པ་དེ་


[282B] སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་རྒྱན་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་སེམས་ཅན་དབུལ་པོ་དབུལ་བ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱའོ། །རིག་
ཀྱི་བུ༑ གཞན་ཡང་འདི་ནི། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་འདི་ནི། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་བསམ་པས་སེམས་
ཅན་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་པ་དང། ཡང་ན་ནི། ཟང་ཟིང་གི་བསམ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཟང་ཟིང་གིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་ཆོས་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུར་
སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཟུགས་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་པས་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་ཅིང། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པའང་སྦྱིན་པའི་ལེན་པ་དེ་དག་ལ་བྱམས་པ་དང་མཐུན་པར་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེ་བའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སྙིང་རྗེ་ཅི་བྱའོ་ཅོག་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པ་དག་
བའི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །བཏང་སྙོམས་ཤིང་སྡིག་པ་མི་བྱེད་པ་དགེ་བའི་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་


[283A]༄༅། །མཐུན་པ་དང་ལྡན་པ་སེམས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །དོན་ལ་རྟོན་པ་བདག་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་སྐྱེ་བར་
འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའང་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའི་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་བསམ་པ་ལ་དང་པོར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ལ་ལ་ལེན་པ་རྣམས་ལ་བྱང་ཆུབ་སྦྱད་པ་སྤྱོད་པ་དེ་དག་སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ལ་ལའང་ཡུན་རིང་པོ་ནས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་རྒྱུན་བཅད་ཅིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྟོན་ཅིང་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ལ་ལའང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་
རྣམས་ལ་ཇི་ལྟ་བུར་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། བཟོད་པའི་གཟུངས་ཐོབ་པས་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་
ཆོས་སྟོན་ཅིང་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ལ་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་


[283B]དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་སྟོན་ཅིང་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་དེ་ནི། སྨོན་ལམ་བྱེད་དོ། །དེ་
ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་ཞིང་ལྟ་བ་ངན་པ་དོགས་པ་རྙེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་
སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱེད་དོ། །ཐབས་དེས་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་
སྦྱིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་ན་ནི། ཟང་ཟིང་སྦྱིན་པའམ། ཡང་ན་ནི། ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པའི་ཐབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །བམ་པོ་བཞི་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་
གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངག་སྙན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ན་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགའ་བའི་མིག་
གིས་ལྟ་བ་དང། ཚིག་སྙན་པས་དགའ་བར་བྱ་བ་དང། ངག་འཇམ་པས་སློང་བ་པོ་དང། ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་སྙན་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྦྱད་པས་སྡིག་པ་ལས་
ཕྱིར་ལྡོག་པར་བྱེད། ལྟ་བར་སོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པར་བྱེད་དོ། །བྲལ་བ་བཞིའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བཞི་ལ་འགོད་པར་བྱེད་དོ་།བཞི་གང་ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བྲལ་བའི་


[284A]༄༅། །སེམས་ཅན་རྣམས་ངག་སྙན་པ་དང་འཇམ་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་འགོད་
པར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་བསམ་པ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཆོ་ག་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ཆོ་ག་ལ་འགོད་པར་བྱེད་
པའོ༑ ༑རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ན་སེམས་ཅན་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ངག་སྙན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་འཕགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཇི་ལྟར་འགོད་པར་
བྱེད༑ ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདེན་པའི་ཚིག་མི་རྩུབ་པ་དེའི་དྲུང་དུ་སློང་བ་པོ་ཉེ་བར་ཕྱིན་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་མགུ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ལ་
མཚུངས་པར་ངག་སྙན་པས་གཏམ་སྨྲ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་འདུལ་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ངག་
སྙན་པས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོག་པར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད་དོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོག་
པར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད། འཛུད་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོག་པར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད། འཛུད་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་


[284B]ལ་ཡང་དག་པར་གཞོག་པར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད། འཛུད་པར་བྱེད་དོ་།གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་བརྩོན་
འགྲུས་རྩམ་པ་ལ་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །མ་དད་པ་རྣམས་དད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །ཐོས་པ་ཉུང་བ་རྣམས་མང་དུ་ཐོས་པ་དང། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་ཅན་རྣམས་ཤེས་
རབ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང། མི་འགྲོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འགྲོགས་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ཕར་མི་ཤེས་ཤིང་མར་མི་ཤེས་ཏེ་མ་གུས་པ་རྣམས་ཕ་མ་
ལ་གུས་ཤིང་ནད་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བ་དང། དྲང་སྲོང་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད་དེ། སེམས་རྩུབ་པ་རྣམས་བྱམས་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྙིང་
རྗེ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། སེམས་དམའ་བ་ཅན་རྣམས་དགའ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། སེམས་ཀྱིས་ཆགས་པ་རྣམས་བཏང་སྙོམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། སེམས་ཅན་ངན་སོང་གསུམ་དུ་འགྲོ་བ་
རྣམས་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བཀོད་པས་ལྷའི་བདེ་བ་སྐྱེ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །འདོད་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ནང་ན་ལྷར་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བསམ་གཏན་ལ་བཀོད་པས་
གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་བསམ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་བསམ་གཏན་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་གཟུགས་ལ་འཇུག་པ་སྙོམས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད། གཟུགས་


[285A]༄༅། །མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པ་ལ་
སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་རྣམས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སྤང་པ་ལ་མི་འཇིགས་ཤིང་དབུ་བ་དང། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང། མདའ་
དང། རལ་གྲིས་འཕངས་ཏེ་གསོད་པའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་བར་དུ་
འགོད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་བསྟན་པ་ངན་པ་ལ་རབ་ཏུ་མོས་ཤིང་སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང། དགེ་འདུན་ལ་མངོན་པར་མོས་པ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྟོན་པར་བྱེད། སངས་རྒྱས་ལ་མི་ཕྱེད་པར་རབ་ཏུ་མོས་པ་ལ་རབ་ཏུ་གཞོག་པར་བྱེད། རབ་ཏུ་འགོད་པར་བྱེད་པ་ནས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གྱི་བར་དུའོ། །གང་
ལོག་པ་ལ་ལྟ་བའི་སེམས་ཅན་ལོག་པར་སྟོན་ཅིང་ཕྱི་རོལ་གྱི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་སྐྱབས་གསུམ་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སྦྱོར་
བར་བྱེད། དགེ་བསྙེན་པའི་སྡོམ་པ་དང། རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སྡོམ་པ་དང། འཕགས་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་


[285B] ༑དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་འཕགས་པའི་སློབ་པ་ལ་སྡོམ་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་
ཀྱིས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་དག་གང་གིས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་ཅན་ལ་མངོན་པར་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་
ལའང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་ཞུགས་པ་རྣམས་འཕགས་པའི་སློབ་པའི་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །
གང་གིས་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་
པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཡུལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྦྱོར་བར་
བྱེད༑ འགོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་
འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་འཕགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་ལ་གནོད་པ་


[286A]༄༅། །ཅན་གྱི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གནོད་པ་མེད་པར་གནས་པ་དང། སེམས་ཅན་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་གྱི་ནོར་ལ་མི་རྐུ་བའི་སེམས་ཀྱིས་གནས་པ་ནས་ཕ་རོལ་གྱི་ཆུང་མ་ལ་མི་གཡེམ་པ་དང། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་མི་སླུ་བའི་བར་དུའོ། །སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ལ་ཕྲ་མ་མི་ཟེར་བ་ནས་ངག་མི་རྩུབ་པའི་བར་དུ་སྟེ་ཚིག་ཀྱལ་པ་ཟེར་བ་སྤངས་པ་དང། གནོད་སེམས་འདོད་པ་སྤངས་པ་དང། ཆགས་སེམས་སྤངས་པ་དང། སེམས་
ཀྱི་རྙོག་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་བསྟན་པ་སྤངས་པ་དང་སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང། དགེ་འདུན་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་གུས་པར་བྱ་བ་ལ་མི་ཟད་པར་མོས་ཤིང་ཉན་པར་འདོད་པ་དང་
བསླབ་པ་ལ་མི་ཟད་པར་གུས་པ་སྐྱེས་པ་དང། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ལ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང། ཐེག་པ་གཞན་མི་འདོད་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་ཞིག་པ་དང། མ་རུང་བ་སྐྱེ་བ་ལ་
ཡང་དག་པར་གནས་པ་རྣམས་སྐྱོ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་མ་རལ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་སྤངས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་འདྲེས་པ་མེད་པ་དང། ཆོས་དཀར་པོ་འཕེལ་བས་མཁས་
པས་མི་སྨོད་པ་དང། དྲན་པས་སྨྲ་བ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང། དབང་པོ་དྲུག་སྲུང་བ་དང། འདོད་པ་དང་ཆགས་སེམས་ཀྱི་འདོད་པ་རབ་ཏུ་སྤངས་ལ་བསམ་པ་


[286B] །ལྷ་དང་མི་མངོན་པར་མོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་དང་འཐབ་མོའི་འདུ་འཛི་ཅན་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་
པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་ནང་ན་འདུག་པ་ལ་བྱམས་པ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་བཟོད་པའི་སེམས་དང། ངན་འགྲོར་འགྲོ་བ་ལ་ཞུམ་པ་མེད་པའི་སེམས་དང་
བདག་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་འབྱིན་པ་དང། གཞན་འཁྲུལ་པ་ལ་རྩོད་ཅིང་འདོར་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་
སེམས་ཅན་མཐའ་མེད་པར་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་དང་འཕགས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང། ལེ་ལོ་ཅན་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པའི་ནང་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པར་འགྱུར་རོ། །ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཐོས་པ་དང། གཏོང་བ་དང། བསམ་གཏན་དང་
ཚད་མེད་པའི་ལས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལས་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དང་གཟུགས་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ཉོན་
མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ཚུལ་འཆོས་པ་དང། བག་ཆགས་ཀྱི་མཚན་མ་དང། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་མཚན་མ་དང། མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་དང་


[287A]༄༅། །རབ་ཏུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རྩོལ་བ་དེ་དང་དེ་དག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལའང་སེམས་སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་
སྟེ༑ རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་གོ་ཆ་ལ་བརྩོན་པ་འྡིའང་འཇིག་རྟེན་པའི་
ངག་སྙན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོའོ། །གང་གིས་གོ་ཆའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་རྩལ་
གྱིས་སེམས་ཅན་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་དང། འཕགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་པ་དག་ཡོངས་སུ་སྨིན་
པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྐྱེས་བུའི་རྩལ་ཡོད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེའི་ཚེ་གཞུང་འདིས་གང་
ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱ་
བར་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ངག་སྙན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་


[287B]ཚུལ་ཁྲིམས་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང། དོན་བྱ་བའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། ཉོན་མོངས་
པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྟན་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་བཅིངས་པ་དང། བདག་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་བཅིངས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་
ན༑ ཕྱུགས་ཤིང་ལ་བཏགས་པ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བས་ན་སེམས་དང་བསམ་པ་ལ་འཇིག་པའམ། སྐྲག་པའམ། ཡོངས་སུ་བསྡིགས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཆུང་ངུ་ན་སེམས་ཀྱི་
སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་འདི་སྒོམ་པ་ན་དེ་ལྟར་བསླབ་བོ། །དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། སེམས་ཅན་འདི་གང་སེམས་ཅན་འདི་
མིང་ཙམ་ཞིག་གམ། སེམས་ཅན་འདི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཙམ་ཞིག་གམ། གཏི་མུག་པ་ཙམ་མམ། ཐ་སྙད་ཙམ་མམ། ཐོག་མར་དགེ་བ་འདི་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བའམ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་
པར་གཏི་མུག་པ་མ་གཏོགས་པར་ཤིན་ཏུ་མངོན་པར་མི་སྒྲུབ་པ་དང་འདུ་བྱེད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་རྣམས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ན་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་
མྱོང་བ་དང། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོ་གར་མཁན་གྱི་མཚོན་འདྲ་བ་དང། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང། རང་བཞིན་གྱི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང། འཁོར་བ་ལ་ཆགས་པ་རྣམས་བདེ་བར་འདོད་ཅིང་


[288A]༄༅། །མངན་པར་འདུ་བྱ་བ་དེས་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མྱོང་བ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དུ་མི་ཤེས་པ་ན་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བས་འཁྲུལ་པ་དང་
མྱོས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ནད་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་གང་གི་འགྲོ་བ་ལྔའི་འཁོར་བ་ལ་འཁོར་ལོ་སྟུག་པོ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་འཁོར་བ་དེ་དག་
ཀྱང་བདག་ཅག་གིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་སྤངས་ཏེ། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞི་བའི་ལམ་ལ་དགོད་པར་བྱ་ཞིང་ཡང་དག་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ཞིག་
སྙམ་པ་དང། དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དམིགས་པའང་མེད་དོ། །སྲོག་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་
དང། ཤེད་ཅན་དུ་དམིགས་པའང་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའང་རྣམ་པར་མི་སྤང་ངོ་།བསྟན་པ་ལ་མོས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཇིག་
རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། ཐབས་ལ་མཁས་པས་འགོད་པར་བྱེད། དགོན་པ་དང། ནགས་འདབས་སུ་འདུག་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདུ་འཛི་ཡོངས་སུ་
སྤང་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ལྷ་དང་མི་མངོན་པར་མོས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་ཕྱག་


[288B] བསྙེན་བཀུར་བ་དང། འདུ་འཛི་སྤང་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་ཕྱིན་ནས་ཆོས་སྟོན་ཏེ་བག་ལ་ཉལ་བ་སྤང་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལྔ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་རྗེས་སུ་
སྨོན་པ་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཉེས་པ་མང་པོའི་ལྟ་བ་དང། ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་དང་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་པའི་ཕྱིར་དགོན་པའི་གནས་
དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་བཅུ་གཉིས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་གན་དུ་གུས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ལའང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་
དེ་ནི༑ སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གནང་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་འདིའོ། །གང་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །གཟུགས་དང་
གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཐམས་ཅད་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །བག་ལ་ཉལ་བ་དང། ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །མྱུར་དུ་ཆོས་ཟབ་མོ་གཏིང་
དཔག་དཀའ་བའི་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ། །སེམས་ཅན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཅན་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྡུག་
བསྔལ་གྱི་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཅིང་འགྲོ་བ་ལྔའི་འཁོར་ལོ་ལ་ཡང་དག་པར་གནས་པ་ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་ལ་བརྟེན་པ་དག་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྫུ་


[289A]༄༅། །འཕྲུལ་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་དགོས་པ་མེད་པ་ནི། གང་ན་བདག་གི་གནས་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། གསོ་
བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་དང། ཤེད་ཅན་གྱི་གནས་མེད་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་གནས་མེད་པ་དང། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
གནས་མེད་པ་དང། སའི་ཁམས་ཀྱི་གནས་མེད་པ་དང། ཆུ་དང། མེ་དང། རླུང་དང། མིག་དང། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས་ཤིང་རྣ་བ་དང། སྒྲའི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས་
ལྕེ་དང། རོའི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས། ལུས་དང། རེག་བྱའི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས། ཡིད་དང། ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས། ལུས་དང་ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས་
ང་ཡིར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས། རྟག་པ་དང། ཆད་པའི་མཚན་མ་ལ་མི་གནས། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་མཐར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་ལ་མི་གནས། རྟོག་པ་དང་
རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བར་རྟོག་པ་ལ་མི་གནས། མྱ་ངན་དང། ཉེ་བའི་མྱ་ངན་དང། རྗེས་སུ་མྱ་ངན་དང། ཟད་པའི་མྱ་ངན་དང། གཉིས་པའི་
མྱ་ངན་ལ་མི་གནས། སྟོང་པ་ཉིད་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་མཚན་མ་མེད་པ་དང། ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱུད་ལ་མི་གནས། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱད། མ་སྐྱེས། མ་བྱུང། མ་བྱས། མངོན་


[289B] དུས་གསུམ་ལ་མི་གནས། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་གནས། ཉོན་མོངས་པ་དང། རྣམ་པར་བྱང་བ་དང། ཚིག་པ་དང། རྗེས་སུ་ཚིག་པ་དང། སྐད་ཅིག་
ཏུ་འཇིག་པའི་མཐའི་རྡུལ་ལ་མི་གནས། མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་དང་མཐུན་པ་ལ་མི་གནས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྡོམ་པ་ལ་མི་གནས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མི་གནས། མཚན་མ་ལ་
མི་གནས་ཤིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྙེམས་པར་མི་གནས་ཀྱི་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་གནས་ཤིང་ཡང་དག་པ་དང། ཡང་དག་པ་མ་
ཡིན་པའི་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མཚུངས་པར་གནས་སོ། །ཞེན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཆགས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་
དཔྱོད་པ་དང། རྣལ་འབྱོར་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ན་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཟག་པ་དང་བཅས་
པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ལམ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་འདྲེན་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། རྣམ་
པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཟབ་མོའི་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་སྣང་


[290A]༄༅། །པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་གོས་པའང་མེད་དོ། །བདུད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་གོས་པའང་མེད་དོ། །བག་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་
སུ་འབྲེལ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་གོས་པའང་མེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བས་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་སྐྱེས་པས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱི་འཁོར་བས་ལྡན་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་
མོངས་པ་དང། རྣམ་པ་བྱང་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང། ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་འཁོར་
བའི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །དབེན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང་འདུ་འཛི་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པར་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །བསམ་གཏན་གྱི་སྤྱོད་
ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང་བཙུན་མོའི་འཁོར་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་
ངོ། །མ་སྐྱེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང་བདུད་བཞིའི་ཡུལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང། འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོའི་


[290B] །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པར་ཡང་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་
ངོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་འགྱུར་ཞིང་བྱིས་པའི་ཡུལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །ཡང་དག་པའི་མཐའི་ཡུལ་མངོན་དུའང་འགྱུར་ཞིང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་
གྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་དགའ་བས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡུལ་ལ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དོ། །ཡུལ་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པར་བྱེད་སྤྱོད་
པར་བྱེད། མཚན་དང། དཔེ་བྱད་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྩོན་པས་བདུད་བཞིའི་ཡུལ་ལ་དབྱེ་བར་འཇུག་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་མཆོད་ཅིང་རིམ་གྲོ་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་བརྩོན་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པའང་བྱེད་དོ། །
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ལའང་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བ་སྤྱོད་པ་ལ་སེམས་ཅན་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པའི་རི་རྣམ་པར་ཕྱེ་མར་བྱེད་དོ། །སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འདོད་པར་བྱེད་དོ། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་


[291A]༄༅། །ཐམས་ཅད་ལའང་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ན་སེམས་ཅན་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་
རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་བྱ་བ་བསྡུ་བའི་དངོས་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད་དོ། །ཡོན་ཏན་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དོན་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་འགོད་པར་བྱེད་པ་འདི་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱེས་བུ་
ཆེན་པོའི་ཁུར་ཏོ། །སེམས་ཅན་གྱི་བསྡུ་བའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་སོ། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའོ། །གང་སེམས་ཅན་ཤིན་ཏུ་དབུལ་པོ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བྱེད་པའོ། །རྣམ་
པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་མ་དག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་བྱེད་ཅིང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བ་སྤུའི་
ཁུང་བུ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་དོན་བྱ་བས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དོན་མཐུན་པ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་རྩལ་ཆེན་པོ་
གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་གང་གི་ཚེ་བདག་


[291B] ཡང་ན་ནི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང། ཡང་ན་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བཟོད་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། བསམ་གཏན་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
ཕྱིན་པ་ལ་བརྩོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དང་དེར་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྦྱིན་པ་བྱིན་པས་ཟས་སམ། སྐོམ་ནས་ཡན་ལག་གི་དམ་པ་མགོའི་བར་དུ་
གཏོང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཡོན་ཏན་སྟོན་པ་དེ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་ཤིང་སེམས་
ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་བ་དེ་དེ་ལྟར་སྲོག་གཅོད་པ་ཟློག་པར་བྱེད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པ་ནས་
ཡང་དག་པར་ལྟ་བའི་བར་དུ་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་བཟོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང། བག་ལ་ཉལ་བ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་
ནས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅིང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པའི་བར་དུ་འགོད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་
བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ནས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དགེ་བའི་ལུས་ཀྱི་ལས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དང། དགེ་བའི་ངག་གི་ལས་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་


[292A]༄༅། །ནས་དགེ་བའི་རྒྱུར་འདུ་ཤེས་པ་དང། ཞི་བ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུར་འདུས་བྱས་རྣམས་རྣམ་པར་མི་སྤོང་བ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་
བྱེད་དོ༑ ༑ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་དང། རང་རྒྱལ་བ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་གནས་ཏེ་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་
དོ༑ ༑དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་དང། རང་རྒྱལ་བ་དང་བྲལ་བའི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་བདག་མེད་པའི་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་པ་ནས་འཁྱིལ་བ་དང། ལྡོག་པའི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པའི་བར་དུ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་དང་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ལ་
སྦྱོར་བར་བྱེད། འགོད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་བུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་ན་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཤེས་རབ་ཀུན་འབྱུང་བར་
བྱེད་དོ༑ ༑ཇི་ལྟར་བདག་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ཅིང་ཕ་རོལ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་མངོན་པར་ཤེས་པ་
དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུའི་ཕྱིར་ཆོས་འདི་དག་འབྱུང་བ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། གང་གི་ལས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་


[292B]བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཕྱིར་ཆགས་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་བ་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་
དོ༑ ༑སེམས་ཅན་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུར་ཕྲ་བའི་ཆོས་ལས་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་
བ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཟབ་མོ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་།ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་དྲན་པ་རྣམ་པར་མི་སྤོང་བ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་
ལ་མཁས་པས་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ་།གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་དང་སེམས་ལ་དབང་བྱེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་སྐད་ཅིག་མར་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་
ལའང་རྟོག་པ་དང། སེམས་ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་སྤོང་བ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །གང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་དང། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་དམིགས་པའང་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་
པ་དང། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་སྦྱོར་བའི་རྒྱུན་མ་བཅད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །གང་


[293A]༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་བདག་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཉན་པ་དང། སྒྲ་དང་
དབྱངས་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་སྙིང་རྗེ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སེམས་ཅན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཡང་དག་པར་
འདུ་བ་མེད་པ་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་སྟོན་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་
པའོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རང་བཞིན་གྱིས་འདུ་བྱེད་པར་མི་དམིགས་ཤིང་གཏོང་བར་མི་དམིགས་པ་དང། ལེན་པ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུའང་མ་ཡིན་ལ། སེམས་
ཅན་ལ་སྙིང་རྗེ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སྦྱིན་པ་བྱིན་པར་འགྱུར་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་ཡང་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང། སྦྱིན་པ་པོ་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་
པོ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་
གྱི་ལུས་སྤྱོད་པ་མེད་པ་དང། འགྱུར་བ་མེད་པ་དང། མི་གཙང་བའི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། སེམས་བྲག་ཅ་ལྟ་བུར་བརྟག་པ་དང། འདུ་བྱེད་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་ལྟ་


[293B] སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་མི་སྤོང་བ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང་
རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ཇི་ལྟ་བུར་བདག་མེད་ཅིང་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དང། སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། འདི་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་བཏང་སྙོམས་སུ་རབ་ཏུ་
སྦྱོར་བར་མི་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་ཕུང་པོ་གསུམ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་སློབ་པ་དང་ལྷག་པའི་སེམས་དང། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་
སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་བསྒྲུབས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལྟར་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་
བྱེད་སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་གནས་དང་བྲལ་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། བཟོད་པའི་རྒྱུ་དང། འབྲས་
བུ་མཚུངས་པར་སྟོན་པ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་


[294A]༄༅། །སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་ཡང་བླང་བ་མེད་པ་དང་དོར་བ་མེད་པའི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་ཡང་རྟོག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང་
འགོག་པར་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མེད་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོའི་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་དང། ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤང་པ་དང། ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་
བརྩམ་པ་དང། རྒྱུའི་འབྲས་བུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ལ་དམིགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་འཛིན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་ཡང་བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་དུ་བྱེད་ཅིང་འདུ་བྱེད་
ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང། མྱོང་བ་མེད་པ་དང། བྱས་པ་མེད་པ་དང། བྱ་བ་མེད་པ་དང། ཀུན་ནས་
ལྡང་བ་མེད་པ་དང། སྐད་ཅིག་ཏུ་ཟད་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལའང་ཕུང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་


[294B]པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྟོན་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བར་བྱོས་ཤིག་ཅེས་དེ་ལྟར་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པས་
སེམས་ཅན་རྣམས་བསམ་གཏན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང། ཐོབ་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱོས་ཤིག། ཅེས་བསམ་གཏན་ལ་སེམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་
པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་བླང་བ་མེད་ཅིང་དོར་བ་མེད་པ་དང་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་གཉིས་ཀ་དང་བྲལ་བས་
ཐམས་ཅད་བཏང་སྙོམས་ཐོབ་པ་དང། ནན་ཏན་དང། བདག་ཤེས་པ་དང། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་དང། བསམ་གཏན་གྱི་དབང་པོ་ལ་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྟོག་པར་མི་བྱེད། རྣམ་པར་
རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་རབ་ཏུ་མི་སྤོང་བ་དང། ཤེས་རབ་སྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་
བཙོན་ར་ལས་རབ་ཏུ་ཐར་པར་སྟོན་པ་དང། སེམས་ཅན་རྣམས་ཐོས་པ་དང་བསམ་གཏན་ལ་བརྩོན་ཞིང་ཚོལ་བ་སྒོམ་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང། ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བུར་
དགེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་འཁོར་བའི་འདམ་ལས་རྒལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟ་བུར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོག་པར་བྱེད། སྦྱོར་བར་བྱེད་


[295A]༄༅། །འགོད་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དོན་མཐུན་པའི་བསྡུ་བའི་
དངོས་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དོན་མཐུན་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོའོ། །གཞན་
ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ངན་སོང་གསུམ་དང། ངན་སོང་དུ་སྤྱོད་པའི་ཉེས་པ་དང། སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་དང། ཚེ་དང། ལྟ་བ་དང། བསྐལ་པའི་རྙོག་པས་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ལས་སྨོན་ལམ་གྱི་རྒྱུན་མི་གཅོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་མི་འདོད་པ་དང། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྨོན་ལམ་མི་བྱེད་དོ། །ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སེམས་ཅན་
མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་དང། འཕགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་རྣམས་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞི་
པོ་འདི་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་།ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་དགོད་པར་བྱེད་དོ། །དེའང་འདིར་དེ་ཙམ་གྱིས་


[295B]པར་བྱེད་དོ། །འདིར་ཡང་འདུལ་བ་འཛིན་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་བར་དུའོ།།
བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ནའང་སེམས་ཅན་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་ནས་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པའི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྲོ་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་གསུམ་
ལ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྩལ་ཆེན་པོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་གོ་ཆའོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་སེམས་ཅན་གྱི་གོ་ཆ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུས་སེམས་
ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་འྡིའང་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གོ་ཆ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའོ། །ཡང་དག་པར་
སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། ལེའུ་གསུམ་པའོ།། །།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་


[296A]༄༅། །པོ་དང་ལྡན་པ་བར་འགའ་ཅི་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་པ་ན་སེམས་ཅན་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བ་དང་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་དང་
མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད། དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད། ཉོན་མོངས་པ་དང། ལྟ་བའི་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལས་
སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང། སེམས་ཅན་རེ་རེའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་བསྐལ་པའི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་བཟོད་པ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་འཁོར་བའི་འདམ་ལས་སྒྲོལ་བ་དང། སངས་
རྒྱས་གཅིག་གི་ཐད་དུ་ཕུལ་བ་ནས་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཐད་ཀྱི་བར་དུ་ཕུལ་ལོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་དེ་སངས་རྒྱས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ་དང། རྣམ་པར་རོལ་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་
སྙེད་དུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཉེ་བར་འགྲོ་བར་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྙེན་བཀུར་ཏོ་།དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཉེ་བར་
རྟོགས་སོ། །དེ་ན་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཆེན་པོའང་ཅི་འདྲ་བ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །དེ་ནའང་རིགས་ཀྱི་བུ་དེའི་ཤིན་ཏུ་སྲེད་པ་དང་


[296B] །རིགས་ཀྱི་བུ་དེས་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ལ་ཡོངས་སུ་ཞུས་པ། ལས་ཅིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྐྱེ་བར་
འགྱུར༑ སངས་རྒྱས་ལ་བལྟ་བ་དང། ཆོས་ཉན་པ་དང། དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བས་འབྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པས་འདྲེས་པ་མེད་པའོ། །
ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདྲེས་པ་མེད་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འབྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་མི་སྐྱེ་བ་
ཇི་ཙམ་པ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་མི་རྒྱའོ། །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་སེམས་ཅན་གྱིས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གིས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསུངས་པ། ལས་གང་དང་གང་སྤྱོད་པ་དང། ནན་ཏན་གང་གིས་ཡོན་ཏན་
དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེའང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཚེ་རབས་སུ་ཡོན་ཏན་དང་སྤྱོད་པའི་ནན་ཏན་ལ་བརྩོན་པར་འགྱུར་བ་ནས་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་བར་དུའོ། །ཡོན་ཏན་ཇི་ཙམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་


[297A]༄༅། །སུ་རྫོགས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་
པ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དག་པའི་གཏམ་སྨྲ་བར་བྱེད་ཀྱི། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཏམ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེད་པ་དང། ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་བྱས་
པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་མང་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གང་དག་
ལ་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟོན་གྱི། ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་མ་ཡིན་ནོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བསྔགས་པར་བྱེད་ཀྱི། ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་ནི་བསྔགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཡོངས་
སུ་དག་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་དག་དང་འགྲོགས་ཤིང་སྟེན་པ་དང། སྡོམ་པ་ལ་དགོད་པ་དང། ཡོན་སྦྱོང་བ་བསྔགས་པར་བྱེད་ཀྱི། ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་


[297B] གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་འདས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔོན་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་ཐོག་མར་ས་བོན་བསྐྱེད་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །གང་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་
དག་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པར་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཐེག་པ་ཆེན་
པོ་དག་པའི་གཏམ་སྨྲ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྔོན་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་ཐོག་མར་ས་བོན་བསྐྱེད་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །འདིར་ཡང་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྟེན་པར་གྱུར་ཏོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་གང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
གཞན་དུ་འགྲོ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །གང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཚད་བཟུང་བ་དང་བརྟགས་པ་དེར་ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་བྱས་པས། དེར་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ། །ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་ཕྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་


[298A]༄༅། །ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ས་བོན་བསྐྱེད་
ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་བོ། །གང་གི་ཚེ་སེམས་བསྐྱེད་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ནི། ས་རབ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་བར་དུའོ། །གང་ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ད་ལྟར་ཆོས་
ཀྱི་སྒྲ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྣ་ཚོགས་དང་བྲལ་ཞིང་ཆོས་ཟབ་མོའི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ་དང། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང། གང་ཡང་ཆོས་ཟབ་མེའི་བཟོད་
པ་ཐོབ་པས་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་ད་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མི་མཇེད་
རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་མངོན་པར་ལྷགས་པ་ཁྱེད་ཅག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བའི་ས་བོན་བསྐྱེད་
ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་པ་དེ་ལའང་མངོན་པར་ཤེས་པ་གང་གིས་


[298B]གཞན་དུ་འགྲོ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །གང་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་པ་
དེར་གྱིས་སྐྱེ་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྨོན་ལམ་བྱས་པས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ནན་ཏན་གྱིས་ཞུགས་པས་བསམ་པ་ཇི་སྙེད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དེར་སྐྱེས་པ་
རྣམས་སངས་རྒྱས་གཞན་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་འདི་ནི། མི་འདོད་དོ་།ཉོན་མོངས་པས་བསྒྲིབས་པ་དང། ལྟ་བ་དོག་པ་ཐོང་པ་འདི་དག་
སྨོད་ཅིང་འདི་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མི་སྐྱེད་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བྱའི། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་མི་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། གཏར་མཁན་མཁས་པ་ལ་ལ་
མཆོག་ཏུ་དྲི་ཞིམ་པ་དང་ལྡན་པའི་སྨན་གྱི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་མི་ཞེར་བ་དང་ལོང་བ་རྣམས་ཀྱི་མིག་གི་ནང་ཅུང་ཟད་ཙམ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ཞི་བར་ཤེས་ནས་དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་སྨྲས་པ་
བདག་ཅག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་ལྟ་བར་བརྩམས་ཏེ་བདག་ཅག་སྒྲོན་མར་གྱུར་པའི་སྨན་པའི་ཁྱིམ་འདི་ནས་བྱུང་ལ་འགྲོ་བར་བྱའོ་སྙམ་ནས་ཕྱིར་འོང་བའང་མེད་པ་མང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་
གང་སྨན་པའི་ཁྱིམ་དེ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ནད་འདི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་མེད་པ་དེ་དག་མིག་གི་ནད་ཡུན་རིང་བོར་གནས་པ་བལྟས་ནས་ཡང་འོང་ངོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྨན་པའི་ཁྱིམ་དེར་


[299A]༄༅། །གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཡུན་མི་རིང་བས་ཀྱང་ནད་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་དུ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉོན་མོངས་པ་
དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གང་ལ་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་དང། ང་རྒྱལ་དང། རྒྱགས་པ་དང། ལྟ་བ་ངན་པས་རྟག་ཏུ་གཙོ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་
ལ་ལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ལྟར་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ལས་འབྱོལ་བར་འདོད་དོ། །
གང་ཡང་དེ་ལས་འདས་ཤིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་འགྲོ་བར་འདོད་དོ། །དེ་
དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གྲངས་མེད་པ་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་སྙེད་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པས་ཡུན་རིང་པོར་སྡུག་བསྔལ་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་དག་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་དེར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་མི་རྒྱ་བ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་
གྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྔ་དྲོའི་དུས་གཅིག་གིས་ཀྱང་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུངས་སོ། །ཚུལ་


[299B] །སྦྱིན་པ་བྱིན་ནོ། །བསམ་གཏན་ལ་བསམ་གཏན་བྱས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་སོ། །བཟོད་པ་བསྒོམས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བརྩམས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བསྐལ་པ་བརྒྱ་སྟོང་དུའང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བརྩོན་པས་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའང་མ་ཡིན་ནོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྙོག་པ་
ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ས་བོན་བསྐྱེད་དོ། །ཡང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་འགྲོ་ཞིང་འདིར་དེ་ཙམ་གྱི་
བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པར་གནས་སོ། །གང་དེ་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ཐོབ་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་སྨྲ་བ་རྣམ་
པར་དཔྱོད་པའི་ཡེ་ཤེས་གཡོ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ལས་འཕགས་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞིང་ལྟ་བ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་གྱི་
སྤྱོད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ལུས་མ་རུངས་པ་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡོངས་
སུ་གཏོང་བའང་མེད། སེམས་ཅན་ལུས་ཉོན་མོངས་པས་དཀྲུགས་པ་རྣམས་ཅི་འདྲ་བར་མཐོང་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་ནད་ཅི་ཕན་དུ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་འདྲ་བའི་སེམས་ཀྱིས་སྨན་གྱི་


[300A]༄༅། །ཡོ་བྱད་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཉོན་མོངས་པས་སེམས་ཅན་ངན་དུ་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་བདག་གིས་སྤངས་ཏེ། སེམས་
ཅན་དེ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་སྤང་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱ་ཞེས་
འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་རྣམས་མི་མཛེས་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པ་རྣམས་བྱམས་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཏི་མུག་སྤྱོད་པ་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་
སྦྱོར་བ་དང། སྐལ་པ་དང་བཅས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་དྲན་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། འདོད་ཆགས་སྣྲེལ་ཞིང་སྤྱོད་པ་རྣམས་བྱམས་པ་དང། མི་དགེ་བ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་
དང། ཞེ་སྡང་སྣྲེལ་ཞིར་སྤྱོད་པ་རྣམས་མི་མཛེས་པ་དང། བྱམས་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཏི་མུག་སྣྲེལ་ཞིང་སྤྱོད་པ་རྣམས་མི་མཛེས་པ་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་
དང། ལྟ་བ་ངན་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་རབ་ཏུ་ཐོབ་པ་དང། རྐྱེན་སྟོབས་ཅན་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་སྲུང་བ་དང་ལྡན་པ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། རབ་ཏུ་གཟུང་དུ་མེད་ཅིང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་
སྒྲོག་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་ཞི་བ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྤྲོས་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལྷག་མཐོང་སྤྲོས་པའི་གཏམ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །ངེས་པར་འདོད་པ་


[300B] ཚིག་ཟད་པ་རྣམས་བསྡུ་བ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་ཞིང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་དུ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་ལྷག་མཐོང་ལ་གུས་པ་ཅན་རྣམས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་
རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་གུས་པ་ཅན་རྣམས་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་གུས་པ་ཅན་རྣམས་
ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་སྦྱོར་བ་དང། ཅུང་ཟད་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་གུས་པ་ཅན་རྣམས་མཚན་མ་མེད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྨོན་ལམ་ལ་གུས་པ་རྣམས་སྨོན་པ་མེད་པར་སྨྲ་བར་
རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གུས་པ་ཅན་རྣམས་ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ཐོས་པ་ལ་ང་རྒྱལ་ཅན་རྣམས་སྲེད་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་པར་
རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། དགོན་པ་ལ་ང་རྒྱལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་རྣམས་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ང་རྒྱལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་རྣམས་ཚད་མེད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ཕུང་པོ་ལ་
རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་དང་ཟད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། ཁམས་ལ་བདག་གིར་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་སྨིག་རྒྱུ་བར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྐྱེ་མཆེད་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་
རྣམས་སྤུ་བའི་ཕུང་པོར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། འདོད་པའི་ཁམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་ཆུ་ཤིང་གི་སྙིང་པོ་མེད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་ལས་


[301A]༄༅། །བྱེད་མི་རྟག་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་བར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། བསམ་གཏན་ལ་
དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་འདོད་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཞི་བར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་
དང། གཞན་ཡང་ལམ་ངན་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་ལྟ་བ་དེ་དག་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱའོ། །ཡིད་དུ་འོང་བའི་སྐྱེ་བོ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་
མི་མཛེས་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཟུགས་ལ་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་རོ་སྔོན་པོར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྒྲ་ལ་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་བྲག་ཅ་འབྱུང་བ་ཟད་པར་
རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། དྲི་ལ་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་རླུང་དུ་རྟོག་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། རོ་ལ་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་རྣམས་མི་མཛེས་པ་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་
རེག་པ་ལ་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་རྣམས་མི་གཙང་བའི་ཡན་ལ་གསུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྙིང་རྗེ་མེད་པ་རྣམས་བྱམས་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཏོང་བ་མེད་པ་རྣམས་
སྦྱིན་པ་ཆེན་པོ་ལྟར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གཏི་མུག་གིས་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ཁ་ཏོན་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། འདུས་པ་རྣམས་འཕགས་པའི་རིགས་ལ་དགའ་བར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། སྡུག་


[301B]རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་པར་སྤྲོས་པ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཞི་
བར་འགྱུར་རོ། །བམ་པོ་ལྔ་པ། གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བར་བསམ་པ་རྣམས་ལ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་
བསམ་པ་རྣམས་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དང་ལྡན་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་བསམ་པ་རྣམས་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་སྨྲ་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་
སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་།ཐོག་མར་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་
ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བས་སེམས་ཡོངས་སུ་
སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་རྣམས་ལ་དེའི་འོག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་
བུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་གཞན་དུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་དེའི་འོག་ཏུ་མངོན་པར་ཤེས་


[302A]༄༅། །པས་རྣམ་པར་རྩེའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཚོགས་མངོན་པར་འདོད་པ་དེ་དག་དེའི་
འོག་ཏུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྩེ་བ་དེ་ལ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེར་སྐྱེའོ། །ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཉོན་མོངས་པར་རྣམ་པར་མི་སྤྱོད་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་
ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པ་འདོད་པའང་མེད་པ་དེར་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེ་ཇི་ཙམ་པ་དེར་སྐྱེའོ། །ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྲོ་བར་མི་འདོད་པ་དེ་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་བར་དུའོ་།རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སེམས་ཅན་ལྟ་བ་དོག་པ་རྙེད་པ་དང། མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་
བ་དང། འཕགས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་རྣམས་རྒྱུན་གཅོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་སེམས་ཅན་བསམ་པ་
ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་ཅིང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ལ་འཇུག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པ་རྣམས་ལ་
ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྙོག་ལ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་བྱེད་ཀྱང་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་


[302B]།ཡང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྟོང་ཕྲག་
ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ཐབས་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་འདོད་ཆགས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང། གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པ་སྟོང་
ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་ཐབས་ལ་མཁས་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་ཞེ་སྡང་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སྐལ་པ་དང་
བཅས་པར་སྤྱོད་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་གིས་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་སེམས་
ཅན་གཅིག་གི་སྐལ་པ་དང་བཅས་པར་སྤྱོད་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་ནུས་པ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱེད་དོ། །གང་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཉོན་མོངས་
པའི་རྒྱུ་སྤྱོད་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའང་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་དགོས་པས་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ལ་མོས་ཤིང་ཕ་རོལ་གནོན་པ་ན་ཐབས་ལ་
མཁས་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་ཕ་རོལ་གནོན་པས་གཟིར་བ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྩལ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་ལྟོས་ཤིག་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་ཉོན་མོངས་པ་


[303A]༄༅། །རབ་ཏུ་ཞི་བར་ནུས་པ་དེ་ལྟར་གཉིས་དང། གསུམ་དང་བཞི་ནས་གླིང་གཅིག་གི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་ཚང་བ་རེ་རེའི་དགོས་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྤྱོད་
པའི་མཚན་ཉིད་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་གླིང་གཉིས་པ་དང། གླིང་བཞི་པ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་དུ་སེམས་ཅན་
ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་པོ་སྤྱོད་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིས་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་མོས་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རབ་
ཏུ་ཤེས་ཤིང་བྲི་བའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། འཕེལ་བའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། གནས་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། རྟོགས་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་
པ་དང། མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་
རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་བར་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དང། མྱ་ངན་ལས་


[303B] སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ཆགས་པའི་མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པའི་
མཚན་ཉིད་མངོན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །བསམ་པའི་ཚུལ་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་དམ་པས་བཅིངས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་ནུས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་
རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྒྱུན་མི་གཅོད་ཅིང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུག་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩལ་ཆེན་པོའོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་
བས་འདི་བསྟན་པ་སྟོན་པ་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་ལྷགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆུ་བོ་གངྒཱ་སུམ་ཅུའི་བྱེ་མ་སྙེད་
མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱིས་དགའ་བ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་
གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་འདི་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །ཆུ་བོ་གང་རྣམས་བལྟ་དཀའ་ཆུ་བོས་ཁྱེར། །ང་རྒྱལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཡུལ་


[304A]༄༅། །ལས་ཤེས། །ཉོན་མོངས་རྒྱ་མཚོ་ལས་ནི་མཐར་ཕྱིན་མེད་།ལམ་གྱིས་བདག་ཅག་ཀྱང་ནི་རྣམ་པར་གནས། །སེམས་ཅན་གང་རྣམས་ཉོན་མོངས་གདུང་བས་
གདུངས། །ཉོན་མོངས་སངས་རྒྱས་ཞིང་དུ་རྟག་རྣམས་མྱོས། །ངན་སོང་འགྲོ་བར་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བསགས། །འཆད་མཁན་དམ་པའི་དོན་གྱི་ཐེག་པ་སྟོན། །བདག་ཅག་ཉོན་མོངས་
སེམས་ཅན་རྣམས་དགོས་པས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་དེར་སྨོན་ལམ་བྱེད་འགྱུར་བ། །ཉོན་མོངས་ཞིང་དུ་བདག་ཅག་སྤྱད་པ་སྤྱོད། །སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་དམ་བཅིངས་གྲོལ་བར་བྱེད། །
གང་དག་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་ང་རྒྱལ་དྲེགས། །གཏི་མུག་ལམ་སྟོར་སྡིག་པ་རབ་བྱེད་པ། །སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ནི་བདག་ཅག་བཟློག་།འཁོར་བའི་དགོན་པ་འཇིགས་ལས་རབ་ཏུ་སྒྲོལ། །
གང་དམྱལ་བྱོལ་སོང་ཡི་དྭགས་འཇིག་རྟེན་དུ། །རྟག་ཏུ་འདོད་མེད་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བ་དག་བདག་ཅག་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བྱེད། །ཉོན་མོངས་སངས་རྒྱས་ཞིང་དུ་བྱང་
ཆུབ་སྤྱོད། །ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པར་ཁྱབ་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེས་ཀྱང་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལེགས་པར་སྤོབས་ཤིང་མཆོག་ཏུ་
རྒྱ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ལ་བརྩོན་པ་ཕ་རོལ་གནོན་པ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བསྟན་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །གང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་དམ་


[304B]ཀྱི་སྤྱོད་པ་བོར་[?]ཏེ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྤྱོད་པ་ལ་བརྩོན་ནོ། །སེམས་ཅན་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་དང། དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་
བ་དང། འཕགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་དང། ལུས་ཚིག་པ་དང། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ། །ཉོན་མོངས་
པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བླ་ན་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྟོན་ཏོ། །ལུས་མེད་པ་ཕུང་པོ་སྤོང་བའི་མཐའ་སྟོན་ཏོ། །ཚིག་ཙམ་གྱིས་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་བརྩོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ལ་གང་ལྷ་དང་
འཇིག་རྟེན་དུ་བཅས་པས་མཆོད་པ་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་ན། དེ་དག་གི་བརྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཕ་རོལ་གནོན་པ་འདི་ལ་བརྩོན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཚིག་གིས་དམ་བཅས་པ་ད་ལྟར་
དགོས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ལྟར་སྨྲ་བའི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་རྩོམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་གང་ལྷ་དང་འཇིག་རྟེན་དུ་བཅས་པས་མཆོད་པ་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱེད་ན། དེའི་ཤེས་པས་ཉོན་
མོངས་པ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དེ་དག་གི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་མཚམས་མེད་པ་བྱེད་པ་ནས་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་


[305A]༄༅། །འགྲོགས་པའི་བར་དུ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྟེན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཕ་རོལ་གནོན་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བས་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བསྟན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིག་འདི་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་
དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ས་ཆེན་པོ་ལན་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཡང་རབ་ཏུ་ཕབ་པོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོའང་རབ་ཏུ་
དཀྲོལ་ཏོ། །ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང། མིའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དགྲ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་པོ་
དེ་དག་ལ་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བའི་མཆོད་པའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་བརྩོན་ནོ། །ཇི་སྙེད་ཡེ་ཤེས་མཛོད་འདི་བསྟན་དུ་གསོལ། །ཡེ་ཤེས་ཕྱིར་ཡང་སྟོན་པ་འདི་ཉིད་སྟོན། །མཁྱེན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་གི་
སློབ་སྟོན་པ། །ཐུབ་པ་ཤེས་པའི་སྨྲ་བ་འདི་ལ་འཇུག་མཁྱེན་པ་ཅན་གྱི་ཞིང་མང་བྱེ་བ་ལ། །ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པ་འདི་ལ་འཇུག་བདག་ནི་ཡེ་ཤེས་འབྲོག་ས་མྱུར་གནས་ཤིང། །
ཚུལ་འདི་ལའང་ཡེ་ཤེས་ལམ་རབ་སྟོན། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་ཕྱིར་ཤེས་འགྱུར་བ། །རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་འདི་ལ་འཇུག་།ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་དྲི་མེད་སྟོང་པའི་ཆོས། །བདག་


[305B] །སྟོན་མཁན་མི་ཡི་གཙོ་བོ་འདི་ལ་མཆོག་མཆོག་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་མཛེས་པ་སྟོན་།སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་དགྲ་ཟིལ་གནོན། །རྟག་
པ་དང་ནི་ཆད་པ་ཐལ་བར་བྱས། །དཔའ་དང་རྟུལ་ཕོད་གང་ཟག་དམ་པ་མཆོག་སྲེད་པ་ཞི་བ་གང་ཟག་དམ་པ་མཆོག་སྲེད་པ་ཞི་ཞིང་ཞི་གནས་རབ་ཏུ་སྟོན། །རྒྱལ་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་འདི་ལ་
འཇུག་རྒྱལ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་ཞི་རབ་བསྟན་གསོལ། །རྒྱལ་བ་སྟོང་པ་ཉིད་འདི་ལ་ཡང་འཇུག་ཁ་དོག་དུང་དང་ཁ་བ་འདྲ་བ་ཡི་།ཞི་བ་མཛེས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་བསྟན་གསོལ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་
ནི་འདི་ལ་ཚོགས་རྣམས་སྤངས། །སྟོན་གྱི་ཉི་མ་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟར། །གཙོ་བོ་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཤིང་མཛེས། །འདིར་ནི་ལམ་ཞི་སྟོང་པ་ཉིད་བསྟན་གསོལ། །བརྒྱ་བྱིན་ཚངས་པའི་
སྐད་ལྟར་སྒྲ་དབྱངས་སྙན། །སེམས་ཅན་དམའ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོ་ཡིས། །ཐུབ་པ་འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་མྱ་ངན་དང་བྲལ་འགྲོ་བ་འདི་ལ་ཚིམ། །དམའ་བ་སྤྱོད་པ་རྟག་ཏུ་བྱིན་བརླབས་
པས༑ ༑ཤེས་རབ་མང་གཟུགས་སྟོང་པ་ཉིད་ཞི་གསུངས། །སྡིག་པ་བཅོམ་ཞིང་ཉེས་ཚོགས་དྲི་མ་མེད། །འདི་ནི་འགྲོ་ལ་ཐེག་པ་ངན་པ་སྤངས། །དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་སྤྱོད་ཡུལ་རབ་ཉམས་པས་
ཀྱི་མའོ་ད་ལྟར་སྟོང་པ་ཉིད་ཞི་གསུངས། །རྨ་བྱ་ངང་པ་ནེ་ཙོ་སྐེ་ཀ་དབྱངས། །མཉམས་པའི་ཕྱོགས་ཆ་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྣམས་འཇིག། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་ནས་ལྷ་རྫས་


[306A]༄༅། །ཀྱི་མེ་ཏོག་ཨུཏྤལ་དང། པདྨོ་དང། ཀུ་མུ་ད་དང་བུཎྜ་རཱི་ཀས་མངོན་པར་གཏོར་ཏོ། །འཕགས་པ་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་
འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལེའུ་བཞི་པའོ།། །།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཇི་ཙམ་དུ་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་ན་མི་བཞུགས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དོན་གྱི་སླད་དུ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་གསེར་དང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་བཻ་ཌཱུརྱ་སྔོན་པོའི་སྐས་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏེ་སྐས་དེ་
དག་གི་ངོས་གཉིས་ལ་བྲམ་ཟེའི་བྱིས་པ་ཚེ་ལོ་སུམ་ཅུ་པ་ལྟ་བུ་ཚངས་དབྱངས་དང་ལྡན་པ་གསེར་གྱི་དབྱིག་པ་དང་གདུགས་འཛིན་པ། །ཚངས་པའི་སྤྱོད་ལམ་དང་ལྡན་པ་སྟོང་ཕྲག་
བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་མངོན་པར་སྤྲུལ་ཏོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེའི་བྱིས་པ་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་སུ་
བཅད་པ་འདི་དག་གིས་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །ཁྱོད་ནི་རབ་ཉོན་མོངས་ལ་སྔོན་ཐུགས་བསྐྱེད། །ཉོན་མོངས་ཐེག་ལ་བྱང་ཆུབ་ཕན་པའི་རྒྱུ། །ཉོན་མོངས་ཞི་ཕྱིར་རྒྱལ་བ་བསྙེན་ཀྱང་
བཀུར༑ ༑ཉོན་མོངས་ཐབས་མཛད་རྒྱལ་བ་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །ཉོན་མོངས་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་ཀྱིས་སྤངས། །སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་ལ་ནི་རྟག་ཏུ་གཉེན། །ཁྱོད་ནི་ཉོན་མོངས་


[306B]ཉོན་མོངས་རྒལ་བའི་རྒྱུས་ནི་རྟག་ཏུ་མྱོས། །ཉོན་མོངས་མ་ལུས་ཁྱོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཞི། །བདག་གི་བློས་ནི་ཉོན་མོངས་དྲ་བ་བཅད། །འགྲོ་བ་རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་ཆུ་ལས་
སྒྲོལ༑ ༑ཉོན་མོངས་སུན་འབྱིན་རྒྱལ་པ་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །ཉོན་མོངས་ཞིང་དུ་བྱང་ཆུབ་དམ་པར་རེག་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་འཆང་འགྲོ་ཤེས་ཉམས་པ་ཡི། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་
ནི་ཐར་སྟོན་པ། །ཉོན་མོངས་ཉོན་མོངས་ཞི་ཕྱིར་འདིར་གཤེགས་གསོལ། །ཡེ་ཤེས་འོད་ཟེར་གྱིས་ནི་རྣམ་ཐར་སྟོན། །ཁྱོད་ཐུགས་བརྩེ་བས་འགྲོ་བས་ཤེས་ཉམས་ཁྱབ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་
འགྲོ་བ་མིག་ལྡན་པས། །རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་ཉི་མ་འདིར་གཤེགས་གསོལ་།མཁྱེན་པས་ལྷ་དང་མི་མང་ཐར་པར་མཛད། །ཁྱོད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྲོག་དང་གང་ཟག་མེད། །ཐུབ་པ་ཡེ་ཤེས་དཔའ་
པ་འདི་ལ་འཇུག་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སྦྱིན་མཛོད་དྲན་པ་གསུངས། །ཉི་མ་ཟླ་བ་མཆོག་ཏུ་མཛེས་པའི་སྤྱན། །རྒྱལ་བ་སེམས་ཅན་ཐལ་མོ་སྦྱར་ལ་གསུངས། །ཐུབ་པ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཕྱིར་བསྟན་
དུ་གསོལ། །འཕགས་པ་ཐུབ་པ་འདི་ལ་འཇུག་པ་གསུངས། །རྒྱལ་བ་བྱང་ཆུབ་རྒྱུ་ཅན་མཛེས་གཟིགས་པ། །ཕྱོགས་བཞི་འདིར་ནི་ཡང་དག་ལྷགས་མང་ལ། །སྟོང་པ་ཉིད་དང་བཟོད་སྤྱོད་ཤེས་
གྱུར་གསུངས། །རྒྱལ་བ་དཔའ་གཏོང་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་འདུག་བྲམ་ཟེའི་བྱིས་པ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འདི་སྨྲས་མ་ཐག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་


[307A]༄༅། །བ་བྱིན་ཏེ། །དེ་ནས་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་གདན་དེ་ལས་བཞེངས་པ་དང། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆེན་པོ་འདི་ཡན་དྲུག་ཏུ་གཡོས་
སོ༑ ༑ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དུ་མས་ཀྱང་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པར་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་མངོན་
པར་ཕབ་བོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་ཨ་ག་རུ་དང། ཏ་ཀ་ར་དང། དུས་དང་མཐུན་པའི་ཙནྡན་གྱི་ཆར་མངོན་པར་ཕབ་བོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་དང། རྒྱན་དང། ཡིད་བཞིན་གྱི་གོས་དང། ནོར་བུ་དང་
མུ་ཏིག་གི་སེ་མོ་དོ་དང། རིན་པོ་ཆེའི་ཆར་མངོན་པར་ཕབ་བོ་།ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་རྡུང་བ་མངོན་པར་དཀྲོལ་ཏོ། །དབྱངས་ཀྱིས་ལྷུང་ལྷུང་ལེགས་ཀྱི་སྒྲ་ཕྱུང་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་
ཏོ༑ ༑བདག་ཅག་སྔོན་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་མཉན་པར་བགྱིའོ། །བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདའ་བར་བགྱིའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ཡུལ་གཞོམ་པར་བགྱིའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་
ཡུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བགྱིའོ། །ཟབ་མོའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བགྱིའོ། །ཞེས་གསོལ་པ་དང། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དེ་དག་ལ་འཛེགས་ཏེ་
སེངྒེའི་ཁྲི་བཤམས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བཞུགས་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ས་དང་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་འཁོར་ཀུན་ཅང་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་


[307B]ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་མ་ལུས་པར་ས་དང་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་འཁོར་ལ་རྣམ་
པར་གཟིགས་ནས་དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་འདིར་ནི་ཀུན་ལྷགས་པ། །བྱང་ཆུབ་འདོད་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཆོས་ཚོལ་ན། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་སྤྱོད་
པ་རབ་བསྟན་གྱི། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་རྩེ་གཅིག་སེམས་སུ་ཉོན། །སེམས་ཅན་ལ་ལ་གཏི་མུག་སྲེད་པས་བསྒྲིབས། །ཕུང་པོ་དག་ལའང་ལྟ་བ་རྣམ་མི་སྤོང། །གང་དག་ད་དུང་བྱང་ཆུབ་
མཆོག་སྤྱོད་བརྩོན། །ཡང་ཡང་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་ཅུང་ཟད་སྤྱོད་།དབང་པོ་དྲུག་ལ་སྟོང་པ་མི་ལྟ་སྟེ། །མཚན་མ་མེད་པའི་འཛིན་པ་བདག་ལ་ཟུང། །བྱང་ཆུབ་ཕྱིར་ནི་ཅུང་ཟད་བརྩོན་སྤྱོད་ཀྱི། །
ཤེས་རབ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་པ་མེད། །ཇི་ལྟར་མེ་འདོད་ཁྱིམ་གྱི་ནང་དུ་ནི། །བཙལ་བས་ཀྱང་ནི་མེ་དག་རྙེད་མ་གྱུར། །དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ལ་ལ་བྱང་ཆུབ་འདོད། །སྟོང་པ་བསྒོམས་
པར་ཤེས་རབ་ཐོབ་པ་མེད། །དེ་བས་གང་དག་བྱང་ཆུབ་སྡུག་འདོད་པ། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་མཚན་མ་དག་རྨི་ལམ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུར་ཐམས་ཅད་ལྟོས། །འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་
མཆོག་གི་ལམ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟང་སྐྱོང་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་


[308A]༄༅། །བའི་བཟོད་པ་འདི་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདུད་ཀྱི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་ཏེ་ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་སྲིད་པའི་བག་ལ་ཉལ་བ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། མ་རིག་པར་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འདྲེས་པ་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་
གྱི་གོ་ཆ་དང། སེམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང། ཚོར་བ་དུ་བ་དང་རྡུལ་དང། ནམ་མཁའ་དང། སྤྲིན་ལྟ་བུར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །མཚན་མ་དང་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་སྤྲོས་པ་ལྟ་
བུར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་འདུས་པར་འགྱུར་རོ། །ལས་ཡོངས་སུ་ཟད་ཅིང་སེམས་ཅན་ཉེ་བར་འཚོ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་དང་
མ་བསྐྱེད་པའི་གཉེན་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་གྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པར་ཐུལ་བ་མེད་
པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་སེངྒེ་ལྟ་བུ་དང། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུའི་ཆེན་པོའི་ཆར་གྱི་ཆུ་བོ་རབ་ཏུ་གཏོང་བ་དང། འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་མངོན་པར་
ཤེས་པ་དང། ཆགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པ་དང། བསྟོད་པ་དང། རབ་ཏུ་བསྔགས་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བཟོད་པ་འདི་བསྒོམས་པ་ནས་ལུས་དབང་དུ་བཙུགས་


[308B]ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་བཟོད་པ་འདི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་དང། ནམ་མཁའི་
མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་རྣམ་
པ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་དང། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་
རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྟགས་པའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བརྒྱད་གང་ཞེ་ན། གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འབྱུང་བ་ཆེན་
པོ་བཞིའོ། །གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནད་དོ། །འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི། མི་རྟག་པའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ནི་དངོས་
པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །ཕྱི་དང་ནང་གི་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་བཅད་དོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་
དང། སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་


[309A]༄༅། །བུ༑ གཞན་ཡང་གཟུགས་དེའང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟེ་རིགས་ཀྱི་བུ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནང་གིའམ། ཕྱི་རོལ་གྱིའམ། ཆེ་བའམ། བྲ་བའམ་
དམའ་བའམ། བདེ་བའམ། གལ་ཏེ་རིང་བའམ། གལ་ཏེ་ཉེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མི་འགྲོ། རྣམ་པར་མི་འགྲོ་མི་སྐྱེ། མི་འབྱུང། བདག་མེད། བདག་གི་མེད་པར་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཟད་པའི་
ཚུལ་དང། ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དང། འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་རྡུལ་
ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་དང། ལུས་ཀུན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ནང་གི་སའི་ཁམས་སྲ་བར་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྡུལ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ལྷག་མཐོང་ཕྲ་མོས་བརྟག་
རྡུལ་ཕྲ་མོ་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་དུ་གྱུར་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དག་མེད་པ་དང། རྣམ་པ་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས། དངོས་པོ་མེད་
པ་དང། ཚིག་གི་ལམ་དང་བྲལ་བ་དང། དམིགས་པ་མེད་པ་དང་སྒྲ་དབྱངས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས། བདག་མེད་པ་དང་བྲལ་བ་དང། བདུད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཤེས་
ཡི་གེ་མེད་པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་མཚན་མ་མེད་པ་ལས་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས། ཇི་


[309B]དེ་དག་གི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་གཅིག་ཏུ་བརྟག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པ་ནས་ནང་གི་ལུས་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་བར་དུ་གཅིག་ལའང་སོ་སོར་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་འདི་དག་གིས་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་གཅིག་ཏུ་བརྟག་གོ་ནང་གི་ལུས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ཀྱི་སའི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་བརྒྱད་
པོ་འདི་དག་གིས་སོ་སོར་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་བརྟག་གོ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནས་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུ་སའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ནང་གིའམ། ཕྱི་རོལ་གྱིའམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ་
དམའ་བའམ། བདེ་བའམ། གང་རིང་བའམ། གང་ཉེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཆོས་སུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །གང་ཟད་པ་འདི་ནི། མི་རྟག་པའོ། །གང་མི་རྟག་པ་འྡིའང་སྡུག་
བསྔལ་བའོ། །གང་མི་འབྱུང་བ་དེ་བདག་མེད་པའོ། །གང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གི་ལམ་དང་ཕྲལ་བ་དེའང་སྟོང་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཕྱི་དང་ནང་གི་སའི་ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོང་པར་རབ་
ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་འདུ་ཤེས་མེད་ཅིང་ཚོར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སའི་ཁམས་ཀྱང་འདུ་ཤེས་མེད་ཅིང་ཚོར་བ་
མེད་པ་དང། མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་


[310A]༄༅། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་ལུས་འདི་ལ་གཤེར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི། ཆུ་སྟེ། ཆུའི་མཚན་ཉིད་
ཕྲན་ཚོགས་སུ་ན་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་ཙམ་དུ་ནང་གི་ལུས་ཆུའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་ཐིགས་པ་ཙམ་དུ་ལྷག་མཐོང་གི་ཚུལ་གྱིས་བརྟག་གོ་ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ། དམའ་
བའམ༑ བདེ་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནས་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུ་དེ་དག་ཐིགས་པ་ཙམ་དུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་
ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟ་བུར་ཐིགས་པ་གཅིག་ལ་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྟག་གོ་དེ་བཞིན་དུ་གཉིས་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་གསུམ་པ་ནས་
ནང་གི་ལུས་ཀྱི་ཆུའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གིས་སོ་སོ་རེ་རེ་ལ་ཐིགས་པ་ཕྲ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྟག་གོ་།མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནས་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུ་ནང་
གི་ཆུའི་ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ། དམའ་བའམ། བདེ་བའམ། གང་རིང་བའམ། གང་ཉེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཆོས་སུ་ཡང་
དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །གང་ཟད་པའི་ཆོས་དེའང་མི་རྟག་པའོ། །དེའང་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །གང་རྟོག་པ་མེད་པ་དེའང་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །གང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེའང་བདག་མེད་པའོ།།


[310B]སྟོང་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྟོང་པར་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞི་
བར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་གནས་མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་དང་ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་ཀྱང་སྤྲོས་པ་མེད་ཅིང་གནས་མེད་པ་དང། མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་
སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བ་སྟེ། སའི་ཁམས་དང། ཆུའི་
ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་རྒྱ་ཆེན་པོས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་གཟུགས་ནི། ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ། ནང་གིའམ་
ཕྱི་རོལ་གྱིའམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ། དམའ་བའམ། བདེ་བའམ་གང་རིང་བའམ། གང་ཉེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་དང། དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དབང་
དུ་གྱུར་པ། སའི་ཁམས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུའི་བར་དུའོ་།གང་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བ་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དབང་པོ་དེ་ལ་ཟད་པ་དང། འགོག་པ་དེ་ནི། འབྱུང་བ་ཟད་པ་ཉིད་དུ་
བརྟག་གོ། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་བདག་མེད་པར་དམིགས་པ། ཚིག་གི་ལམ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བ་དང། མ་སྐྱེས་པ་དང། མ་བྱུང་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང། བདག་གི་མེད་པ་


[311A]༄༅། །དང། ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་དང། རྟོག་པ་མེད་ཅིང་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དང། མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཚུལ་གྱིས་བརྟག་
པར་བྱའོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང། རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང། སྨོད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་བྲལ་བ་དང། ཡི་གེ་མེད་
པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་མ་དང་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པ་དང། ཡུལ་རྒྱུན་ཆད་
པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་གནས་མེད་ཅིང་ཉེ་བར་ཞི་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །རྣམ་པ་འདི་དག་གིས་གཟུགས་དངོས་པོ་མེད་པ་དབུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟར་བརྟག་
གོ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཆོས་སུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །གང་ཟད་པའི་ཆོས་དེ་མི་རྟག་པའོ། །གང་མི་རྟག་པ་དེ་ནི་
རྟོག་པ་མེད་པའོ། །གང་རྟོག་པ་མེད་པ་དེའང་སྡུག་བསྔལ་བའོ་།གང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེའང་བདག་མེད་པའོ། །གང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལམ་དང་བྲལ་བ་དེའང་སྟོང་པའོ། །གང་
ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་དེ་དག་ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་


[311B] །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་འདུས་བྱས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱང་ལྦུ་བ་ལྟ་བུར་འདུ་ཤེས་པ་མེད་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པ་དང། ཚོར་བ་མེད་པ་
དང། མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འདི་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་
ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པ་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་གཟུགས་ནི། ཕྱི་རོལ་དང་ནང་གི་གནས་གང་ཉེ་བའི་བར་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་འདྲ་བ་མངོན་
པར་མི་འགྱུར་བ་དང། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང། ལུས་མངོན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟག་གོ་གཟུགས་ནི། ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད། སྙེམས་པའང་མེད། བླང་བ་དང་དོར་བ་མེད་པར་ཤེས་ཏེ། གཟུགས་
ནི༑ གཉིས་སུ་མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བར་ཤེས་པས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་དབྱེར་མེད་དོ། །ཚིག་གི་ལམ་
ཐམས་ཅད་གནས་མེད་པར་ཡང་དག་པར་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ནི། གཞན་དུ་སོང་བའང་མེད་ཅིང་ཡུལ་མེད་པ་དང། གློ་བུར་གྱི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། རྒྱུན་བཅད་པ་དང་རྒྱུན་མ་བཅད་པའི་
མདུད་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བ་དང། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་དང། གནས་མེད་པར་བརྟག་གོ་གཟུགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུར་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཀུན་


[312A]༄༅། །འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་རང་བཞིན་མེད་པར་བརྟག་གོ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་རྣམས་ནི། རྣམ་པར་དག་པ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། མི་འབྱུང་བ། མངོན་པར་མི་
སྒྲུབ་པ༑ ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པའི་རྒྱུན་བཅད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཞུགས་པ་མེད་པར་བརྟག་གོ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི། སྙེམས་པ་མེད་པ་དང་
གཏོང་བ་མེད་པ་དང། མུན་པ་མེད་པ་དང། སྣང་བ་མེད་པ་དང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་དང། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང། གསོག་པ་མེད་པ་དང། སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་
དབྱེར་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པར་བརྟག་གོ་གཟུགས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ནི། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང། ཟད་པ་དང་ལྦུ་བ་ལྟ་བུར་བལྟའོ། །རྣམ་པ་འདི་དག་གིས་
གཟུགས་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་རྟོག་གོ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནས་མཚན་མ་མེད་པའི་བར་དུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཆོས་སུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ། །གང་
ཟད་པའི་ཆོས་དེ་མི་རྟག་པའོ། །གང་མི་རྟག་པ་དེ་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །གང་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །གང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེའང་བདག་མེད་པའོ། །གང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
ཚིག་གི་ལམ་དང་བྲལ་བ་དེའང་སྟོང་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཕྱི་དང་ནང་གི་གཟུགས་ལྦུ་བ་འདྲ་བ་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པའང་ཉེ་བར་ཞི་


[312B] །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ཟད་པ་མེད་ཅིང་གཟུགས་མེད་པ་དང། བསྟན་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཟད་པ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། གཟུགས་མེད་པ་དང། བསྟན་དུ་མེད་པ་དང་
ལྤུ་བ་ལྟ་བུར་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་དང། སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བར་བལྟའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་གཟུགས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་མཚན་ཉིད་ནང་གི་ནས་ཉེ་བའི་བར་དུ་གང་སྨྲས་པ་དེའི་གཟུགས་
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང། གྲིབ་མ་ལྟ་བུ་དང། ལྦུ་བ་ལྟ་བུ། གནས་མེད་པ་དང། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། གསོག་བ་མེད་པ་ནས་
ཁམས་གསུམ་གྱི་འཁོར་བ་བདག་མེད་པ་ལྟ་བུ་དང། དུས་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པ་དང། དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཐའ་དང། རྟག་པའི་
མཐའ་དང། ཀུན་ཏུ་གཟུང་བའི་མཐའ་དང། ཟད་པ་མེད་པར་སྤྱོད་པའི་མཐའ་དང། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་མཐའ་དང། ཡུལ་མེད་པའི་མཐའ་དང། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་པའི་མཐའ་དང། སྨྲ་བ་
མེད་པའི་མཐའ་དང། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་གཟུགས་དེའི་མཚན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དང། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་དེ་གཉིས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ནམ་


[313A]༄༅། །མཁའ་ལྟ་བུར་བརྟག་གོ་མིག་ཡོར་གྱི་མཚན་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་དངོས་པོར་དམིགས་པ་མེད་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བུར་གཟུང་དུ་མེད་ཅིང་ཀུན་
ནས་ལྡང་བ་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང། ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་བྲལ་བའི་གནས་མེད་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་
ཉིད་ནི། མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང། སྒྲ་བརྙན་ལྟ་བུ་དང། ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་སྒྲ་བརྙན་ནི། ཁམས་མེད་པ་དང་
ཐ་དད་པ་མེད་པ་དང། མཚུངས་པ་མེད་པ་དང། འཁྲུག་པ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འདི་དག་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ་།གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་དེའང་གཟུང་དུ་མེད་པ་དང་
བསགས་པ་མེད་པ་དང། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང། འཕྱུང་བ་མེད་པ་དང། གཡོ་བ་མེད་པ་དང། འགྱུར་པ་མེད་པ་དང། འཆི་འཕོ་བ་མེད་པ་དང། མི་གནས་པ་དང། བདག་དང་གཞན་གྱི་
མི་ལེན་པ་དང། ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་དང། ཆགས་པ་མེད་པ་དང་བྱས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བའོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལམ་ལས་ཤིན་ཏུ་
འདས་ཤིང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལམ་ཀུན་ནས་ལྡང་བ། ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྣང་བ་དེའང་མིག་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་


[313B] ༑བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སྟོང་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་བདག་ཏུ་དམིགས་པའང་མེད་དོ། །མིག་གཉིས་ནི། རྒུན་འབྲུམ་ཙམ་སྟེ། མིག་
རེ་རེ་ལའང་ཚད་མེད་པའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའོ། །རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ལའང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་གསོག་གོ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་བདག་ཏུ་མི་དམིགས་ཤིང་སེམས་ཅན་དུ་མི་
དམིགས་ན། དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་སམ། ཀུན་ནས་ལྡང་བའང་ལམ་དུ་ཤེས་པར་ལྟ་ཅི་སྨོས། རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མིག་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བསགས་
པ་དང། རྒུན་འབྲུམ་ཙམ་དུ་ཡོངས་སུ་བརྟག་གོ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དེས་དེ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་པ་དང། ལམ་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་
པས་སེམས་ཅན་མིག་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དེ་དག་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྲོའོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་མིག་
གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་གྱི་མིག་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་མིག་
གིས་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་ཕྱི་དང་ནང་གི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་ནས་ཉེ་བའི་བར་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཀྱི་སྣང་བ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནམ་


[314A]༄༅། །མཁའ་ལ་མི་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
སྣང་བ་ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱསྣན་བའོ་།ཇི་ལྟར་གཟུགས་གཞན་གྱི་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལྟར་ནང་དང་ཕྱིའི་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལྦུ་བ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་ནས་ཉེ་བའི་བར་
དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའང་སྟོང་པའོ་།ཇི་ལྟར་མིག་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་
ཤེས་པས་སྟོང་ངོ། །འདོད་པ་ཁམས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིག་ཀྱང་མིག་དང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་པས་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་བཞིན་
དུ་རན་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་ཀྱང་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་དམིགས་
པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་དང། ཤེད་ཅན་དང། བྱེད་པ་པོ་དང། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང། ཚོར་བ་
པོ་དང། ཚོར་བར་འཇུག་པ་དང། སྐྱེ་བ་དང། ཀུན་ཏུ་སྐྱེ་བ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་།གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བའི་མཚན་མ་ལ་མཚན་མས་


[314B] །སེམས་ཀྱི་གཟུང་བ་དང་གཏང་བ་དང། མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་དང། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་གནས་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་གནས་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་
བའི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་དམིགས་པ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང། ནམ་མཁའ་དང། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་
ཤེས་པ་ཐ་དད་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གང་ཕྱི་རོལ་དང་ནང་གི་ནས་ཉེ་བའི་བར་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་
ཐམས་ཅད་ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུར་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཟད་པའི་ཚུལ་དང། ཞི་གནས་ལ་འྪ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་དང། རྟོག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དང། མི་སྐྱེ་བ་དང། མི་འགོག་པ་དང། འབྱུང་བ་
མེད་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྟག་གོ་ནམ་མཁའ་དང་བྲལ་ཞིང་གནས་མེད་པ་དང། ཚིག་གི་ལམ་ལ་བྲལ་བར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་འདུ་བྱེད་ནས་ཉེ་བའི་
བར་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་འཇིག་པའི་ཆོས་དང། ཟད་པའི་ཆོས་དང། དངོས་པོའི་རྒྱུན་ཆད་པ་སྟོང་པ་དང། འཁྲུག་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གང་
གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཆོས་དེའང་མི་རྟག་པའོ་།གང་རྟག་པ་མེད་པ་དེའང་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །གང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེའང་བདག་མེད་པའོ། །གང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་


[315A]༄༅། །ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལམ་དང་བྲལ་བ་དེའང་སྟོང་པ་སྟེ། གང་ཕྱི་དང་ནང་གི་ནས་ཉེ་བའི་བར་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་
དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་རྒྱུན་གཅོད་པ་མེད་པའི་བཟོད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་རླུང་
མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བག་ལ་ཉལ་བ་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་མེད་པའི་བཟོད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་
ལྟར་བརྩེགས་པ་མེད་ཅིང་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་གཅོས་པ་མེད་ཅིང་གནོད་པ་མེད་པའི་བཟོད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་བག་
ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཚིག་གི་ལམ་ཐམས་ཅད་བག་ལ་ཉལ་བ་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་ཐམས་
ཅད་སྔར་མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་བའི་བཟོད་པ་བསྒྲུབས་པའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་གྱི་བག་ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་བཟོད་པའོ། །
ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་པར་གཏོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་ཁམས་གསུམ་པར་གཏོགས་པའང་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང་


[315B]བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །
ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོའི་ལེའུ་སྟེ་ལྔ་པའོ།།།།རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའང་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ་།དེ་ལ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཚོར་བའི་ཚོགས་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་སྐྱེས་
པའི་ཚོར་བ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་སྟེ་འདི་དག་ནི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་
པོ་དེ་ལ་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། བདེ་བར་ཚོར་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་བར་ཚོར་བ་དང། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དུའང་མི་ཤེས་པར་ཚོར་བ་སྟེ། འདི་
དག་རྣམ་གསུམ་ནི། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པ་བརྒྱད་པོ་འདི་དག་གིས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བརྒྱད་
གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་གསུམ་སྟེ། འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་ཅེས་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་གསུམ་པོ་འདི་དག་གིས་སེམས་ཅན་ཉོན་མོངས་


[316A]༄༅། །པ་རྣམས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཟག་པ་ཟད་པ་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་གསུམ་པོ་འདི་དག་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ཞུགས་
པ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་གིས་ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་
རྩ་བ་འབྱུང་བ་དང། ལས་ཀྱི་རྩ་བ་དང། ཟད་པའི་རྩ་བ་ནུབ་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་མིག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་དམའ་བའམ། བདེ་བའམ། ཆེ་བའམ་
ཕྲ་བའམ། གང་ཉེ་བའམ། གང་རིང་བར་མཐོང་བ་དེ་ལ་ཚོར་བ་འབྱུང་ངོ། །གང་གཟུགས་བདེ་བའམ། ཆེ་བའམ། ཕྲ་བའམ། གང་རིང་བའམ། ཉེ་བར་མཐོང་བ་དེ་ལ་ཚོར་བ་སྲེད་པའི་
གནས་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུ་དང། མངོན་པར་དགའ་བར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལའང་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་མིག་མིག་གིས་སྟོང་པ་ནས་ཇི་ལྟར་གང་དུ་བཤད་
པའི་བར་དུ་དེ་གློ་བུར་དང། ལུས་མ་ཡིན་པ་དང། གནས་མེད་པ་དང། གཟུགས་མེད་པ་དང། བསྟན་དུ་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་ཚོར་བ་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུར་
འབྱུང་ངོ། །འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་བསྒྲིབས་པ་འབྱུང་ངོ། །སློང་བ་པོའམ། དགོད་པ་པོའམ། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་པོའམ། གསོག་པར་ཡང་མི་ཤེས་སོ། །འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་བདག་པོ་


[316B] འགོག་པ་ལའང་བདག་པོ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་ཚོར་བ་ལའང་བདག་པོ་མེད་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ལའང་སྲོག་མེད་པ་དང། སྲོག་དང་
བྲལ་བ་དང། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང། སེམས་ཅན་དང་བྲལ་བ་དང་གསོ་བ་མེད་པ་དང། གསོ་བ་དང་བྲལ་བ་དང། གང་ཟག་མེད་པ་དང། གང་ཟག་དང་བྲལ་བ་དང། འདོད་པ་མེད་པ་དང་
དངོས་པོ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་འཇིགས་པ་དང། ཟད་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། དུས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་
བྲལ་བའི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །རྒྱུན་ཆད་པ་
མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །རྟག་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །མཚན་མ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །
སྨོན་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ་།ཚོར་བ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ་།བྱེད་པ་པོའི་རྣམ་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་
སྟོང་ངོ། །ཤེས་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །ལེན་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །གྲོལ་བ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་


[317A]༄༅། །ངོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །མུན་པ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །སྣང་བ་མེད་པ་འདོད་ཆགས་
ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །དུས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་དམིགས་པ་རྣམ་པར་བསགས་སོ། །གནས་སམ་བྱེད་དུ་འཇུག་པའམ། གསོག་པར་བྱ་བ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་
མཐོང་ངོ། །སེམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང། དུས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཆད་པར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ཅི་ལའང་
ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟེན་པ་དང། མི་གནས་པ་དང་ལེན་པ་མེད་པ་དང། འཕོས་པ་མེད་པ་ལ་གཉིས་སུ་མི་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཡང་དག་
པར་གཞོལ་བར་ཤེས་པས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་དབྱེ་བར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཆགས་པའི་གཟུགས་ལ་སེམས་རྟོགས་པ་དང། གཟུགས་དང་ཚོར་བ་གཉིས་བྲལ་བའོ། །གང་ཆགས་པའི་གཟུགས་
ལ་ཚོར་བ་གང་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུ་དང། གང་འབྱུང་བ་ཟད་པ་འཇིག་པར་བརྟག་པ་འདི་དག་ནི། འདུ་བྱེད་བརྟག་པ་མེད་པའོ། །ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བ་འྡིའང་སྨོན་པ་མེད་པ་རྣམ་
པར་ཐར་པའི་སྒོའོ། །གང་འདོད་ཆགས་དེ་ལ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཚོར་བ་དང། དུས་གསུམ་གྱི་སྒོམ་པ་ཐོབ་པ་འྡིའང་འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་སྒོའོ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་


[317B] ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་འྡིའང་མཚན་མ་མེད་པ་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོའོ། །གང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཚོར་བ་བླང་བ་མེད་ཅིང་དོར་བ་
མེད་པ་དང། ཚིག་གི་ལམ་བདག་མེད་པ་དང། ཡི་གེར་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཚོར་བ་ཡུལ་མེད་ཅིང་མིག་ཡོར་མེད་པ་འྡིའང་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ། །
བདག་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོའོ། །གང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཚོར་བ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། སྣང་བ་མེད་པ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། ཟད་པ་
མེད་པ་དང། ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ། དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་
དང། ཚོར་བ་སྦྱོར་བ་མེད་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཚོར་བ་ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད་པ་དང། མི་རྟག་
པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཚོར་བ་མཚན་ཉིད་དམིགས་པ་མེད་པ་དང་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་
འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཉེ་བར་འཚོར་བའི་བཟོད་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ལ་སྒྲ། སྣ་ལ་དྲི། ལྕེ་ལ་རོ། ལུས་ལ་རེག། ཡིད་ལ་ཆོས་ཏེ། གང་ཡིད་ཀྱིས་འདས་


[318A]༄༅། །བ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཆོས་རྣམ་པར་ཤེས་ཤིང་གཟུགས་དང། སྒྲ་དང། དྲི་དང་
རོ་དང། རེག་པ་མངོན་པར་དགའ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དེ་ལའང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ངོ། །ཚོར་བ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞིས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་
དུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། ཚོར་བ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྟོག་གོ། གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་
ཞེས་བྱ་བ་འདི་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་སྒྲས་བརྗོད་དོ། །གང་འདས་པའི་སེམས་དེ་འགགས་པ་དང། མ་འོངས་པའི་མ་བྱུང་བ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་
པ་གནས་པའང་མེད་དོ། །སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་པ་དང། མི་རྟག་པ་དང། ལུས་མེད་པ་དང། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། བྱ་བ་མེད་པ་དང། འགྱུར་
བ་མེད་པ་དང། གཟུང་དུ་མེད་པ་དང། གཏོང་བ་མེད་པ་དང། མུན་པ་མེད་པ་དང། སྣང་བ་མེད་པ་དང། གཅིག་བུ་མ་ཡིན་པ་དང། ཐ་མི་དད་པ་དང། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང། གཉིས་ལྟ་
བུ་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། སྙེམས་པ་མེད་པ་དང་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང། ཕུལ་བ་མེད་པ་དང། སེལ་བ་མེད་པ་དང་ཀུན་གཞི་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང། ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ་དང་


[318B] མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཆའི་གནས་མངོན་པར་དགའ་བའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །
ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ཉི་མ་དང། ཟླ་བ་ལ་སྣང་བ་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་དང་སྣང་བ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་མིང་ཙམ་གྱིས་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་
འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས་སྣང་བ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མིང་ཙམ་གྱིས་བརྗོད་པའང་གཉིས་སུ་མེད་པ་དང། གནས་མེད་པ་དང། གཟུགས་མེད་པ་དང། བསྟན་དུ་
མེད་པ་དང། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་དང། སློང་བ་པོ་མེད་པ་ནས་སྟོན་པའི་བར་དུ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མཐའ་ལ་དེས་དེ་དག་སྟོང་ངོ། །དུས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་
པར་གསོག་གོ་འདི་ལ་གནས་མེད་པས་ཅིའང་ཆགས་པ་མེད་པའི་བར་དུ་དེ་ལྟར་རབ་འབྲིང་ཐ་མའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་མུན་པ་མེད་
ཅིང་སྣང་བ་མེད་པ་དང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གྮིའང་མུན་པ་མེད་ཅིང་སྣང་བ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་
དང། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅི་ལའང་ཆགས་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅི་ལའང་མ་ཆགས་པ་དང། ཁམས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཚོར་བ་མི་རྟག་


[319A]༄༅། །པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་
ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པར་ཡོངས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་གཅོད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བ་ཉོན་མོངས་པའི་རྩ་བ་ལས་ཟད་པར་ནུས་པའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །གང་མིག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྣང་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དམའ་བ་ནས་ཉེ་བའི་
བར་དུ་དེ་ལ་ཚོར་བ་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུར་མི་སྡུག་པ་མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པར་འབྱུང་བའི་ཚོར་བ་སྟེ། དེ་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་བཞིན་དུ་རྟོག་གོ་ཇི་ལྟར་མིག་མིག་
གིས་སྟོང་པ་དང། མིག་གཟུགས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་པ་ནས་ཇི་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །སྐད་ཅིག་ཏུ་འཇིག་པ་ཟད་པའི་འདུ་བྱེད་དུས་གསུམ་གྱི་ཞེ་སྡང་གི་མཐའ་
ལ་དེས་དེ་སྟོང་པ་ནས་སྣང་བ་མེད་པའི་བར་དུ་ཞེ་སྡང་གི་མཐའ་ལ་དེས་དོ་སྟོང་སྟེ། དུས་གསུམ་གྱི་ཞེ་སྡང་དམིགས་པ་རྣམ་པར་གསོག་གོ་ཞེ་སྡང་གནས་མེད་པ་ནས་ཞེ་སྡང་ཅན་
གྱི་གཟུགས་སྣང་བ་ལ་སེམས་གཞོག་པ་དང། ཞེ་སྡང་གི་ཚོར་བ་དང་གཉིས་བྲལ་བར་འགྱུར་བའི་བར་དུའོ། །གང་ཞེ་སྡང་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གཞི་འབྱུང་བ་དང་


[319B]འདི་དག་ཀྱང་འདུ་བྱེད་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བཟད་པ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་སྒྲ་ནས་ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་བར་
དུ་ཡིད་ཀྱིས་གང་མི་སྡུག་པ་དང། མི་མཛེས་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལའང་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གཞི་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ཚོར་བ་ཀུན་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གཞི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ཚུལ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་དག་ནི། གཟུགས་མེད་པ་ལས་ཇི་ལྟ་བུར་གང་མ་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟར་ཁྲོ་བ་མེད་གཤེ་
བ་མེད་པ་ལྟར་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གྮིའང་དེ་བཞིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞི་བ་དེ་ལ་ཞེ་སྡང་མེད་ཅིང་གཤེ་བ་མེད་པ་དང། ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད་པ་དང། ཁམས་གསུམ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གཞི་ཚོར་བ་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དང། བདག་མེད་པ་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་
པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་པར་འཚོ་བའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱའོ། །བམ་པོ་དྲུག་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་
ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མིག་གིས་ནང་གིའམ། ཕྱིའི་གཟུགས་གང་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དག་མཐོང་ནས་གང་ཡང་འདི་ལ་འདས་པ་དང། མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་གཟུགས་ཡང་དག་པ་


[320A]༄༅། །མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ། མུན་པར་གྱུར་པ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས། ཞེ་སྡང་གི་གནས། རྟག་པ་དང། བདེ་བ་དང། ཐེར་
ཟུག་པ་དང། བདག་དང། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་དུ་དམིགས་ལ་ཁམས་གསུམ་ལ་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྐུན་པོ་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་བ་དང། ཁམས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་
བསྡུས་ནས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཉེ་བར་འགྲོ་ཉེ་བར་ལེན། བྱིན་གྱིས་རློབ། མངོན་པར་ཆགས་ཤིང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་དམིགས་ཤིང་ཉེ་བར་འཛིན་ཏེ། དེ་ལ་
རང་བཞིན་གྱིས་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པ་དང། བདག་མེད་པར་མི་སྟོན། སྐྱེ་བ་དང། འགོག་པ་དང། འཇིག་པར་ཡང་ཉེ་བར་མི་རྟག་གོ་བདག་དང། སྲོག་
དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་ཏུ་དམིགས་ཤིང་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་སྙེམས་ཏེ། ནང་དང་ཕྱིའི་རྐྱེན་ལ་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་
དུ་རབ་ཏུ་ཤེས། རྒྱུ་དང། འབྲས་བུ་དང། ལས་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཀུན་ནས་ལྡང་བ་ལ་དམིགས་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མེད་པ་དང། འཁྲུགས་པ་
དང། མ་འཁྲུགས་པ་དང། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང། ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་དང། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་བྲལ་བ། ཤེས་རབ་


[320B]སྡུག་བསྔལ་བའང་མེད། བདེ་བའང་མེད་པའི་ཚོར་བའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནང་དང་ཕྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དང་
གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་གང་ཇི་སྙེད་པ་དག་ལ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དང། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། །གང་ཇི་ལྟར་སྔར་བསྟན་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས་དང། ཞེ་སྡང་གི་
གནས་ལ་འདི་ལྟར་བརྟག་པའམ། སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་ཚུལ་དང་རྟག་པའམ་མི་རྟག་པའི་ཚུལ་དང། བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚུལ་དང། བདག་གམ་བདག་མེད་པའི་ཚུལ་
དང། ཁམས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་མ་ཞི་བ་དང། རྒྱུ་མེད་པ་དང། བདག་པོ་མེད་པའི་རྒྱུན་མ་ཞི་བ་དང། གཉིས་དང་བྲལ་བ་མི་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་པར་མི་
ཆགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང། ཁམས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་དང། དུས་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མེད། བདེ་བའང་མེད་པའི་ཚོར་བ་མི་སྐྱེ་བ་ནི། ཚོར་བ་གཉིས་མི་སྐྱེ་བའི་
མཐར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་དག་གི་རྟག་པ་མེད་པའི་མཐའ་དང། ཆད་པ་མེད་པའི་མཐའ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་རྗེས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱི་མཐའ་དང། ལུས་མེད་པའི་མཐའ་དང། གནས་མེད་པའི་
མཐར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཚིག་གི་ལམ་དང་བྲལ་བའི་བག་ལ་ཉལ་གྱི་སེམས་དང། ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མེད། བདེ་བའང་མེད་པའི་ཚོར་བ་མི་དམིགས་པར་


[321A]༄༅། །སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཡང་དེ་ལྟར་ཞི་གནས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུ་དང། རྐྱེན་དང། རྒྱུ་མེད་པ་དང། རྐྱེན་མེད་པའི་ལྷག་མཐོང་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་ནི། ཡང་དག་
པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གཏི་མུག་གི་མུན་པར་བལྟའོ། །འདི་ལ་མ་རིག་པའི་གནས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། གང། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། གང་ལ་
དམིགས། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ལ་དམིགས་ན་ནི། ལུས་དེའང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་གནས་པ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཀྱང་གཡོ་བ་མེད་པ། འགྱུར་
བ་མེད་པ། བདག་མེད་པ། བདག་གི་མེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ཚིག་གི་ལམ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ་སྟེ་བདག་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གནས་
མེད་པའོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་གནས་མེད་པ། མི་གནས་པ་ཚིག་གི་ལམ་ཙམ་དུ་བརྗོད་པ་སྟེ། འདི་ལ་བདག་དང། ཡན་ལག་ཅན་དང། གང་ཟག་མེད་དོ། །ལུས་དང་
ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པ་གཉིས་ཀ་སྟོང་པ་སྟེ། དེས་ན་མ་རིག་པའང་སྟོང་པའོ། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱང་འགྲོ་བ་མེད་པའོ། །མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བའང་བརྗོད་
དུ་མེད་པའོ། །མ་རིག་པ་དང། སྲིད་པའི་སྲེད་པ་དང། སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། ཁམས་གསུམ་དང། དུས་གསུམ་ལ་དམིགས་པའང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་


[321B] དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་དང། དགེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་དེ། དེས་ན་མ་རིག་པ་ནི། སྟོང་པའོ། །ཡང་མ་རིག་པ་ནི། ཤིན་ཏུ་བྱང་ནས་འདུ་བྱེད་ལ་རྟོག་སྟེ། སྐད་ཅིག་
མ་གང་ལ་མ་རིག་པ་སྐྱེ་བ་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཉིད་ལ་མི་གནས་ཤིང་འགག་སྟེ་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ལ་མི་གནས་སོ། །སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་གཉིས་ཀ་སྐྱེ་བའམ་འགག་པ་མེད་ཀྱི། མ་
རིག་པ་འགགས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་སྟེ། དེས་ན་མ་རིག་པ་སྟོང་སྟེ། བདག་མེད་པའི་ངོ་བོའོ། །ཡང་སྐད་ཅིག་མ་གང་ལ་འདུ་བྱེད་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་
ངག་གི་འདུ་བྱེད་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང། འདུ་བྱེད་གསུམ་འགག་གོ་ཡང་ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་སྐྱེས་ནས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་མཐའི་གནས་ན་ངག་གི་འདུ་བྱེད་སྐྱེའོ། །ཡང་རྣམ་
པར་གྲོལ་བའི་མཐའ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་ངག་གི་འདུ་བྱེད་ལ་འཇུག་གོ་ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དེ་མ་སྐྱེས་ན་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་འཇུག་པ་མི་གསོག་གོ་འདུ་
བྱེད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་དང། ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཉེ་བར་འཚོ་བ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅིང་ཆགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་མ་སྐྱེས་ན། ལུས་དང། ངག་གི་འདུ་
བྱེད་རྣམས་ཀྱི་དུས་གསུམ་གྱི་འཇུག་པ་བསགས་པ་བསལ་དུའང་མེད་དོ་།ངག་གི་འདུ་བྱེད་མ་སྐྱེས་ན། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་དུས་གསུམ་གྱི་འཇུག་པ་བསགས་པ་


[322A]༄༅། །བསལ་དུའང་མེད་དོ། །ཡང་འདུ་བྱེད་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནས་དེ་འདྲ་བས་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་དང་སྣང་བ་ཐོབ་པར་
བྱེད་པའང་མེད། སེལ་བར་བྱེད་པའང་མེད་དེ། དེས་ན་དེ་དག་སྟོང་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཐའ་ལས་སྐྱེས་པའང་རང་བཞིན་གྱིས་བསལ་བས་རྣམ་པར་དག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྗེས་
སུ་སོང་བ། སྨོན་པ་མེད་པ། འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་བཞག་པ། ནམ་མཁའ་ལྟར་སྟོང་པའོ། །ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་མཐའི་རང་བཞིན་བདག་མེད་པ་སྟེ། སྔོན་གྱི་མཐའ་
དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་དང། བར་དུའང་མ་བྱུང་བ་དང། གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པའོ། །ངག་གི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཚིག་གི་ལམ་དང་བྲལ་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ། ནམ་མཁའ་ལྟར་སྒྲོ་
བཏགས་པ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་དང་གཉིས་དང་བྲལ་བས་སྟོང་པའོ་།ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་ཐོབ་པ་མེད་པ། མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་མེད་པ། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
དང་བྲལ་བ། སེམས་ཅན་མེད་པ་ནས་གང་ཟག་གི་བར་དུ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཏི་མུག་གིས་རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པ། མུན་པ་མེད་པ། སྣང་བ་མེད་པ། བླང་བ་མེད་པ་
སྤྲོས་པ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ། སྟོང་པ། ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི། སྐྱེས་ནས་


[322B] རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ནི། བཀྲི་བར་བྱ་བ་མེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་འདི་དག་ཀྱང་འདྲ་བ་དང། མི་འདྲ་བ་དང། བདག་པོ་མེད་པ་དང། སྐད་ཅིག་
མ་དང། འགོད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་གནས་པའོ། །ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་དང། ནང་དང་ཕྱི་མི་དམིགས་པ་དང། དགེ་བ་དང། མི་དགེ་བ་
དང། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་མི་དམིགས་པ་དང་འདུས་བྱས་དང། འདུས་མ་བྱས་མི་དམིགས་པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མི་དམིགས་པ་དང། ཁམས་གསུམ་གྱི་དང། དུས་གསུམ་
གྱི་ཚོར་བ་མི་དམིགས་པ་དང། འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་ཉམས་པ་མི་དམིགས་པ་དང། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་མི་དམིགས་པ་དང། ཁམས་དྲུག་མི་དམིགས་པ་དང། སྒོམ་པ་དང། ཚུལ་
བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ནས་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང། ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པའི་བར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་དམིགས་པས་གཟུགས་ལ་ཉེ་བར་
བཀྲི་བ་མེད་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་ལ་ཉེ་བར་བཀྲི་བ་མེད་པ་སྒྱུ་མ་སྣང་བ་ལྟ་བུར་རང་བཞིན་མེད་པ། ལུས་མེད་པ། གནས་མེད་པའོ་།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་
དང། བར་གྱི་མཐའི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་དུའང་རྣམ་པར་བརྟག་པའི་གནས་སུ་སྣང་བ་དང། སྤྱོད་པར་ཤེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པར་


[323A]༄༅། །ཤེས་པ་ནི། སྟོང་པའོ། །ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས་ལ་རྟོག་པར་བྱད་དེ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ཤིང་
འགགས་ནས་མིང་དང་གཟུགས་སྐྱེའོ། །མིང་ཡང་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་འདི་དག་གོ་ཕུང་པོའང་རྫས་མེད་
པའི་དོན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང། དབྱིབས་ཀྱི་སྣང་བ་ལ་མི་འཇུག་པས་དེ་དག་ནི། མིང་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །
གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་པ་གནས་མེད་པ། རྫས་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་པ། མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཚོར་བའི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཚན་
ཉིད་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་དམིགས་པ་དང་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པའོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི། ཕན་ཚུན་ནས་འདུ་བ་དང་གནས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་རབ་ཏུ་མི་
ཤེས་པའོ། །འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་བར་དུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་འདི་དག་
ཐམས་ཅད་ནི། ཁམས་གསུམ་ལས་གྲོལ་བ། དུས་གསུམ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ། མཉམ་པ་མེད་པ། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ། ཁ་ཟས་མེད་པ་དངོས་པོ་མེད་པ། ཆགས་


[323B] སྒྲ་མེད་པ། འབྱུང་བ་མེད་པ། གཉིས་སུ་མེད་པ། རྒྱུ་མེད་པ། ཀུན་གཞི་མེད་པ། དབང་དུ་གྱུར་པ་མེད་པ། འཆི་འཕོ་མེད་པ། རྐྱེན་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་
པ༑ བྱས་པ་མེད་པ། རྒྱུ་མེད་པ། བདག་གི་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཆད་པ་མེད་པ། རྟག་པ་མེད་པ། བྱ་བ་མེད་པ། མིང་མེད་པའོ་།གནས་མེད་པས་གཟུགས་མེད་པའོ། །ཡིད་མེད་པའོ། །
རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་མེད་པའོ། །གཞལ་བ་མེད་པའོ། །མངོན་པར་འགྲུབ་པ་མེད་པའོ། །དུས་གསུམ་དང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་གཟུགས་མེད་པའོ། །ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའོ། །མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །རླུང་དང་མཚུངས་པའོ། །རྟོག་པ་མེད་པའོ། །མིག་གི་ལམ་དུ་བརྗོད་པའི་
མཚན་ཉིད་དོ། །དུས་གསུམ་ཐ་དད་པ་མེད་ཅིང་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་རྗེས་སུ་མ་ཞུགས་པའོ། །འཇུག་པ་མེད་པའོ། །མུན་པ་མེད་པའོ། །སྣང་བ་མེད་པའོ། །རང་
བཞིན་མེད་པའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྩ་བ་མེད་པའོ། །ཡི་གེ་མེད་པའོ། །དེ་དག་ནི། གང་དུའང་སྒོམ་པ་དང། སྐྱེས་པ་དང། མ་སྐྱེས་པ་དང། འོང་བ་དང། འགྲོ་བ་དང། བསགས་པ་མེད་
པའོ༑ ༑ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ནི། གཏམ་གྱི་དངོས་པོར་གདགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་མེད་པའོ། །བླང་བ་མེད་པའོ། །དོར་བ་མེད་པའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་


[324A]༄༅། །འདི་དག་ནི། མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་པ་མེད་པའོ། །ཕུང་པོ་འདི་དག་ནི། མིག་གི་གནས་ཀྱི་དབྱིབས་སུ་མི་གནས་པ་ནས་ལུས་ཀྱི་གནས་ཀྱི་བར་གྱི་དབྱིབས་སུ་མ་གནས་པ་ཡིན་
ནོ༑ ༑ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ཀྱི་དབྱིབས་སུ་གནས་པ་མ་ཡིན། སེམས་དང། ཡིད་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་སེལ་བའི་བརྡ་དང། མཚན་མ་རྣམ་པར་བཞག་པར་རྣམ་པར་
བཞག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་གནས་ཀྱི་དབྱིབས་སུ་གནས་ཀྱང་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་གནས་
ཀྱི་དབྱིབས་སུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། གནས་ཀྱི་དབྱིབས་
སུ་མི་གནས་པའོ། །དེ་དག་ནི། བདག་མེད་པ་ནས་གང་ཟག་གི་བར་དུ་མེད་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །ཡི་གེ་མེད་པའོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། སྟོང་པའི་
མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པ་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་པའོ། །གནས་མི་དམིགས་པས་མཚན་མ་མེད་པའོ། །སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འབྲི་བའི་ཚུལ་གྱིས་སྨོན་པ་མེད་
པའོ། །འགེག་པ་མེད་པས་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་འཇུག་པ་སྟེ་དེས་ན་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི། སྟོང་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་སྔར་


[324B] །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཀྱང་སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན། ཕན་ཚུན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཤིང་མི་གནས་པའི་ཚུལ་གྱིས་མ་
ཡིན༑ ཕན་ཚུན་དུ་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན། ཕན་ཚུན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་གཟུགས་མེད་པར་མི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པའི་
གནས་ལ་མིང་མེད་པར་གཟུགས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་གནས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཞིང་འགག་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་ལྷག་མ་
གཉིས་པོ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་མྱུར་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་པ་སྐད་ཅིག་གིས་
འཇིག་པར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། མིང་དང་གཟུགས་སྐྱེས་ཤིང་འགག་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་
སྐྱེ་སྟེ༑ སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་འདི་དག་ནི། མིག་དང། རྣ་བ་དང་སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདྲེ་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ལས་
གསོག་པ་མ་ཡིན། གཅིག་ལ་གཅིག་འབྲེལ་པ་སེལ་བ་མ་ཡིན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལས་ཀྱི་དམིགས་པ་སྐྱེས་པ་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་མར་བྱ་བར་མི་ནུས། རྣ་བའི་


[325A]༄༅། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པའང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པའི་རྒྱུར་མི་སྐྱེད་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མིག་
གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དང་འདྲེས་ཏེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆད་པ་དང། རྟག་པའི་མཐའ་དང་འདྲེས་ཏེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། ཆོས་ཐམས་ཅད་དུས་
གསུམ་དང། ཐ་མི་དད་པའི་མཐའ་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དངོས་
པོའི་བདག་གི་མཐའ་དང་འདྲེས་ཏེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། བདག་དང་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན། སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པ་མ་ཡིན། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པ་མ་ཡིན། ཆད་པ་དང་རྟག་པ་མ་
ཡིན༑ མཚན་མ་དང་མཚན་མ་མེད་པ་མ་ཡིན། གཉིས་སུ་མ་ཡིན། གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཐའ་མ་ཡིན། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཉེ་བར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་བར་དག་ཀྱང་ངོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པའམ་མི་སྟོང་པ་ཞེས་ཆགས་པ་མེད། སེལ་བ་མེད་ཐ་དད་པ་མེད། བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་
དང། ནང་དང་ཕྱིའི་རྣམ་པར་སྨིག་རྒྱུ་བ་ལྟ་བུ་དང་འདྲེས་སྟེ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། ཐེག་པ་གསུམ་དང། མི་ཁོམ་པའི་མཐའ་དང་འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་མཐའ་སེལ་བ་མ་ཡིན། གསུམ་གྱིས་


[325B] ཟད་པ་མི་ཤེས་པའི་མཐའ་རྣམ་པར་འཁྱམས་པ་མ་ཡིན་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཚོར་བ་སྐད་ཅིག་མི་བདེན་པ་དང། མི་བདེན་པ་ཉེ་བར་འགྲོ་
བ་མེད༑ སྐྱེད་པ་མེད་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་ལ་སྐད་ཅིག་མི་སྤྱོད་པ་མེད། ཤེས་པ་མེད། སྣང་
བ་མེད༑ ཡི་གེ་མེད་དེ། སྐད་ཅིག་མའི་མི་སྐྱེ་བ་དང། འགོག་པ་དང། ཆོས་འདི་དག་ནི། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་སྟེ་འདི་ལ་བྱེད་པ་པོ་དང། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང། ཚོར་བ་པོ་
དང། ཚོར་བར་བྱེད་པ་པོ་དང། སྐྱེད་པ་པོ་དང། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང། ལྡང་བར་བྱེད་པ་དང། ལྡང་བར་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་པོ་དང། རྣམ་པར་འཇིག་པ་པོ་མེད་དོ། །དེ་དག་ནི་
སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་སྐྱེས་ལ་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན། སྐྱེས་ནས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་དེ་དག་ནི། སྐད་ཅིག་གིས་
འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་པས་དེས་ན། དེ་དག་ནི། སྟོང་པའོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་འགག་སྟེ། དེས་ན་དེ་དག་ནི། སྟོང་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་
པ་ལ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ཚོགས་སྐྱེས་ཤིང་འགགས་པ་དང། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པའི་གནས་ལ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་བར་དག་གི་


[326A]༄༅། །འདུས་ཏེ་རེག་པ་དྲུག་གི་ཚོགས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ནི། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཡུལ་ལ་རེག་པ་ལ་གནས་པའི་བྱ་བ་སྟེ་
ཆགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་འབྱུང་བའོ། །དེ་ནི། གཉིས་ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །མིག་གི་ཡུལ་གྱི་རེག་པ་ནི་
མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཆགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་ལ་འབྱུང་བ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱང་
བརྗོད་པར་བྱའོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལ་དམིགས་པ་ལ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཆགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་མ་
གཉིས་ལ་འབྱུང་བ་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི། གཉིས་ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། རྣམ་
པར་ཤེས་པའང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མིག་ནི། མིག་གིས་གཉིས་སུ་མེད་དེ། གཉིས་ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་ནི། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཉིས་སུ་མེད་དེ། གཉིས་
ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་དོ། །གཉིས་ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་བྱ་


[326B]དེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་འདི་དག་ནི། མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྣམ་པར་བརྟག་སྟེ། བྱ་བ་
མེད་པ༑ ཆགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཞེན་པ་མེད་པའོ། །དུས་གསུམ་དང་ཁམས་གསུམ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ། ཆོས་ངེས་པར་སེམས་པ། ཤེས་པ་
མེད་པ༑ སྦྱོར་བ་ལས་རྣམ་པར་བཟློག་པ། དཀའ་བ་མེད་པ། བྱིས་པ་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མིང་མེད་པ། རྐྱེན་མེད་པ། ཁ་དོག་དང་མཚན་མ་མེད་པ། གནས་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་
དམིགས་པ་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡིན་ན། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུ་ལ་ཆོས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་དོ། །རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཅིག་ལ་
ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཐ་དད་དུ་འབྱེད་དོ། །མིང་དང་རྐྱེན་དང། ཁ་དོག་དང། མཚན་དང་དབྱིབས་སུ་འདོགས་སོ། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ནི། སྐྱེ་བ་མེད་པ། ལྡང་བ་མེད་པ། མཚན་
ཉིད་མེད་པ། རྣམ་པར་གཞག་པ་མེད་པ། རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་ནི་དབྱིངས་གཅིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནམ་
མཁའི་ལམ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་དཔྱད་བ་སྟེ། དེས་ནི། མིག་གི་ཡུལ་དང། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་གྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་དང། མཚན་


[327A]༄༅། །དང༑ ཁ་དོག་དང། དབྱིབས་དང་བྲལ་བ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུ་ལ་འཇུག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་
དང༑ སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འདུས་ཏེ་རེག་པའང་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟེ། གཉིས་ཀའང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདུས་
ཏེ་རེག་པ་ལྡང་བ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་དང། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དང། ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང། ཁ་དོག་དང། མཚན་དང། དབྱིབས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པ་
ལ་འཇུག་པའང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །གང་རེག་པའི་སྐྱེ་ཆེད་དྲུག་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཀུན་ཏུ་སློང་བའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ། ཁོང་དུ་ཆུད་པ། ཆགས་པ་ཐམས་
ཅད་བརྗོད་པས་བཅིངས་པ། བདུད་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་བ་ནི། བདུད་ཀྱི་འདོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱེད་པའོ། །གང་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་མི་དཔྱོད་ཅིང་མི་སྐྱེ་བ་ཀུན་ཏུ་སློང་བ་དང། ཁ་
དོག་དང། དབྱིབས་ཐམས་ཅད་སེལ་བ་དང། སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུ་འདི་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་
ཁོང་དུ་ཆུད་པའོ། །གང་གཟུགས་ལ་རོ་མང་ཞིང་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པ་ཞེས་དཔྱོད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་


[327B]བྱེད་པའོ། །གང་ཡང་གཟུགས་ལ་རོ་མྱང་བ་དང། འདོད་པ་ལྔའི་ཡོན་ཏན་དང། རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་
པ་ཞེས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་ནུས་པ། ཀུན་ཏུ་སློང་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ནི། ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཁོང་དུ་ཆུད་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། གང་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་རྟག་པའམ། མི་
རྟག་པ་ཞེས་དཔྱོད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པའི་བར་དེའང་བདུད་ཀྱི་འདོད་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱེད་པའོ་།གང་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་
དྲུག་ལ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔའི་རོ་མྱང་བར་མི་བྱེད་ཅིང་མུན་པའང་མེད་པ། སྣང་བའང་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་ལྟར་གཉིས་ལྟ་བུར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་འྡིའང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ། བརྗོད་
དུ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི། འདུ་ཤེས་དང། སེམས་པ་དང། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རེག་པ་ཕན་ཚུན་འདྲེས་
ནས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་ཕན་ཚུན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །འགོག་པར་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི། སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་


[328A]༄༅། །སྐྱེས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་འདི་ཉིད་ལ་འཇིག་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་འགགས་ཏེ་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང། འདུ་ཤེས་དང་སེམས་པ་
འཇིག་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་ཚོར་བ་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་ཚོར་བ་གང་ཞེ་ན། ཚོར་བའི་ཚོགས་དྲུག་གོ་མིག་གིས་རེག་ནས་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། རྣ་བ་དང། སྣ་དང་ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུས་
ཏེ་རེག་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ། དེའང་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་མ་ཡིན། ལས་གཅིག་རྣམ་པར་དམིགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ཚོར་བ་གསུམ་ནི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་
བདེ་བའང་མེད་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མེད་པའི་ཚོར་བ་སྟེ། དུས་གསུམ་དང། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་སྟོང་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ་
ཇི་ལྟར་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ལ་ལ་དག་འདི་སྐད་ཅེས་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལས་ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་སྐྱེ་སྟེ། སྐལ་པ་མཉམ་པར་ཕུང་པོ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་ལས་
གནས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་འཛེར་ཏོ། །ཡང་གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་གང་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལས་ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་སྐྱེ་སྟེ། ཕུང་པོ་མེད་པའི་ཚིག་ལ་
གནས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆད་པ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། གཉིས་ཀའང་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་སྟེ། ཕྱིར་ལྡོག་པ་ལ་གནས་པ་འདི་


[328B] །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་སེམས་མེད་པ་དེ་ལ་ནི་བསྐྱེ་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་དང། མི་བྱ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་གློག་གིས་སྣང་བར་བྱེད་
ལུས་ཀྱི་ནང་དུ་ནི་སྣང་བར་མི་བྱེད། གློག་ནི་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་རྣམ་པར་དམིགས་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་ཀྱི་གནས་མ་ཡིན། གཟུགས་ཀྱི་རོ་མྱང་བར་
བྱེད་པ་མ་ཡིན། གློག་གི་གཟུགས་ཕན་ཚུན་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་མཚན་མར་འཛིན་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་སྤངས་ནས་སྣང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གློག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ས་
དང་མཐུན་པར་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་མ་ཡིན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དང་འགག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མྱུར་པའི་ཕྱིར་རེག་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་སྣང་བར་
བྱེད་དེ། འདི་ལ་ཚོར་བ་གསུམ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཇུག་གོ། །འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རིག་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་
སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་ལ་གནས་པར་མ་ཡིན་ནོ་།ཚོར་བ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བའི་རོ་མྱང་
བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་མཚན་མར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་ལ་ཀུན་ཏུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བའི་རོ་མྱང་བ་དང་མཚུངས་ཤིང་འདྲ་བའི་ཕུང་པོ་ལ་འདུ་


[329A]༄༅། །བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང། སྡུག་བསྔལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་སྐྱེས་པ་ན་འདུ་བྱེད་འགག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་འགགས་པ་ན་འདུ་
བྱེད་རྣམས་གསོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། གློག་ནི། ནམ་མཁའ་བོར་ནས་གཟུགས་རྣམས་ལ་སྣང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་དང་གློག་གཉིས་ཀའང་རྫས་
མེད་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་དང། མིང་དང་གཟུགས་དང། ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་མི་བྱེད་དོ་།ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྗེས་མེད་པ་
བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་གྱིས་གནས་པ་མ་ཡིན། ཕན་ཚུན་དུ་གསོག་ཅིང་འཕེལ་བས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་དག་
ནི༑ སྟོང་པའོ། །སྐད་ཅིག་མ་གང་ལ་སྐྱེས་བ་སྐད་ཅིག་མ་དེ་ཉིད་ལ་འགག་སྟེ། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུན་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཁམས་གསུམ་དང། དུས་གསུམ་དང་
ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མེད་པ་སྤྱོད་པ་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། སྟོང་པའོ། །མེ་ཏོག་གི་གློག་གིས་བརྒྱན་པ་འདི་ནི། རྒྱ་མཚོའི་ཕྱག་རྒྱ་ཟད་
མི་ཤེས་པ་སྣང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་གནས་ཚུལ་ཞེས་བྱའོ། །སྐད་ཅིག་མ་དང་པོ་ལ་ཚོར་བ་སྐྱེས་ཏེ་འགགས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་སྲེད་པ་གང་ཞེ་ན་


[329B] མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་བར་གྱི་སྲེད་པ་འབྱུང་ངོ། །གང་གཟུགས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ། གཏི་མུག་གི་དྲ་བ་སྒྲུབ་པ། ལུས་དང་
གཟུགས་དང། སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་བྱ་ལ་འཇུག་པ་ཐིབས་པོ་ནི། ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །ཟུགས་ལ་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པའི་ཚོར་བ་ནི། གློག་དང་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་
ནི། རླུང་དང་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི། སྤྲིན་མེད་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། སྨིག་རྒྱུ་བ་དང་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ། །གཟུགས་ལས་ཡོངས་
སུ་མི་རྟོག་ཅིང་ཐར་ཟུག་ཏུ་མོས་ཏེ། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི། སྲིད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་གཟུགས་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་དང། སྒྲ་དང་དྲི་ལ་
ཀུན་འབྱུང་བ་དང། འགོག་པར་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་དང། རོ་ལ་ལམ་དུ་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་དང། རེག་བྱ་ལ་སྐྱེ་བ་དང། འགོག་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མི་རྟོག་པ་འདི་ནི། སྲིད་
པའི་གནས་ལ་ཆགས་པ། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་འཕྲོ་བ། དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་སྲིད་པའི་གནས་ཞེས་བྱའོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བ་ངན་པ་རྣམས་ནི། འཁོར་བའི་ཆུ་
ཀླུང་གི་རྒྱུན་གྱི་ཤུགས་འབབ་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་སྟེ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཟུགས་ལ་འདི་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་གྱིས་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་


[330A]༄༅། །གཟུགས་འདི་ནི། ནད་དང། འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གང་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་མཚན་ཉི་དེ་ནི། མི་རྟག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་
བརྟག་པ་སྔར་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་བརྟག་གོ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ནི། སྡོང་པོའི་ཚུལ་དུ་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ་ཇི་ལྟར་སྡོང་པོ་ནམ་མཁའ་ལ་གནས་བཅས་ཏེ་མི་གནས་
ཤིང་ས་ལ་བརྟེན་ཏེ་གནས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནི། དབུ་བའི་གོང་བུ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་རྣམ་པར་དམིགས་པས་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ལ་འཇུག་
གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་མི་འབྲལ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ལས་དང། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་སྤངས་ནས་དབུ་བའི་གོང་བུ་ལྟར་སྙིང་པོ་མེད་པར་བརྟགས་
ན་སྟོང་པ་སྟེ། འཇུག་པ་དང་མི་འཇུག་པ་ནི། ཇི་ལྟར་རླུང་འདུས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁ་ནས་སྒྲ་འབྱུང་བ། ཡི་གེ་མེད་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྒྲའང་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་
ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་རླུང་འདུས་པ་དང། ནམ་མཁའི་རླུང་དང། ནམ་མཁའ་དྲི་མེད་དེ་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་ཡང་དྲི་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ཆར་བའི་ཐིགས་
པས་གང་ཡང་དེའི་ནང་དུ་སུས་ཀྱང་ཐིགས་པ་བླུགས་པ་མེད་བསྒྲུབས་པ་མེད། བྱས་པ་མེད། བྱེད་དུ་བཅུག་པ་མེད་དེ། ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དང་བྲལ་


[330B]ཡང་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བུམ་པ་གར་ཡང་ནམ་མཁའ་དང་འདྲེས་པར་བསྒྲུབས་བ་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་
ལ་མ་ཡིན། ནམ་མཁའ་དང་བུམ་པ་ཕན་ཚུན་རེག་པ་དང་བྲལ་བ་སེམས་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གསུམ་གྱི་རེག་པའང་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་གཏི་
མུག་གི་འཁོར་ལོས་བུང་བ་མེ་ཏོག་གི་དྲི་ལ་ཆགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གང་ཡང་འདོད་པའི་སྲེད་པ་དང། གང་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་སྲེད་པ་འདི་དག་ནི། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔའི་ཚུལ་གྱིས་སྟོང་པར་ཁོང་
དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་ལ་སྲིད་པ་གཟུགས་མེད་པ་ནི། ཡི་གེ་མེད་པ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། ཅུང་ཟད་མ་ཡོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཇི་ལྟར་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་
དུ་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་ཆུ་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་བརྟེན་ཏེ་རླུང་རྒྱུ་བ་ནམ་མཁའ་ལ་རླུང་གིས་འདྲེས་པར་བྱས་ཤིང་ཆགས་པ་ཡང་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་ལས་ཀྱང་རླུང་ལ་མ་ཡིན་ཞིང་
གཉིས་ཀའང་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཡི་གེ་སྲིད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པ་ལའང་ཕན་ཚུན་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྲུབ་ཅིང་ལྡན་པ་སྟེ། ཕན་ཚུན་གནོད་པ་དང། སྦྱོར་བ་དང། འདྲེ་བ་དང་
ཆགས་པ་དང། གནོད་པ་བསྐྱེད་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་འདི་དག་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་ཞིང་སྐྱེད་པ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་


[331A]༄༅། །པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་དང། རླུང་དང། གློག་ཡི་གེ་མེད་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་དེ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱུའང་ཕན་ཚུན་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པའང་ཟད་པ་མེད་དེ། །ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཟད་པའང་མ་ཡིན་མི་ཟད་པའང་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་མཉམ་སྟེ། མཉམ་
པའང་མེད། མི་མཉམ་པའང་མེད་ལ་གཉེན་པོ་མི་དམིགས་ཏེ། གཉིས་སུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པར་ཤེས་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་
དང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་སྐྱེ་བའམ། འགག་པ་ཅུང་ཟད་མི་སེམས་ཏེ། དེས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི། གནས་མེད་པའི་མཐའ་སྟེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་མཐའོ་གང་ཡང་དག་པའི་
མཐའ་དེ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའོ། །དེ་ནི། དཀྱིལ་འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་མཐའོ། །དེ་ནི། གཅོད་པ་མེད་ཅིང་བྱེད་པ་མེད་པའི་མཐའོ། །དེ་ནི། ཆད་པ་མེད་ཅིང་རྟག་པ་
མེད་པའི་མཐའོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་མཐའ་སྟེ། མཐའ་དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐར་གྱུར་པ་སྟེ། མཐའ་ཇི་སྙེད་པ་དང། མཐའ་མེད་པ་ནི། མི་གཉིས་པ་སྟེ། སྲིད་པའི་སྲེད་པ་མི་དམིགས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲོག་དང། འགྲོ་བ་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་ཐམས་ཅད་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཐའོ། །ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་མཐའ་དང། སྲེད་པ་སེལ་བའང་


[331B] །དེ་ལྟར་ན་འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་མཐའ་དང། འདོད་པ་གཅོད་པ་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་ཤེས་ན་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་ཆ་ཉི་ཤུར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དག་པའི་མཐའ་ནི་
སྲེད་པའི་འཇུག་པ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པའི་མཐའ་ནི། སོང་བ་མེད་དོ། །ནམ་སོང་པ་ན་ཟད་པ་མེད་འགོད་པ་མེད་དེ། ཤིན་ཏུ་མཐར་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུས་རེད་པའང་མི་
ཟད་པའི་སྒོ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་ཟད་པའི་རང་བཞིན་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པར་ཤེས་ནས་ཀུན་ནས་བསྐོར་བ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པ་ནི། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་མཐའ་ཡས་པ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་སྒྲུབ་པའི་བཟོད་པའི་སྒོའི་གཏེར་གྱི་གཟུངས་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །གཟུངས་དེ་རབ་ཏུ་ཐོབ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་སྐུ་མངོན་པར་གྲུབ་པ་སྟོན་ཏེ། མིག་གི་མཉམ་པ་ཉིད་ལས་མི་གཡོ་བར་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བའང་སྟོན་ལ་འཆི་འྥོའང་མེད། སྐྱེ་བའང་མེད། གང་དུའང་འགྲོ་
ཞིང་འོང་བར་འཇུག་པའང་མེད་དེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་དོན་དུ་གཉེར་ཞིང་མངོན་པར་རྟོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སྐད་ཅིག་ལ་སྲེད་པ་
ཞུགས་ནས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་ལེན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་བོ། །ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། ལེན་པ་བཞི་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ལེན་པ་དང། ལྟ་བའི་ལེན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལེན་པ་དང། བདག་


[332A]༄༅། །ཏུ་སྨྲ་བའི་ལེན་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། འདོད་པའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། བདེ་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞིང་མངོན་པར་ཆགས་ཞེན་པ་འདི་ནི་
འདོད་པའི་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྟ་བའི་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན་ཆད་པའམ་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ན་ལྟ་བར་སོང་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་བར་དེ་ནི། ལྟ་བའི་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཚུལ་
ཁྲིམས་ཀྱི་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། གང་དག་འཕགས་པའི་བསྟན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། དཀའ་ཐུབ་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་གནས་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་
ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་དང། གང་ཡང་ཞགས་པ་འཐུབ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། དཀའ་ཐུབ་དང་ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་གནས་དང། སྦྱངས་པའི་ཡོན་
ཏན་དང། ཡོ་བྱད་བསྙུངས་པ་འདི་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལེན་པའོ་།གང་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་དང། སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། འགྲོ་བ་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་པ་དང་
ཤེད་ཅན་དང། བྱེད་པ་པོ་དང། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང། ལྡང་བར་བྱེད་པ་དང། ལྡང་བར་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང། ཚོར་བ་པོ་དང་སྐྱེད་པ་པོ་དང། སྐྱེད་དུ་འཇུག་པ་འབྱུང་ཞིང་འབྱུང་བ་ཡོད་
དོ་སྙམ་པ་འདི་ནི། བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི། ལེན་པ་བཞིའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང། མ་བྱུང་


[332B]ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གཅིག་སྟེ། དབྱེར་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། ཚིག་གི་ལམ་མ་ཡིན་པ་དང། ཆུའི་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་དང། ནམ་མཁའ་
ལ་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་གོ་གང་ལ་འདོད་པའི་རོ་མྱང་ཞིང་མངོན་པར་དགའ་བ་དེ་ནི། སྡུག་བསྔལ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའོ། །འདོད་པའི་
གནས་སོ། །མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་མིག་གིས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་མཛེས་པ། སྡུག་པ། ཡིད་དུ་འོང་བ་མཐོང་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མེའི་
ཕུང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚུལ་བཞིན་གྱིས་རྟོག་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བརྟག་ཏུ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་དེའང་རྫས་མེད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ། དངོས་པོ་མི་དམིགས་པར་
རྟོག་གོ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའང་དངོས་པོ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྫས་མེད་པ། མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ནམ་མཁའ་དང། མེ་དང། མིག་དེའང་དངོས་པོ་མི་དམིགས་པས་བརྗོད་དུ་མེད་
ཅིང་ཡི་གེ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སྡུག་པ་ནས་འདོད་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་དུ་མཐོང་ན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དང། གཟུགས་དེ་གཉིས་ཀ་དང། བར་གྱི་ནམ་མཁའི་བར་དུའང་
དངོས་པོ་མི་དམིགས་སོ། །གང་གིས་མེ་མཐོང་བའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ནས་དེ་འགགས་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་ཚོར་བ་སྐྱེ་སྟེ་


[333A]༄༅། །ཇི་ལྟར་འོད་འཕྲོ་བའི་ཕུང་པོ་བཞིན་དུ་དམིགས་སོ་།ཚོར་བ་དེའང་བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པ། མཚན་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ཚོར་བ་སྐྱེས་ཏེ་འགགས་ནས་སྐད་
ཅིག་མ་གཞན་གྱི་གནས་ལ་འདུ་ཤེས་སྐྱེ་སྟེ། མེ་ལྕེ་འབར་བའི་འོད་འཕྲོ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེའང་འདུ་ཤེས་ནས་འགགས་པའི་བར་དུ་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པའི་གནས་
ལ་འདུ་བྱེད་རྣམས་སྐྱེ་སྟེ། གང་ཆུང་ངུ་དང། ཚད་མེད་པ་དང། གང་རིང་བ་དང། གང་ཉེ་བའི་འོད་འཕྲོ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་སྐྱེས་པ་ནས་འགགས་པའི་བར་དུའོ། །
སྐད་ཅིག་མ་གཞན་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འོད་འཕྲོ་བའི་ཕུང་པོའི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའང་བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པར་
གནས་པ། སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་མེའི་བར་གྱི་ནམ་མཁའ་དེའང་རྫས་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཡི་གེ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་འོད་འཕྲོ་
བའི་ཕུང་པོ་གང་སྐྱེས་ནས་འབར་བ་དང། འགག་པ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། འོད་འཕྲོ་བ་གཅིག་
ཀྱང་རྐྱེན་མེད་པ། གྲངས་མེད་པའོ། །ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྐྱེ་བ་དང། འགག་པ་དང། ནམ་མཁའ་


[333B] བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པར་བརྟག་ཅིང་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དོན་འདི་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །
གཟུགས་ནི་མེ་ཡི་ཕུང་པོ་འདྲ། །འདོད་པ་ཡང་དག་ཉིད་མཐོང་ནས་།མིག་གི་རྣམ་ཤེས་འདུས་མ་བྱས། །མིག་ནི་འོད་འཕྲོ་འདྲ་བར་ཤེས་།གཉིས་ཀ་རྫས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། །བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཡི་
གེ་མེད༑ ༑འོད་འཕྲོ་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་བ་སྟེ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྱུ་མ་འདྲ། །མྱུར་དུ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པ་ཡང། །གཉིས་ཀ་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟེ། །སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་འོད་འཕྲོ་ཡི། །དྲོ་བ་ཐ་དད་ཤེས་པ་
མེད༑ ༑སྐྱེས་ནས་སྐད་ཅིག་འཇིག་པ་ཡི། །ཚོར་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་འདྲ། །འདུ་ཤེས་དེ་ཡང་མེ་ལྕེ་ལྟར། །རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ་མཚན་ཉིད་མེད། །འདུ་ཤེས་དང་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས། །སྐད་ཅིག་གཉིས་ལ་
འགོག་པའོ། །ཚད་མེད་དག་དང་ཆུང་དུ་ཡང། །འོད་འཕྲོའི་ཕུང་པོ་འདྲ་བར་ཤེས། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་འགོག་པ་ལྟར། །དེ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་འགགས་ནས་ཀྱང་ནི་ཡང་སྐྱེ་སྟེ། །འོད་
འཕྲོ་ཕུང་པོ་འདྲ་བར་ཤེས། །དེ་ལྟར་འོད་འཕྲོ་རྫས་མེད་དེ་།གཟུགས་རྣམས་མཐོང་བ་སྒྱུ་མ་བཞིན། །མྱུར་ཞིང་གཡོ་བ་མེད་བཞིན་དུ། །ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་རྗེས་སུ་འཇུག་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་རྒྱུ་བ་
ཀུན༑ ༑མེ་ཡི་ཕུང་པོ་འབར་བ་འདྲ། །རྫས་ཡོད་མ་ཡིན་བརྗོད་མེད་དེ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད། །དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ལེན་པ་ཡང། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་དགའ། །སྐད་ཅིག་འཇིག་


[334A]༄༅། །པའི་རྒྱུན་དག་ཀྱང། །ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དངོས་པོ་མེད་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིགས་མེད་པ། །དེ་ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་བརྟགས་ནས། །འདོད་སེམས་ཡོངས་
སུ་ཟད་བྱེད་ཅིང། །ཚུལ་བཞིན་དུ་ནི་བཟོད་པ་སྒོམ། །འདོད་པ་རྣམས་ནི་མེ་འདྲ་སྟེ། །རོ་མྱང་བྱ་བའི་མི་རིགས་སྟོན། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་ཚུལ་གྱིས་ནི། །ཚོར་བ་ཆུ་ཡི་ཆུ་བུར་འདྲ། །གང་གིས་
འདོད་པ་ཤེས་བྱེད་པའི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྒྱུ་མ་འདྲ། །ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་ཡང། །དེ་ལྟར་བཟོད་པ་རྣམ་པར་སྒོམ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་ལྟ་བའི་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་
བུ༑ གང་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྟག་པར་ལྟ་བ་སྟེ། གནས་སུ་སྙེམས་པ་དང། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང། གཏི་མུག་གིས་རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པས་གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་
གཟུགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས། གཟུགས་ཀྱི་རོ་མྱང་བར་བྱེད། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་རློམ་ཞིང་སྙེམས་སོ། །ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་
ལའང་རྟོག་པ་ནས་སྙེམས་པའི་བར་འདི་ནི། རྟག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་ཆད་པར་ལྟ་བ་ནི། གང་ལེགས་པར་བྱས་པ་དང། ཉེས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང། འབྲས་
བུ་དང། རྐྱེན་ཆུད་གསོན་པ་སྟེ། མདོར་ན། གང་ཅུང་ཟད་འཇིག་རྟེན་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་དམིགས་པའི་ལས་


[334B] བྱ་བ་དང། འབྲས་བུ་དང། སྤྱོད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྙེམས་པར་འགྱུར་བ་འདི་ནི། ཆད་པར་ལྟ་བ་སྟེ། ལྟ་བར་སོང་བ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་བར་དག་ཀྱང་ངོ། །གང་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་དང་
འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང། ཟག་པ་མེད་པ་དང། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པའི་རྟོག་པ་སྐད་ཅིག་མས་ཀླས་པ། སྐད་ཅིག་མས་འཇལ་བའི་དངོས་པོ་
ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་པ། གནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་སྟེ། གང་གནས་མེད་པ་དེ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དེ་མི་འགྲོ་བའོ། །གང་མི་འགྲོ་བ་དེ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མ་ཡིན། རྣམ་པར་
བྱང་བ་མ་ཡིན། འབྱུང་བ་མ་ཡིན། འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་འབྱུང་བ་མ་ཡིན། འཇུག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་རྫས་མེད་པའོ། །སྣང་བ་མེད་པའོ། །རྟོག་པ་མེད་པའོ། །འགྲོ་བ་མེད་པའོ། །འོང་བ་
མེད་པའོ། །དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ཏུ་རྟོག་པའོ་།སྤྱོད་པ་མེད་པའོ། །སྟོང་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་རྫས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་
ཅིག་མ་དང། ཤིན་ཏུ་སྐད་ཅིག་མས་སྟོང་པ་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ། གང་ལ་ལ་འཕགས་པ་དང། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང། ལྟ་བ་
ཀུན་ནས་བསྐོར་བ་དང། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང། ཉེ་བར་རྟོག་པ་དང། རྒྱུ་དང། སྐྱེ་བ་དང། ལུས་དང་སྣོད་དང། ལྟ་བ་སྙེམས་པ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་སྟེ། དུས་


[335A]༄༅། །གསུམ་གྱི་ལྟ་བ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ་།འདུལ་བར་ཡང་དག་པར་འདུལ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །འདུ་བ་མ་ཡིན་པར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་
དང། ལེན་པ་དང། བརྩོན་འགྲུས་དང། དགའ་བ་དང། ལེ་ལོ་ཡང་དག་པར་འདུལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པ་སེལ་བ་དང། ཤེས་རབ་མ་ཡིན་ནོ། །འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་མ་ཡིན་ནོ། །
ལྟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྟུང་བ་མེད་པ་དང། གཡོ་བ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐོབ་པ་མེད་པ་དང། གཡོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་
འདས་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། གཡོ་བ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གནས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལམ་མ་ཡིན་ནོ། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་དང། གཟུགས་དང་
གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་དང། ཕུང་པོ་ནི། བླང་བ་མེད་པ་མང་པོ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་བསྡུ་བའི་མཚན་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ལྟ་བ་དང། གཡོ་བ་ཡང་
དག་པར་འདུ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ནི། གཉིས་སུ་མེད་པའོ། །སྟོང་པའོ། །རྫས་མེད་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་
བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྣང་བའང་བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་ཕུང་པོས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཚུལ་


[335B] ཡི་གེ་མེད་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ། འཕགས་པ་དང། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་གང་ཡང་རུང་སྟེ་
དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། ཕུང་པོས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན། ཁམས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ནི། བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཡི་གེ་མེད་པའོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཉི་མའི་རྐྱེན་གྱིས་སྨིག་རྒྱུ་བ་སྣང་བར་འགྱུར་བའང་སྨིག་རྒྱུ་བ་ཕུང་པོ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན། ཁམས་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན། སྐྱེ་མཆེད་ལ་གནས་
པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ། འཕགས་པ་དང། འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། འཇིག་རྟེན་གྱི་དང། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལྟ་བ་གང་ཡང་རུང་སྟེ། ལེན་པ་དང་བཅས་
པ་གཏི་མུག་གིས་རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཡི་གེ་མེད་པའོ། །དོན་འདི་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྐྱེན་གྱིས་
རྣམས་ནི་རྐྱེན་བཅུ་སྟེ། །ལྟ་བ་སྐྱེད་པ་མཁས་པ་ཡིན། །ཆོས་རྣམས་སྟོང་པར་མི་ཤེས་ཏེ། །ལོག་པར་ལྟ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ། །ལྟ་བ་དག་ནི་བརྗོད་མེད་ཅིང། །ཡི་གེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །
དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དག་ན། །ལྟ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་ལྟ་མ་ཡིན་།བཅུ་གསུམ་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པ། །ཆོས་ཉིད་ཐ་དད་མ་ཡིན་ཏེ་།མཉམ་པ་ཉིད་དང་འགལ་མེད་ལ། །ལྟ་བ་སྐྱེད་


[336A]༄༅། །ཅིང་རྟོག་པར་བྱེད། །ལྟ་བའི་ལེན་པ་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་།ཐ་དད་མ་ཡིན་ཡི་གེ་མེད། །བྱིས་པ་དཀའ་བ་བྱེད་པ་དག་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་བྱིན་གྱིས་རློབ། །རྐྱེན་གྱི་
རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་མཉམ། །ཆད་མེད་རྟག་པ་མེད་པ་ཡི། །རྣམ་པར་ཐར་གསུམ་རྣམ་བསྒོམས་པས། །མཁས་པ་འགལ་བར་མི་བྱེད་དོ། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་བ་མེད། །
མཚན་མ་མེད་པས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་གཟུགས་རྣམས་མེ་ལོང་ལ་།དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཚུལ་གཅིག་སྟེ། །དབེན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་
གནས༑ ༑མཁས་པ་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཀུན་ནས་ལྡང་བ་མི་རྟོག་གོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལེན་པ་གང་ཞེ་ན། གང་ཅུང་ཟད་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། དཀའ་ཐུབ་
དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྙེམས་ཤིང་རྣམ་པར་དམིགས་ཏེ། གནས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་ལས་རྣམ་
པར་གཞིག་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། འཁོར་བ་ལས་བསྒྲལ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། ཁམས་གསུམ་ལས་འབྱུང་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་དེ་དང་དེར་ལུས་ལ་གནོད་པ་དང་ལྡན་པའི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་
བ་དང། སྡོམ་པ་དང། སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་འདི་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ལེན་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་གང་ལུས་ལ་གནོད་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་འཇུག་པ་དག་ནི། ཚོར་བ་


[336B] འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ། དོན་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་འདི་ཉིད་བདེན་གྱི། གཞན་ནི། གཏི་མུག་གོ་སྙམ་པ་ནི་ལུས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྙེམས་པའོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ནི། གཡོ་བ་མེད་པ། འགྱུར་བ་མེད་པ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་བྱེ་མ་ནི། གཡོ་
བ་མེད་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པ་སྟེ། འོན་ཀྱང་རླུང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་འདྲིལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་གྱུར་བའི་ལུས་ཀྱང་གཡོ་བ་མེད་ཅིང་འགྱུར་བ་མེད་པ་སྟེ། འོན་ཀྱང་གློ་བུར་
གྱི་རེག་པའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། ལུས་དེ་ལ་གནོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་སྣ་ཚོགས་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཞགས་པ་འཐུབ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔའི་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པ་མཆོག་
དམ་པར་འགྱུར་རོ། །གང་དུས་གསུམ་གྱི་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ལ་སྙེམས་པ་དང། གང་ཚུལ་གཅིག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་མི་ཤེས་ཤིང་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་སྡོམ་
པའི་ངལ་བ་མི་སྐྱེད་པ་འྡིའང་ཟག་པ་དང་བཅས་ཤིང་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པ་འཁྲུག་པར་བྱེད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་ཚུལ་གཅིག་པ་
མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སྡོམ་པ་གསུམ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་འདི་ནི། ཚུལ་གཅིག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །གང་འདི་ལ་ཉེ་བར་ལེན་


[337A]༄༅། །པ་དང་བཅས་པའི་སྡོམ་པ་གསུམ་གྱི་འདུ་ཤེས་སྙེམས་པ་འྡིའང་ཟག་པ་དང་བཅས་ཤིང་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པ་
འཁྲུག་པར་བྱེད་པའོ། །གང་འདི་ལ་དུས་གསུམ་རོ་གཅིག་ཅིང་ཐ་མི་དད་པ་དང། སྡོམ་པ་གསུམ་གྱི་སྐྱེད་པ་དང། རྒྱུ་བ་མེད་པ་དང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་
པར་བྱང་བ་མེད་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ནི་ཚུལ་གཅིག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་སྒོམ་པའོ། །གང་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་མི་གཉིས་པའི་གནས་འདི་དག་
ལ་གནས་སུ་དམིགས་པ་དང། དངོས་པོར་དམིགས་པ་དང། ཡེ་ཤེས་འཕེལ་བར་རྟོག་པ་དང། དུས་གསུམ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་སྙེམས་པ་འྡིའང་ཟག་པ་དང་བཅས་
ཤིང་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པ་འཁྲུག་པར་བྱེད་པའོ། །གང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་པོ་འདི་དག་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་གནས་དང། དུས་
གསུམ་ཐ་མི་དད་པ་དང། མི་སྐྱེ་བ་དང། མི་འགག་པ་དང། ཆད་པ་མེད་པ་དང། རྟག་པ་མེད་པ་དང། འཕེལ་བ་མེད་པར་སྙེམས་པ་འདི་ནི། ཚུལ་གཅིག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་བཟོད་
པ་སྒོམ་པའོ། །བམ་པོ་བདུན་པ། གང་ཡང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྤངས་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བཙལ་ནས་རོ་མྱང་བའི་ཡོན་ཏན་ལ་མངོན་པར་ཆགས་


[337B]སྡོམ་པ་དང་སྡོམ་པ་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང། སྐྱེ་བ་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་
དང། བྱེད་པ་པོ་དང། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་དམིགས་པ་དང། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་ཤིང་སྙེམས་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཉེ་བར་ལེན་
པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་ལ་བཟོད་པ་རྣམ་པར་འཇིག་པའོ་།གང་ཡང་ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་དུས་གསུམ་གྱི་སྡོམ་པ་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་
རྟོག་པ་མེད་པ་དང། འཛིན་པ་མེད་པ་དང། གཏོང་བ་མེད་པ་དང་བསྐྱེད་པ་མེད་པ་དང། བསྐྱུང་བ་མེད་པ་དང། བླ་ན་མེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དུས་གསུམ་གྱི་སྡོམ་པ་ལའང་རྟོག་པ་
མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། འཛིན་པ་མེད་པ་དང་གཏོང་བ་མེད་པ་དང། བསྐྱེད་པ་མེད་པ་དང། བསྐྱུང་བ་མེད་པ་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པ་མེད་
པ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་གི་ལམ་ལ་སྙེམས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མི་དམིགས་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཚུལ་གཅིག་གི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་འབྱུང་
བ་མེད་པར་སྟོང་པར་སྟོན་པའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ་།འྡིའང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་འབྱུང་བ་མེད་ཅིང་འགོག་པ་མེད་པར་བལྟའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་


[338A]༄༅། །བཟོད་པ་བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་དེ་ནི། འདི་སྐད་བརྗོད་དོ། །རིགས་དང་མི་རིགས་ཞུགས་པ་རྣམས། །འདུ་བྱེད་རྟག་པའི་བློ་གྲོས་ཏེ། །ཚུལ་
ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་བྱིན་བརླབས་ལས། །ཡོངས་སུ་འཁྱམས་པས་རབ་སྡུག་བསྔལ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས། །སྟོང་པའི་ཆོས་ལ་བྱེད་པ་མེད། །བདག་མེད་ཆོས་
ལ་འཇུག་པ་རྣམས། །ཇི་ལྟར་བྱེ་མ་བཞིན་དུ་མཐོང། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་སྙེམས་པ་ཡི། །བརྟུལ་ཞུགས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་ཀྱིས་མཐོང་།འདི་ལ་སྙིང་རྗེ་བསྐྱེད་པས་ན། །སེམས་
ཅན་བྱེ་བ་རྣམ་པར་འདུལ། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་རྨི་ལམ་དང། །ལུས་མེད་ཅིང་ནི་གནས་མེད་པ། །བདག་མེད་ཕུང་པོ་སྟོན་པ་དང། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན། །ཆོས་ཀུན་ཚུལ་
གཅིག་བདག་མེད་པས། །སྟོང་པ་ཉིད་པས་སྐྱེ་འགག་མེད། །སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་སྟོན། །རྟོག་པར་རྣམ་རྟོག་ཐེ་ཚོམ་བཅད། །བཟོད་པ་མ་ནོར་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཚུལ་
ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་སྙེམས་པ་ཡིས། །བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་མེ་མར་མུན་པ་ལ། །བྱུང་ནས་མུན་པ་བསལ་པ་ལ་།བཅིངས་པ་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་
བཞིན༑ ༑བཟོད་པ་ཉི་ཤུ་པས་པ་ཡིས། །མུན་ནག་དེ་ནི་རབ་ཞུགས་ཀྱང། །དེ་ནི་སྲིད་པ་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །བཟོད་པ་སྒོམ་ལ་དཔའ་བ་ཡིས། །སྲེད་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་བྱེད། །འཁོར་


[338B] །འཁོར་བར་གྱུར་པའི་མི་རྣམས་ཀྱང་།སྲེད་པ་ལས་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ། །དེ་དག་མྱ་ངན་འདས་པ་ནི་།བགྲང་བར་ཡང་ནི་མི་ཆོག་སྟེ། །མཚོན་ཆ་ཤིན་ཏུ་བསླབས་
པས་ན༑ ༑དགྲ་རྣམས་ཀུན་ལ་འཇིགས་པ་མེད། །བཟོད་པ་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་པ་དེས། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇོམས། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལ་བདག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་
གང་ཞེ་ན། བདག་ནི། རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་བདག་ཏུ་སྨྲ་བས་རྨོངས་ནས་བདག་སྐྱེད་དེ། མིག་ནི། བདག་ཏུ་རབ་ཏུ་ཤེས། མིག་
གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་འཇུག་པ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པར་བྱེད་པ་ནས་ཡིད་བདག་ཏུ་རབ་ཏུ་ཤེས་ཤིང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་
བསྔལ་ལ་འཇུག་པ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་བར་དུ་འདི་དག་ནི། བདེན་གྱི། གཞན་ནི། གཏི་མུག་གོ་སྙམ་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་རང་གི་ཡུལ་
ལས་བདེན་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། མིག་ནི། འདི་ལྟར་བདག་ནི། བདག་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་བདག་གི་མ་ཡིན་པས་འདི་ལྟར་བདག་ནི། བདག་གིས་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་
བདག་གང་ཡིན་བདག་གིའང་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་བདག་གི་མིག་ཡིན་ནོ་།དེ་ལྟར་མིག་ཀྱང་བདག་ཡིན་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་ནས་ལུས་ཀྱི་རེག་པའི་བར་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ་


[339A]༄༅། །སྙམ་པ་མི་སེམས་ཏེ། འོན་ཀྱང་མིག་གིས་གཟུགས་མ་བསྐྱེད་དེ། སྒྲས་ཀྱང་རྣ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་ནས་ལུས་ཀྱིས་རེག་པའི་བར་དུ་མ་བསྐྱེད་དེ། རེག་པས་ལུས་མ་བསྐྱེད་
མིག་གིས་གཟུགས་མ་བསྐྱེད་དེ། མིག་གིས་གཟུགས་དང། ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་མ་བསྐྱེད་དེ། མིག་གིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་མ་བསྐྱེད། མིག་
གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་མིག་མ་བསྐྱེད་དེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཀྱང་མིག་མ་བསྐྱེད་དེ། ཡང་མིག་གིས་རྣ་བའི་ཡུལ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་ཏེ། རྣ་བས་ཀྱང་མིག་གི་ཡུལ་རབ་ཏུ་
མི་ཤེས་པ་ནས་ཡིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་ཏེ། ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང། ཕུང་པོ་
ལྔ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཕྱི་དང་ནང་གི་ཕུང་པོ་དང། སྐྱེ་མཆེད་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི། གཅིག་ལ་གཅིག་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུས་སྟོང་བར་འགྱུར་
ཏེ༑ འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་དམིགས་ཤིང། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་སྟེ། གང་ནང་གི་ཕུང་
པོ་དང། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི། གཅིག་གི་ཡུལ་དུ་གཅིག་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ནང་དང་ཕྱིའི་དངོས་པོར་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིའི་ཡང་ནང་གི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཡུལ་དུ་མི་


[339B] །དེ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་གཅིག་གི་ཡུལ་གཅིག་མ་ཡིན་ཞིང། གཅིག་ལ་གཅིག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་དམིགས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་མོད་
ཀྱི༑ འོན་ཀྱང་སྲེད་པའི་ཚུལ་དུ་སྟོན་ཏེ། དེའང་རྒྱུ་མའི་ཚུལ་ལོ། །སྒྱུ་མའི་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། དེ་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་།གང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཚུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི། མེད་དོ། །གང་
མེད་པ་དེ་ལ་ནི། སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །གང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ནི། འགག་པ་མེད་དེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་
ཐམས་ཅད་ནི། དཀའ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་ལ་བདག་མེད་པ་དེ་སྐྱེད་ཅིང་དེ་ལྟར་མི་དགེ་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་དམིགས་ནས་གཟུགས་བསྐྱེད་ནས་ཐར་པ་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་འཁྱམས་
ནས་ངན་སོང་དུ་ཡུན་རིང་པོར་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སོ་སོར་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཤིང་ནི། མེ་མ་ཡིན་ལ་ཤིང་ལ་མེའང་མེད་དེ། ཤིང་དང་
མེར་འདྲེས་པའང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་མེ་འདོད་པའི་མི་ཞིག་གིས་ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཤིང་ལ་ཤིང་སྦྱར་བ་དང་དེ་ལས་མེ་བྱུང་ནས་ཤིང་དེ་ཉིད་ཚིག་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ༑ དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནང་གི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཅིག་གིས་གཅིག་སྟོང་ཞིང་གཅིག་གི་ཡུལ་གཅིག་མ་ཡིན་ལ། ཚུལ་གཅིག་ཅིང་བདག་མེད་དེ་སྟོང་མོད་ཀྱི་


[340A]༄༅། །འོན་ཀྱང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དཀའ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་མེད་པའི་ཆོས་སྟོང་པ་ལ་ཆགས་ནས་ཕན་ཚུན་ནས་བསྡུས་པས་ན་ལོག་པར་སྤྱོད་པ་
གསུམ་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་བསྐྱེད་དེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་མི་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་སོ་སོར་མྱོང་ནས་འཁོར་བ་ན་ཡུན་རིང་པོར་འཁོར་བར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་གང་ཕྱི་ནང་
གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བདག་མེད་ཅིང་སྟོང་པར་འདུ་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཟོད་པ་འདི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་འདི་བསྡུས་ཏེ་གསུངས་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །བདག་དང་བདག་གིས་བྱིན་
བརླབས་སོ། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ཆགས། །མིག་ནི་བདག་ཏུ་རབ་ཏུ་ཤེས། །རྣ་བ་སྣ་དང་དེ་ལྟར་ཡིད། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཤེས། །འདུ་བྱེད་ཀུན་ལ་སྙེམས་པས་
ན༑ ༑ངན་སོང་རྣམས་ཀྱང་རབ་ཏུ་བསྐྱེད། །དེ་བས་དེ་དག་དཀའ་བར་བྱེད། །ཆོས་རྣམས་འདི་དག་བྱེད་མེད་པ། །སྤྲོས་མེད་ཡི་གེ་མེད་པ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་འཇིགས་པའི་མེ་ལས་ནི། །
ངན་སོང་རྣམས་ནི་བསྐྱེད་པར་འགྱུར། །འདིར་ཚོགས་གནས་པ་ཇི་སྙེད་པ། །དགེ་བ་ཁྱེད་ལ་བརྗོད་པར་བྱ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་དེ་ཉིད་ལ། །བསྒོམས་ལ་བཟོད་པ་རྟོགས་པར་


[340B] ༑འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྒྱུ་མེད་དེ། །བདག་གི་རང་བཞིན་མེད་པས་ན། །ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱང། །གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །ཕྱི་རོལ་དང་ནི་ནང་རྣམས་ཀྱི། །ཆོས་
རྣམས་ཀུན་ལ་བ་དང། མེད་དེ། །ཟབ་ཅིང་ཞི་བའི་ཆོས་ཉིད་ནི་།བུས་པ་འདིས་ནི་མི་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་ཆོས་རྣམས་ལ་།ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་རྟོག་པ་མེད། །མཚན་དང་མཚན་
མ་མེད་པ་ཡི། །དེ་བཞིན་བཟོད་པ་རྣམ་པར་སྒོམ། །ཕྱི་རོལ་དང་ནི་ནང་དག་གི་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་སྙེམས་པ་མེད། །སྟོང་པའི་བཟོད་པ་དེ་བསྒོམས་པ། །དེ་བཞིན་འདུ་བྱེད་བལྟ་བར་བྱ། །
སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་ནི། །ཐམས་ཅད་ཆོས་ལ་གཏི་མུག་མེད། །དགེ་བ་དྲན་ལྡན་འགྱུར་བ་དག་གང་གི་དེ་བཞིན་བཟོད་པ་སྒོམ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང། །ཀུན་ཏུ་
འཛིན་ཅིང་མཐོང་བ་མེད། །དེ་ལྟར་བཟོད་པ་གང་སྒོམ་པ། །སྙིང་པོ་ལ་ནི་གནས་ཞེས་བྱ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀྱང་སྲིད་པ་རྟོགས་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པ་འདི་བཞི་ནི། སྐད་ཅིག་མའོ། །
དེ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འགག་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པོས་ནི། སྲིད་པ་ཉེ་བར་སྐྱེད་དོ། །སྲིད་པ་གསུམ་ནི། འདོད་པའི་སྲིད་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་སྲིད་པ་དང། གཟུགས་མེད་
པའི་སྲིད་པའོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་སྲིད་པ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་སླུ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱད་དང། བྱོལ་སོང་དང། ཡི་དྭགས་དང། གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་


[341A]༄༅། །དང། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་གནས་དྲུག་པོ་འདི་དག་ནི། གླིང་བཞི་པའི་འདོད་པའི་སྲིད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཟུག་ཀྱི་སྲིད་པ་ནི། གཟུགས་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་
གནས་བཅུ་དྲུག་སྟེ། འདི་ནི། གཟུགས་ཀྱི་སྲིད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ནི། གཟུགས་མེད་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་གནས་བཞི་སྟེ། འདི་ནི། གླིང་བཞི་བའི་
གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ། གང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་དམིགས་ནས་ངན་སོང་གསུམ་དུ་སྲིད་པ་དེ་ནི། གཅིག་ཏུ་ཚུལ་བཞིན་མེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་
ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྙེམས་པ་འདི་ལ་སྲིད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། གང་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་གནས་གཞན་བཅུ་གཅིག་གི་སྲིད་པ་འབྱུང་
བ་དེའང་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དགེ་བའི་རྒྱུའི་སྲིད་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་གནས་གཞན་ལྔའི་སྲིད་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དེ་དགེ་བ་ལ་དམིགས་པའི་རྒྱུ་བཟོད་པ་ལ་
དམིགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ས་དང་པོ་ནས་ས་བདུན་པའི་བར་དུ་དེ་ལ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་གཅིག་ཏུ་དགེ་བའི་རྒྱུ་སྟོང་པ་ཉིད་སྒོམ་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པ་ནི༑ ས་བརྒྱད་པ་དང། ས་དགུ་པ་དང། ས་བཅུ་པ་གཅིག་ཏུ་དགེ་བའི་རྒྱུད་ལ་སྲིད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། འདི་ནི། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྒྱུས་གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་མངོན་པར་


[341B]རྒྱས་ཀྱི་སྲིད་པ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང། ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་གི་དགེ་བའི་རྒྱུའི་སྲིད་པ་འབྱུང་ངོ་།དངོས་པོ་
དང། དངོས་པོ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པ་དང་བྲལ་བ་འདི་ནི་བཟོད་པ་སྒོམ་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་བུར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ལ་རྟོག་པ་མེད་
པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། ཀུན་ནས་སྤྱོད་པ་མེད་པ་འདིའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་དམིགས་པ་དང། འདྲེས་པ་མེད་པ་དང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། འགོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །
དེ་ལའང་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དག་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་ལྡོག་པའི་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དུས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་
ནི༑ དངོས་པོ་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་གཞན་ཆུའི་ཟླ་བ་དང་མཉམ་པར་མཐོང་བ་ནི། གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་
གློག་མ་གྱོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དུས་གསུམ་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱི་མའི་མཐའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཉོན་མོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་པུཎྜ་རཱི་ཀ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ས་བརྒྱད་པ་བརྟན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཡང་དག་པར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་


[342A]༄༅། །མེད་པ༑ གཟུགས་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལོག་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་དང། ཟད་པ་ལ་གནས་པ་མེད་ཅིང་སྤྱོད་པ་མེད་དོ་།འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་
ལའང་ཡིད་དང། མཚན་མ་གཉིས་ཀའང་འབྱུང་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་ལྟ་བུ་མེད་པའི་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཉོན་མོངས་མེད་པའི་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་གང་ལའང་འཕེལ་བ་དང་འབྲི་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བའང་མེད། ཚད་མེད་པའི་
སེམས་དང་ཡིད་གཉིས་རྣམ་པར་དམིགས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་དང། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཚུལ་གཅིག་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འདི་ལ་
རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ལ་གནས་ཤིང་དམིགས་པ་མེད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང་གང་ཟག་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་
པར་ཤེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་པོ་མེད་པའི་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ང་རོ་དང་སྒྲ་དབྱངས་འགྱུར་བ་ལ་སོ་སོར་གནས་ཤིང་འབྱུང་བ་མེད་པར་འགྱུར། སྲིད་
པ་ཐམས་ཅད་ཚུལ་གཅིག་གིས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཀུན་གཞི་མེད་པ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མེད་བརྟག་ཏུ་འདུ་ཕྱེད་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ལའང་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་


[342B] འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། འགོག་པ་མེད་ཅིང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་དོ། །ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལའང་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་དོ། །
སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འཁོར་བ་དང་འཆི་འཕོ་དམིགས་པ་མེད་དོ། །རྟག་པ་དང་ཆད་པ་སྤངས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་དམིགས་པ་དོར་བ་མེད་པ་དང། རྒྱུ་མེད་པ་
ཐམས་ཅད་ཀུན་ནས་བསླང་བ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་སྟོང་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད། དེ་ནས་སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་སྤྱོད་པ་སྟུག་པོ་གཏོང་བར་བྱེད། སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་གཞན་དག་ཆུའི་ཟླ་བ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་བ་ནི། གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་གློག་མགྱོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་དུས་གསུམ་
གྱི་ཕྱི་མའི་མཐའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། མ་དྲོས་པའི་ཆུས་འཁོར་བའི་ཆུ་ཡོངས་སུ་ཟག་པའི་སའི་ཕྱོགས་ཡང་དག་པར་འཚོ་
བའི་མིག་ཅེས་བྱ་བའི་མེ་ཏོག་ཆེན་པོ་མཆོག་ཏུ་བལྟ་ན་སྡུག་པའི་དྲི་ཞིམ་པོས་གང་བ། ཅུང་ཟད་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ཉེས་པ་སྦོམ་པོར་འགྱུར་བ་དེའང་
མ་དྲོས་པར་འགྲོ་ཞིང་དེ་ཡང་དག་པར་འཚོ་བའི་མིག་མེ་ཏོག་ཆེན་པོའི་སྨན་གྱི་དྲི་བསྣམས་པས་མིག་གི་ཉེས་པ་སྦོམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནད་དང། ལུས་ཀྱི་ཉེས་པ་སྦོམ་པོའི་ནད་


[343A]༄༅། །ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ། །མེ་ཏོག་ཆེན་པོའི་སྨན་གྱི་དྲིས་ཉམས་པ་མེད་པ་དང། སྟོབས་མེད་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་
མེད་པ་དང། དགའ་བ་མེད་པ་དང། ཁྲོ་བ་མེད་པ་འདི་ལ་དེ་བཞིན་དུ་དགའ་བའང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་འདི་ལྟར་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་
བ་དེ་བཞིན་དུ་རིགས་ཀྱི་བུ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བཟོད་པའི་གོ་སྐབས་འདོད་པར་འགྱུར། སྲིད་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྙིང་པོ་ལ་གནས་པ། འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་འདོད་པར་འགྱུར། དེ་སྐྱེ་བ་སླུ་བར་བྱེད། གང་སྐྱེ་བ་སླུ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སླུ་བར་
བྱེད༑ གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སླུ་བར་བྱེད་པ་དེ་ཐེག་པ་གསུམ་སྤྱོད་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་སྟོབས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཐོབ་བ་སླུ་བར་བྱེད་དོ་།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་གཅིག་ནས་
གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའང་མེད། གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བའང་མེད། བདག་གི་ཡུལ་ལ་གནས་པའང་
མེད༑ གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་གནས་ལ་འདུག་པའང་མེད། སྐད་ཅིག་མར་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་མེད། སྐད་ཅིག་མའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པའང་མེད། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་


[343B] གཟུགས་མེད་པ་དང། ཚད་མེད་པ་དང། མི་ཆུང་བའི་ཆོས་ཀྱང་མེད། གང་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང། འཇུག་པ་དང། འཛིན་པ་
པ་དང། འགེབས་པ་དང། ཉམས་པ་དང། རབ་ཏུ་སྣང་བ་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་ལ་རླུང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང། བྱིན་གྱིས་བརླབས་མེད་པ་ནས་རྣམ་པར་
རྟོག་པ་མེད་པའི་བར་དུའོ། །ཡང་རླུང་ལ་ནམ་མཁའ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་བར་དུ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གཅིག་ནས་
གཅིག་ཏུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་བར་དུ་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་བ་མེད་པ་དང། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་མེད་པ་དང། ཐ་དད་པ་མེད་པ་དང། སྣང་བ་མེད་
པ་དང། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང། འགག་པ་མེད་པ་དང། ཆད་པ་མེད་པ་དང། རྟག་པ་མེད་པ་དང། རྟོག་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་མི་ཤེས་པ་དང་
ཉེ་བར་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང། རྗེས་སུ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང། བདག་པོར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ནམ་མཁའ་ལ་རླུང་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་རྣམས་སྐྱེ་
བ་ཟད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་སྐྱེ་བ་དང། ཡི་གེ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དང། དངོས་པོ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང། ཡང་དག་པར་སོང་བ་


[344A]༄༅། །མི་ཤེས་པ་དང། ཤིན་ཏུ་འདས་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་སྤྱོད་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །བཏགས་
པ་མེད་དོ། །བཏང་བ་མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐ་མི་དད་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པའི་སྒོ་སྐྱེ་བར་ཡང་
དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །གང་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་དང་ལྟ་བ་བྲལ་བ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་པའི་ཡེ་ཤེས་མཛོད་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་གཉིས་མངོན་དུ་མ་བྱུང་
ཞིང་བདུད་བཞི་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསོག་པ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་
ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ནིའང་སྐྱེ་བ་མེད། འགོག་པ་མེད། འཆི་འཕོ་བ་མེད། འབྱུང་བའང་མེད་དོ། །ཞིང་ཐམས་ཅད་སྤྲིན་མགྱོགས་པ་དང་མཉམ་པར་མཐོང་ཞིང་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་སོང་ངོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྱེ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་བཟླ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ།།
དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གཏི་མུག་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ལ་རྟོག་པར་འགྱུར། སྐད་ཅིག་མ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེ་བོས་རྒ་བ་ལ་འཚེ་བར་བྱེད། སྐྱེས་བུ་གཏི་མུག་པ་འདིའི་འདུ་བྱེད་


[344B] གཞན་ཡང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཚོར་བ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྒ་ཤིང་བྲལ་བ་ནས་འཁྲུག་པ་དང་བྲལ་བའི་བར་དུ་རྟོག་པ་མེད། རྣམ་པར་རྟོག་
པ་མེད་ཅིང་སླུ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཚེའི་རླངས་པ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་མཉམ་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་དང། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ལུས་
ལ་སླུ་བ་མེད་པས་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་རྫུན་གཉིས་དང་བྲལ་བའོ། །ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་རྒ་ཤི་འདྲེས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་
མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒ་ཤི་སླུ་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་ཐུག་པ་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཇི་སྙེད་པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒ་ཤི་སླུ་
བས་ན་འདོད་ཆགས་འཁྲུག་པ་ལ་ཐུག་པའི་བར་དུ་དེ་ལྟར་འདྲེས་པ་མེད་དོ། །ཡང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒ་ཤི་སླུ་བ་འདོད་ཆགས་མེད་པའི་མཐའ་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུའོ། །དེ་
བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འདྲེས་པ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒ་ཤི་སླུ་བའི་མཐའ་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུའོ། །ཡང་མིག་རྒ་བ་ནས་
འཁྲུག་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་འདུས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་ན་དེ་བཞིན་དུ་སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྒ་ཤི་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་


[345A]༄༅། །འདུས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་དམིགས་པས་ན་གཟུགས་ཀྱི་རྒ་ཤི་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་འདུས་པ་མེད་དོ་།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་
དམིགས་པས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒ་ཤི་འདི་ཇི་སྙེད་པ་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུ་ཀུན་ཏུ་ཆད་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །ཚེའི་རླངས་པ་ཡང་དག་པར་ཤེས་
པའི་རྒ་ཤི་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་མཐའ་ཀུན་ཏུ་ཆད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། འདི་ལའང་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རྣམས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་
ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གང་ཁམས་གསུམ་ན་དུས་གསུམ་གྱི་ཚོར་བ་མེད་པ་འབྱུང་བ་ཟད་པ་ལ་མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པའི་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་
པར་བྱེད་པ་འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་བཟོད་པ་ལ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལའང་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་སྟེ། མིག་གི་འདུས་
ཏེ་རེག་པ་དང། རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་འདུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ནི། གསུམ་འདུས་པའི་རེག་པ་སྟེ། གང་མིག་


[345B] རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བར་བྱེད་པ་འདི་ནི། གསུམ་འདུས་པ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་ཤེས་ཀུན་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་མིག་གི་གཟུགས་
ལའང་བྱེད་པ་མེད་པ་དང། རྣམ་པ་མེད་པ་དང། ལྦུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྟ་བུར་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་སྟོང་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་གསུངས་སོ། །གང་མིག་གི་
རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། ཅི་ལའང་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་སྙེམས་པར་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་དང་གནས་མེད་པ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེས་སྟོང་པ་ནས་
ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྟོང་བའི་བར་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་འདུ་ཤེས་འབྱུང་བ་དེ་ཚོར་བའོ། །གང་ཚོར་བ་དེ་རྟོག་པའོ། །གང་རྟོག་པ་དེ་སྙེམས་པའོ། །གང་
སྙེམས་པ་དེ་ཉེ་བར་ལེན་པའོ། །གང་ཉེ་བར་ལེན་པ་འབྱུང་བ་ནས་འཁྲུག་པའི་བར་དུ་ཀུན་ནས་ལྡང་སྟེ། དེ་བས་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདུ་ཤེས་ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་
བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །བཟོད་པ་སྒོམ་པའི་རེག་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་བར་དུ་བཟོད་པ་དེ་བསྒོམས་པས་འདུ་
ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་བཟོད་པ་དེ་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་རྟོག་པ་མེད། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད། ཉེ་བར་མི་འགྲོ། ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད། བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་མེད་ན་མངོན་པར་ཆགས་


[346A]༄༅། །པའང་མེད་དོ། །འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཆགས་པའི་བཟོད་པ་དེ་བསྒོམས་པའི་རྗེས་སུ་འབྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་
པ་ཅི་ལའང་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དུས་གསུམ་གནས་པ་མེད་པ་དང། གནས་མེད་པ་དང། འཁྲུལ་བ་མེད་པ་དང་ཞིག་པ་མེད་པ་དང། བླང་བ་
མེད་པ་དང། དོར་བ་མེད་པ་དང། གཉིས་སུ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནི་ཅིས་ཀྱང་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །དེ་འདུ་
ཤེས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པའི་ཡིད་ཅི་ལའང་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་ལ་སྒོམ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་
རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། སྟོང་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་འདི་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་
བཟོད་པ་ལ་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་འདུ་བྱེད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདུ་བྱེད་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུ་
བྱེད་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །གསུམ་གང་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་ངག་གི་འདུ་བྱེད་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དོ། །ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ནི་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བའོ། །ངག་གི་


[346B] རྣམ་པར་དཔྱོད་པའོ་།ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ནི་འདུ་ཤེས་དང། སེམས་པའོ། །དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ་ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་ཚུལ་བཞིན་དུ་
བརྟག་པར་བྱའོ། །ལུས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་སམ། བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་ལྷག་ཙམ་གྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་
བའི་རྡུལ་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུའི་ཁའི་སྒོ་ནས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་རྡུལ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་བསགས་སོ། །ཉེས་པ་མེད་པའི་མིའི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་འདི་གཅིག་འགྲངས་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་དགུ་ཇི་ལྟ་བུར་ཁའི་སྒོ་ནས་དབུགས་རྒྱུ་བ་དེ་ལྟ་བུར་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་དབུགས་རྒྱུའོ། །ཞེས་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་
རྒྱུ་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་དག་འབྱུང་བ་དང་ཟད་པ་བརྟག་པའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ངག་གི་
འདུ་བྱེད་གང་ཞེ་ན། གང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་སྐད་ཅིག་མར་འབྱུང་ཞིང་འགོག་པ་འདི་ལའང་སྐད་ཅིག་མ་ཉི་མ་གཅིག་ལའང་མི་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་ལྔ་སྐད་
ཅིག་མར་འོང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་རེ་རེ་ལའང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་སྐད་ཅིག་མ་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ། །འགོག་གོ། །ཕུང་པོ་དེ་རེ་རེ་ལའང་ཚོར་བ་


[347A]༄༅། །རྣམ་གསུམ་འབྱུང་ངོ། །འགོག་གོ་ཚོར་བ་དེ་རེ་རེ་ལའང་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ངོ། །འགོག་གོ་།འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་དེ་རེ་རེ་
ལའང་བག་ལ་ཉལ་བ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་།བག་ལ་ཉལ་བ་དེ་རེ་རེ་ལའང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ན་སྤྱོད་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་འབྱུང་བ་ལ་བལྟ་བར་
བྱའོ༑ ༑འདི་དག་ནི། ངག་གི་འདུ་བྱེད་དོ། །དེ་འདུ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་དང། དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་མཚན་མས་ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་འདི་འདུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལ་སེམས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་སེམས་པ་དང། ཚོར་བ་དང། ཕུང་པོ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། དབང་པོ་དྲུག་དང། །
རྣམ་པར་འཕེལ་བ་འདི་ནི། སེ་གོལ་གཏོགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་གཞི་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་པོ་བརྒྱ་ལས་འདས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་གཞི་
བརྒྱ་ལས་འདས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། གཏི་མུག་གི་ཀུན་གཞི་བརྒྱ་ལས་འདས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཆ་ཤས་དཔྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་ལས་འདས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་
བ་འདི་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་དོ། །འདུ་བྱེད་དོ། དཔྱོད་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་འདི་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འདུ་


[347B] བསམ་པའི་རྗེས་སུ་འོང་བ་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དངོས་པོ་དེ་ལྟར་རང་བཞིན་དང། དུས་གསུམ་ནི། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་
དོ༑ ༑འདུ་བྱེད་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། མི་ཟད་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། རྣམ་པར་དག་པ་རྗེས་སུ་འོང་བ་དེ་ཅིར་དགོས་
ཤེ་ན༑ ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་མཚན་ཉིད་མི་རྙེད་པ་དང། མི་འཛིན་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་མི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མི་གསོག་གོ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་
མཐར་མི་རྙེད་པ་དང། མི་འཛིན་པ་མི་འགོག་པར་འགྱུར་བ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཐའ་དང། དེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་སྙེམས་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང། དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
མཐའ་དང། གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་དང། དེ་འདུ་བྱེད་གསུམ་དང། དུས་གསུམ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་མཐའ་དང། དེ་མཐའ་ཡས་པ་མི་གཅོད་པའི་མཐའ་དང། རྗེས་སུ་མི་གཅོད་
པའི་མཐའ་དང། མི་རྟག་པའི་མཐའ་དང། དེ་ལྟ་བུའི་མཐའ་ནི་དུས་གསུམ་དང་མཉམ་པའི་མཐའ་དང། མཐར་འགྲོ་བ་དང། དུས་གསུམ་དང། ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་གཉིས་སུ་
མེད་པའི་མཐའ་དང། དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་ནི། འདུ་བྱེད་གསུམ་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དབང་དང། ཅིའང་མ་ཡིན་པའི་མཐའ་དང། རེག་པ་ཡོངས་སུ་


[348A]༄༅། །ཤེས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཐའ་དང། འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བའི་མཐའ་དང། དེ་བཞིན་དུ་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་མཐའ་དང། དེ་བཞིན་
དུ་ཉི་ཤུའི་མཐའ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང། ཤིང་ཏ་ལའི་མགོ་བཅད་པའི་མཐའ་དང། འདུ་ཤེས་སུ་མི་ཆགས་པར་སེམས་པ་དང། སྐད་ཅིག་མའི་མཐའ་
སེམས་པའི་མཐའ་དང། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། འདུ་བྱེད་གསུམ་ལ་རྣམ་པར་མི་གཅོད་པའི་མཐར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། འདི་ལ་དངོས་པོ་དང། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པར་སྐྱེ་བའོ། །
ཡང་དངོས་པོ་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་གཉིས་དང་གཉིས་སུ་མེད་པ་ནི། ཡང་དག་པའི་མཐའི་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་འཇུག་པ་དང། གསོག་པ་དང། ཉེ་བར་གསོག་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་བྱིན་གྱིས་མི་རློབ་པའི་མཐའ་དང། དུས་གསུམ་
དུ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་བྲལ་བ་དེ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང། ཡང་དག་པའི་མཐར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡོངས་སུ་
བསྐོར་བའི་འདུ་བྱེད་གསུམ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གང་དུས་གསུམ་གྱི་འདུ་བྱེད་གསུམ་མི་གཅོད་པའི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པས་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་


[348B] །རིགས་ཀྱི་བུ། འདུ་བྱེད་གསུམ་དང། མཚན་མ་མི་གཅོད་པ་དམིགས་པ་སྤངས་པས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་མོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེའི་ཕྱིར་དུས་གསུམ་དང། འདུ་བྱེད་
གསུམ་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་འདི་ནི། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། གང་འདུ་བྱེད་ནི། མི་རྟག་པ་དང། སྡུག་བསྔལ་
བ་དང། སྟོང་བ་དང། བདག་མེད་པར་བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་།འྡིའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉེ་བར་འཚོ་བས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་བཟོད་པ་སྒོམ་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །
དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་བུ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་ལུས་དང། མིག་དང། རེག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ལུས་དྲུག་དག་དུས་གསུམ་གྱི་རེག་པས་རྣམ་པར་གནས་པ་དང། དུས་གསུམ་འབྱུང་བས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་གནས་པ་དེ་
ཕན་ཚུན་དུ་རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང། ཀུན་ནས་ལྡང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡུལ་གྱི་སྲེད་པ་ལ་རྟོག་པ་དང། དམིགས་པས་བཟོད་པར་སྨྲ་བ་ཡོངས་སུ་འཁྲུག་པའོ། །གང་
མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་སྲེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །འཁྲུག་པའོ། །རེག་པ་དང་ཚོར་བ་ལ་རྗེས་སུ་གདུངས་པས་དེ་ཡུལ་ལ་སྲེད་པའི་བཟོད་


[349A]༄༅། །པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །རྣམ་པར་འཇིག་པའོ། །ཡིད་ལ་རྣམ་པར་དམིགས་པས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཞིང་ལ་སྲེད་པའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །འཁྲུག་པའོ།།
དུས་གསུམ་དང། འདུ་བྱེད་གསུམ་ལ་ཉེ་བར་ཆད་པའི་ཡུལ་ལ་སྲེད་པའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །འཁྲུག་པའོ། །འདུ་བྱེད་གསུམ་དག་མཚན་མར་ཉེ་བར་འཛིན་པ་དང། རང་
གི་ཡུལ་གྱི་སྲེད་པའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །འཁྲུག་པའོ་།འདུ་བྱེད་དག་ཀུན་ནས་ལྡང་ལ་དམིགས་པ་རང་གི་ཡུལ་ལ་སྲེད་པའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ནི། ཆོས་ཀྱི་
དབྱིངས་ལ་ཅིའང་མ་ཡིན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤངས་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཀུན་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་དེ་སྒོམ་པ་
དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ལུས་དྲུག་གི་ཡུལ་དུ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དོ་།དེ་བཟོད་པ་བསྒོམས་པའི་རང་བཞིན་དང། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སེམས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་དག་པར་གཞོལ་བའི་ཡུལ་ཐམས་
ཅད་ལ་རྟོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་བསྒོམས་པས་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྔོན་གྱི་ལས་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཡོངས་སུ་བྱས་པ་དང། མཆོག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་ལྡང་བ་འདི་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྒྱས་


[349B] དུས་གསུམ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་དོ། །སྙེམས་པ་མེད་དོ། །དུས་གསུམ་དང། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དག་ཀུན་ནས་ལྡང་
བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དག་པར་དཔྱོད་དོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི། དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དུས་གསུམ་དང། འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང། ཆོས་ཐམས་
ཅད་ནི༑ སྒོམ་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དང། སྒོམ་པ་དང་བྲལ་བ་དང་དབྱངས་མ་ཡིན་པ་དང། ངག་གི་ལམ་མ་ཡིན་པ་དང། ཡི་གེ་མ་ཡིན་པ་དང། རྗེས་སུ་འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། འགོག་
པ་མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང། སོ་སོའི་ཐེག་པ་མ་ཡིན་པ་དང། དམིགས་པ་མེད་པ་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་དབེན་པ་མ་ཡིན་པ་དང། བརྗོད་པ་མེད་པ་དང་
ཤིན་ཏུ་འཇུངས་པ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་ཞི་བ་དང། སྐད་ཅིག་མར་ཤིན་ཏུ་དམིགས་པས་རྣམ་པར་བྲལ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་ཟད་པ་དང། ཀུན་གཞི་ལས་ཤིན་ཏུ་བྲལ་བ་དང། ཤིན་ཏུ་རྣམ་
པར་གནས་པ་དང། ཡུལ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་དང། གཏོང་བའི་སེམས་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་དང། རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་དང། དབང་པོ་ཤིན་ཏུ་མ་ཡིན་པ་དང། ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་
ཤིན་ཏུ་བྲལ་བ་དང། གཉེན་པོ་ཤིན་ཏུ་མེད་པ་དང། མཚན་མ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་འཕྲོག་པ་མེད་པ་དང། ཤིན་ཏུ་འཐོར་བ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་དངོས་པོ་མེད་


[350A]༄༅། །པར་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནི། བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་དང། ཚོར་བ་པོ་མེད་པ་དང། ཉན་པ་མེད་པ་དང། འཛིན་པ་མེད་པ་དང། སྨིག་རྒྱུ་བ་ལྟ་བུར་སོ་སོར་སྣང་བ་དང། ཆུ་
ཟླ་ལྟ་བུ་དང། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པ་ནི། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་དང་མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་དང་
མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཀུན་ཏུ་ལྟའོ། །དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི། དེ་བཞིན་དུ་དུས་གསུམ་ལ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་
པའི་དངོས་པོ་དེའི་བར་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རྟེན་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་ལྟའོ། །འདི་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉེ་བར་འཚོ་བས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་
ནི༑ སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་བལྟ་བར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་
བཟོད་པ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཕྱི་ནང་གི་འཇམ་པ་དཔུང་ཙམ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སེལ་བར་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་པ་དང། ཡིད་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑འདི་ལ་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལས་ཀུན་ཏུ་འདས་པའོ། །འདི་ལ་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པའི་ཡོན་


[350B] །འདི་ལ་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཀུན་ནས་སྡུད་དོ། །འདི་ལ་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི། གཞན་གྱི་རྒོལ་བའི་ཆོས་
དང་ལྷན་ཅིག་པར་འཛིན་ཏོ། །འདི་ལ་བཟོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི། གཏི་མུག་གི་མུན་པ་མུན་ནག་འཇིག་པའི་ཡིད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དགའ་བར་བྱེད། བསྒྲིབས་པ་དང། སྒྲིབ་པ་
ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་ཟད་པར་བྱེད་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་དད་པར་བྱེད། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བ་
མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་རོལ་པར་བྱེད་པ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་ཀྱི་བཟོད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་ནི། སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་
བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པའོ། །དེ་ལའང་དྲང་སྲོང་ཐུབ་པ་ལ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་བརྗོད་པ་དང། འཆད་
པ་ནི༑ བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་ཁུང་བུར་མཉམ་པར་འགྲོ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གོམས་པས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་
ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མེ་བཅུ་རྡུལ་ཡལ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྐར་མདའི་


[351A]༄༅། །བདག་པོ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ཡ་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་རྣམ་དཔའ་བར་འགྲོ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོ་སོར་ཐོབ་པར་
འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མདོར་ན་དེའི་བར་དུ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང། རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་ཀྱི་བཟོད་
པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་བརྗོད་དོ། །བྲ་མ་ད་ཏེ་བཛྲི་མ་བྷ་ཨུད་པད་ཏེ། ཨུད་པད་ཏ། ཨུད་མད་ཏེ། ཛ་
སམ་བཛྲི་མ་བྷ་སཱཧཱ། ལྷ་ས་ཡ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་འདིས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་
སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔགས་
འདི་བརྗོད་དོ། །ཏདྱ་ཐཱ། ས་མུ་དྲ་བ་ཏེ། མ་རུ་བ་ཏེ་ན་པི་ན་པི་ནི། གཽར་བཧེ་ཥ་དེ་ནི་ཥ་དེ་ནི། ཨི་བི་ཛ་སོ་ཧ་ཛ་བཧི་བཧེ་ད་སཾ་སྐ་རཱ་བཧྲ་སཱཧཱ། ས་ཡ་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཀླུ་རྣམས་ལ་འདི་
དག་བཤད་པ་འཆད་པས་བཟོད་པ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་ཀླུ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱིས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་


[351B] །ཏདྱ་ཐཱ། ཛ་ན་མི་བྷཱ་བ། སུ་བྷཱ་བ་སུ་བྷཱ་བ་སུ་བྷཱ་བོ། །བྷ་བ་བོ། །པྲ་བོ་བ་བ་ཁ། ག་བ་ཨ་ཁ་ག་བ་བི་བྷ་ཛ་ཡ་བྷྱོ་སཱཧཱ། ས་
ཡ་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ལ་བཤད་པ་འཆད་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །སྟོང་ཕྲག་བརྒྱའི་གནོད་སྦྱིན་རྣམས་ཚད་མེད་པ་ཕྱིར་མི་
ལྡོག་པའི་ས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་གི་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་ཚད་མེད་པ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་ཞུགས་སོ། །ས་ཡ་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་གི་ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་
མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཆད་པ་བཤད་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་ཡས་
པའི་ས་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །ལྷ་ཕྲན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ནམ་མཁའ་ལས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབེབས་སོ། །གང་
ཕྱོགས་བཅུ་ཚད་མེད་པ་གྲངས་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་དེ་འོངས་ཤིང་ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང་
ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང། མི་འམ་ཅི་དང། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་ཡང་དག་པར་འོངས་ནས་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དབྱངས་གཅིག་ཏུ་


[352A]༄༅། །ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཚིག་འདི་བརྗོད་པར་བྱེད་དོ། །ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལུས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཇིག་
པ་དང། ཡུལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇིག་པའི་བཟོད་པ་བཤད་པ་དང་གཞན་ལ་རག་མ་ལས་པ་བདུད་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ལྷག་པ་བཤད་པ་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་འདི་སྔོན་མ་
ཐོས་སོ༑ ༑འདི་ལའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་གི་སྤྱོད་པ་དང། བྱ་བའི་གནས་ཀྱི་ས་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་ཚོགས་འདྲེན་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་
ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པ་སྟོན་པ་དང། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཐམས་
ཅད་ཀྱི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་འདི་བཤད་པ་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ལ་འཇུག་གོ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཀུན་ཏུ་བསགས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང། སྟོབས་ཀྱི་བཟོད་པ་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏོ་།སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་
ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལེའུ་དྲུག་གོ། །།དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་


[352B]སྐར་མདའ་ཉི་ཤུ་བའི་རྒྱུན་བཅད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་སུ་བརྩམས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་
སྟོན་ཏོ༑ ༑ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང། མིའི་འཁོར་དེ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུར་སྔོན་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་འཁོར་བའི་དཀྱིལ་
འཁོར་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་སྟེ། ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་ཞུགས་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་ཁ་དོག་དུ་མ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འོད་ཟེར་བྱུང་སྟེ། འོད་ཟེར་དེས་ཕྱོགས་བཅུ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
གི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ཀུན་སྣང་བར་བྱས་སོ། །ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་འོད་ཟེར་དེ་ལུས་ལ་རེག་པ་དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་ཀུན་གཞི་སྤངས་
པས་དེའང་དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། བསམ་གཏན་གཉིས་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པའི་དགེ་སློང་དག་དེའང་ཕྱོགས་བཞིའི་
རྣམ་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་བདག་གང་དུ་རྣམ་པ་འདི་འདྲ་བའི་བདེ་བ་དང། ཚོར་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ན། དཔག་ཚད་ཕྱེད་ཙམ་ན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་


[353A]༄༅། །པ་འཁོར་དང་བཅས་པ་མི་རིང་བར་མཐོང་ངོ། །མཆོག་ཏུ་དང་བ་ཐོབ་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་
ཕྱིན་ཏོ༑ ༑དེ་ནས་དེའི་དུས་ནའང་ཕྱོགས་བཅུའི་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་པ་མེ་བཅུ་རྡུལ་ཡལ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་
པ་པའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་དེ་ལྟར་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་ཕྱིན་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འདུག་གོ་དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གདུལ་དཀའ་བ་བོས་སོ། །ཡུལ་ལ་ཆགས་པའི་རིགས་ཀྱི་བུ། །རྟག་ཏུ་དགའ་
བའི་བྱ་བ་བྱེད། །ཤིན་ཏུ་ཤེས་མེད་བྱིས་པ་དག་བདེ་བའི་ལམ་དུ་དེ་མི་ཤེས། །མུན་པའི་ཕུང་པོས་དེ་གཡོགས་སོ། །འཁོར་བ་ཡང་ནི་མི་འདོར་རོ། །ཆུང་བའི་འདུ་བྱེད་སྤྱོད་ཡུལ་
ལ༑ ༑འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ཞེན། །དེ་དག་ཆེ་ཡང་མངོན་པར་འདོད། །དུག་གི་ཆུ་ཡང་དེ་ལྟར་འཐུངས། །སྡུག་བསྔལ་ཚོར་བ་རྗེས་སུ་མྱོང། །འཁོར་བ་ལ་ཡང་མངོན་པར་འདོད།།
ཤ་དང་ཁྲག་ལ་ཡང་ནི་ཟ། །འཁོར་ལོ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གནས་།ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར་བ་ནི། །མི་ཟད་ཡོན་ཏན་དུ་ནི་ཤེས་།ལོངས་སྤྱོད་རྙེད་མེད་མི་ཟད་པ། །འདི་ལ་གཏེར་གྱི་


[353B] །མི་དགེ་མཛའ་བོ་སྤངས་པ་ནི། །མཚོན་པ་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི། །བཟོད་པ་སྒོམ་ལ་མཁས་པ་ནི། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི། །སྲོག་ཆགས་བྱེ་བ་འདུལ་བྱེད་
པ༑ ༑གཏེར་བཞི་ཡང་ནི་ཐོབ་པ་འོ། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བདེ་བར་བཀོད། །དེ་ནི་ཆུ་ཟླ་འདྲ་བར་འགྱུར། །འགྲོ་བའི་མཆོག་ནི་མྱ་ངན་འདས། །དེ་ནས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོས་
ཤེས་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཕོའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དག་མི་འཇིགས་པའི་ལོངས་སྤྱོད་སོ་སོར་ཐོབ་བམ། མི་འཇིགས་
པའི་བསོད་ནམས་དང། མི་ཟད་པའི་ཤེས་རབ་དང། མི་ཟད་པའི་སྤོབས་པ་སོ་སོར་ཐོབ་པ་མ་ཞེས་དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤོས་ཤེས་
པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །གང་རིགས་ཀྱི་བུ་ཕོའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་སུ་ཞིག་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འགྲོ་བ་དང་མི་འཛིན་པ་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་
པོ་དང། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མེད་པ། མི་སྒྲུབ་པ། བྱེད་པ་ཉེ་བར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཡོད་པ་དེ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོག་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པ། མཚན་མར་འཛིན་
པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། དཔེ་བྱད་བཟང་པོས་མ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འཛིན་པ་མ་ཡིན། གཟུགས་ལ་འཛིན་པ་མ་ཡིན། དེ་ནི། སྒྲ་དང། དྲི་དང། རོ་དང། རེག་ལ་འཛིན་པ་


[354A]༄༅། །མ་ཡིན༑ འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ཉེ་བར་མི་ལེན། སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན། གང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན། དེ་དངོས་པོ་མ་
ཡིན༑ ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན། གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང། ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་དེ་ནི། ཆགས་ཨ་མེད་པའོ། །གང་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི། ཡི་གེ་དང་བྲལ་བའོ། །གང་ཡི་གེ་དང་བྲལ་བ་
དེ་ནི༑ ཕྱིར་མི་འོང་བའོ། །དེ་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་གྲངས་མེད་པའི་དུས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སོ། །གང་དེ་ལྟར་ཆོས་ནི། འོང་བའང་མེད། ཉེ་བར་འོང་བ་མེད་པ་ཐོབ་པ་
ནི༑ གང་ཚུལ་གཅིག་གི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་མེད་པ། ཉེ་བར་ཐོབ་པ་མེད་པ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཆགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །བཅིངས་པའང་མེད། གྲོང་བའང་
མེད༑ འདུག་པའང་མེད། གནས་པའང་མེད་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་མི་གནས་པའི་སྒོར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་གནས་པའི་སྒོར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །
འཆི་འཕོ་མེད་པ་དང། སྐྱེ་བ་མེད་པ་གང་དེ་ལྟར་ཆོས་ཉེ་བར་ཐོབ་པ་ལ་རྟེན་པར་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟེན་པ་མེད་པས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ལོ།།
གང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་དེ་འཚོ་བ་དང་གསོ་བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ཅན་དང། ཤེད་བདག་དང་བྲལ་ལོ། །གང་འཚོ་བ་དང། གསོ་བ་དང། གང་ཟག་


[354B] ཤེད་ཅན་དང། ཤེད་བདག་དང་བྲལ་བས་དེ་གསོག་དང་སྟོང་པ་ལས་མ་འདས་པ་ནི། ཚད་མེད་པའི་སྟོང་པ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་དུ་ལྟའོ། །གང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཚད་མེད་པའི་སྟོང་
པའི་ཕྱིར་དེ་སེམས་ལ་ཤིན་ཏུ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ལ་ཟད་པ་མེད་པའི་ཆོ་ག་་ཧི་སོ་སོར་ཐོབ་བོ། །དེ་ཟད་པ་མེད་པས་མཉམ་པར་ལེན་པའི་ལོངས་སྤྱོད་དུ་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པས་བསོད་ནམས་མི་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །སྤོབས་པ་ཟད་པ་མེད་པས་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཐབས་མི་ཟད་པས་ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་ཡོངས་སུ་བསགས་པས་ཡང་དག་པའི་མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་རབ་ཏུ་
ཤེས་སོ༑ ༑སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་གོ་ཆས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མི་འདོར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཆུ་ཟླ་དང་མཉམ་པ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་ལ་འཇུག་གོ་
ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་སྒྲུབ་པ་ལ་མཁས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་ཏོ། །འཚོ་བར་འགྲོ་བ་དང། གསོ་བ་དང། གང་
ཟག་ལ་རྟག་ཏུ་གཅོད་པའི་ཆུ་བོ་ལས་རྒལ་བར་འགྱུར་རོ། །དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་དང། ངག་དང། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་མེད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་ཚེ་རྒྱ་མཚོ་ལས་རྒྱས་པར་


[355A]༄༅། །འགྱུར་བ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་ས་ཡ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་
ལ་འདི་དག་འཆད་པ་བཤད་པས་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བྱེ་བ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་དག་བླ་ན་མེད་
པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཕྱིར་མི་དལོག་པའི་སར་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པཱི་ས་ལ་སོ་སོར་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཉེན་དུ་ལྟ་བ་དེ་ལ་བོས་སོ་།རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབྱུང་བ་དང། མི་འབྱུང་བ་ལ་གནས་ཨཱི་ཆོས་ཉིད་དང་
ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། ཆོས་ལ་གནས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་དང། འདུ་བྱེད་དེའི་བར་དུ་འབའ་ཞིག་པ་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་
བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགགས་པ་དེའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འགགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྗེས་
སུ་འབྱུང་བས། སེམས་ཅན་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་འདི་དག་ཆོས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་བོ། །འདི་ལ་ཆོས་གཞན་དག་རྣམ་པར་རྒྱས་པར་ཀུན་ཏུ་མི་སྒྲོག་པར་འགྱུར་རོ། །


[355B]བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དེའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་རྣམ་པར་རྒྱས་པར་རབ་ཏུ་སྒྲོག་གོ་
སྟོན་ཏོ༑ ༑ཡང་དག་པར་དེ་ལྟར་གཞན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཅན་འཁོར་བའི་ཆུ་བོ་ལས་རྒལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཞི་བ་དང་བདེ་བ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་སོ་སོར་གནས་སོ། །འདི་
ལའང་ལུང་བསྟན་བཤད་པས་མེ་བཅུ་རྡུལ་ཡལ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་སེམས་ཅན་དག་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྡུལ་དང་བྲལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ།།
ལེའུ་བདུན་ནོ།། །།བམ་པོ་བརྒྱད་པ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མི་སྣང་བའི་རྒྱན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་
ཞུགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་སྒོར་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་འདོ་བྱུང་ངོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ནས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་རྙོག་པ་ལྔ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལས་འོད་
བྱུང་ངོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ནས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་རྙོག་པ་ལྔ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་འོད་དུ་འགྲོའོ་།གང་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་འགྲོ་བའི་སེམས་


[356A]༄༅། །ཅན་འོད་ལ་རེག་ནས་ཉན་ཐོས་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང། ལུས་དང། བདེ་བའི་ཚོར་བ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་
སྟེ༑ བསམ་གཏན་གསུམ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་དགའ་བ་མེད་པའི་དགེ་སློང་དེས་ཕྱོགས་བཞིར་བལྟས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་དཔག་ཚད་ཕྱེད་ཚུན་ཆད་དུ་
བལྟས་ན་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་བརྒྱན་པ་ཐམས་ཅད་ལྟ་བར་དེ་ལྟར་སྔོན་གསུངས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་བདུན་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གང་བ་
ལ་ལྟའོ༑ ༑བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཐུས་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་གང་ན་བ་དེར་དོང་སྟེ་སྐད་ཅིག་ཡུད་ཙམ་གྱིས་སྐབས་ཕྱེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འཁོད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཉན་ཐོས་རྣམས་དང། ཉན་ཐོས་པའི་ཐེག་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་དོང་སྟེ་ཕྱིན་
ནས་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འཁོད་དོ། །གང་ཡང་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོའི་ཐེག་པ་དེ་ཀུ་རུའི་གྲོང་རྡལ་དུ་སོ་སོ་ནས་བསྡུས་ཏེ་ཐིམ་པར་གནས་སོ། །དེའང་
འོང་དེ་ཡང་དག་པར་ཤེས་པ་དང། དེའང་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བས་ཚིམ་པར་བྱས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་


[356B] །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བྱས་ཏེ་རྒྱན་ཆེན་པོ་མཐོང་ནས་དེ་དག་གཞན་ཡང་ཡང་དག་པར་
ཤེས་སོ༑ ༑བཙུན་པ་དགོངས་ཤིང་བདག་ནི། ད་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་བཞུགས་ཤིང་རྒྱན་ཆེན་པོ་དང། ཚོགས་ཆེན་པོའི་འཁོར་གྱིས་བདག་
ཀྱང་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེར་ཉེ་བར་སོང་ངོ། །དེ་ནས་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིའི་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཇི་སྙེད་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་
ཐེག་པ་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འཁོད་དོ། །ཚད་མེད་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ཉན་ཐོས་དང། ཚད་མེད་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་
ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་བོས་
ཏེ་རབ་འབྱོར། འདི་ནི། སྨིན་པ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཞེས་བྱའོ་།རབ་འབྱོར། དེ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། གང་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནམ་མཁའི་མཛོད་ཀྱི་རྒྱས་པ་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་མྱ་ངན་


[357A]༄༅། །ལས་འདས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཇིགས་ཤིང་འཇིགས་པར་འགྱུར་བས་གཅིག་གིས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རེ་རེ་ལའང་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་གཟུགས་མེད་
པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། དངོས་པོ་མེད་པའི་ལུས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་མཉམ་ཞིང་གཟུགས་མེད་
པ་ལ་སོ་སོར་དགོད་པ་མེད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོ་སོར་དགོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མིག་གི་ཁམས་དགོད་པ་མེད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེའི་བར་དུ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལ་དགོད་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་དགོད་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེའི་བར་དུ་རེག་པ་སོ་སོར་དགོད་པ་མེད་པའོ་།ཡང་སའི་ཁམས་སོ་སོར་དགོད་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེའི་བར་དུ་རླུང་སོ་སོར་དགོད་
དུ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །འདོད་པའི་ཁམས་སོ་སོར་དགོད་པ་མེད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེའི་བར་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སོ་སོར་


[357B]།བདག་དང་གཞན་དུ་མི་རྟེན་པ་དང། ང་རྒྱལ་ལ་མི་རྟེན་པ་དང། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་མི་རྟེན་པ་དང། རྟག་པ་ལ་མི་རྟེན་པ་དང་
ཆད་པ་ལ་མི་རྟེན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ་།ཡི་གེའི་ཕྱི་མོ་དང། མཚན་མ་ལ་མི་རྟེན་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་
འདས་མཚན་ཉིད་མེད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཤད་པ་ནི། རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་སྟོང་པའི་ཚུལ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་
སྩལ་པ༑ ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རབ་འབྱོར། ཁྱོད་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་སྨྲས་པ་ནི། རབ་འབྱོར། གང་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སྒྲུབ་པ་ནི། མཚན་
ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེམས་ཅན་དུ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །སྲོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང། གསོ་བར་འཛིན་པ་དང། གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པ་དེའང་རབ་
འབྱོར༑ དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སེམས་ཅན་དུ་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་བར་དུ་གང་ཟག་ཏུ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང་
རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མ་ཡིན། ཡེ་ཤེས་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་རབ་འབྱོར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐོག་མར་སེམས་བསྐྱེད་པས་དགེ་བའི་རྩ་བའི་


[358A]༄༅། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དབེན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་དེ་ལ་རབ་འབྱོར། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང། དེ་ལ་སྤྲོས་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་འདུ་ཤེས་དང། གང་ལས་སྤྲོས་པའི་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་འདུ་ཤེས་དང། ང་རྒྱལ་གྱི་འདུ་ཤེས་
དང། མི་རྟག་པའི་འདུ་ཤེས་དང། དེ་ལ་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འདོད་པའི་འདུ་ཤེས་དང། གང་ལ་བདེ་བར་འདོད་བའི་འདུ་ཤེས་དེ་ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོར་མི་འགྱུར་
རོ༑ ༑རབ་འབྱོར། གང་ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་བསམ་པ་དང་སེམས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཐར་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་དགེ་བའི་རྩ་བ་མི་ལྡང་བ་ལས་
ཀྱང་ཐར་ཏོ། །དེ་བས་ན་རབ་འབྱོར། འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་མ་འཁྲུགས་པས་ཐར་པར་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པ་དགེ་བའི་རྩ་བར་བརྗོད་དོ། །
དེ་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་མི་རྟོག་གོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་དང། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་རབ་
འབྱོར༑ ཟླ་བ་འཕེལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོས་ནད་པ་དང། ན་བ་ཐམས་ཅད་སེལ་བ་ལ་ཟླ་བ་འཕེལ་བའི་སྨན་གྱི་རྒྱལ་པོས་དེ་བཞིན་དུ་མི་རྟོག་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །བདག་


[358B]པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །བདག་གི་ལུས་འདི་ལ་སྨན་གྱིས་སེལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཕན་ཚུན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་ཅིང་མི་རྟོག་པས་
ནད་ཐམས་ཅད་ཞི་བ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་རབ་འབྱོར། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆུང་དུ་ནའང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་དོ། །གལ་ཏེ་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཇི་སྙེད་པ་སྒོམ་
མོ༑ ༑དངོས་པོ་དེ་ལ་རྟོག་པའང་མེད། ལེན་པའང་མེད། དེ་བས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོག་པའང་མེད། ཡང་གཟུགས་ལ་རྟེན་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་མེད་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་རྟེན་
ཅིང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་མེད། ཡང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ཅིང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་མེད་པ་ནས་རེག་པའི་བར་དུ་རྟེན་ཅིང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པའང་མེད་དོ། །དེའི་མིང་དུའང་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བ་ནས་གང་
ཟག་གི་བར་དུའང་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་མེད་པ་དང། གཡོ་བ་དང་ཆུང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་དོ། །འདི་ལའང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྟོག་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནམ་མཁའ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོར་འགྱུར་རོ་།ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པས་
མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱའོ། །རབ་འབྱོར། དེ་བས་ན། ཐར་པའི་ལམ་ལ་འདོད་པས་སེམས་ཅན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱ་བ་


[359A]༄༅། །ནས་གང་ཟག་གི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱའོ། །ཕུང་པོའི་འདུ་ཤེས་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་
པར་མི་བྱའོ། །ང་ཡིར་བྱ་བ་དང། བདག་གིར་བྱ་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱའོ། །འདོད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་གཟུགས་ཡོད་པའི་འདུ་ཤེས་དང། གཟུགས་
མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དགེ་བ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར། དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་དང། ནམ་མཁའ་དང་ཐར་པ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཚན་
ཉིད་ལ་བདག་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་ལུས་པ་དང། ཐ་མི་དད་པར་སྟོང་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པ་འདི་སྨྲས་པའི་ཚེ་ཉན་
ཐོས་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་སེམས་ཅན་མེ་བཅུ་རྡུལ་ཡལ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་
སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་སོ་སོར་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར། རྐྱེན་གྱི་འདུ་ཤེས་
ལྟ་བུས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་རྐྱེན་དང་འདུ་བ་ཚོགས་ཏེ་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ཏུ་ཤེས་པས་ཚེ་རྒྱ་མཚོ་ལས་འདས་སོ། །མུན་པའི་ཕུང་པོ་


[359B]འདི་ལྟ་སྟེ། མུན་པའི་ཟླ་བ་རྣམས་མུན་པའི་མཐའ་ཟད་དོ། །སྣང་བ་ནི། ཟླ་བའི་རྐྱེན་ཏོ། །སྣང་བའི་རྐྱེན་ནི། འདུ་ཤེས་སོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྐྱེན་ནི། འདུ་བྱེད་དོ། །འདུ་
བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ནམ་མཁའ་སྣང་བར་མི་རྟོག་གོ་ནམ་མཁའ་སྣང་བ་མ་ཡིན། འདུ་ཤེས་སྣང་བ་
མ་ཡིན་པར་མི་ཤེས་སོ། །འདུ་ཤེས་སྣང་བར་མི་རྟོག་གོ་འདི་ལ་སྣང་བ་འགགས་པས་འདུ་ཤེས་འགོག་གོ་འདུ་ཤེས་འགོག་པས་འདུ་བྱེད་འགོག་པ་དེའི་བར་དུ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་
ཕུང་པོ་ཆེན་པོའང་འགོག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་དུས་གཅིག་ནའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པ་བཤད་པ་ན་ས་ཡ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་སེམས་ཅན་
རྣམས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །རྡུལ་དང་བྲལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོ་སོར་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ལ་དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ཙམ་གྱི་བར་དུ་དགེ་སྦྱོང་ཞེས་བྱ། རབ་
འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ཞེས་བགྱི་བ་ནི། བསླབ་པ་གསུམ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ཞེས་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་


[360A]༄༅། །བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་ནོ། །རབ་འབྱོར། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང། ལྷག་པའི་སེམས་དང། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཏུ་སློབ་པ་ནི། དགེ་སྦྱོང་
གི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ལ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་གང་ཞེ་ན། དགེ་སྦྱོང་སོ་སོར་ཐར་པ་ལ་བསྡམ་པ་སྡོམ་པར་འགྱུར་བ་དང། སྤྱད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་རྡུལ་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བས་འཇིགས་པ་ལ་བལྟ་བ་དང། ཀུན་ནས་འབྱུང་བ་ལ་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པའི་ཚིག་འདི་དག་ནི། རབ་འབྱོར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སློབ་པ་ཞེས་བྱའོ།།
ལྷག་པའི་སེམས་སློབ་པ་ནི། ཚངས་པའི་གནས་བཞི་ལ་གནས་པ་འདིའི་ཕྱིར་བྱམས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་འགེངས་པ་དེའི་བར་དུ་རྣམ་པར་རྒྱས་
པར་བརྗོད་པ་འདི་ནི། ལྷག་པའི་སེམས་སློབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སློབ་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ནི། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་
འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང། ཀུན་འབྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང། འགོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། འགོག་པ་ལ་ནན་ཏན་དུ་འགྲོ་བའི་འཕགས་པའི་བདེན་
པའོ༑ ༑སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང། རྒས་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་


[360B] མི་མཛའ་བ་དང་ཕྲད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། མཛའ་བ་དང་བྲལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང། འདོད་པ་མི་རྙེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང། མདོར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་
ཕུང་པོའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་ནི། འཕགས་པའི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་ནས་འབྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། གང་ལ་ལ་སྨོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་དེ་དང་དེར་
འགྱུར་རོ། །འགོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། སྨོན་པ་མངོན་པར་འགྱུར་བ་འདི་མ་ལུས་པར་སོ་སོར་སྤོང་བ། ཤིན་ཏུ་མི་འབྱུང་བ་ཟད་པ་མེད་པ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ཉེ་བར་
ཞིང་འདི་ཞེས་བྱའོ། །སྡུག་བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་ནི། འདི་ལྟ་
སྟེ༑ ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང། ཡང་དག་པའི་ངག་དང། ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང། ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང། ཡང་
དག་པའི་དྲན་པ་དང། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ནི། བདེན་པའི་གཏམ་བརྒྱད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འདས་པའི་དུས་སུ་འགྱུར་བ་འདི་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཕུལ་བཤད་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་


[361A]༄༅། །བཞིའོ༑ ༑དེ་བས་ན། གང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་
རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཞུགས་སོ། །འཚོའོ། །སྐྱོང་ངོ། །རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་འཆད་དོ། །དེ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གཟུགས་
དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཕུལ་གྱི་ཆོས་བཤད་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའོ། །གང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་འདས་པའི་དུས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི། དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་
གཟུགས་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཕུལ་གྱི་ཆོས་བཤད་པར་འགྱུར་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ནི། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའོ། །གང་གི་ཚེ་འདས་པ་དང་
མ་འོངས་པ་དང། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འདི་ནི། བདེན་པའི་ཚིག་གོ་དེ་བས་ན། འདི་ནི་
འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་བར་དུ་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་བསླབ་པ་འདི་ལའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ལུང་བསྟན་པར་བཤད་པས་གང་སེམས་


[361B]མེད་པའི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་སེམས་ཅན་དག་མི་སྐྱེ་བའི་རྗེས་སུ་ས་ཐོབ་པ་ཁ་ཅིག་གིས་ནི། སྤྱི་བོ། ཁ་ཅིག་གིས་ནི། བཟོད་པ་ཁ་
ཅིག་གིས་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་མཆོག་གི་ཆོས་རྣམས་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་།ཁ་ཅིག་གིས་ནི། རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བོ། །ཁ་ཅིག་གིས་ནི། ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་བའི་འབྲས་བུ་
དང། ཁ་ཅིག་གིས་ནི། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་དང། ཁ་ཅིག་གིས་ནི། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་རྫོགས་སོ།། །།
སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལེའུ་བརྒྱད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་
རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་ཞུགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལོགས་སུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུའི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ནས་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་དང། ཁ་དོག་
དུ་མ་དང། བརྒྱ་སྟོང་དུ་མའི་ཁ་དོག་གི་འོད་ཟེར་དུ་མ་སྐུ་ལས་བྱུང་ངོ། །དེ་ནས་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་ངན་པ་དག་དྲང་
སྲོང་གི་ཆ་བྱད་ལ་ཀུན་ཏུ་བལྟའོ། །དེ་ལ་འོད་བྱུང་བས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྣང་བར་


[362A]༄༅། །བྱེད་དོ༑ ༑གང་ཡང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་ལྟ་བུའི་རྙོག་པ་ལྔས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྟུལ་ཞུགས་དང། དཀའ་ཐུབ་ངན་པ་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་རྣམས་
གང་དེ་དག་བྲམ་ཟེ་ལ་དད་པར་འཇུག་པས་གང་སངས་རྒྱས་བྲམ་ཟེར་སྤྲུལ་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་ནས་བྲམ་ཟེ་ལ་དད་པར་སྨྲས་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །བདག་ཅག་སློབ་པ་འདི་ནི། བྲམ་ཟེ་ལ་
དད་པས་བདག་ཀྱང་བྲམ་ཟེ་ལ་ལྟའོ། །དགའ་བ་དང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་མྱུར་དུ་ལངས་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་རྐང་པ་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་བྲམ་ཟེ་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བྱས་ནས་འདི་
སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བལྟ་བ་དང། ཕྱག་བགྱི་བ་དང། བསྙེན་བཀུར་བའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་གིས་འཁོར་དེ་བཞིན་དུ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་སློབ་མར་འདྲེན་
ཏོ༑ ༑བྲམ་ཟེ་སྤྲུལ་པ་དེས་སྨྲས་པ། བདག་ཀྱང་གཞན་ཚངས་པ་ཆེན་པོ་བདག་གི་བླ་མར་ཡོད་པའི་ལག་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་མི་རིང་བར་
བཞུགས་སོ། །སྨྲས་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཐུས་ན་སེམས་ཅན་དེའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་དཔག་ཚད་ཕྱེད་ཙམ་ན་གཞུགས་
པ་ལ་ལྟའོ། །དེའང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེད་པ་དེས་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ན་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་གནས་པ་དག་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོའི་རྐང་པ་གཉིས་


[362B]ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འཁོད་དོ། །གང་དབང་ཕྱུག་ལ་དད་པ་དང་གང་བརྒྱ་བྱིན་ལ་དད་པ་དང། གང་རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ལ་དད་པ་
དང། གང་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་ལ་དད་པ་དང། གང་ནག་པོ་དང་ནག་པོ་ཆེན་པོ་གཞོན་ནུ་ལ་དད་པ་ནས་མི་ལ་དད་པའི་བར་དུ་བསྡུས་ཏེ་དེ་ལྟར་མདུན་དུ་འོད་འཕྲོ་བའི་ཕུང་པོ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ།།
འོད་འཕྲོ་བའི་ཕུང་པོ་དེ་ལས་ལྷའི་བུ་ལུས་དང་གོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དཀར་པོ། གཟུགས་བཟང་པོ། མཆོག་གི་ཁ་དོག་རྒྱས་པ་དང་ལྡན་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏེ། མེའི་ལྷའི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་
སྨྲས་སོ༑ ༑ཁྱོད་ནི། བདག་གི་སློབ་མ་གོར་མ་ཆག་དེས་སྨྲས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་ནོ། །ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། བདག་ལའང་མེའི་བདག་པོ་གཞན་བླ་མར་བྱེད་པ་ཡོད་པས་
དེ་ལྟར་ལག་པས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཐུས་ན་སེམས་ཅན་དེའང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་རི་ལ་དཔག་ཚད་ཕྱེད་ཙམ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་མི་
རིང་བར་བཞུགས་པ་ལ་ལྟའོ། །མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་དེའི་ནང་ནས་ལུས་དང། སྐྲ་དང། གོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དཀར་པོ། གཟུགས་བཟང་པོ་བལྟ་ན་མཛེས་པ། ཁ་དོག་མཆོག་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་
ལྡན་པའི་སྤྱན་སྔར་དེའང་ཇི་སྙེད་པ་ཆོས་མཉན་པའི་སླད་དུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་ཡང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་མུ་སྟེགས་ཅན་ཚུལ་ཁྲིམས་


[363A]༄༅། །དང། བརྟུལ་ཞུགས་ངན་པ་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འཁོད་དོ། །དེ་ལ་གང་བྲམ་ཟེ་ལ་དད་པ་དེ་བྲམ་ཟེ་ལ་དད་པའི་
བྲམ་ཟེའི་གཟུགས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལྟའོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང། སེམས་ལས་སྐྱེས་པས་གལ་ཏེ་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་དང་བདག་གཏམ་བྱའོ། །གང་
བདག་གི་ཐེ་ཚོམ་དང་ནེམ་ནུར་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་ལ་བདག་ཡོངས་སུ་ཞུའོ། །ཇི་ལྟར་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་འདི་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་ལ་དད་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑གང་དེ་མེའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་ནས་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་ནང་ནས་ལྷའི་བུ་ལུས་དང། སྐྲ་དང། གོས་དཀར་པོ། གཟུགས་བཟང་པོ། བལྟ་ན་སྡུག་པ། ཁ་དོག་མཆོག་ཏུ་
རྒྱས་པ་དང་ལྡན་པའི་བར་དུ་ལྟའོ། །དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་སེམས་ལས་སྐྱེས་པ་ནས་ཇི་ལྟར་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་བར་དུ་མེའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །
དེ་ནས་དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ལ་སྐད་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱིས་གསོལ་པ། བཟང་པོའི་ཞལ་འདིར་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་ཇི་སྙེད་ཡང་དག་པར་
བྱོན་པ་རྣམས་གསོན་ཅིག་དེ་ལྟར་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ་


[363B] འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། བླ་ན་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་མཁན་པོ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚོལ་བ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་དཀའ་ཐུབ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་དང་ཚངས་པ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ། ཟག་པ་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་ཟད་པ། འཕགས་པའི་གང་ཟག་གི་རྒྱལ་པོ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངར་སེམས་པ་མེད་པ། དེད་དཔོན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོ་བ་དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་
སུ་ཤེས་པ། བསོད་ནམས་སུ་འགྲོ་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་མཛོད་ཚད་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསམ་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ། གྲངས་མེད་པའི་སྤོབས་པས་མ་རིག་
པའི་མུན་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་བྱེད་པ། རྣམ་པར་དག་པའི་ང་རོ་དང་དབྱངས་ཡོད་པས་བཟོད་པས་བརྒྱན་པ། མེ་ཏོག་གི་མཚན་ཉིད་ཅན་ལུས་དཔེ་བྱད་བཟང་པོས་བྲིས་པ། གཏང་དུ་
མི་བྲ་བའི་གཟུགས་སྟོན་པ། རིགས་དང་མི་མཐུན་པར་སོན་པ། གཟུགས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དག་དགའ་བར་བྱེད་པ། དགེ་བར་མོས་པས་མངོན་པར་དགའ་བ། ཤེས་རབ་མངོན་དུ་བྱུང་བ་
མེད་པ༑ སྲིད་པའི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་སྐམ་པར་བྱེད་པ། གཙུག་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་ཚིག་དུལ་བ་མེད་པ། སྐུ་མཉམ་པ་མེད་པ། འདོད་པས་གོས་པ་མེད་པ། གཟུགས་དང། མཚན་


[364A]༄༅། །མ་དང། མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་གོས་པ་མེད་པ། གཟུགས་མེད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་གྲོལ་བ། མདུད་པ་སྤངས་
པ༑ འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྨན་པར་གྱུར་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་གཏོར་བར་བྱེད་པ། དུས་གསུམ་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་གྲོལ་
བ༑ སྐྱེ་མཆེད་དང། སྲེད་པ་ཟད་པ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ། ཆུ་བོ་བཞི་ལས་རྒལ་བ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ངོམས་པ་མེད་པ། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་སོ་སོར་གནས་པ། རིག་པ་བསྒྲུབས་པས་
རིག་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ། གཏོང་བ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན་སེམས་ཅན་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལ་འགོད་པ། བདུད་བཞིའི་ཡུལ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་
སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཁྱོད་དགའ་བར་སྐྱེད་ཅིང་བྱམས་པ་འབྱུང་བར་བྱོས་ཤིག་མི་ཐོབ་པ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། སྐད་ཅིག་མའི་དུས་རྙེད་དཀའ་
བ་དང། དགེ་བ་ལ་མོས་པ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། དགེ་བའི་གྲོགས་པོ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་གནས་རྙེད་དཀའ་བ་དང། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། ཆོས་
འདོད་པའི་འཁོར་འདི་འདྲ་བ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། དགེ་བའི་གྲོགས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་གཙུག་ལག་འདི་འདྲ་བ་རྙེད་དཀའ་བ་དང། ཆོས་མཉན་པ་ལ་དམིགས་པ་འདི་འདྲ་བ་རྙེད་


[364B]ཅིག་སུས་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ལམ་སྔོན་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་གྱུར་ཅིག་ཁྱོད་
སྔོན་ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་མངོན་སུམ་དུ་མ་ཡིན་པ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་བྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཁྱོད་སྔོན་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་མ་བསྒོམས་པ་དེ་ད་སེམས་
སྒོམ་པར་གྱུར་ཅིག་ཁྱོད་ཟག་པ་མ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དང། མུན་པ་མུན་ནག་ཏུ་གྱུར་པའི་འཁོར་བ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ནས་ཁྱོད་དེ་མ་ཐག་
ཏུ་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་ཅིག་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ད་ལྟར་སེམས་
རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་མུ་སྟེགས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མགུ་ཞིང་རངས་པ་དང། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་
མིག་མི་འཛུམ་པར་ལྟ་བར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཅི་འདྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ན་བཟོད་པ་སོ་སོར་ཐོབ་
དམ་པའི་ཆོས་ཅི་འདྲ་བའི་ཚུལ་གང་དང་གང་གིས་ན་སེམས་ཅན་སྙིང་པོར་གནས་པ་ལ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རམ། ཚུལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རམ། ཅི་རལ་


[365A]༄༅། །པས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་རུས་སམ། ལུས་ཀྱིས་བྱུག་པ་དང། ཐལ་བའི་མལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་བརྒྱ་བྱིན་དང་
ཚངས་པ་དང། ཟླ་བ་དང། ཉི་མ་དང། མེ་དང་སྟེན་པའི་བར་དུ་སྙིང་པོར་གནས་པ་ལ་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རམ། འཇིགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བར་
འགྱུར་རམ། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། སེམས་
ཅན་ལྟ་བའི་རྙེད་པ་འདིས་སྙིང་པོར་གནས་པ་ལ་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་སྲིད་པ་འགྲོ་བ་ལ་བརྟག་པ་ན། སྲིད་པ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བར་
མི་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་གྱི་མཐའ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་གང་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་
འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་འདོད་པ་དང་འདོད་པ་བདེ་བའི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་རང་བཞིན་གྱིས་འགྲོ་བ་ངན་པའི་མི་ལ་བརྩོན་ནོ། །གང་ཡང་བདག་ལ་གནོད་པར་སྦྱོར་བའི་ཞགས་པ་འཐུབ་
པ་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ངན་པ་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང། དོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་འདི་གཉིས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །


[365B]།བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་འདི་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་དང། གང་གིས་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་མི་ཤེས་སོ། །གང་ལ་འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་
དང། །ང་རྒྱལ་འཆད་པར་རབ་ཏུ་གནས། །ཕུང་པོ་ལྔ་དང་མི་ལྡན་པས། །བྱས་པ་ཤེས་ལ་མེད་པར་འགྲོལ། །ཕ་མ་དགྲ་བཅོམ་སྟོང་པ་སྟེ། །སྟོང་པའི་ཆོས་ལ་བསྟེན་པས་ན། །དངོས་པོ་
མེད་ཅིང་འདྲེས་མེད་པ། །ཚུལ་གཅིག་གིས་ནི་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་འདྲེས་མེད་ཅིང། །འདུ་བྱེད་གསུམ་ཡང་སྙེམས་པ་མེད། །ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་མཆོག་གི་ཕྱིར། །སྲིད་པ་ཟད་
ལ་འགྲོལ་བར་འགྱུར། །ཁམས་གསུམ་དག་ནི་སྙེམས་མེད་པ། །རིག་པ་གསུམ་ནི་རབ་ཏུ་བསླབས། །ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་ཡོངས་ཤེས་ཤིང། །དུས་གསུམ་ལ་ནི་ཆགས་པ་མེད། །སྨོན་
པའི་འདོད་ཆགས་ཟད་པ་དང། །བརྗོད་དུ་མེད་ལ་གྲོལ་བར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་ཉི་ཟླ་ནམ་མཁའ་རྣམས། །རྒྱུ་བ་ལ་ནི་ཆགས་པ་མེད། །མཐའ་གཉིས་རྣམ་པར་སྤངས་ནས་ནི། །སྐྱེ་བ་ཟད་ལ་
འགྲོལ་བར་འགྱུར། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་རྣམ་གཉིས་སྤོང། །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་བཀྲོལ། །བློ་གྲོས་རྟོག་པ་སྤངས་པས་ན་།སྙིང་པོར་གནས་པ་རྣམ་པར་བཀྲོལ། །རྟོག་དང་རྣམ་རྟོག་
སྤངས་པ་ནི། །བསོད་ནམས་ཆགས་པའི་སྡིག་པ་མེད། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སྙིང་བརྩེའི་ཕྱིར། །སྤྱོད་ལ་ཆགས་པ་འགྲོལ་བར་འགྱུར། །ལྷ་དང་དྲི་ཟ་མི་རྣམས་ཀྱིས། །དྲང་པོའི་ལམ་ནི་མི་


[366A]༄༅། །ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །སྤྱོད་ལ་ཆགས་པ་འགྲོལ་བར་འགྱུར། །སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་ཡིད་གཞུངས་པ་།སེམས་ཅན་སྤྱོད་པ་རབ་མི་ཤེས། །ཡེ་
ཤེས་མཆོག་དང་ལྡན་པས་ན། །སེམས་ཅན་སངས་རྒྱས་རབ་ཏུ་འགྲོལ་།ཡང་དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འདི་བསྟན་པའི་ཚེ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་སྔོན་བྱས་པའི་མུ་སྟེགས་
ཅན་གཞན་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱིས་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་སོ་སོར་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །མུ་
སྟེགས་ཅན་གཞན་མེ་བཅུ་རྡུལ་ཡལ་སྟོང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང་
མིའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེས་དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ་
ལེགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ཀྱང་དྲི་མ་མེད་པའི་གོས་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་མང་པོ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱས་པ་དང། ལེགས་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྒྲ་ཀུན་ཏུ་འཚོ་བའི་མེའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་སྒྲ་ཀུན་ཏུ་འཚོ་བ། ལས་ཀྱི་


[366B]ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལས་རྣམ་པར་སྨན་པ་ཡིད་ཀྱིས་བྱ་བ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྙེམས་པ་མེད་པའོ། །འདོད་ཆགས་
ཀྱི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའོ། །ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་གི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའོ། །སྙེམས་པ་མེད་པའོ། །ཉེ་བར་འགྲོ་བ་མེད་པའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པའོ། །དེ་ཡང་དག་པའི་
མཐའ་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པའོ། །གང་མངོན་སུམ་དུ་མི་བྱེད་པ་དེ་རློམ་ཞིང་སེམས་པ་མེད་པའོ། །གང་རློམ་ཞིང་སེམས་པ་མེད་པ་དེ་གཟུང་བ་མེད་པའོ། །གང་གཟུང་དུ་མེད་པ་དེ་ཆགས་པ་
མེད་པའོ། །གང་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ཤེས་པ་མེད་པའོ། །གང་ཤེས་པ་མེད་པ་དེ་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་ཏུའོ། །གང་ཚུ་རོལ་དང་ཕ་རོལ་པོ་དེ་བརྗོད་དུ་
མེད་པའོ། །གང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །གང་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་འབྱུང་བ་མེད་པའོ། །གང་འབྱུང་བ་མེད་པ་དེ་འགོག་པ་མེད་པའོ། །གང་འགོག་པ་མེད་པ་དེ་ཡི་གེ་མེད་པའོ། །
གང་ཡི་གེ་མེད་པ་དེ་དུས་གསུམ་དང་སྐད་ཅིག་མར་བྲལ་བའོ། །གང་དུས་གསུམ་དང་སྐད་ཅིག་མར་བྲལ་བ་དེ་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་ཀྱིས་
འདུལ་བའི་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལམ་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་སྒྲ་ཀུན་ཏུ་འཚོ་བ། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་


[367A]༄༅། །དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་རེག་པར་མི་བྱེད་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སྙེམས་པ་མེད་ཅིང་རེག་པར་མི་བྱེད། འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་དང་
ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྙེམས་པ་མེད་ཅིང་རེག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ལ་སྙེམས་པ་མེད་ཅིང་རེག་པ་མེད་དེ། དེ་ནས་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་
བར་བྱེད་དོ། །འདི་སྟོན་པ་བསྟན་པའི་ཚེ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་ལས་སྔོན་བྱས་པའི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་འོད་
ཀྱིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སོ་སོར་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཆུ་བོ་གངྒཱ་བདུན་གྱི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་
སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བདུད་སྤོང་བ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བདུད་སྤོང་བ། གང་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་བྱུང་
སྟེ་ཐར་པ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །ཡོངས་སུ་གྲོལ་བ་མེད་དོ་།སྐྱེ་བ་དང། རྒ་ཤི་དང། མྱ་ངན་དང། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་
དང། སྡུག་བསྔལ་བ་དང། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང། འཁྲུག་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཐར་པ་མེད་དོ། །ཕུང་པོ་དང། ཁམས་དང། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་རྟག་ཏུ་ཕྱི་མའི་མཐའ་འཁོར་བའི་ཆུ་ཀླུང་


[367B] །ཅི་འདྲ་བའི་ཡིད་དམ་བགྱིས་ན། རྐྱེན་གྱིས་རབ་ཏུ་མི་ཤེས། འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཀྱི་གཟུགས་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པའི་འབྲས་བུ་
མེད་པ། འཕགས་པ་ལ་དམོད་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ལ་ལ་གོས་མེད་པ་དང་ལ་ལ་གོས་པོར་བ་དང། ལ་ལ་རུས་པའི་རྡུལ་གྱིས་བྱུགས་པ་དང། ལ་ལ་ཐལ་བས་བྱུགས་པ་དང། ལ་ལ་སྣག་ཚས་
བྱུགས་པ་དང། ལ་ལ་ཁུ་ཆུ་བྱུང་བས་བྱུགས་པ་དང། ལ་ལ་བད་ཀན་གྱིས་བྱུགས་པ་དང། ལ་ལ་ཉལ་ཉིལ་གྱིས་བྱུགས་པས་འཁོད་དོ་།ལ་ལ་སྐྲའི་སྣམ་བུ་གྱོན་ཏོ། །ལ་ལ་བལ་གྱི་
སྣམ་བུ་དང། ལ་ལ་སྨྱིག་མའི་གོས་དང། ལ་ལ་རྩྭའི་འདབ་མའི་གོས་དང། ལ་ལ་དུར་ཁྲོད་པའི་གོས་དང། ལ་ལ་མིང་མཁན་ཙམ་གྱི་གོས་དང། ལ་ལ་བྱའི་གོས་དང། ལ་ལ་བ་ལང་
གི་སླུད་བུ་དང། ལ་ལ་ཕྱག་དར་ཁྲོད་ཀྱི་གོས་དང། ལ་ལ་པགས་པ་དང། རྙིང་པའི་གོས་གྱོན་ཏོ། །ལ་ལ་ཚོད་མ་ཟ་བར་འགྱུར་རོ་།ལ་ལ་ནས་ཟ་བ་དང། ནས་ལས་བྱས་པ་ཟ་བ་དང་
སྦུན་པ་ཟ་བ་དང། བྱ་ཟ་བ་དང། རི་དྭགས་ཟ་བ་དང། དུག་ཟ་བ་དང། མར་ཟ་བ་དང། འབྲས་བུ་ཟ་བ་དང། རྩྭ་ཟ་བ་དང་ཤུན་ཕྲགས་ཟ་བ་དང། འདབ་མ་ཟ་བ་དང། མེ་ཏོག་ཟ་བ་དང་
ལ་ལ་ཡང་འབྲས་བུའི་རོ་ཟ་བ་དང། ལ་ལ་ཡང་པདྨོའི་རྩ་བའི་ཚལ་བ་ཟ་བ་དང། རླུང་ཟ་བ་དང། པགས་པ་ཟ་བ་དང། ཁྲག་ཟ་བ་དང། ལ་ལ་ཡང་ངན་སྐྱུག་སྐམ་པོ་ཟ་བར་འགྱུར་བ་


[368A]༄༅། །དེ་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད་དོ། །ལ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ས་ཁ་ར་ཟ་བ་ལེན་པ་མེད་ཅིང་ལག་པས་མ་ཡིན། ཁས་མ་ཡིན། ལྷུང་བཟེད་ལས་མ་ཡིན་
འབྲེང་བུས་མ་ཡིན། གཏུན་བུའི་བར་ལས་མ་ཡིན། རྩྭ་ལས་མ་ཡིན་ཞིང་ཉིང་རུམ་ལས་ཟ་བ་སོ་སོར་ལེན་པ་མེད་དོ། །རྗེའུ་རིགས་ཀྱི་ལག་པ་ནས་ཟ་བ་སོ་སོར་ལེན་པ་མེད་དོ། །
བྲམ་ཟེའི་ལག་པ་ནས་མ་ཡིན། མཐའ་མེད་པའི་ལག་པ་ནས་མ་ཡིན་བྱོལ་སོང་བའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་ཁ་ནས་མ་ཡིན། ཆུར་བོར་བ་ལས་མ་ཡིན། ས་ལ་བཞག་པ་ལས་མ་ཡིན་
རིའི་ཁ་ལས་མ་ཡིན། སྣོད་གཅིག་ཏུ་གཉིས་ཟ་བ་མ་ཡིན། བཟའ་བ་ལག་པས་ལེན་པ་མེད་དོ། །ལ་ལ་གཤེར་བ་ལས་ཟ་བ་མེད་དོ། །གང་ལ་བུད་མེད་སྦྲུམ་པ་མེད་པ་དང་
གང་ལ་ཁྱིམ་གནས་པ་དང། གང་ན་ཆོ་ག་མེད་པ་དང། གང་ན་སྦྲང་མ་རྒྱུ་བ་འདི་ལ་ཟ་བ་མེད་དོ། །བཙུན་པ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་སུ་ཞིག་གིས་མཆོད་སྟོན་དེ་ལྟར་བྱས་སོ། །ཞེས་དེ་བཞིན་
སྨྲས་པ་འདི་ཟོས་པ་མེད་དོ། །མར་མེད་པ་དང། ཤ་མེད་པ་དང་སྒོག་པ་མེད་པ་ཆེ་དཀར་བྱས་ཏེ་ཟོས་པ་མེད་དོ། །ཆང་འཐུངས་པ་མེད་དོ། །སྦྲང་རྩི་དང། བུ་རམ་དང། རྒུན་ཆང་དང་
མར་འཐུང་ཞིང་ཟས་དང་སྐོམ་གཞན་ལེན་པའང་མེད་དོ། །ཁྱིམ་གཅིག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཟའོ། །ལ་ལ་ཡང་རིལ་པོ་གཅིག་གིས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་རིལ་པོ་


[368B]བྱེད། ལ་ལ་ཡང་རིལ་པོ་གཅིག་གིས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ཉིན་མཚན་གསུམ་དང། ལ་ལ་བཞི་
དང། ལ་ལ་ལྔ་དང། ལ་ལ་དྲུག་དང། ལ་ལ་ཡང་ཉིན་མཚན་བདུན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ཡང་སློང་བ་གཅིག་གིས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་གཉིས་
དང་གསུམ་ནས་བདུན་གྱི་བར་དུ་སློང་བས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ཚེར་མའི་ནང་དུ་མལ་བྱེད་པ་དང། ལ་ལ་ཞིང་གི་རོལ་དང། ལ་ལ་རུས་པ་དང། ལ་ལ་ཐལ་བ་དང་
ལ་ལ་གྲམ་བུ་དང། ལ་ལ་རྡོ་བ་དང། ལ་ལ་གཏུན་བུའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནང་དུ་མལ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །ལ་ལ་སྟན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་དང། ལ་ལ་ལག་པ་གྱེན་དུ་ཉིན་མཚན་
ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ལག་པ་ཡན་ལག་ལ་འཇུས་ཤིང་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་སྐྲ་དང། ཨག་ཚོམ་དང། ལ་ལ་རྐང་པ་ཡན་ལག་ལ་འཇུས་ཤིང་ཉིན་མཚན་
ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ཆུའི་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་རྐང་པ་གཅིག་གིས་ཟླ་བ་སྟོན་པས་ན་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ཉི་མས་སྐེམ་
ཕན་ཉིན་མཚན་ལྔས་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་སྐྲ་དང་ཨག་ཚོམ་འཐོག་པ་དང་ལྡན་པས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་རལ་པའང་འཛིན་པར་བྱེད། ཆུའང་འཛིན་པར་


[369A]༄༅། །བྱེད༑ དབྱིག་པ་གསུམ་སྤྱོད་པར་བྱེད། ལ་ལ་རི་ལ་ལྟུང་བར་བྱེད། ལ་ལ་མེ་ལ་ལྟུང་བར་བྱེད། ལ་ལ་ཆུ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ལ་ལ་རི་དང་ཤིང་དང་ལྟེང་ཀའི་ལྷ་
བྲན་ལ་ཕྱག་བྱ་བས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། ལ་ལ་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱིས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་བྱེད། སྡིག་པ་སྤོང་བ། ཁྱོད་ཀྱིས་
གཟུགས་དེ་བཞིན་དུ་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་ཤིང་འཕགས་པས་སྨོད་གོར་མ་
ཆག་བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྡིག་པ་སྤོང་བ། ཁྱོད་ཐར་པ་ལའང་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་
པས་འཕགས་པ་ལ་སྨོད་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དྲི་མས་དྲི་མ་བཀྲུས་པ་དང། དམར་པོས་དམར་པོ་བཀྲུས་པ་དང། མུན་པས་མུན་པ་ལ་ཞུགས་པ་དང། དུག་གིས་དུག་ཟོས་པ་དང་
ཚིག་པས་མེའི་ནང་དུ་བཅུག་པ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་སྡུག་བསྔལ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཐར་པ་ལ་བརྩོན་པས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ཐར་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་གཟུགས་དེ་
བཞིན་དུ་མཆོག་ཏུ་དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་བདག་ལ་གནོད་པའི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་ཕྱིར་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་སྟུག་པོས་བཅིངས་ཤིང་བཏགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྡིག་པ་སྤོང་


[369B] བདག་ནི། གྲངས་མེད་པའི་བསྐ་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་དང། ཤིན་ཏུ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པའི་རྣམ་པ་རྒྱས་པར་མངོན་པར་ཤེས་སོ། །གང་བདག་དེའི་དུས་དེའི་ཚེ་ན་རྙོག་པ་ལྔའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་དང། དབུ་མའི་གླིང་བཞི་དང། ཛམྦུའི་གླིང་གི་དབང་པོར་ཡང་ལོ་སྟོང་གི་བར་དུ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་
ཡང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྒ་ཤིའི་བགེགས་སུ་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་ན་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་མེད་པས་ཡང་དེའི་ཚེ་ན་རང་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པའང་
མེད་དོ༑ ༑དྲང་སྲོང་ཡང་མེད་དེ། ཕྱི་མའི་དུས་ན་བདག་དགོན་པ་དང། ནགས་འདབས་ནས་འབྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །ལ་ལ་ལྷའི་བྱ་བ་ཁ་དོག་བཞི་དང། ལུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱིལ་མོ་
ཀྲུང་བཅས་པ་དེ་ལ་བདག་དང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་བལྟ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཟླ་བ་དང་ཉི་མས་སྟོན་པ་དེ་ལ་བདག་གིས་དྲིས་པ། གང་བདག་གིས་བཟུང་ཞིང་བཏང་སྟེ་
དགོན་པ་དང་ནགས་འདབས་སུ་སྤྱོད་ཅིག་ཅེས་ཁྱོད་ལ་སྟོན་པ་སུ་དེས་སྨྲས་པ། བདག་ནི། རྒ་ཤིའི་བགེགས་སོ། །ཤུ་བས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང། ནད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དང་
ཟུག་རྡུས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་སྟེ། ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་བདག་གིས་གཏོང་བ་དང། ནགས་འདབས་སུ་ཐར་བའི་ཐབས་མི་ཤེས་པས་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་གཏོང་བར་གྱུར་ཏོ།།


[370A]༄༅། །དེ་ལ་བདག་གིས་དྲི་བ་དྲིས་པ། ཁྱོད་ལ་སྟོན་པ་སུ། དེས་སྨྲས་པ། ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་གཉིས་བདག་གིས་བསྟན་ཏེ། རྒ་ཤི་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་པར་ཡང་མི་
ཤེས་སོ༑ ༑བདག་དེ་ལྟར་སེམས་སྐྱེས་པས་བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་གང་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་
འཚང་རྒྱ། གང་བདག་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལམ་འདི་མཐོང་བའང་མེད་དོ། །བདག་ནི། མ་འོངས་པའི་དུས་ན་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་
པའང་མེད་དོ། །བདག་དེ་ལས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ་རང་རྒྱལ་པོའི་ཕོ་བྲང་དུ་ཞུགས་ཏེ་བདག་གིས་བུད་མེད་ཀྱི་རྩེ་བའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་རྒྱལ་པོའི་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་
བོར་ཏེ་ཉིན་མཚན་བདུན་དུ་ཁ་ཟས་མེད་པར་སོ་སོ་ནས་བསྡུས་ཏེ་ཐིམ་པ་གཅིག་ཏུ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་དེ་བཞིན་དུ་སྨོན་ལམ་བསྐྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་བདག་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་
ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོའི་མདུན་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་འདི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
དག་དགོངས་ཤིང། བདག་ནི། གང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་གནས་སོ། །འཚོའོ། །སྐྱོང་ངོ་།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་


[370B] །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སྟོན་ཅིང་བདག་གི་རེ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་བདག་དེ་འདྲ་བའི་ཉེ་བར་ལེན་
པའི་རྙེད་པར་གྱུར་པ་གང་གི་ཐབས་ཀྱིས་གང་ལ་བདག་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་དུ་གྱུར། སེམས་ཅན་རྒ་ཤིའི་ལམ་མཐོང་བར་གྱུར། གལ་ཏེ་བདག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱི་དགོངས་པ་མེད་པས་དེ་ལྟར་བདག་ཟས་དང་སྐོམ་ཡོངས་སུ་མི་ཟ་བ་ནས་བཀྲེས་ཤིང་སྐོམ་པས་ཤི་བར་བྱས་པའི་བར་དུ་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་མི་ཟད་པར་དྲག་
ཅིང་ཚ་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་རྣམས་ཚོར་བར་འགྱུར་ཞིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་འཁོར་བ་ནི་ཆུང་ངུ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་འཁོར་བ་ལས་
གྲོལ་བ་མེད་དོ། །བདག་ཀྱང་དམྱལ་བ་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བ་མེད་པ་ནི། གང་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལ་ཐུག་པ་དང། ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་ཐུག་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་དང་
སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་བོར་བར་འགྱུར་རོ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་མེད་པ་དང། ཉམས་པ་
མེད་པ་ཡོད་པས་ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་ཆོས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བར་བྱས་པ་བདག་གི་ལུས་དམྱལ་བར་སྐྱེས་པས་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འགྱུར་རོ། །


[371A]༄༅། །གང་ཡང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་ཐུག་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ངན་པར་བྱས་པའི་ལས་བོར་ཏེ། དེའང་བདག་གི་ལུས་དེ་ལྟར་མནར་མེད་པ་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་
སྨིན་པར་འགྱུར། གང་བདག་གིས་དགེ་བ་བསགས་པ་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་དགེ་བའི་ལས་མངོན་པར་བྱེད་པས་བདག་གིས་བསྔོས་སོ། །ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཇིགས་
པ་མེད་པའི་ཁང་བར་གནས་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟར་བདག་མནར་མེད་པའི་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བ་མེད་དོ། །སྡིག་པ་སྤོང་བ། དེ་ཉིན་མཚན་བདུན་དུ་ཁ་ཟས་མེད་
པར་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་སྤྱོད་དེ། །དེའི་དུས་ན་སྡིག་པ་སྤོང་བ་བྱང་ཕྱོགས་སུ་སོང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཟོད་པའི་མཆོག་དཔལ་བརྩེགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་གནས་སོ། །འཚོའོ། །སྐྱོང་
ངོ༑ ༑དེ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འཆད་དོ།། །།བམ་པོ་དགུ་པ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཟོད་པའི་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཕུང་པོའི་རྒྱལ་པོས་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་


[371B]དང། དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ན་གླིང་བཞི་པའི་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་
གྱི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞིག་ཡོད་ཀྱི། དེ་ལ་མེ་ཏོག་བནྡུའི་ཆུན་པོ་འདི་གཉིས་བྱིན་ཏེ་བཟོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་འདི་ཁྲོལ་ཅིག་ནམ་མཁའ་མདོག་གི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་རྗོད་ཅིག་དང་
སྔགས་ཀྱི་ཚིག་དེས་རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འཐོབ་བོ། །བཟོད་པ་དེས་རྒྱལ་པོ་དེ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་
མོངས་པ་སྐྱེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་རབ་དང། འབྲིང་
དང། ཐ་མ་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོ་དེའང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་ལམ་སྟོན་པ་བསྟན་པར་གྱུར་ཏོ། །རྒྱལ་པོ་
དེའང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་ཅིང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་
བྱེད་དོ༑ ༑དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ཆེན་པོ་དང། ལྷ་དང། དྲི་ཟའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དེའང་བཟོད་པའི་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཕུང་


[372A]༄༅། །པོའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཕྱིར་མཉན་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཟོད་པའི་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཕུང་པོའི་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་
བུ་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲོས་ཤིག་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་
དབྱིངས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟར་མིག་གི་གཟུགས་ཀྱི་སྒོ་འཕོས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་
པ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་འཕོས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་མེད་
པ་ནི༑ སེམས་ཅན་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྲོག་མེད་པ་ནི་སྲོག་གི་སྒྲས་བསྟན་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གསོ་བ་མེད་པ་ནི། གསོ་བའི་སྒྲས་བསྐྱེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་
ཅད་གང་ཟག་མེད་པ་ནི། གང་ཟག་གི་སྒྲས་རྣམ་པར་བརྗོད་པའོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ནི། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་འདོད་
ཆགས་དང་བྲལ་བའི་མཐའ་ནི། དངོས་པོ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི། རིམས་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གཏི་མུག་མེད་པ་ནི། ལུས་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་


[372B] གནས་པར་དམིགས་པ་མེད་པའོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་གནས་པ་མེད་པ་ནི། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གསོག་ནི། ཡུལ་ལ་
དམིགས་པ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གསོ་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་འགྲོ་བ་མེད་པ་ནི། བྱེད་པ་པོ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་བླང་བ་མེད་པ་
ནི༑ སེམས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རློམ་སེམས་མེད་པ་ནི་སྒྱུ་མ་དང་བྲལ་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་བྲལ་
པའོ༑ ༑ཏཏྱ་ཐཱ། བེ་དི་ནི། བེ་དི་ནི། བེ་དི་ནི། པཎྜི་ནི། པཎྜི་ནི། པཎྜི་ནི། ཏྲིཛྙཱ་ནི། ཏྲིཛྙཱ་ནི། ཏྲིཛྙཱ་ནི། ཨུ་པ་དཱ་ནི། ཨུ་པ་དཱ་ནི། ཨུ་པ་དཱ་ནི། ན་པཱི་ནི། ན་པཱི་ནི། ན་པཱི་ནི་མུ་ཛི་ནི། མུ་ཛི་ནི་
མུ་ཛི་ནི། ཨ་རིཥྛ། བ་རིཥྛ། ཧེ་ཏང་གྲ་མ། མ་ཧུ་ཤོ་ཙ་དྷ་རི་དྷ་རི། དྷ་ཥེ་པྲ་དྷ་ཥྚེ། ཨུ་རུ་ཀཱ་ན་ཏེ། གམ་བྷ་རི་ཨ་བརྟ་ནི་བརྟ་ནི། མེ་པ་ཨ་བརྟ་ནི། ཨི་ཧ་ནི། བརྟ་ནི། ཀཱན་ཏེ། སརྦ་
ཀཱན་ཏེ༑ ཧྲྀ་ད་ཡ་ཀཱན་ཧི། བི་ར་ཛེ། བ་ར་ཛེ། བ་ར་བི་ར་ཛེ། སྐནྡྷ་བ་མེ། ཨ་ཡ་ཏ་ན་ར་ཧ་བྷ་ཏུ་ས་རེ། དརྦ་ཕལྒུ་དྷརྨ་ར་ཛེ་ར་པྲེ་ཀྵི་ཏེ་སཱཧཱ། སེམས་ཅན་ངན་པ་རྣམས་ལྟ་བ་དང་འདུལ་
བའི་ཕྱིར་འགྲོའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་གི་དུས་ལ་དབབ་པར་ཤེས་ན་སོང་ཞིག་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་


[373A]༄༅། །དཔའ་གཟི་བརྗིད་དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་ལ་མེ་ཏོག་བནྡུ་ཆུན་པོ་གཉིས་པོ་སྐྲའི་རལ་པ་ལ་བཏགས་ཏེ་རིགས་ཀྱི་བུ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་ལྔ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་དཔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལ་རྐང་པ་གཉིས་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་གཡས་ཕྱོགས་ནས་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ་ཡུད་ཙམ་གྱིས་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ནས་གྲོང་ཁྱེར་གང་ལ་གླིང་བཞི་པའི་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དེ་འདུག་པ་དེར་ཉེ་བར་ཕྱིན་ནས་དེ་ནུབ་བདུན་པའི་ཐ་མ་ན་དེ་དག་གི་མདུན་ན་འདུག་པར་
གྱུར་ནས་དེ་དག་ལ་བལྟས་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཚུར་སྤྱོན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ལེགས་སོ། །བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱེ་བ་ཕྲག་དགུ་བཅུ་རྩ་
གཉིས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ལས་འདས་པ་དེ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ། དེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཟོད་པའི་མཆོག་དཔལ་གྱི་ཕུང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་
དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏེ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཅག་
ཁྱོད་ཀྱི་གན་དུ་བཏང་ངོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཇི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒོས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་ཆོས་


[373B] དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒོས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མིག་གི་གཟུགས་ཀྱི་སྒོ་ལའང་འཕོས་
པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྒོའི་བར་དུ་འཕོས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མེད་པས་གཉིས་སུ་མེད་
པའི་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་མེད་པ་ནི། སེམས་ཅན་དང་བྲལ་བའོ་།ཆོས་ཐམས་ཅད་སྲོག་མེད་པ་ནི། སྲོག་གི་སྒྲས་
བསྟན་པ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་བྲལ་བའི་བར་དུའོ། །ཏདྱ་ཐཱ། བེ་དི་ནི། བེ་དི་ནི། བེ་དི་ནི། པཎྜི་ནི། པཎྜི་ནི། པཎྜི་ནི། ཏྲི་ཛྙཱ་ནི། ཏྲི་ཛྙཱ་ནི། ཏྲི་
ཛྙཱ་ནི༑ ཨུ་པ་ད་ནི། ཨུ་པ་ད་ནི། ཨུ་པ་ད་ནི། ན་པཱ་ནི། ན་པཱི་ནི། ན་པཱ་ནི། མུ་ཛི་ནི། མུ་ཛི་ནི། མུ་ཛི་ནི། ཨ་རིཥྛ་བ་རིཥྛ། ཧེ་ཏང་གྲ་མ། མ་ཧུ་ཤོ་ཙ། དྷ་རི་དྷ་རི། དྷ་ཥེ་པྲ་དྷཥྚེ། ཨུ་རུ་ཀཱན་ཏེ་
གམ་བཧི་རེ། ཨ་བརྟ་ནི། བརྟ་ནི། མེ་པ་ཨ་བརྟ་ནི། ཨི་ཧ་ནི་བརྟ་ནི། ཀཱན་ཏེ། སརྦ་ཀཱན་ཏེ། ཧྲྀ་ད་ཡ་ཀཱན་ཏེ། བི་ར་ཛེ་བ་ར་ཛེ། བ་ར་ཛེ། པ་ར་པི་ར་ཛེ། སྐནྡྷ་བ་མེ། ཨ་ཡ་ཏ་ན་ར་ཧེ། བྷ་ཏུ་ས་
རེ༑ དརྤ་ཕལྒུ། དྷརྨ་ར་ཛེ་ར་པྲེ་ཀྵི་ཏེ་སཱཧཱ། རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་མཛོད་ལ་སེམས་ཅན་དེ་དག་གིས་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སངས་


[374A]༄༅། །རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལན་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །སིལ་སྙན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མ་བརྡབས་པར་རང་འཁྲོལ་ལོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང་སྤོས་
ཀྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་དག་ཀྱང་ཕབ་བོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ལྷ་དང་མི་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་དགའ་སྟེ་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཡོས་ཤིང་རྒ་ཤི་ལས་ཐར་པར་བསམ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་ཀྱང་
བདག་གི་ལུས་ལས་མེ་ཏོག་བནྡུའི་ཐོར་ཚུགས་བཀྲོལ་ཏེ་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ལ་ཕུལ་ནས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་མེ་ཏོག་བནྡུ་བཏང་ཞིང་མུ་
སྟེགས་ཅན་སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པའི་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་བརྗོད་པ་འདི་དག་ཀྱང་བཏང་ངོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཁྱོད་སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་སྒོམས་
ཤག་དང། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། སྔགས་ཀྱི་ཚིག་འདི་དག་གིས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་
ཁྱོད་བཟོད་པ་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་སྒྲིབ་པ་དང། འཁྲུག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། ཉོན་མོངས་པའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རབ་དང། འབྲིང་
དང། ཐ་མ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ་།རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཁྱོད་ཀྱང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་ལམ་བསྟན་


[374B] །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཁྱོད་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པ་མང་པོ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་ཞིང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ་།དེ་དག་གི་ཚིག་ངས་ཐོས་པས་མཆོག་ཏུ་མགུ་རངས་རབ་ཏུ་དགའ་ཞིང་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེ་དག་ལ་མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། དྲི་དང། སྤོས་དང། བྱུག་པ་དང། གདུགས་དང། རྒྱལ་མཚན་དང། བདན་དང། རོལ་མོ་དཀྲོལ་བ་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་མཚོ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་
མཆོད་པ་བྱས་ནས་རྐང་པ་གཉིས་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་མེ་ཏོག་བནྡུའི་ཆུན་པོ་དེ་གཉིས་བླངས་ཏེ་ངའི་རལ་པ་ལ་བཏགས་ནས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རང་
བཞིན་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྟོབས་དང། མཐུ་དང། དྲན་པའང་ཐོབ་བོ། །ཇི་ལྟར་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་བཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གི་མདུན་དུ་
ཆོས་མཉན་པའི་ཕྱིར་འདུག་པས་དེ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ཏོ་།རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་སྒོམ་
པར་འགྱུར་བ་ནི། གང་ཞེས་བྱས་པ་དང། དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ། ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་


[375A]༄༅། །དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྟེན་པ་མེད་པ་དང། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་རྒྱུན་མི་གཅོད་པ་དང། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པ་དང། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་མི་འདོད་པ་དང། ཚུལ་གཅིག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཆོས་འདི་བཞི་དང་ལྡན་ན། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་
པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་འཐོབ་བོ་།འདི་ལ་ལུང་བསྟན་པ་ན། རྒྱལ་པོ་དེ་སྟན་དེ་ལ་འདུག་སྟེ་རིགས་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་འདོ་ཟེར་འབྱུང་བའི་
བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་རྐང་པ་གཉིས་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་བཙལ་ནས་མཆོད་པ་སྣ་ཚོགས་བྱས་ཏེ་གཡས་ཕྱོགས་ནས་ལན་གསུམ་
བསྐོར་བ་བྱས་ནས་འདུག་གོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ཀྱང་རང་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་སོ། །དེ་ནས་ངས་ཞང་བློན་དང། བློན་པོ་དང། ཞབས་རིང་
པའི་འཁོར་ལ་ཤེས་པར་བྱས་པ། ང་ཉིན་ཞག་བདུན་དུ་སྲིད་དང་ཕྱུག་པོ་དང། ལོངས་སྤྱོད་དང། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དང། ཁྱིམ་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་
ཚལ་དུ་འགྲོ་ཞིང་རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བར་གྲོགས་པོ་དག་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཞང་བློན་དང། བློན་པོ་དང། ཞམ་རིང་བའི་འཁོར་དེས་འདི་


[375B] །རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ལྷའི་དུས་དེ་ནི། དེ་ལྟ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། གང་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟེང་མང་པོ་དེ་དག་རྒ་ཤིའི་འཇིགས་པས་དཀའ་
ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དུ་དོང་སྟེ་བསྟན་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ལ་ལ་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་འཕགས་པ་བླ་མ་མིའི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་ལུས་པར་ཁོད་
དུ་ཆུད་པའང་མེད་དོ། །གནས་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ང་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསྟན་པར་འགྱུར་ཞིང་རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་གྱི་ལམ་སྟོན་པའོ། །ངས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
འབོད་པའི་ཚིག་འདི་བརྗོད་མ་ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་ས་ལམ་དུ་མ་གཡོས་སོ། །ལྷ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོས་ཀྱང་ལེགས་སོ། །
ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ནོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་རོལ་མོ་བརྡུང་བ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གིས་རབ་ཏུ་དཀྲོལ་ཏོ། །ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང། སྤོས་དང། དྲི་དང། ཕྱེ་མ་དང། བྱུག་པའི་ཆར་སྣ་ཚོགས་
རབ་ཏུ་བབ་ནས་ལྷ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་མང་པོས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱེ་བར་ནུས་ཤིང། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་
ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཁྱོད་དང་བདག་ཅག་ནི། བྱམས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གྲོགས་པོར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་སྐྱེས་བུ་དམ་པ། ཁྱོད་


[376A]༄༅། །རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་གྱི་ལམ་བསྟན་པ་སྟོན་པར་གྱུར་ཅིག་།སྡིག་པ་སྤོང་བ། དེར་ང་ནི། ཞག་བདུན་པ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་བདེན་པས་རྗེས་སུ་རྟོག་ཅིང་གནས་པས་ཞག་
བདུན་ན་དེ་དག་གིས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞག་བདུན་པ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་གནོད་སྦྱིན་བྱེ་བ་
མང་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲ་འབྱིན་པར་གྱུར་ཏོ། །དབྱངས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཉན་པར་གྱུར་ཏོ་།སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྐྱོ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི། ཀྱེ་
སེམས་ཅན་རྣམས་ལོངས་ཤིག་གླིང་བཞི་པའི་དབུས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་གང་ན་བ་དེར་ཉེ་བར་སོང་ཞིག་དང། དེ་ཞག་བདུན་བྱུང་སྟེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་
ཚལ་དུ་སོང་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞི་བའི་ལམ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །དེར་ང་ནི། མཁར་གྱི་རྒྱལ་པོ་དྲུག་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་བུ་དང་བཅས་པ་དང། མཁར་
གྱི་རྒྱལ་པོའི་བུ་ཁྲག་ཁྲིག་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་དང། བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཉི་མ་བདུན་པ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་བྱུང་སྟེ་ཁྱིམ་གྱི་
ལོངས་སྤྱོད་དང། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་དང། ཁྱིམ་པའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ནས་མེ་ཏོག་བནྡུ་ཇི་སྙེད་པ་རལ་པ་ལ་བཏགས་ཏེ་གོས་ཁ་དོག་


[376B]དེའང་དེ་ལ་གནས་ནས་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་
འདུལ་བ་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་པའི་ལམ་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་བྱ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ཡུན་མི་རིང་བས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་
འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ན་ངས་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱར་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ན་ངས་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་
རྣམས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱར་བར་གྱུར་ཏོ། །བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྷ་དང་མི་ལ་སྦྱར་བར་གྱུར་ཏོ། །དེས་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་
ཅན་རྣམས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་ངས་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་
བཏབ་སྟེ། བདག་ད་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བའི་བཟོད་པའི་ལམ་སྟོན་ཅིང་ཕྱོགས་བཅུའི་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་
པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བཟོད་པའི་ལམ་བསྟན་པར་བྱའོ། །སྡིག་པ་སྤོང་བ། ཇི་ལྟར་ཡང་ང་རྣམ་པ་དེ་


[377A]༄༅། །ལྟ་བུའི་སྤྱོད་ལམ་ལ་བརྩོན་པ་འདིས་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་བསྐལ་པ་བར་མ་བདུན་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ནས་ཉོན་
མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཐམས་ཅད་དུ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱས་སོ། །ངས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེ་
ལ་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ལ་བཀོད་དོ་།ངས་བགྲང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་
པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་སྦྱར་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང། ལྷ་དང་མིའི་ཐེག་པ་ལ་སྦྱར་བར་གྱུར་
ཏོ༑ ༑སྡིག་པ་སྤོང་བ། དེར་ང་བསྐལ་པ་བར་མ་བདུན་གྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་སྟོང་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་རེ་
རེ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་ཕྱིས་གླིང་བཞི་པ་དེ་དག་ཏུ་བདུད་དུ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ན་སེམས་ཅན་ལ་ལའི་མདུན་དུ་ཚངས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་
འདུག་པར་གྱུར་པ་ནི། དེ་དག་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལོག་པར་བཟུང་བ་ལས་ཐར་པར་བྱ་སྟེ། ལ་ལ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་གཟུགས་དང། ལ་ལ་ཟླ་བ་དང། ཉི་མ་དང། དབང་ཕྱུག་གི་གཟུགས་ནས་


[377B]འདུག་པར་གྱུར་ཏོ། །ངས་ཇི་ལྟར་སྔོན་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་དོག་གིས་འདུལ་
བའི་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་པ་སྟོན་ཅིང་ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒོས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང། བདག་གི་ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་
ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སོགས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང། དེ་ལྟར་མིག་གི་གཟུགས་ཀྱི་སོག་འཕོས་པ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་མེད་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་
བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་མེད་པ་ནི། སེམས་ཅན་དང་བྲལ་བ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་བྲལ་
བའི་བར་དུའོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བསོད་ནམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ངས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བའི་ལམ་འདི་སྒོམ་པ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་
བའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་སྐྱེད་དོ། །དེའི་འོག་ཏུ་གླིང་བཞི་པ་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་དག་ན་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་བདུད་ལ་ཚངས་པའི་གཟུགས་ནས་མེའི་ཁ་དོག་གི་བར་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་ཉེ་བར་ཕྱིན་ཏོ། །
སེམས་ཅན་མཆོག་ཏུ་མ་རུངས་པའི་ལྟ་བར་སོང་བ་དེ་དག་ལ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་སྟོན་ཏོ། །ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚུར་ཤོག་ཀྱེ་སེམས་ཅན་རྣམས་


[378A]༄༅། །ལེགས་སོ། །འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏུ་འགྲོ་བ་དང། རྒ་ཤིའི་ལས་ཐར་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁྱོད་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས་ཤིག་ཁྱོད་འབའ་ཞིག་མྱ་ངན་
ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་བདག་ནི། ཁྱོད་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྲོ་བའི་ལམ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་གོས་མེད་པར་ཉིན་མཚན་དེ་དག་ལས་ཡང་
དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདའ་བར་བྱོས་ཤིག་དེས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱོས་ཤིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱོད་འདི་ལ་གྲོལ་ཞིང་གོས་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནས་པགས་པའི་གོས་
ཀྱི་བར་དུ་གྱོན་ཅིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཀྱེ་ཚུར་ཤོག་ལོ་མ་ཟ་བ་ནས་མ་ཞུ་བ་དང། ངན་སྐྱུག་གི་བར་དུ་ཟ་བར་བྱོས་ཤིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །
ཀྱེ་ཚུར་ཤོག་ཁྱེད་ཅག་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པའི་ཁ་ནས་ཟས་མ་ལེན་ཅིག་པ་ནས་ཟས་ཟ་གཅིག་གི་བར་དུ་ཟོ་ཞིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚུར་ཤོག་ཁྱོད་སློང་བ་
གཅིག་གིས་ཉིན་མཚན་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདའ་བར་བྱོས་ཤིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚེར་མའི་མལ་དང་སྟན་ལ་འདུག་པ་ནས་ཅོག་པུའི་མལ་གྱི་བར་དུ་
བྱོས་ཤིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྟན་སྤངས་པར་གྱུར་པ་ནས་རྐང་པ་གཉིས་ཤིང་གི་ཡལ་ག་ལ་འཁྱུད་པའི་བར་དུ་ཉིན་མཚན་ཤིན་ཏུ་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱོས་


[378B]ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚུར་ཤོག་།ཁྱེད་ཅག་ཆུའི་ནང་དུ་ཞུགས་པ་ནས་ཉི་མ་ལྔ་པས་ཡོངས་སུ་སྐེམ་པ་ན་ཉིན་མཚན་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་བྱོས་ཤིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་
འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཁྱེད་ཅག་ཚུར་ཤོག་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་པའི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཉིན་མཚན་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདའ་བ་ནས་ལ་ལ་ཆུའི་འདམ་གཅིག་གི་བར་
དུའང་འདི་ལྟར་སློབ་བོ། །ཁྱེད་ཅག་རི་བོའི་གཡང་ས་དེ་ལས་བདག་རང་ལྷུང་བ་ནས་ཆུའི་བར་དུ་ལྷུང་བར་བྱོས་ཤིག་ལ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་སློབ་ཏུ་བཅུག་གོ་ཁྱེད་ཅག་ཚུར་ཤོག་རི་དང། ཤིང་
དང། ལྟེང་ཀའི་ལྷ་མོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བར་བྱོས་ཤིག་ལ་ལ་གནོད་སྦྱིན་གྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ནས་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཀྱི་བར་དུ་སློབ་ཅིང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བོས་ཤིག་
ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ཚུར་ཤོག་ཁྱེད་ཅག་ར་བ་བསྐོར་བ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་དུ་མ་བསོད་ལ་དེས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱོས་ཤིག་ལ་ལ་དེ་ལྟར་སློབ་བོ། །ཁྱེད་ཅག་འདི་ལ་ལུས་སྣ་
ཚོགས་བསད་པ་དེས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཡང་ལ་ལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ལམ་འདི་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་ཐར་པའོ། །
དེ་ཇི་ལྟ་ཞེས་བྱས་ན། ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་འདིས་མི་དགེ་བའི་ལས་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བསོད་ནམས་ཀྱང་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བསོད་ནམས་དང་སྡིག་པ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་


[379A]༄༅། །མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཕྱིས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ལ་ལ་དེ་ལྟར་སློབ་བོ། །དེ་གཉིས་སྦྱོར་བ་དང་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་དེ་ཐར་
པ་སྟེ༑ ལ་ལ་དེ་ལྟར་སློབ་ཏུ་བཅུག་གོ་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་གཉིས་ནི། དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་གང་ཞེ་ན། ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚིག་གི་ལྷག་
མའོ༑ ༑ལུས་འདིའི་ལུས་གཞན་གྱིས་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེའང་དེ་བཞིན་དུ་ཐར་པ་སྟེ། ལ་ལ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ལྟར་སློབ་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་
འདི་ལ་སྲོག་བཅད་པར་བྱ་བ་དང། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་བླང་བར་བྱ་བ་ནས་ལོག་པ་ལ་ལྟ་བའི་བར་དུ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་སྐད་དུ་སྨྲས་པས་ན་ལྷག་མ་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ན་
དགྲ་བཅོམ་པའང་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དང་འཇིག་རྟེན་འདིར་ཡང་དག་པར་སོང་བ་དང། ཡང་དག་པར་ཞུགས་པར་བདག་མངོན་པར་ཤེས་ནས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་
ཉེ་བར་བསྒྲུབས་ཏེ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །བདག་གི་ཚེ་ཟད་ནས་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱོད་དོ། །བྱ་བ་བྱས་སོ། །སྲིད་པར་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་ཟད་པའོ། །ཡང་དག་པའི་བཀའ་
ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སེམས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་དེས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནས་གྲངས་ཅན། ཁྱོད་རང་བཞིན་གྱིས་སྐྱེས་བུ་དེའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་


[379B] །ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྔོན་བདུད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་དུ་སློབ་ཏུ་བཅུག་གོ་དེ་ལ་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྣམས་སྐྱེས་བུ་དང། བདག་གི་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་
ལ་གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་གྱིས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང། རང་བཞིན་གྱིས་བདག་ཏུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ཐར་པ་ཐོབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་གྲངས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཐར་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁྱོད་ཁྱིམ་གྱིས་
གནས་ནས་བྱུང་ཞིང་ཆོས་དང། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེས་ཁྱེད་ཅག་ཐར་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སྡིག་པ་སྤོང་བ་ལ་བཀའ་སྩལ་
པ་དང། ཀུན་ཏུ་རྒྱུས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་བདེ་བར་གཤེགས་པ། དེ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྡིག་པ་སྤོང་བ། གང་ལ་ལ་
ལོག་པ་ལ་ལྟ་བ་ཅན་ཐར་པར་འདོད་པར་བྱེད་པ་དེའང་བདུད་ཀྱི་ཞགས་པས་བཏགས་པར་འགྱུར་བ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་བདུད་དང། ཕུང་པོའི་བདུད་དང། འཆི་བའི་བདུད་དང་
དབང་བསྒྱུར་བའི་བདུད་ཀྱི་ཞགས་པས་བཏགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྡིག་པ་སྤོང་བ། གང་ལ་ལ་བདུད་བཞི་ལ་ཆགས་པ་དེ་དག་གི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པར་གནས་པ་ལ་འདྲེས་པའོ། །གང་
དག་ཚངས་པར་སྤྱོད་པར་གནས་པ་ལ་འདྲེས་པ་དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཡོངས་སུ་ཆད་པར་བྱས་པ་རྒ་ཤིའི་ཆུ་བོ་བཞིས་ཁྱེར་རོ། །དེས་ཁྱེད་ཅག་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་འབྲས་བུ་མེད་


[380A]༄༅། །ཅིང་འཕགས་པ་ལ་ད་མོད་པ་འདི་ཐར་པའི་སླུ་བར་བྱོས་ཤིག་སྡིག་པ་སྤོང་བ། དེ་ལ་ཆོས་དང། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རྟག་པ་མེད་ཅིང་ཆད་པ་
མེད་པའོ། །ལུས་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པའོ། །ནང་མེད་ཅིང་ཕྱི་རོལ་མེད་པའོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པའོ། །སེམས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། མིང་ཙམ་མོ། །ནམ་མཁའ་
ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་འཇུག་པའོ། །དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་སེམས་དམིགས་པ་མེད་ཅིང་སེམས་ལ་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དམིགས་པའང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་
ཤིང་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་དེ་ལ་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུར་རྟོག་པའང་མེད་དོ། །དེ་ལའང་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་དང་ཤིང་དུ་རྟོག་པའང་མི་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་
འདི་དག་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་ལ་གཅིག་མི་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡུལ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་གཉིས་ལྟ་
བུར་མེད་པ་དང། མི་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །ཚེ་དང་རླངས་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨིག་རྒྱུ་བ་ལྟ་བུར་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དང། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡང་བརྗོད་དུ་
མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ནི། བྱེད་པ་པོ་དམིགས་པ་མེད་པ་ལས་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་


[380B] སྲོག་ཏུ་དམིགས་པ་མེད་པ་ལས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི། ཀུན་ཏུ་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་
བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་དང་བྲལ་བ་ནི། དྲན་པ་ལ་དམིགས་པས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཅན་ནི། ཕྱི་དང་ནང་གི་
དམིགས་པའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པས་བཟོད་པ་འདི་སྒོམས་ཤིག་འདི་ནི། སྟོང་ན་ཡིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་
ལས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་བག་ཡངས་ཀྱི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་དབང་རབ་དང་འབྲིང་དང་ཐ་མ་བག་ཡངས་པའི་བཟོད་པའོ་།འདི་ནི། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང། ལོག་པའི་ལམ་ཐམས་
ཅད་སྨོན་ལམ་གྱིས་རྣམ་པར་ཆད་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི་ལྟ་བ་ངན་པ་ལམ་དོག་པ་རྙེད་པ་དང། ལམ་ངན་པར་ཞུགས་པ་དང། བསྟེན་པ་ངན་པ་ཡི་དམ་ཡོངས་སུ་སྨིན་
པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། འཕགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། མངོན་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་རྩེ་བར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གྲངས་མེད་པ་ན་རྣམ་པར་སྤྱོད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་གྲངས་མེད་པ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། སངས་རྒྱས་བཅོམ་


[381A]༄༅། །ལྡན་འདས་གཅིག་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཞུ་བ་གྲངས་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཞུ་བར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། ཆགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་གྲངས་མེད་པ་ལ་སྣང་བར་
བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་གྱི་ཆོས་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། བདུད་བཞི་རྣམ་པར་
འཇིག་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། མུ་སྟེགས་ཅན་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ཀྱི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་
ནི༑ སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པ་ཆེན་པོའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། ལུས་ཕྱེ་མར་བྱེད་
པའི་བཟོད་པའོ། །འདི་ནི། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱེད་ཅག་གདོན་མི་ཟ་བར་ཉན་པར་བྱེད་པའི་བཟོད་པའོ། །སྔོན་གྱི་ཚུལ་བསྟན་པ་འདི་ལུང་སྟོན་པ་བསྟན་པ་ན་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་
བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བརྟན་པར་བྱས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིས་བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་།སྔོན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ཏོ། །ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་


[381B]ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཀུན་ཏུ་འཚོ་མེ་ཏོག་འོད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས། དྲན་པ་ཅི་འདྲ་བ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བགྱི། དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་གང་གིས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀྱེ་ཀུན་
ཏུ་འཚོ༑ ༑ཅི་ཁྱོད་རྐྱེན་གྱི་ཆོས་དང། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སམ། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བཤད་དུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀྱེ་ཅི་
ཁྱོད་མིག་མིག་གིས་ཆགས་སམ། འོན་ཏེ་མིག་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཆགས་སམ། འོན་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིག་གིས་ཆགས་པ་ནས་ཡིད་ཆོས་ཀྱིས་ཆགས་
སམ༑ འོན་ཏེ་ཆོས་ཡིད་ཀྱིས་ཆགས་པའི་བར་དུ་མངོན་པར་ཤེས་སམ་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། མིག་མིག་གིས་ཆགས་པ་ནས་ཆོས་ཡིད་ཀྱིས་ཆགས་པ་མེད་
པའི་བར་དུ་འཚལ་ཏེ། །བཀའ་སྩལ་པ། ཀྱེ་ཁྱོད་འདི་ལ་ཆགས་པ་ནི། ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །ཀྱེ་སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་གི་ཆད་པར་ལྟ་བ་ནི། རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་མི་འགྲོའོ། །ཡུལ་
བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་དག་ཏུ་སེང་བ་ན་གཅིག་ལ་གཅིག་རྐྱེན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའོ། །གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ཀྱེ་མེ་ཏོག་འོད་ཅེས་བྱ་བ་དང། མིག་མིག་གི་


[382A]༄༅། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་ལ་འཇུག་པ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་ཆོས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་གྱི་གནས་ལ་འཇུག་གམ། མེ་ཏོག་འོད། ཀྱེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་གི་ཐ་སྙད་དེ། དེ་ནི། དེའི་རྟག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །མེ་ཏོག་འོད། སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་གི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ནི། རྒ་ཤིའི་ཕ་རོལ་ཏུ་མི་འགྲོའོ། །མེ་
ཏོག་འོད། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡོད་པ་འདི་དག་མཉན་ནས་རབ་ཏུ་གསོལ་བ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་ནི། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པའི་དབུས་ཀྱི་ལམ་མོ། །མིག་བརྟེན་པ་
གཟུགས་སྣང་བ་འབྱུང་བ་དེ་ལ་མིག་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་གཟུགས་རྣམས་འདྲེས་ནས་དུས་གསུམ་དུ་འདྲེས་པར་འདུག་གོ་མིག་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འདྲེས་
ནས་དུས་གསུམ་དུ་འདྲེས་ཤིང་འདུག་པའང་མེད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། གང་ནས་ཀྱང་མི་འོང། གང་དུའང་མི་འགྲོའི། འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་བའི་རྗེས་སུ་
ནུས་ན་འབྱུང་བ་དང། རྐྱེན་འགོག་པ་ལས་འགོག་པ་ནི། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ཀྱེ་མེ་ཏོག་འོད། རྣམ་པ་དེ་དག་ནི། མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། མིག་དང་གཟུགས་
ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང། གསུམ་འདུས་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་པར་འགྱུར་རོ། །རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཀུན་འབྱུང་བར་


[382B] །མིག་འགགས་པས་གཟུགས་འགག་མིག་དང་གཟུགས་འགགས་པས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགག་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་
ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང། སྣ་དང། ལྕེ་དང། ལུས་དང། ཡིད་ཀྱི་རྐྱེན་དང། ཆོས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ལས་
གསུམ་འདུས་པ་ནི། རེག་པ་སྟེ། རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་ཀུན་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་།ཡིད་འགགས་ཤིང་ཆོས་འགགས་པས་ཡིད་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པའང་འགག་གོ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པས་རེག་པ་འགག་པ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོའི་བར་དུ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །མེ་ཏོག་འོད། དབུས་
ཀྱི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་བསྟན་པ་སྟོན་པ་ན་ཀུན་ཏུ་འཚོ་མེ་ཏོག་
འོད་དང། མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་ཁྲག་ཁྲིག་དགུ་བཅུ་རྩ་གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སའང་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ་།ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པར་ས་དང་ནམ་མཁས་ཁྱབ་པ་ལ་གནས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་


[383A]༄༅། །དང་ལྡན་པ་ལ་ཤེས་པར་བྱས་པ། བཞིན་བཟང་འདིར་ཡང་དག་པར་ལྷགས་པ་ཇི་ཙམ་པ་ཉོན་ཅིག་དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པར་ས་དང་ནམ་
མཁས་ཁྱབ་པ་ལ་གནས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་དག་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཁ་དོག་དང། གཟུགས་
དང། དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་དཀའ་ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་ལ་ལྟའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བཞེངས་ཏེ་
སྔོན་ཇི་ལྟ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་གཟུགས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མཐོང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་མ་ལུས་པར་ས་དང། ནམ་མཁས་ཁྱབ་པ་ལ་གནས་པའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་
པས་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ཏེ་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་གསོལ་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་འདུས་པ་ལ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་
སུ་སྨིན་ཏོ། །ཞེས་ལུང་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་སྔོན་མ་མཐོང་མ་ཐོས་སོ། །ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་


[383B]། །།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གང་སྔོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་གང་གིས་ཉོན་
མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱུང་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བྱ་བ་བྱས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་དག་
པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་སྟོན་ཏོ། །གང་ཡང་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་འབྱུང་བར་
འགྱུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་
པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་དེ་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ན་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་སྟེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་
སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་སྟོན་ཏོ། །བཞིན་བཟང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྤེལ་


[384A]༄༅། །བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་འདི་མང་དུ་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པར་བྱས་པ་ནི། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
ཞེས་བྱ་སྟེ། འདུ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་
འགྱུར་ཞིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཡུལ་དུ་སོང་བར་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང། ཚིག་གི་ལམ་མེད་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་དང། མཚན་མ་
མེད་པ་དང། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང། སྨོན་པ་མེད་པ་དང། ཁམས་གསུམ་ལས་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་འདས་པའི་ཆོས་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཏེ། དབེན་པ་ཆགས་པ་མེད་པའི་
ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་འདུ་འཛིའི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་།བསམ་གཏན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཆགས་པར་འགྱུར་ཞིང་བཙུན་མོའི་འཁོར་གྱི་དབུས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སོང་བར་ཡང་ཡང་
དག་པར་མཐོང་ངོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ་།ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པར་འགྱུར་ཞིང་བདུད་
བཞིའི་ལམ་གྱི་ཡུལ་དུ་ཡང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་


[384B]ཐམས་ཅད་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་ཞིང་བྱིས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་དུའང་ཡང་དག་པར་མཐོང་ངོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི། ཡོན་ཏན་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྟོན་པའི་བཟོད་པའོ། །མངལ་གྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་
ནས་སྐྱེ་བའང་མེད་དོ། །རྒས་པའང་མེད་དོ། །འཆི་འྥོའང་མེད་དོ། །འབྱུང་བའང་མེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ལུས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུར་ཡང་
དག་པར་མཐོང་ངོ། །གཟུགས་དང། ཁ་དོག་དང། མཚན་མ་དང་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་
བྱེད་དོ༑ ༑བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཟབ་མོ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དུ་བཟོད་པ་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་མང་ཞིང་སྨོན་པ་མེད་དོ། །
གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣ་བར་བཟོད་པ་འདི་ལ་འབའ་ཞིག་ཡང་དག་པར་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འགྱུར་ན། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྐད་ཅིག་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་
དང་གཞན་ལ་བཟོད་པས་བདག་ཏུ་དམིགས་པ་མེད་པ་ནས་གང་ཟག་གི་བར་དུ་དམིགས་པའང་མེད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྨྲ་བ་དེ་ལྟར་བྱེད་པས་ཕན་པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་


[385A]༄༅། །ཉེ་བར་རྟོགས་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ་།སྡིག་པ་ཐམས་ཅད་མི་བྱེད་པས་དག་པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
ཁུར་བཀུར་བས་སེམས་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །ངན་འགྲོ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པས་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཐེག་པ་གཞན་མི་འདོད་པས་ཞི་བའི་སེམས་དང། ཉོན་
མོངས་པའི་རྙོག་པ་ཐམས་ཅད་སེལ་བས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་སེམས་དང། རང་བཞིན་གྱིས་རབ་ཏུ་གསལ་བས་རབ་ཏུ་གསལ་བའི་སེམས་དང་དངོས་པོ་མེད་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་
བུའི་སེམས་སུ་སོང་བས་དངོས་པོ་མེད་པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཕ་རོལ་གྱི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒོལ་བ་ལ་གཡོ་བ་མེད་པས་བརྟན་པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །བཞིན་བཟང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་མཉན་པ་ཙམ་གྱིས་བཟོད་པ་འདི་མང་དུ་བྱེད་ན། སྒོམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་ལྡན་པས་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་ཚངས་པར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཤིན་ཏུ་
སྒོམ་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། འདི་ལ་བསྟན་པ་སྟོན་པ་ན་སེམས་ཅན་བྲུག་གཡོས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་
སོ༑ ༑ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ལ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་གང་སྔོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཟོད་པའི་མཆོག་


[385B]ཟེར་དེ་ལ་མེ་ཏོག་བནྡུ་བསྐུར་བ་དེ་དག་ཅིང་འདྲ་བར་གྱུར་ཅེས་སྲོག་ཆགས་མང་པོ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་བསམ་པ་
སྐྱེས་སོ༑ ༑དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཁྱེན་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་
དཔལ༑ ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ཇི་ཙམ་པ་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མིག་སྒྲིབ་པ་མེད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པས་མཐོང་ངམ། གང་ངས་སྔོན་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་
ཟེར་གྱི་མཛོད་དུ་གྱུར་པས་བྱུང་སྟེ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །ངས་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་
བཅུག་གོ་ནྔས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་སྦྱོར་དུ་བཅུག་གོ་འཇམ་དཔལ་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀུན་ཏུ་འདི། བཀའ་
སྩལ་པ༑ འཇམ་དཔལ། མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅི་ལའང་བྱ་སླ་བའི་ཚད་གཟུགས་དུ་མ་མཆིས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་
དག་ནི༑ བརྒྱའོ། །འདི་དག་ནི། སྟོང་ངོ། །འདི་དག་ནི། བྱེ་བའོ་།འདི་དག་ནི། ཁྲིགས་ཁྲིགས་སོ། །འདི་དག་ནི། བཏང་ཡས་སོ། །འདི་དག་ནི། བྲུག་གཡོས་སོ། །འདི་དག་ནི། བྲུག་


[386A]༄༅། །གཡོས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྟེ། ཤར་ཕྱོགས་ན་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་བ་སེམས་ཅན་རྣམས་
ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་དེར་བཞུགས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་བཙུད་དོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་
བཞིན་དུ་ལྷོ་དང། ནུབ་དང། བྱང་གི་ཕྱོགས་དང། སྟེང་དང་འོག་གི་ཕྱོགས་སུ་འདི་དག་ནི། ཁྲིགས་ཁྲིགས་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་ཤེས་རབ་ལ་བཙུད་པའི་བར་དུ་
ཅི་ལའང་བྱ་སླ་བའི་ཚད་དུ་གཟུང་མི་ནུས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ། དེ་བཞིན་དུ་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་
མ་དག་པ་ན་ཤེས་རབ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་གང་ངས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་པ་དང། བཙུད་པ་དང། བཀོད་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་དག་ནི། ངས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་ངོ། །འཇམ་དཔལ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་དེས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་སེམས་


[386B]ཚད་གཟུང་མི་ནུས་སོ། །ཡང་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང། ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་ཐ་དད་པ་
ན་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་དེ་དག་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་ངོ་།གང་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ངས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱང་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་བཙུད་དོ། །བཀོད་དོ་།དེ་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་བཙུད་དོ། །བཀོད་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
དག་ཐམས་ཅད་སྔོན་བདག་གི་ཡོ་བྱད་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པར་འགྱུར་བས་ཇི་ལྟར་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ན། སངས་རྒྱས་རེ་རེས་ཀྱང་བདག་ལ་མེ་ཏོག་
བནྡུ་སྐུར་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚིག་འདི་བཤད་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱོགས་བཅུ་ཇི་ཙམ་པ་ནས་ནམ་མཁའ་ལ་མེ་ཏོག་དམར་པོའང་མ་ཡིན་མི་དམར་བའང་མ་ཡིན་པའི་སྦྲིན་ཆེན་པོ་
འོངས་པ་མཐོང་ནས་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོའི་ངོ་མཚར་དེ་ལྟ་བུ་འབྱུང་བ་འདི་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་བྱས་པ་དང། དེ་ནས་མེ་ཏོག་གི་ཆར་འབབ་པར་ཡང་དག་པར་བརྩམས་ནས་མེ་ཏོག་དམར་
པོའང་མ་ཡིན། དཀར་པོའང་མ་ཡིན་པ་སྣང་བ་མཆོག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་འཇམ་པ་གཉེན་པ་ཀ་ཙ་ལིནྡ་ལྟ་བུས་ཀུན་ཏུ་རེག་པ། བུང་བ་དང། ཤིང་ཤུ་ཀ་ལྟ་བུའི་ཁ་དོག་གི་མེ་ཏོག་གི་ཆར་


[387A]༄༅། །དེ་དག་གླིང་བཞི་པར་མ་ལུས་པར་རབ་ཏུ་བབ་བོ། །སྐྱེས་བུའི་ཚད་ཙམ་དུ་ས་ཐམས་ཅད་ཁེབས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཞིན་
བཟང། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐ་མི་དད་པ་ན། མེ་ཏོག་བནྡུ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་ད་ལྟར་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཆོས་ཀྱང་འཆད་
དོ༑ ༑དེའི་ཚེ་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ངས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུའི་ཆ་བྱད་ཀྱིས་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ་ངས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་བཞག་གོ་བཙུད་དོ། །བཀོད་དོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་
དག་ཐམས་ཅད་ད་ལྟར་སྔོན་གྱི་ཆོ་ག་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པས་སངས་རྒྱས་རེ་རེས་ཀྱང་མེ་ཏོག་བནྡུ་རེ་རེ་བདག་ལ་བསྐུར་རོ་།ཁྱེད་ཅག་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པར་
གྱུར་ནས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་དེ་འདི་སྒོམས་ཤིག་བཟོད་པ་འདིའི་མཐུས་གང་འདས་པའི་དུས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་ཐ་དད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པ། སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ། སངས་


[387B] འབྱུང་བ་མེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཁམས་ན་འདུག་པ། མེ་ཏོག་བནྡུའི་ཆར་འདི་དག་ཇི་ཙམ་པ་འདི་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ངས་ཚེ་
གཅིག་གིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །འདས་པའི་དུས་ན་མེ་ཏོག་བནྡུའི་ཆར་འདི་དག་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་
ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་དག་དེའི་ཚེ་གང་རྒྱལ་པོ་བསོད་ནམས་འོད་ཟེར་གྱི་མཛོད་ངས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དུ་བཅུག་གོ་ངས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐོག་མར་སྦྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅིང་བཀོད་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བར་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅིང་བཀོད་དོ། །བཞིན་བཟང། མཐུ་ཆེན་
པོ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་ལྟོས་ཤིག་རིགས་ཀྱི་བུ་ཕོ་དང། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་བྱང་ཆུབ་འདོད་པ་རྣམས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་འདོད་པས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་བསྒོམ་པར་བྱ་
པ་འདི་ལ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལེའུ་བཅུ་པའོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་པ་


[388A]༄༅། །དེ་ནས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་འོད་ཟེར་འཆང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བདེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ། །ཤིན་ཏུ་རྐང་གཉིས་མཆོག་གིས་བདེ་བྱིན་པ། །ལྟ་བ་ལོག་ཞུགས་འགྲོ་ལ་སྒྲོན་མ་འཛིན། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དག་གི་
སྒྲས་འཇུག་པ། །ཇི་ལྟར་ལྟ་བའི་དྲ་བ་སྔོན་ཆད་འགྱུར། །དྲི་མ་གསུམ་སྤངས་མིག་གསུམ་གཏོང་ཕོད་པ། །ཆོས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་མཛད་པ། །ཁམས་གསུམ་འགྲོ་བ་
ལ་ནི་སྒྲོན་འཛིན་པ། །ཇི་ལྟར་ལྟ་བའི་དྲ་བ་སྲབ་པར་འགྱུར་།འགྲོ་བ་དག་ལ་གསེར་དང་ཟླ་བ་བཞིན། །སྤྱན་ནི་རབ་མཛེས་ཤིན་ཏུ་གསོལ་བའི་ཞལ། །བཟོད་པ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པའི་
སྤྱོད་པ་གསུངས། །ཇི་ལྟར་ལྟ་བའི་རྒྱུ་རྣམས་འཇིག་པར་འགྱུར་།སེམས་ཅན་འགྲོ་བ་སྡིག་པ་ལས་ཟློག་མཛད། །སྡིག་པའི་བསམ་བྲལ་ལྟ་བ་དགེ་བ་ལ། །ཚེ་ཡི་ཆུ་བོ་སྡིག་པ་
སེམས་འགྱུར་བ། །སྡིག་པའི་ལྟ་གསུམ་ཇི་ལྟར་ཐར་བར་བྱེད། །དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡམས། །དད་པས་མོས་པ་ལྟར་ནི་གཞན་ལ་གནས། །རྣམ་པར་སྤྱོད་
བཅས་རྩ་བ་ཤིན་སྤང་ཕྱིར། །ལྟ་བའི་བདུད་ཡོད་ཇི་ལྟར་ཟད་པར་འགྱུར། །ཐམས་ཅད་འགྲོ་ལ་ཁྱོད་ནི་བློ་གྲོས་ཅན། །མཆོག་གི་བཟོད་པ་དག་ནི་ལམ་སྟོན་པ། །བསམ་པ་


[388B]སྡིག་པར་ལྟ་བ་ཇི་ལྟར་འཇིག་པར་འགྱུར། །འཕགས་པའི་རྒྱལ་པོ་ཉོན་མོངས་དགྲ་སྲེག་པ་།ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ནི་ཉེ་བར་སྟོན། །འགྲོ་ལ་
ལྷ་དང་ཟླ་བ་ཀུན་སྤངས་པ། །ལྟ་བའི་མུན་པ་དག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །མི་འདུལ་ཁ་ལོ་སྒྱུར་ཞིང་ཐུགས་རབ་དགྱེས། །མི་མཆོག་རྒྱལ་པོ་འགྲོ་ལ་བཀྲ་ཤིས་མཛད། །ལྟ་བ་དགེ་ལ་
འགྲོ་བ་འཇུག་པ་མེད། །སྡིག་པ་ལྟ་ལ་གང་དག་རྒྱུན་གཅོད་མེད་།བདེ་གཤེགས་འདུལ་དང་བཟོད་དང་སྡོམ་ལ་དགྱེས། །འགྲོ་བའི་ཐེ་ཚོམ་སྣ་ཚོགས་དེ་གཟིགས་ཏེ། །ལྟ་བར་གྱུར་པའི་
ཆོས་ཀྱི་ཟླ་བ་བྱིན། །སྡིག་པའི་ལྟ་ཀུན་ཇི་བཞིན་འགྱུར་བ་མེད་།གཅིག་ཏུ་སྤྱད་བརྟག་ཏུ་བསམ་གཏན་དགྱེས། །དེ་བཞིན་འདིར་གནས་དཔག་མེད་འཁོར་དག་ལ། །སྡིག་པའི་ལྟ་བ་ཇི་
ལྟར་ཡང་རེག་མེད། །ཆགས་མེད་རྒྱལ་མཚན་དོན་འདི་བཤད་དུ་གསོལ་།འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་མཛད། །ཝཱ་ར་ཎཱ་སིར་དགེ་བའི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། །སྲོག་ཆགས་བྱེ་མང་
ལྟ་ལས་ཐར་མཛད་པ། །ལྟ་བར་སོང་བ་ཐར་མཛད་ཆོས་གསུང་གསོལ། །ལྟ་བ་སྤྱོད་ཅིང་སྡིག་པའི་བློ་གྲོས་ཅན། །སྲོག་ཆགས་བྱེ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་འདི་དག་གནས། །སྡིག་པའི་ལྟ་ཀུན་ཇི་
བཞིན་འགྱུར་མེད་པ། །བདེ་གཤེགས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་


[389A]༄༅། །ཀྱི་བུ༑ གང་གི་ཚེ་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པར་སྟོན་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་
དེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བློ་གྲོས་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བ་རྙོག་པ་ལྔས་ཤིན་ཏུ་གང་ཞིང་ལྟ་བ་ཐ་དད་པར་སོང་བ་དོག་པ་རྙེད་པར་གྱུར་ཅིང། སེམས་ཅན་ཀུན་ཏུ་གཟིར་བར་གྱུར་པ་དེ་ལ་
དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་དེའི་སྟོང་གསུམ་གྱི་
ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཚོགས་འདུས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་འདྲན་ནམ། ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་རྒྱལ་པོ་འབི་འབི་ས་ར་ངའི་ཡོན་བདག་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་དེ་ན་ང་འོད་འཛིན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཅིང་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོར་ཡང་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལ་དེ་ལྟར་བདག་ཉི་མ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་
དང། དྲི་སྣ་ཚོགས་དང། རིན་པོ་ཆེའི་གདུགས་སྣ་ཚོགས་དང། རོལ་མོ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཆོད་པ་བྱས་སོ། །ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་དང་
བཅས་པ་ཟླ་བ་གསུམ་དུ་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ། ལམ་སྲང་གང་ན་མི་ཡོད་པ་དག་ཁ་ན་མ་ཐོ་མེད་པའི་སྟོན་པ་བྱའོ། །ཞེས་ལམ་སྲང་དུ་སྒྲ་འབྱིན་དུའང་བཅུག་གོ་ལམ་


[389B]ཅན་དུ་གྱུར་པ་རྐང་པ་གཅིག་གིས་ཉི་མ་ལ་དགའ་ཞིང་ཉིན་མཚན་སྟོན་པ་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་
བར་མི་འདོད་ནས་དེ་ངས་སྤྲན་པར་བྱས་སོ། །བྲམ་ཟེ་འདིས་ངའི་བྱ་བ་ལ་ནན་ཏན་དུ་མ་བྱས་པས་ཉི་མ་བདུན་དུ་མཆོག་ཏུ་གནོད་པས་གཙེའོ། །ཞེས་བྱས་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཞབས་རིང་
བས་བཟུང་སྟེ་བཙོན་རར་བཅུག་པ་དང། བྲམ་ཟེ་དེས་རྟག་ཏུ་ཉིན་མཚན་བདུན་དུ་འདི་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་དུ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་མགོ་རེག་རབ་ཏུ་སྣམ་བུ་
དམར་པོ་ཅན་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་སྦེད་པའི་གནས་འདིར་བདག་གི་གན་དུ་ཤོག་ཅིག་དེའི་འོག་ཏུ་ཉི་མ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་གྱུར་པ་གང་བ་དག་བཙོན་ར་ནས་ཐར་
པར་བྱེད་པ་དེ་བཙོན་ར་འདིར་ཞུགས་ཤིང་གང་གི་མཐུས་བདག་འཚོ་བ་རྙེད་པ་དེ་ལ་བདག་སྐྱབས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་ནས་ཉིན་མཚན་བདུན་པའི་ཐ་མ་འདས་པ་ན་སྔ་དྲོའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་བཅོམ་
ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོའི་གཡས་ཕྱོགས་ན་ནི། ཉི་མའི་ལྷའི་བུ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་འདུག་གཡོན་ཕྱོགས་ན་ནི། ཟླ་བའི་ལྷའི་བུ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་འདུག་
མདུན་ན་ནི། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་འདུག་པ་བཙོན་རར་བཞུད་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེས་བྲམ་ཟེ་ཉི་མ་ལ་དད་པ་ཅན་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། བྲམ་ཟེ། ང་ནི། མིར་


[390A]༄༅། །གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས་པའོ། །ཐམས་ཅད་ལ་སྟོན་པའོ། །ལྷ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་ཤིང་སྙིང་རྗེ་
བའོ༑ ༑འཁོར་བའི་བཙོན་ར་དང་རྒ་ཤི་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱེད་པའོ། །བྲམ་ཟེ། ལྟ་བ་ལོག་པའི་རྒྱུན་ཆོད་ཅིག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
སྨོན་ལམ་ཐོབ་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་རོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བོས་ཤིག་ལྷ་དང། མི་དང། སྐྱེ་རྒུའི་ནང་ན་སེམས་ཅན་ལྟ་བ་དོག་པ་རྙེད་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱོས་ཤིག་དེ་
ནས་བྲམ་ཟེ་དེ་དགའ་མགུ་ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོའི་ཞབས་གཉིས་ཀྱི་དྲུང་དུ་འོངས་ནས་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། སྡིག་
པའི་ལྟ་བར་སོང་བའི་ནོངས་པ་སྤངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་ཆོས་དང། དགེ་འདུན་ལ་བདག་ནི། འདི་ལྟར་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བཀའ་སྩལ་པ། བྲམ་
ཟེ༑ བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཁྱོད་ཀྱིས་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལ་བྲམ་ཟེའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་
ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འདོད་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་འདོད་པ་དང། ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འདོད་པ་དང། སངས་རྒྱས་


[390B] སྐྱེ་རྒུ་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འདོད་པ་དང། རྒ་ཤི་ལས་ཐར་པར་བྱ་བར་འདོད་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཁྱོད་གྲགས་པ་བརྗོད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཤེགས་པའི་
བར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཞེས་ངས་ཐོས་ནས་ངས་བྲམ་ཟེ་དེ་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བོས་པ་དང། བྲམ་ཟེ་དེའང་ཞག་བདུན་དུ་
དབེན་པར་ཞུགས་ནས་སྨོན་ལམ་གདབ་པར་བསམ་པ་དང། ཞག་བདུན་པ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་གང་ན་བ་དེར་ཉེ་
བར་ཕྱིན་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅན་གང་བྲམ་ཟེ་ཉི་མ་ལ་དད་པ་ཅན་དུ་གྱུར་
པས་བཙོན་རར་བཅུག་པ་དེ་ནི། གང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ནི། བྲམ་ཟེ་ཉི་མ་ལ་དད་པ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ་
བདག་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་དེའི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། གང་སྔོན་བཅོམ་


[391A]༄༅། །ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོའི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་བཏབ་པར་གྱུར་པ་དེ་རྗོད་ཅིག་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་ཚེ་
བདག་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་དང། ཆོས་མཉན་པ་དང། དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟན་ལས་ལྡང་བར་འདོད་པ་བདག་གི་སྨོན་ལམ་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་
བདག་སྟན་ལས་ལངས་ནས་བདག་གི་ལུས་ལ་སའི་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་མོ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཚད་ཇི་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་རྟག་
པར་ལྟ་བ་དང། ཆད་པར་ལྟ་བ་དང། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ཀུན་ནས་ལྡང་བའི་ལྟ་བ་དང། སྲིད་པའི་ལྟ་བ་དང། སྲིད་པ་དང་བྲལ་བའི་ལྟ་བ་དང། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དང། མཐར་
འཛིན་པའི་ལྟ་བ་དང། དེ་ལ་སོགས་པ་དང། གང་ལ་ལ་འཇིག་རྟེན་བའི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ལྟ་བ་རྣམས་དང། དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སྔོན་གྱི་མཐའི་
མུ་ལ་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་མངོན་པར་འདུས་བྱས་སུ་འགྱུར་བ་དང། དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་འཁོར་བ་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྐམ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་
བདག་གི་སྨོན་ལམ་དེ་བཞིན་དུ་བཏབ་བོ། །སེམས་ཅན་གཅིག་གི་སེམས་དང་བསམ་པ་ལའང་དེ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་


[391B]།ཡང་བདག་གི་དེ་ཙམ་གྱི་མཐའི་མུ་བརྩམས་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་དེ་ལ་སོགས་
པའི་ལྟ་བ་ཀུན་འཕགས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་དེ་དག་ཀྱང་མ་ལུས་པར་སེམས་དང་བསམ་པ་ལ་མ་འཇུག་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས། གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་དེ་ཙམ་གྱི་ལྟ་བ་མ་ལུས་པར་སེལ་བ་འདི་ནི། བཅོམ་ལྡན་
འདས༑ བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ལ་བལྟ་བ་ནས་དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་བདག་སྟན་ལས་ལངས་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་འདི་ལྟར་
བསྐྱེད་དེ། བདག་གི་ལུས་ཀྱི་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་ཙམ་གྱིས་ཆུའི་ཁམས་གཏོར་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་
པ་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྲོའོ། །སྔོན་ཀྱི་མཐའི་མུ་ཇི་ཙམ་པ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲིབ་པ་བྱས་པར་འགྱུར་བ་དང། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། སེམས་ཅན་གྱི་
སྒྲིབ་པ་དང། དགེ་བའི་སྒྲིབ་པ་དག་འཕགས་ཤིང་འདོར་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །ཕྱི་མའི་མཐའི་མུ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲིབ་པར་བྱེད་


[392A]༄༅། །པ་མ་ལུས་པར་འཕང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་བདག་གི་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ལ་སྤྱད་པས་ཕ་རོལ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱས་པར་འགྱུར་
ཞིང། ཆོས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང། དགེ་བའི་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བ་དག་ཕྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་རྒྱུས་སྤང་པ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་
འདའ་བའི་བར་དུ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྲོའོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་
རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་དེ་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲིབ་པའི་ཆོས་མ་ལུས་པར་འཕང་བར་བྱ་ཞིང་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་མྱུར་དུ་དེ་དེ་ཙམ་
གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གཟུངས་བཀོད་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མངལ་གྱི་གནས་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྒ་ཤི་འབྱུང་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་
བསྒྲལ་བར་བྱའོ། །ཞེས་གང་གི་ཚེ་བདག་དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་སྟན་ལས་ལྡང་བར་བྱ་བ་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །
གང་གི་ཚེ་བདག་སྟན་གྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་སྤངས་ཏེ། བདག་གི་ལུས་ཀྱི་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་ཙམ་དུ་མེའི་ཁམས་གྱུར་པ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་


[392B]གྱི་སྐྱེ་བའི་བར་དུ་གཞན་ལ་ལས་ཀྱིས་མ་ལུས་པར་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུ་ནས་
བླ་ན་མེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདའི་བར་དུ་འཕངས་ཤིང་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་དེ་ཙམ་གྱི་ངན་སོང་གི་ལས་མ་ལུས་པར་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་
བྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འཕགས་པའི་གདན་འདི་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོའི་གདན་གྱི་བར་དུ་བྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ལ་རྣམ་
པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལས་བསྒྲུབས་པ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་།གང་ཡང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མ་
ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་སྤྱོད་ཡུལ་
ངན་པ་དང། དམའ་བའི་ངན་འགྲོར་གནས་པ་དག་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱ་བ་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་དགོད་པར་བྱ་བའི་བར་དུ་འདི་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་
གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་ལ་ལྟ་བ་ནས་དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་ཕྱིར་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་སྨོན་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་བྱས་ཏེ། རླུང་གི་ཁམས་


[393A]༄༅། །བདག་གི་ལུས་ཀྱི་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཤས་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེའི་དེ་ཙམ་གྱི་སྔོན་གྱི་
མཐའི་མུའི་བར་དུ་གཞན་ལ་ཁམས་མཚུངས་པ་མེད་པའི་འཁྲུག་པར་བྱེད་པའི་ལས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་འདུས་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་།ཡང་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བ་ནས་
བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཁམས་འཁྲུག་པའི་ནད་དུ་མ་གྱུར་ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བརྩམས་ཏེ་གཞན་ལ་ཁམས་འཁྲུག་
པར་བྱེད་པའི་ལས་མ་ལུས་པར་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་འཕང་བར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་ཇི་ཙམ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཁམས་འཁྲུག་
པ་མ་ལུས་པར་སེལ་བར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་དམིགས་པ་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཡེ་ཤེས་བསླབ་པར་བྱ་
ཞིང་དེ་ཙམ་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ཡང་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱའོ་།དེ་ཙམ་གྱི་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱ་བ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་སྦྱོར་བར་བྱའོ།།


[393B] །དེ་ཙམ་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་བཅོལ་ཞིང་གདམས་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་
འདས༑ བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་ལ་བལྟ་བ་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྨོན་ལམ་བྱས་པའི་བར་དུ་རྐང་ལག་གཉིས་ས་ལ་གཞག་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་
བདག་ནམ་མཁའི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཇི་ཙམ་པ་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་ཆགས་པ་མེད་པར་
འགྲོ་བ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་བ་གྲངས་མེད་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་མ་ལུས་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་
གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུ་ལ་ཞུགས་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་དང་འདྲེས་པ་མེད་པར་
གྱུར་ཅིག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནས་ནམ་མཁའི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་བས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་
བར་དུ་དེ་ཙམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་བཅིངས་པའི་བག་ལ་ཉལ་བ་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་དག་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུ་ནས་


[394A]༄༅། །བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་འཇུག་པར་བྱའོ། །བདག་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྟོགས་པས་འཁོར་བ་ན་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་
ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བྱའོ་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྙོག་པ་སྦྱང་བར་བྱ་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་
མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་བདེ་བའི་ཆོས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་བསྟན་པར་བྱའོ། །ནམ་
མཁའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་བསླབ་པར་བྱ་ཞིང་དགོད་པར་བྱ་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཆོས་ཀྱི་
སྒོ་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅན་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དེ་དག་ཏུ་དྲན་པ་ཉམས་པར་མ་གྱུར་པ་འདི་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་
སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་བལྟ་བ་དང་ཆོས་མཉན་པ་དང། དགེ་འདུན་ལ་བསྙེན་བཀུར་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་འགྲོ་བའང་དེ་བཞིན་དུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་སྟེ་
སྤྱད་པ་ན་བདག་གི་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱི་མཐིལ་ས་ལ་རེག་པ་ཇི་ཙམ་པ་དང། གླིང་བཞི་པའི་ས་ནས་བཟུང་སྟེ་བླ་ན་མེད་པའི་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་འགྱུར་བ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་


[394B]མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཕ་རོལ་གྱི་གན་ན་ཡན་ལག་མ་ཚང་བ་འདོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་ཅིང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པར་འཕང་
པར་འགྱུར་བ་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་ལས་དེ་དག་མ་ལུས་པར་འགྱུར་ཞིང། འཁོར་བ་ན་འཁོར་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཡན་ལག་མ་
ཚང་བ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཕ་རོལ་གྱི་གན་དུ་ཡན་ལག་མ་ཚང་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་འཕང་པར་འགྱུར་བ་དེ་
དག་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་རྒྱུར་བྱས་ཏེ་སྟོབས་ལྔའི་ཡན་ལག་དང་བྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་
གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་དབང་པོ་
དང། སྟོབས་དང། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་བཀང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་བསྟན་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་ལུང་སྟོན་ཅིང་ཕྱིར་
མི་ལྡོག་པའི་ས་ལའང་དགོད་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་མཐོང་ཞིང་ཆོས་སྨྲ་བ་དང། དགེ་སློང་


[395A]༄༅། །གི་དགེ་འདུན་མཐོང་ནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །བདེ་འགྲོ་ལྔ་དང། གནས་གསུམ་དང། སྐྱེ་གནས་བཞི་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་ཁམས་སུ་འགྱུར་བ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་གཞན་ལ་དབང་པོ་དྲུག་མ་ཚང་བའི་ལས་
ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་འཕང་པར་གྱུར་ཅིག་ཕྱི་མའི་མཐའི་མུ་འཕང་བ་ནས་མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་དགའ་བར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་བླ་ན་
མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་དབང་པོ་དྲུག་མ་ཚང་བ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་གཞན་ལ་དབང་པོ་ཉམས་
པའི་ལས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་འཕང་པར་འགྱུར་བ་མ་ལུས་པར་འདོར་བ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རྣམས་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་ཕྱིར་
མཆོག་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་བལྟ་ན་སྡུག་པ་དགའ་བར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་དྲུག་ཡོངས་སུ་ཚང་བས་བྲལ་བ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པར་ཐལ་བར་བྱས་པ་འདི་ནི་


[395B] བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་སྨྲ་བ་དང། དགེ་འདུན་གྱི་སྤྱན་སྔར་བུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་
འདི་ལྟར་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་སྐད་ཅིག་ཐང་གཅིག་ཡུད་ཙམ་གྱིས་སོང་བར་གྱུར་པ་ཇི་ཙམ་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་
ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་བ་ནས་བདག་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ཡང་དག་པར་བཟུང་སྟེ་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པར་འཇུག་ཅིང་འདོར་བ་མེད་པར་བྱས་
པའི་བར་དུ་མ་ལུས་པར་རྣམ་པར་མ་སྨིན་པར་གྱུར་ཅིག་ཡང་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་གྱི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་
རྣམས་དགེ་བ་ལ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་སུ་གྱུར་ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པར་འཇུག་ཅིང་འདོར་བ་མེད་
པར་འགྱུར་བ་མ་ལུས་པར་རྣམ་པར་སྨིན་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་ནི། རྟག་ཏུ་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་འབྲལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནས་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བའི་བར་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རབ་ཏུ་


[396A]༄༅། །བསྟན་ཅིང། ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ལུང་བསྟན་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་སྤྱན་སྔར་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཤིང་ཆོས་སྨྲ་བའི་མདུན་དུ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས་བདག་སྔོན་གྱི་མཐའི་
མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཉིན་མཚན་མེད་པ་ཇི་ཙམ་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་ངན་འགྲོ་གསུམ་སྒྲུབ་པའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་གྱུར་
ཅིག་གང་ཕ་རོལ་ལ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་བདེ་འགྲོ་གསུམ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ནས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བར་མ་
གྱུར་ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་ངན་འགྲོ་གསུམ་སྒྲུབ་པའི་ལས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་འདོར་བ་མེད་པར་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་
སྨོན་ལམ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ངན་འགྲོ་གསུམ་གྱི་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བར་མི་
བྱའོ༑ ༑གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ངན་འགྲོ་གསུམ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱ་བའི་


[396B] བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏེ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་རྒྱས་དང། ཆོས་དང། དགེ་འདུན་ལ་
ཡན་ལག་ལྔས་ཕྱོག་འཚལ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུའང་བདག་གིས་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་སའི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་འདི་རེ་རེ་ལའང་རྡུལ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཇི་
ཙམ་པ་ལྟར་ཆུའི་ཁམས་དང། མེའི་ཁམས་དང། རླུང་གི་ཁམས་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་སྔོན་
གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ནས་རྒ་ཤིའི་རྒྱུའི་བར་དུ་ལས་ཀྱི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་ཤིང་འདོར་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་གྱུར་
ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་ཚུལ་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ལ་སུའང་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་མ་བརྗེད་
ཅིག་གང་ཡང་བདག་གིས་སྨོན་གྱི་མཐའི་མུ་ནས་བཟུང་སྟེ་མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ནས་རྒ་ཤིའི་རྒྱུའི་བར་དུ་དེ་ཙམ་གྱི་ལས་ཀྱི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པར་གྱུར་པ་མ་
ལུས་པར་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་ཡང་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཤེས་པར་བྱ་བ་དྲན་པར་བྱའོ། །


[397A]༄༅། །གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་
ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་སངས་
རྒྱས་དང་ཆོས་སྨྲ་བའི་སྤྱན་སྔར་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་ལག་པ་གཉིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་མིག་དང། བཞིན་དང། དབང་པོ་ཐམས་
ཅད་གཅིག་ཏུ་འདུས་པས་སྦྱིན་པའི་གནས་དེ་ལ་རྟག་ཏུ་མཆོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ཕྱིན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་ཙམ་པ་དང། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུར་གྱུར་པ་ཅི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་དེ་ཙམ་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་ཉོན་
མོངས་པའི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་གྱུར་ཅིག་གཏི་མུག་གི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་གྱུར་ཅིག་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་
ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་བརྒྱན་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་འཁོར་བ་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་པར་གྱུར་ཅིག་


[397B]ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་རྩེ་བར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
ལ་བསྙེན་བཀུར་བར་གྱུར་ཅིག་སངས་རྒྱས་རེ་རེ་ལའང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱ་སྟོང་འཇུག་པར་གྱུར་ཅིག་སངས་རྒྱས་རེ་རེའི་སྤྱན་སྔར་ཡང་དེ་ཙམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་
གྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་དག་འཛིན་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་སེམས་ཅན་རེ་རེས་དེ་ཙམ་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་གཅིག་
ལ་གཅིག་དེ་ཙམ་གྱི་དགའ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག་།སེམས་ཅན་རྣམས་རེ་རེ་ལའང་དེ་ཙམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་མ་ལུས་པར་སྤངས་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་གྱི་བདག་གི་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཟད་པར་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་བྱང་བར་གྱུར་ཅིག་བདག་
གིས་དེ་ཙམ་གྱི་ཆུ་བོའི་སྟོབས་ཉམས་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་གིས་དེ་ཙམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཉམས་པ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་དེ་ཙམ་གྱི་བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་


[398A]༄༅། །ཀྱི་མཛོད་དུ་གྱུར་ཅིག་བདག་གིས་དེ་ཙམ་གྱི་འཁོར་བ་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་པའི་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་གྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་
སྒོ་སྒྲུབ་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ན་དེ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་བ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བར་བྱའོ། །སངས་
རྒྱས་རེ་རེ་ལས་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་སྟོང་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། །སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལའང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་ཙམ་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བས་བརྒྱན་པར་བྱའོ། །སེམས་
ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་ཀྱང་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་དེ་ཙམ་གྱི་སྙན་པ་དང། དགའ་བར་བྱ་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བས་བརྒྱན་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་
དེ་དང་བདག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་བདག་གིས་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དེ་ཙམ་གྱི་སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་མ་ལུས་པར་ཟད་པར་བྱའོ། །དེ་ཙམ་གྱི་
ལྟ་བ་ལོག་པའི་རྙོག་པ་འདི་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱའོ། །དེ་ཙམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་འདི་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱའོ། །དེ་ཙམ་གྱི་སེམས་ཅན་ལུས་དང། བསམ་གཏན་དང། དབང་པོ་མ་
ཚང་བ་ཚིག་གིས་སྙིང་རིང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བ་གཅིག་བརྗོད་པ་ཙམ་གྱིས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ཞིང་དེ་ཙམ་གྱི་སྦྱིན་པ་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་དགོད་


[398B]པར་བྱའོ། །བདག་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་ཙམ་དུ་གྱུར་པ་བདག་གིས་གཅིག་བརྗོད་པས་དེ་ཙམ་གྱི་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ཞིང་སྦྱིན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལ་དགོད་པར་བྱ་བ་འདི་ནི། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་
ཚེ་བདག་ཟས་དང། སྐོམ་གྱིས་སངས་རྒྱས་སམ། ཆོས་སྨྲ་བའམ་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ནམ། དགེ་སློང་གཅིག་གམ། དགེ་སློང་མ་གཅིག་གམ། དགེ་བསྙེན་ཕའམ། དགེ་
བསྙེན་མའམ། ཕའམ། མའམ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲང་སྲོང་ངམ། ལ་ལ་རིགས་ཀུན་ནས་བསྙེན་བཀུར་བའི་མིར་གྱུར་པ་ལ་སྟོབས་ཤིང། ཆུང་ངུ་ན་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་སུ་སོང་བ་
ལའང་ཟས་དང་སྐོམ་བྲིམ་པར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུའང་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ནས་སེམས་ཅན་འདུལ་བ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་བར་གྱི་ཕྱིར་བདག་ཡུན་རིང་པོར་འཁོར་བ་ན་འཁོར་
བར་བྱའོ། །གང་ཆུང་ངུ་ན་སྐྲའི་ཉག་མ་གཅིག་ཙམ་གྱི་ཟས་དང་སྐོམ་ཡང་ཡོངས་སུ་ལེན་ཏོ། །སེམས་ཅན་བརྒྱ་སྟོང་ནས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་ཙམ་པོ་ཟས་དང་སྐོམ་འདོད་པ་ཡང་དག་
པར་དགས་པ་བདག་གི་གན་དུ་ཉེ་བར་འོངས་པ་ཇི་ཙམ་པ་དང། ཁ་དོག་གིས་འདོད་པ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་པ་དང། རོ་ཇི་ཙམ་གྱིས་དོན་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་དེ་ཙམ་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་


[399A]༄༅། །འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་ཁ་དོག་དམར་པོ་གཅིག་དང། སྐྱ་བོ་གཉིས་འདོད་པ་ནས་ཁ་དོག་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་གཅིག་ལ་གཅིག་འདོད་པ་དེ་ཙམ་གྱི་
ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འགྱུར་ཞིང། གཅིག་ལ་གཅིག་ཉམས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ནི། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་ཟས་དང་སྐོམ་ཟད་པ་མེད་པ་
ཇི་ཙམ་འདོད་པ་བྲི་མ་པར་བྱའོ། །གང་བདག་གི་ལག་ནས་ཟས་དང་སྐོམ་བླངས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་ཟས་དང་སྐོམ་དེ་
ཡོངས་སུ་ཟོས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །སྡིག་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་ཅན་གྱི་མངལ་གྱི་
གནས་རྒྱུན་གཅོད་པར་བྱ་བ་ནས་གང་བདག་གི་ཟས་དང་སྐོམ་ཟོས་ཤིང། དེ་བཞིན་དུ་གོས་དང། མལ་སྟན་དང། མེ་ཏོག་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་དང། སྨན་དང་
གནས་དང། ནད་གཡོག་དང། ཆུང་དུ་ན་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་ཆ་ཙམ་གྱི་བར་དུ་བདག་གིས་གཞན་ལ་ཕྱིན་པ་གང་གིས་བླངས་པ་དེའི་མངལ་གྱི་གནས་ཇི་ཙམ་པ་ཐམས་ཅད་
ལས་བླ་ན་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་འགྱུར་ཞིང་བདག་གིས་འདུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་གྱུར་ཅིག་


[399B] བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་དུ་གྱུར་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བདག་འཁོར་བ་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་
པ་སྤྱད་པར་བྱ་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་དམའ་བར་སྤྱོད་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སོ་སོར་བདག་སྤྱོད་པ་དང། དཀའ་
ཐུབ་དང། བརྟུལ་ཞུགས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པ་བསླབ་པར་བྱའོ་།གང་གི་ཚེ་དགའ་ལྡན་གྱི་ཁང་པ་ན་བདག་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་ནས་མི་བཟད་པའི་སྤྱོད་ལ་མ་དང། མི་བཟད་
པའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང། མི་བཟད་པའི་དཀའ་བ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པས་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་ལ་ཡི་དམ་དུ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནས་སའི་རོ་ཐིགས་པའི་
བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ས་ལ་ཕུ་ག་ཙམ་ཡང་བྲལ་བ་མེད་པར་འབྱུང་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་གང་སེམས་ཅན་ཤ་ཟ་དེ་རྨའི་མཚན་མས་ས་རྐོའོ། །ཤ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་སའི་
རོ་ཐིགས་པའི་བག་ཆགས་དེ་ཟོས་ནས་ཤིན་ཏུ་ཞིམ་ཞིང་དྲི་ཤིན་ཏུ་ཞི་མ་པ་སྟོང་དུ་འགྱུར་བ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་པ་དང། གང་ལ་འདོད་པ་དང། ཇི་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་འདོད་པ་དེ་ལྟར་ཐོབ་
པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་སའི་རོ་ཐིགས་པའི་བག་ཆགས་དེ་ཡོངས་སུ་ཟོས་ཤིང་གང་ཆུང་དུ་ན་བྱ་དང་རི་དྭགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཟོས་པས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་


[400A]༄༅། །དང། ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཡིད་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་ཀྱི་མཚམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་བཅད་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་ལ་ལ་ཤ་ཡོངས་སུ་མི་ཟ་ཞིང་ཆུང་དུ་ན་བྱ་དང་རི་དྭགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྲག་མི་འཐུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་
གི་ཤིང་རོ་ཧི་ནི་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །གང་དེའི་ལོ་མ་དང། ལྕུག་མ་དང། ཡལ་ག་བཅད་པ་དེ་ལས་ཁྲག་ཁ་ཁ་དོག་དང་ལྡན་པ། དྲི་དང་ལྡན་པ། རོ་
དང་ལྡན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་ཆུང་དུ་ན་བྱ་དང་རི་དྭགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁྲག་འཐུངས་པ་དེ་དག་གི་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཡིད་ཀྱི་གནས་
ངན་ལེན་དང། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་བཅད་པར་འགྱུར་གྱི། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཐམས་ཅད་ན་ལ་
ལ་ཁྲག་མི་འཐུང་ཆུང་དུ་ན་བྱ་དང་རི་དྭགས་ཀྱིས་ཀྱང་འཐུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་འོ་མ་འཐུང་བར་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་
དེ་ན་ཤིང་རྡུལ་དང་བྲལ་བ་དེ་སྐྱེས་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་ན་འོ་མ་འཐུང་བར་འདོད་པ་དེ་ཤིང་དེའི་ལོ་མའམ། ལྕུག་མའམ། ཡལ་ག་བཅད་པ་དེ་ལས་འོ་


[400B] ཁ་དོག་དང་ལྡན་པ། དྲི་དང་ལྡན་པ། རོ་དང་ལྡན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་གང་བྱ་དང་རི་དྭགས་ཀྱི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་འཐུངས་པས་དེའི་ལུས་ཀྱི་གནས་
ངན་ལེན་དང། ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཡིད་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུན་
བཅད་པར་འགྱུར་གྱི། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ལ་ལ་ཤིང་གི་འོ་མ་དེ་མ་གཏོགས་པར་འོ་མ་གཞན་ནི། ཡོངས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ཆུའི་རྫིང་
དུ་སེམས་ཅན་སྐྱེའི། མངལ་གྱི་གནས་ནི། མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཐམས་ཅད་དང། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱུན་ཆད་པར་གྱུར་བ་དེ་ཙམ་
ན་དགའ་ལྡན་ན་མི་བཟད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཡི་དམ་གྱིས་ཡང་དག་པར་སྤྱད་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ཇི་ལྟར་བུད་མེད་ཡོངས་སུ་དག་
པའི་སེམས་ཀྱི་མཐའ་དང་ལྡན་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བུད་མེད་ཀྱི་ཕྲག་དོག་དང། འཇུངས་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང། སླུ་བའི་ལས་ཀྱི་གནས་ཡོངས་སུ་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་འཁྲིག་པའི་ཆོས་ཀྱིས་བྲལ་བར་གྱུར་ཅིང། འཐབ་མོ་དང། འཁྲུག་པ་དང། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དང་


[401A]༄༅། །རྫུན་དང། ཕྲ་མ་དང། ཞེ་གཅོད་པ་དང། ཚིག་ཀྱལ་པ་དང། གནོད་སེམས་དང། ཆགས་སེམས་དང། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང། མུ་གེ་དང། ཆར་མི་
འབབ་པ་དང། རྐུན་པོ་དང། ལྕགས་སྒྲོག་དང། ཤིང་སྒྲོག་དང་རྐང་སྒྲིལ་དང། མ་རུངས་པར་ཚོལ་བ་དང། རྟག་ཏུ་གཞན་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་དེར་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་དགའ་ལྡན་གྱི་ཁང་པར་འཇུག་པར་བྱ་ཞིང་དེ་ན་ཟླ་བ་བཅུ་མའི་མངལ་ན་གནས་པའི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་
མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྩེ་བར་འགྱུར་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྔོན་བྱས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་འགྱུར་རོ། །ནམ་བ་དག་ཟླ་བ་བཅུ་འདས་ནས་མའི་མངལ་ནས་
བྱུང་བ་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་ལ་ཞག་བདུན་པ་བདུན་གྱི་བར་དུ་སྤྱོད་པར་བྱ་ཡི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་བྱ་དང་རི་
དྭགས་ཀྱི་བར་དུའང་རྒ་ཤིའི་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱོ་བས་མི་བཟོད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་དང། ཡོན་ཏན་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་ཅིང་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དུ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་
སེམས་སུ་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་ཞག་བདུན་པ་བདུན་ལས་འདས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་བ་ཞག་དེ་ཉིད་ལ་


[401B] །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ལ་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གྲངས་མེད་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་
པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་ལྷ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་བསྟན་པར་བྱའོ། །གླིང་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་བཟོད་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་
གཟུངས་ཀྱིས་བརྒྱན་པར་བྱ་བ་ནས་གླིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཞག་བདུན་པ་བདུན་གྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་སེམས་ཅན་
བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཅན་ཐམས་ཅད་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་འགྱུར་ཞིང་མིའི་འཇིག་རྟེན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་དེ་དག་ལ་བདག་ཉི་
མ་བདུན་པ་བདུན་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། གཟུངས་དང། བཟོད་པ་བསྟེན་པར་བྱ་བས་ཐམས་ཅད་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང། གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་ཐམས་ཅད་
དེ་ལས་ཤི་འཕོས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་།ཆུང་དུ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་དེ་ན་ངན་སོང་གསུམ་ལས་ཤིན་འཕོས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་སྐྱེ་བར་
འགྱུར་རོ། །ཆུང་དུ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་ཀྱང་གང་ཡོན་ཏན་འདི་དག་གིས་ཡང་དག་པར་བརྒྱན་པར་བྱས་པ་མེད་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེར་གཏོང་བར་མི་བྱ་སྟེ། ཞག་བདུན་པ་


[402A]༄༅། །དེ་ལས་འདས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཁམས་སུ་ཕུང་པོའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་བྱ་བར་ཚངས་པའི་དབང་པོ་
དེའི་སྤྱན་སྔར་བདག་གི་སྨོན་ལམ་དེ་བཞིན་དུ་བཏབ་པར་གྱུར་ཏོ་།བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། གལ་ཏེ་དེ་བདག་ནི། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་གྲུབ་པས་མ་འོངས་པའི་དུས་
ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱ་བར་ཡང་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་སྔོན་ལྟ་བ་ཅན་དེ་དག་གི་རྒྱུན་བཅད་དེ། དེ་ལྟར་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་
ལྡན་པ་ཇི་ལྟར་མངོན་དུ་གྱུར་པར་འགྱུར་བ་ལ། དེ་ལྟར་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་བགྱིའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་
དབང་པོ་དེས་ཡང་བདག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ། ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་བ། ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་འབྲུག་ཟེར་བས་ཆུས་སེམས་
ཅན་རྣམས་ཚིམ་པར་བྱེད། ཆུའི་རྫིང་དང། ལྟེང་ཀའི་སྒོར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད། ཤིན་ཏུ་དྲོ་བས་གདུངས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དང། སྨན་དང། ལོ་མ་དང། ནགས་
ཚལ་དང། ཤིང་གེལ་པ་རྣམས་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ནམ་མཁའ་ལ་འབྲུག་བསྒྲགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་སྨོན་ལམ་འདིས་འཁོར་ཐམས་ཅད་


[402B] །རིགས་ཀྱི་བུ། མི་བཟད་པར་བརྩོན་པའི་སྨོན་ལམ་གྱིས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ན་
ཁྱོད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཀུན་ནས་གཟི་བརྗིད་དུ་བསྐལ་པའི་འོད་ཆེན་པོར་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་སུ་སྐྱེ་ཞིང། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་
བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བླ་ན་མེད་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབྱངས་མ་ལུས་པའི་གནས་དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་དེ་ལ་ཡན་ལག་ལྔས་ཞབས་
གཉིས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་མ་ཐག་ཏུ་བདག་གིས་སྤྱི་བོ་ས་ལ་རེག་པ་ཙམ་གྱིས་ན། དེ་ན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་ཕྲག་བཅུའི་ས་ཆུ་ཟླ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་གཡོས་
སོ༑ ༑ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། མིའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་འདིས་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཆོས་ཆེན་པོ་
སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཅན། བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་པ་དང། བརྩོན་པ་དང། མཐུ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་


[403A]༄༅། །ཁྱོད་དེ་ན་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་བོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལ་ཟླ་བ་གསུམ་དུ་བསྙེན་
བཀུར་བྱས་པ་དེ་ལྟར་བདག་ཉི་མ་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལ་མེ་ཏོག་དང། དྲི་དང། ཕྲེང་བ་དང། སྤོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མཆོད་པས་མཆོད་པའི་གནས་སུ་བྱས་
པར་གྱུར་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཟླ་བ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ནས་རྒྱལ་པོའི་ལོངས་སྤྱོད་དང། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་
ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོ་དེའི་སྤྱན་སྔར་སྲོག་ཆགས་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་བྲེགས་ཏེ་གོས་ངུར་སྨྲིག་གྱོན་ནས་ཡང་དག་
པར་དད་པས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡུལ་གཞན་དུ་རྒྱུ་ཞིང་གཤེགས་པའི་བར་དུ་དེ་ནས་
བདག་ཀྱང་གྲོང་རྡལ་གཞན་དུ་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཏེ་གྲོང་རྡལ་དེར་མཆོད་སྦྱིན་ཆེན་པོ་སོ་སོར་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལའང་སྲོག་ཆགས་མང་པོ་གསད་པར་
བྱ་བར་འདོད་པ་དེ་ལ་གལ་ཏེ་བདག་སེམས་ཅན་འདི་དག་གསོད་པ་ལས་ཡོངས་སུ་མ་ཐར་ན། བདག་ཉིད་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་


[403B]ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ཏེ་དེར་ཉེ་བར་ཕྱིན་ནས་དྲིས་པ། ཀྱེ་གང་གི་ཕྱིར་མཆོད་སྦྱིན་
འདི་བྱ༑ དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཡུལ་འདིར་ཆར་མི་འབབ་པར་འགྱུར་ཞིང། མུ་གེའང་འབྱུང་བ་དང། འདིར་སེམས་ཅན་མང་པོ་ནད་ཀྱིས་གོས་པ་དང། ལོང་བ་དང་
ཞར་བར་འགྱུར་བ་དང། ནང་འཁྲུག་འབྱུང་བ་དང། རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་དང། བློན་པོ་དང། གྲོང་དང། ལྗོངས་དང། མི་མཆོག་གཅིག་ལ་གཅིག་འཁྲུག་པ་རྣམ་པ་
དེ་ལྟ་བུའི་ལྟས་ངན་པ་དེ་དག་མེད་པར་བྱ་བ་དང། ནད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱ་བ་དང། ཀུན་འདུས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མཆོད་སྦྱིན་འདི་བྱའོ། །དེ་ནས་དེ་དག་ལ་བདག་གིས་འདི་
སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བཞིན་བཟང། སེམས་ཅན་འདི་དག་གསོད་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་ནུས་ཀྱི། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བ་འདིར་མ་གསོད་ཅིག། བདག་གིས་ཁྱོད་ལ་མུ་
གེ་དང། ཆར་མི་འབབ་པ་དང། ནད་དང། ནང་གི་འཁྲུག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཞི་བར་བྱའོ། །དེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། དགེ་སྦྱོང་མགོ་རེག་ནུས་སམ་ཞེས་པ་དང། བདག་
གིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བ་མི་སྣང་བར་བྱས་སོ། །དེ་ལའང་བདག་གིས་སྨོན་ལམ་འདི་ལྟ་བུ་བཏབ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མེད་པར་གསུངས་པས་བདག་བླ་ན་


[404A]༄༅། །མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ལུང་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་
གྱུར་ཅིག་གལ་ཏེ་མཆོད་སྦྱིན་འདིའི་ཕྱིར་སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་བདག་བསད་དོ། བདག་གིས་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་དུ་ཇི་ཙམ་པ་དེ་ཙམ་གྱི་ལྷ་དང་
ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་ཡུལ་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བ་ལ་ལུས་འདི་དབུལ་བར་བྱ་ཞིང་བདག་གི་ཁྲག་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བ་མདངས་ཅན་འབྱུང་བར་གྱུར་ནས་ཡུལ་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བ་དེ་
ངག་ཀྱང་ཁྲག་འདི་ལ་ཡོངས་སུ་འཐུང་བར་གྱུར་ཅིག་ཡོངས་སུ་འཐུངས་པས་ཡུལ་སྐྱོང་བ་རེ་རེ་ལའང་ཡུལ་འདིར་དེ་ཙམ་གྱི་ལྟས་ངན་རབ་ཏུ་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག་དེ་ཙམ་
གྱིས་བདེ་བ་དང། ལོ་ལེགས་པ་དང། ནད་མེད་པས་འཐབ་མོ་དང་བཅིང་བ་དང། གནོད་པ་དང། རྩོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་གཉེན་པོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་ཅིག་
སེམས་ཅན་རེ་རེ་ཞིང་ཡང་འདིར་དེ་ཙམ་གྱི་བདེ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཅིག་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་འདིར་དེ་ཙམ་གྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་
ངག་གི་གནས་ངན་ལེན་དང། ཡིད་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཡུལ་ཇི་ཙམ་པ་འདིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་ཙམ་གྱི་མཆོག་ཏུ་བདེ་བས་ཚིམ་པར་གྱུར་


[404B]གང་གི་ཚེ་བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་འདི་ཐམས་ཅད་རྒ་ཤི་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་
བྱའོ༑ ༑སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཇི་ཙམ་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་གྱི་བསྐལ་པ་ཆེན་པོའི་གླིང་བཞི་པ་རེ་རེ་ལ་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བར་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཕྱིར་བདག་བསད་ལ་
གང་མི་དག་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བའི་ཕྱིར་གསད་པར་འགྱུར་བ་དང་གང་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བ་དེ་དག་ཏུ་བསད་པར་བྱོས་
ཤིག་དེ་ནས་ཡུལ་འདིར་བདག་གི་ལུས་མི་སྣང་བར་གྱུར་ཅིག་ཡུལ་དེ་ན་གསོད་པ་དང། ནད་དང། མུ་གེ་དང། ཆར་མི་འབབ་པ་དང་འཁྲུག་པ་གཉིས་དང། ཤིན་
ཏུ་གྲང་བ་དང། ཤིན་ཏུ་དྲོ་བ་དང། དུག་དང། བྱད་སྟེམ་དང་དུས་མ་ཡིན་པའི་རླུང་དང། དུས་མ་ཡིན་པའི་ཆར་དང། དུས་མ་ཡིན་པའི་སྦྲང་མ་དང། ཤ་སྦྲང་དང་
སྦྲུལ་གདུག་པ་དང། ཕྱེ་མ་ལེབ་གསོད་པ་དང། སྡོམ་པ་མེད་པའི་ལོངས་སྤྱོད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཆགས་པ་དང། སླུ་བ་དང། ཕྲ་མ་དང། ཞེ་
གཅོད་པ་དང། ཚིག་ཀྱལ་པ་དང། ཆགས་སེམས་དང། གནོད་སེམས་དང་ལོག་པ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དག་གི་དངོས་པོ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་གྱུར་ཅིག་དེ་ན་སེམས་


[405A]༄༅། །ཅན་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་དགའ་བའི་སེམས་དང། འཇམ་པའི་སེམས་དང། ལས་སུ་རུང་བའི་སེམས་དང། གཟུང་དུ་མེད་པའི་སེམས་
དང། ས་དང་མཚུངས་པ་བྲལ་བ་མེད་པའི་སེམས་དང། སྦྱིན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་ཅིག་དེ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་འབྱུང་བའི་སེམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སེམས་དང་
ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་དང། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སེམས་དང། བཟོད་པའི་སེམས་དང། བསམ་གཏན་གྱི་སེམས་དང། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སེམས་
སུ་གྱུར་ཅིང། །གང་ལ་བདག་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཕྱིར་གསད་པར་བྱ་བ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་བ་དང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་
སྙེད་དུ་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱ་བའི་བར་དུ་བདག་གི་སྔོན་གྱི་ལྟས་དེ་དག་བྱུང་བར་གྱུར་ཅིག་ནམ་མཁའ་ལས་ཆར་འབབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བདག་གིས་ཚིག་དེ་བརྗོད་མ་
ཐག་ཏུ་དེ་ནས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་བདག་གི་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ལས་འོ་མ་ཟག་ཅིང་ནམ་མཁའ་ལས་ཆར་ཀྱང་རབ་ཏུ་འབབ་བོ། །དེ་ན་ཡང་མཆོད་སྦྱིན་ཅན་
དེས་མི་གསད་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདིར་དབང་དུ་གསོལ་ཏོ། །ཡུལ་དེ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་དང་མཐུན་པར་གྱུར་ཏོ། །ནད་


[405B] འཐབ་མོ་དང། མུ་གེ་དང། ཆར་མི་འབབ་པ་མི་སྣང་བར་བྱས་ཏེ། གང་བདག་མིར་གྱུར་པས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ར་བ་ལ་མཆོད་སྦྱིན་བྱས་
པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔང་དུ་གསོལ་ལོ། །བལ་གླང་གི་གཟུགས་ཀྱིས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་མཆོད་སྦྱིན་བྱས་པ་ནས་རྟའི་གཟུགས་དང། གཡག་གི་གཟུགས་
དང། གླང་གི་གཟུགས་དང། ཕག་གི་གཟུགས་དང། སྤྱང་ཀིའི་གཟུགས་དང། ཕྱུགས་ཀྱི་གཟུགས་དང། བསེའི་གཟུགས་དང། མ་ཧེའི་གཟུགས་དང་
ཝའི་གཟུགས་བསྡུས་པས་བདག་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ལ་སྐྱེ་གནས་རེ་རེ་ཐོབ་པས་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཁོར་ལ་མཆོད་སྦྱིན་
བྱས་སོ༑ ༑ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང། རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་དུ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་
སེམས་ཅན་རྣམས་བདེ་བས་ཚིམ་པར་བྱས་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྩལ་ཆེན་པོ་བྱས་སོ། །བམ་པོ་བཅུ་གཅིག་པ་སྟེ་ཐ་མ། ཡང་བཙུན་པ་བཅོམ་
ལྡན་འདས། ངན་པའི་དུས་ཀྱི་ཚེ་ནད་པ་ལ་ལ་ཞིག་གི་དོན་དུ་རའི་གཙང་ཤ་འཚལ་བར་གྱུར་ལ། ཡུལ་དེ་ན་ར་མ་མཆིས་ན་དེ་ལ་བདག་གིས་སྨོན་ལམ་འདི་ལྟ་


[406A]༄༅། །བུ་བཏབ་སྟེ། གལ་ཏེ་བདག་བླ་ན་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བདག་གི་སྨོན་ལམ་འདི་གྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག་།བདག་
ཤིང་ཆེན་པོ་འདི་ལ་འཛེགས་ཏེ་བདག་མཆོངས་ནས་རྫུས་ཏེ་རར་སྐྱེས་ལ། ལྷས་མི་རྣམས་ལ་བསྒོ་བ་འདི་ནི། ནད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྨན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། སེམས་
ཅན་དེ་དག་གི་ཤ་ཟོས་ཤིག་དང། དེ་དག་གི་ནད་དེ་ཞི་བར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་དུ་བདག་འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་དེར་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཤ་ཟ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་དེ་ན་ནད་ཀྱིས་རེག་པ་རྣམས་ལ་སྨན་དུ་མ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ཡིད་དུ་མི་འོང་བའི་སྒྲ་མི་གྲག་པར་གྱུར་
ཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པས་ཕོངས་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲ་མི་གྲག་པར་གྱུར་ཅིག་བདག་དེ་ལྟར་ངའི་
གཟུགས་ཀྱིས་ནད་པ་རྣམས་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་དུ་ཡུན་རིང་པོར་འཁོར་བ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ནད་ཀྱིས་རེག་པར་གྱུར་པ་ལ་ཤ་དང། ཁྲག་
དང། འོ་མ་དང། མར་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནད་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྲིད་ཀྱི་ཡུན་རིང་པོར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནད་ཞི་བར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བྱོལ་


[406B]བདག་ཤིང་དེ་ལས་འཛེགས་ནས་བདག་མཆོངས་ཏེ། དེ་ནས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་
པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ལ། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། ལྷ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གིས་ལྷ་རྫས་ཀྱི་མེ་ཏོག་དང། སྤོས་དང་ཕྲེང་བ་དང། ཨ་ག་རུ་དང། ཏ་ཀ་རུ་དང་
དུས་དང་མཐུན་པའི་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་རབ་ཏུ་ཕབ་ནས་བདག་གི་མདུན་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་འདུག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་ཏེ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་སེམས་ཅན་ནོ་ཅོག་གིས་
བདག་མ་གསད་ཅིག་དང། བདག་ཅག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་སེམས་ཅན་ནད་པ་རྣམས་ནད་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱའོ། །ཆར་མི་འབབ་ཅིང་མུ་
གེ་འབྱུང་བ་ཐམས་ཅད་དང། ན་བ་དང། འཆི་བ་དང། འཐབ་མོ་དང། རྩོད་པ་ནས་མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་བར་ལས་ཀྱང་ཐར་པར་བྱ་སྟེ། དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་
སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །བདག་ཤིང་དེ་ལས་མཆོངས་པ་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ནམ་མཁའ་བར་སྣང་ལས་བཟུང་སྟེ། དེ་ན་བདག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་བསླབས་
ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱས་སོ། །དེ་ན་བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་ལྔ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པར་བྱས་སོ། །བདག་གི་ཚིག་


[407A]༄༅། །གིས་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་བར་ལ་བཙུད་ཅིང་སོ་སོར་བཀོད་དོ། །བཙུན་
པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གི་སྨོན་ལམ་ནི། དེ་ལྟ་བུ་ལགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནམ་མཁའི་དབྱངས་ལ་ལེགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་
ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ། སྤྱད་པར་དཀའ་བ་སྤྱོད་པའི་སེངྒེའི་སྒྲ་དེ་ལྟ་བུ་བསྒྲགས་པ་ནི། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཇི་ལྟར་སྔོན་
ལན་འགའི་ཞེས་བྱ་བ་ཉི་མ་ལ་དགའ་བར་གྱུར་པ་དེ་ངས་བསྐུལ་ནས་ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་མ་གྱུར་ཏམ། གསོལ་པ་བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་
སྔོན་ལན་འགའ་འང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་པ་མ་མཆིས་སོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཐོག་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔར་གྱུར་པ་ནི། འདི་ལགས་ཏེ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོའི་ཐད་དུ་མཆིས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ད་ལྟར་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་སྨོན་ལམ་
དེ་ལྟ་བུ་བཏབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་གལ་ཏེ་སྔོན་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་མ་གྱུར་ན་སྨོན་ལམ་དེ་ལྟ་བུ་སུས་བསླབས། གསོལ་པ་


[407B] དོག་ས་ལ་མཆིས་ནས་སྨོན་ལམ་ཞིག་གདབ་པར་སེམས་པ་དེ་ན་བདག་གི་རྨི་ལམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཚངས་པའི་དབང་པོས་སྨོན་ལམ་དེ་དག་
བསྒོ་བ་དང། དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་སྤྱན་སྔར་སྨོན་ལམ་བཏབ་བོ། །དེ་ན་བདག་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་སྐྱེས་ཏེ་འཁོར་བའི་སྐྱོན་རྟོགས་སོ། །དེ་ཕྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེས་
མཆོད་སྦྱིན་སྨྲ་བ་བདག་གིས་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་བགྱིས་ཏེ་སྨོན་ལམ་དེ་ལྟ་བུ་བཏབ་བོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཅི་ཁྱོད་ལྟ་བར་སོང་བ་དེ་དག་ཏུ་ཞུགས་སམ། གསོལ་པ་
མ་ལགས་སོ། །སུ་ཞིག་གི་མཐུས། གསོལ་པ། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་དེ་བཞིན་ཏེ་
སྨོན་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྟ་བར་སོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་དགྲོལ་གྱི། གཞན་གང་གི་མཐུས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལྟ་བར་སོང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་
སུ་གྲོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་ལུང་བསྟན་པ་འདི་སུ་ཞིག་གི་དུས་གསུམ་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་བར་དུ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་དུས་
གསུམ་གྱི་བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་དང། བདེ་བའང་མེད་སྡུག་བསྔལ་བར་མེད་པ་ཚོར་བའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་པོ་འདི་དག་གི་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཚོར་བ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱིར་


[408A]༄༅། །ལུང་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སུ་ཞིག་གི་ཡིན། གསོལ་པ་བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ལུང་བསྟན་པར་གསོལ་བའམ་བདག་ལ་ལུང་སྟོན་
པའམ༑ བདག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་དེ་མ་མཆིས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་འདི་རྫས་མ་མཆིས། དངོས་པོ་མ་མཆིས་
རང་བཞིན་མ་མཆིས། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཆིས། ཡི་གེ་མ་མཆིས་ཐོབ་པ་མ་མཆིས། བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་འདི་དག་ཀྱང་རྫས་མ་མཆིས་ཤིང་དངོས་པོ་མ་མཆིས་
པ་ནས་བརྗོད་དུ་མ་མཆིས་ཤིང་མ་སྐྱེད་པའི་བར་དུའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དུས་གསུམ་གྱི་གཟུགས་འབྱུང་བ་མ་མཆིས་ཏེ་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་ཉེ་བར་བྲལ་བ་ནས་རྣམ་
པར་ཤེས་པའི་བར་དུའང་མ་སྐྱེས་པའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་གསུམ་གྱི་མིག་འབྱུང་བ་མ་མཆིས་ཤིང་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་ཉེ་བར་བྲལ་བ་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་ནང་གི་
ཡིད་ཀྱི་བར་དང། བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་པ་དང། བདེ་བའང་མ་མཆིས་སྡུག་བསྔལ་བའང་མ་མཆིས་པའི་ཚོར་བའང་མ་སྐྱེས་པ་ནས་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་བར་དུའོ། །
བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང། ཆོས་ཉིད་ལ་སྐྱེ་བའམ། གནས་པའམ། འཇིག་པ་མི་དམིགས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་


[408B] མིང་དང་གཟུགས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །བརྡར་བཏགས་པ་ཙམ་དུའང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་
སྟེ༑ དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང། འདུ་ཤེས་དང། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དག་པའི་མཐའི་བར་ལའང་
བརྡར་བཏགས་པ་ཙམ་དུའང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་མིག་གི་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ནས་
བརྡ་ཙམ་དུ་བཏགས་པའི་མིག་གི་མཚན་ཉིད་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་ནང་གི་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་བདེ་བ་དང། སྡུག་བསྔལ་དང། བདེ་བའང་མ་མཆིས་སྡུག་བསྔལ་ལའང་མ་མཆིས་པའི་
བར་དུའང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་གིས་ནི། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང། ཆོས་ཉིད་དང་ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང། གནས་པ་
དང༑ འགོག་པ་མི་དམིགས་སོ། །ཡིད་དང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱང་མི་དམིགས་སོ། །བདག་གིས་ནི། ཡིད་རྣམ་པར་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །དེ་ཅིའི་
ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི། བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུ་འོང་བ་མེད་ཅིང་འགྲོ་བ་མེད་པ་གང་ལ་གང་གིས་ཀྱང་མ་བཟུང་བའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་


[409A]༄༅། །ནི༑ མིག་ཡོར་ལྟ་བུ། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཆུ་ཟླ་ལྟ་བུ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུ་འོང་བ་མེད་ཅིང་འགྲོ་བ་མེད་པ་གང་ལ་གང་
གིས་ཀྱང་མ་བཟུང་བའོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤངས་པའི་མཚན་ཉིད་བཟུང་བ་མ་མཆིས་པ་ཞེས་བགྱི་བ་ཞིག་
མཆིས་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་བ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་ཞིང་ཡོངས་སུ་གཟུང་དུ་མ་མཆིས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་དང། སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཆེན་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། དོན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་
འདུས་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང། འདུས་མ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མི་འགྱུར་བ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། རང་བཞིན་སྟོང་
པ་ཉིད་དང། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང། ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་
དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དག་བཟུང་བ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མ་མཆིས་པ་ཞེས་བགྱི་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང། རང་སངས་རྒྱས་


[409B] །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ནི། རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་དེ་སྐད་བརྗོད་པར་བགྱི་སྟེ་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་ནི། མ་མཆིས་པའི་ཚིག་བླ་དྭགས་སོ། །འདི་
ལྟ་སྟེ། བདག་ལ་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་ཏོ། །ལུང་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ལུང་བསྟན་ཏོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ནི། ལུང་
བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང། བརྗོད་པ་དང། ལུང་བསྟན་པ་དང། འཁོར་བའང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་དང། རྣལ་འབྱོར་དང། རྣལ་འབྱོར་
མ་ལགས་པ་དང། ལམ་དང། ལམ་མ་ལགས་པའང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ལམ་མ་མཆིས་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་
དང༑ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང། ཆོས་ཉིད་དང། ཆོས་སྐྱོན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ལམ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་བ་ནས་རྣམ་པར་
ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །མིག་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་གྱི་ལམ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །ལུང་
བསྟན་པ་བརྗོད་པ་འདིའི་སྐབས་དང་གོ་སྐབས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །གང་གཟུགས་ཀྱི་ལུང་བསྟན་པ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དང། མིག་ནས་ཡིད་ཀྱི་བར་གྱི་ལུང་


[410A]༄༅། །བསྟན་པ་དང། གང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་བསྟན་པ་འདི་བཤད་
པ་ན༑ ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྲས་ཀྱང་དེའང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་ནས་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་
གྱུར་ཏོ༑ ༑སེམས་ཅན་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་ང་རྒྱལ་བཅོམ་པ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་
པའི་ས་རབ་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པའོ།། །།དེ་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དེས་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་གནས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་པོར་དེ་དག་
གི་སྒྲ་བརྗོད་པའི་ཚིག་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེས་སྐྱེ་གནས་དང་སྒྲ་དབྱངས་ཀྱི་ཚིག་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡི་གེ་
དང་སྨྲས་པ་ཉོན་ཅིག་གྲོགས་པོ་དག་ཉོན་ཅིག་གྲོགས་པོ་དག་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང། ལམ་གང་གིས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྙེད་དེ་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་


[410B] རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་རྙེད་པ་དང། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་བདེ་བ་དང་ཞི་བའི་ལམ་སྟོན་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་
སྒྲ་དབྱངས་བརྗོད་པ་དེ་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་ཏུ་སྐད་དང་ཚིག་གཅིག་བརྗོད་པས་ཡི་གེ་དང་སྒྲ་དབྱངས་བརྗོད་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བརྗོད་པའི་གྲངས་སུ་འགྲོའོ། །ཡི་གེ་དང་སྒྲ་དབྱངས་བརྗོད་པ་
དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་རང་གི་ཚིག་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་པ་རྙོག་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་སྒྲ་དབྱངས་ཀྱིས་
རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །ཆུ་བོ་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་སྟོང་པ་རྙོག་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པ་དེའི་སེམས་ཅན་ངན་པར་སོང་བ་རྣམས་ཀྱི་རྣ་ལམ་དུའང་གྲག་གོ་དེ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་
རང་རང་གི་ཚིག་ཀུན་ཏུ་ཤེས་ནས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡིད་དུ་འོང་བ། འདི་ལྟར་སྙན་པ། འདི་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་འདི་སུའི་ཚིག་བདག་ཅག་ལ་ཞི་བ་དང་བདེ་བའི་ལམ་
སྟོན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྙིང་པོ་འདི་སུ་ཞིག་ལམ་གང་བསྟན་པས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་འཐོབ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་ནི། ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་རང་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་སའང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སའང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ལམ་གང་ཐོབ་ན་བདག་ཅག་ལུས་ཀྱི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་


[411A]༄༅། །ཅད་བྱང་སྟེ་ལུས་ཀྱི་གཡེང་བ་ཐམས་ཅད་སྲབ་པར་གྱུར། དེ་བས་ན་བདག་གིས་བསྟི་སྟང་དུ་བྱས་ཏེ་མཉན་པར་བྱ་སྙམ་མོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་བཀའ་
སྩལ་པ༑ གྲོགས་པོ་དག་བཅུ་པོ་འདི་དག་ནི། དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་སྟེ། དེས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་རབ་ཏུ་འཐོབ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་འགྱུར་བ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའང་
འཐོབ༑ སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཐོབ་བོ། །དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དམ་པ། ཁྱད་པར་ཅན། ཕུལ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་
པོ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་བརྩེ་ཞིང་ཕན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་བཅུ་པོ་གང་ཞེ་ན་
དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གང་དང་ལྡན་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་མྱུར་དུ་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེ་བ་འཐོབ་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་
དེ་ལ་གྲོགས་པོ་དག་ལྷ་དང་མི་རྙེད་ནས་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །སྦྱིན་པ་སྦྱིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་ངོ་།འདུ་ཤེས་བཅུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་
རྣམ་པར་བམ་པར་འདུ་ཤེས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གང་གིས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དང་


[411B] །རྣམ་པར་སྔོས་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང། རྣམ་པར་དམར་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང། འབུས་གང་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང། རྣམ་པར་ཟོས་པར་འདུ་ཤེས་པ་
དང། རྣམ་པར་འཐོར་བར་འདུ་ཤེས་པ་དང། ཀེང་རུས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་དང། རྣམ་པར་ཚིག་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང། འཆི་བར་འདུ་ཤེས་པ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གང་གིས་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པའི་
འབྲས་བུ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུའི་བར་དུ་ཐོབ་ཅིང་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་ཐོབ་སྟེ། མིར་གྱུར་པ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་ཡང་གང་གིས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་རྗེས་སུ་འཐོབ་པར་
འགྱུར་བའི་འདུ་ཤེས་བཅུ་གཉིས་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། བཅུ་གཉིས་གང་ཞེ་ན། བསམ་གཏན་བཞི་དང། ཚད་མེད་པ་བཞི་དང། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་དང་
སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་གཏོང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། སྐྱོ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་
དང། ཞི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། དབུགས་རྒྱུ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང། ལྷག་མཐོང་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་འདུ་ཤེས་འདི་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གང་གིས་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་རྗེས་སུ་ཐོབ་
ཅིང་མིར་གྱུར་པ་ཐོབ་ནས་ཀྱང་སྦྱིན་པ་དང། དུལ་བ་དང། སྡོམ་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདུད་རྩིའི་རོར་མགྲོན་བྱ་བར་བྱའོ་།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱའོ།།


[412A]༄༅། །དྲུག་གང་ཞེ་ན། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་བར་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ལ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་
པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྒྲ་སྐད་དང། དབྱངས་བརྗོད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་འདི་ལྟ་སྟེ། ད་ལྟར་
གྱི་བཞིན་དུ་བདེ་བ་སྦྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་སེམས་ཅན་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་ཅག་རྣམས་ནི། གོར་མ་ཆག་པར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་དགེ་བའི་སྤོབས་པ་
མཐོང་ངོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐུགས་ཀྱིས་མཁྱེན་ནས་དེའི་ཚེ་དཔའ་བར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་
སྙོམས་པར་ཞུགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པ་སྟོང་པར་གྱུར་པའི་རྙོག་པ་ལྔའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་དུ་སྤྲུལ་པའི་
ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཚངས་པ་ལ་མོས་པ་དེ་དག་གི་མདུན་དུ་ནི། ཚངས་པའི་གཟུགས་སུ་སོ་སོར་གནས་ཤིང་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ལ་ལ་དག་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་འཛུད་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ཅིང་སོ་སོར་འགོད་དོ། །སེམས་ཅན་ལ་ལ་དག་ནི། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལའོ་།ལ་ལ་དག་ནི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལའོ། །


[412B] དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་སྦྱོར་བས་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་དབང་ཕྱུག་ལ་མོས་པ་ནས་གླང་པོ་ལ་གླང་པོའི་གཟུགས་ཀྱི་བར་དང། རྟ་ལ་རྟའི་གཟུགས་དང། ཡི་
དྭགས་ལ་ཡི་དྭགས་ཀྱི་གཟུགས་དང། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་ལ་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་དེ་དག་གི་མདུན་དུ་འདུག་སྟེ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པའི་
སེམས་ཅན་ལ་ལ་དག་ནི། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་ནས་ལྷ་དང་མིའི་བར་དག་ལའང་སྦྱོར་ཏེ། སེམས་ཅན་གང་དག་དེར་སྔོན་
དགེ་བའི་རྩ་བ་འདི་དག་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ནི། དེ་བས་ཀྱང་བརྟན་པར་བྱས་སོ། །སེམས་ཅན་གང་དག་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ནི། དེར་བསྐྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་གང་དད་པའི་
རྒྱུ་དེས་ངན་སོང་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལས་ཤི་འཕོས་ནས་ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་ན་སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེར་ཡང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པའི་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་
དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྲུན་ཏོ། །ལ་ལ་དག་ནི། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་རབ་ཏུ་ཐོབ་བོ། །ལ་ལ་དག་ནི། དེ་ལྟ་བུའི་བཟོད་པ་དང། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང། གཟུངས་རབ་ཏུ་ཐོབ་སྟེ། བཟོད་པ་དང་


[413A]༄༅། །གཟུངས་ཇི་སྙེད་ཐོབ་པའི་སྟོབས་དང། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་མི་མཇེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་གན་དུ་ལྷགས་སོ། །གང་
རྐྱེན་ལ་འཇུག་པའི་ཐེག་པ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་དེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྲུན་པའི་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ལས་ཁ་
ཅིག་ནི༑ གང་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་ཞིང་སྐྱོང་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཞན་དུ་དོང་ངོ། །ཁ་ཅིག་ནི། ཕྱིར་མི་
ལྡོག་པའི་ས་ལ་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པར་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྲུན་པའི་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱ་གྲངས་མེད་དཔག་
ཏུ་མེད་པའི་བྱེ་མ་སྙེད་དང། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བྱེ་མ་སྙེད་དང། གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེའི་སེམས་
ཅན་གང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་རྣམ་པར་གནས་པ་ལྷ་དང་མིའི་ལམ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བྱེ་མ་སྙེད་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རེ་རེའི་
སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དེ་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདིར་སྐྱེས་སོ། །ལ་ལ་དག་ནི། སྨོན་


[413B]བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་ཏེ་འཚོ་སྐྱོང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་ཏེ་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་པའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་གཞན་དག་ཏུ་སྐྱེས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང། ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དང། བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་སྣ་
ཚོགས་ཆོ་མ་ཆོ་དགུ་གྲངས་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱུང་ངོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་བཞེངས་ནས་དེའི་ཚེ་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་འདི་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་མཁས་
པ་གང། །བློ་དང་ལྡན་ཞིང་འཇིགས་མེད་པ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བསྔོས་ཤིང། །བྱ་བར་དཀའ་བ་རྣམས་ཀྱང་སྤྱོད། །ཕ་ཡི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་སྟོན། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་སྨིན་པར་བྱེད།།
བདུད་བཞི་དག་ཀྱང་འདུལ་བར་བྱེད། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཞི་བ་ཐོབ་།སྦྱིན་པ་སྒོམ་པ་སྡོམ་པ་ཡིས། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལས་སྟོན་ཅིང་།ཐེག་པ་གསུམ་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །དེ་དག་ཐར་པའི་
སྐལ་པ་ཐོབ། །གང་དག་ངན་འགྲོ་གསུམ་གནས་པ། །སྡུག་བསྔལ་གནོད་ལས་ཐར་བྱེད་ཅིང། །དེ་དག་སེམས་ནི་དང་བྱས་ནས། །ལྷ་དང་མིར་ནི་རབ་ཏུ་ཁྲིད། །དགེ་བའི་ཆོས་ལ་རབ་སྦྱོར་
ཞིང། །གང་དང་གང་ལ་མོས་པ་དག་ཕ་རོལ་ཕྱིན་དྲུག་རྫོགས་བྱས་ནས། །དེ་དག་སངས་རྒྱས་མཐུན་པར་འགྱུར། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྱམས་པ་སྟན་


[414A]༄༅། །ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་ཕྱག་བཙལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
གང་གི་ཚེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས། འདི་ནི། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བ་གཉིས་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་
འདས༑ ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས། ཅང་མི་གསུང་བར་གྱུར་པ་དང། ལྷ་རྫས་ཀྱི་སིལ་སྙན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་ཡང་རབ་ཏུ་འཁྲོལ་
མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཡང་རབ་ཏུ་བབ། ཨ་ག་རུ་དང། ཏ་ག་རུ་དང། དུས་དང་མཐུན་པའི་ཙནྡན་དང། སྤྲུལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཙནྡན་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་བབ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་ན་བཟའ་དང་
ཡིད་བཞིན་གྱི་ན་བཟའ་དང། དར་གྱི་ལྔ་ལྡིའི་ཕྲེང་བ་དང་གསེར་གྱི་ལྕག་བོད་དང། མུ་ཏིག་གི་སེ་མོ་དོ་དང། དཔུང་རྒྱན་གྱིས་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ཀྱང་བརྒྱན་ཏོ། །ཀླུ་བྱེ་བ་ཁྲག་
ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པའི་ལས་ལ་བརྩོན་པས་མུ་ཏིག་གི་སེ་མོ་དོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཆོ་མ་ཆོ་དགུའི་ཆར་ཀྱང་རབ་ཏུ་ཕབ་བོ། །བྱམས་པ་དང། འཇམ་དཔལ་
དང། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་སོགས་པའང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་


[414B]ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། འགྲོ་བ་སླད་མ་དག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་
བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཞིན་བཟང་དག་དེ་སྐད་མ་ཟེར་ཅིག་མ་འོངས་པའི་དུས་ཐ་མ་ལྔ་བརྒྱའི་དུས་ཀྱི་བར་དག་ཏུ་གང་དེ་དག་རིགས་བཞིའི་
འཁོར་མི་དད་པ་དག་འབྱུང་སྟེ། སྤྱོད་པ་ངན་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པ། གཞོག་སློང་བྱེད་པ། ཐོས་པ་ཉུང་བ། སེར་སྣ་ཅན་སྤྱོད་པ་མ་རུངས་པ། སྡིག་པའི་ལྟ་བར་གནས་པ། རྟག་པ་དང་
ཆད་པ་ལ་ལྟ་བ་ཕལ་ཆེར་འབྱུང་ངོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་མི་འདོད་པ། གཅིག་ལ་གཅིག་ངན་དུ་སེམས་ཅིང་བདག་བསྟོད་པ་ནས་མི་
དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱི་བར་དང་ལྡན་པ་དག་འབྱུང་ངོ་།རྒྱལ་པོའང་ཆོས་དང་ལྡན་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་མི་ངོམས་པ་གཞན་གྱི་འཁྲུལ་པའི་སྐབས་ཚོལ་བ། དགེ་
སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེ་དང། ཁྱིམ་ན་གནས་པ་མཆོད་པར་འོས་པ་དག་ལ་བརྙས་པ་ཤིན་ཏུ་བྱེད་ཅིང་མཆོད་པའི་འོས་མ་ཡིན་པ་ལ་དད་དེ། གཞོག་སློང་ཅན། གཡོ་སྒྱུ་ཅན། ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་
པ་ཅན༑ ཐོས་པ་ཉུང་བ། བསོད་ནམས་ཆུང་བ། སྙིང་ཆུང་བ་ཡིད་མི་གཞུངས་པ། ལོག་པར་ཞུགས་པའི་དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེ་དང། ཁྱིམ་བདག་རྣམས་ལ་རྒྱལ་པོ་གུས་པར་བྱེད་ཅིང་


[415A]༄༅། །ཞེས་བྱེད། བླ་མར་བྱེད། རི་མོར་བྱེད་ཅིང་ཀུན་ཏུ་འཛིན་ཏོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཉིན་དང་མཚན་དུ་བདེ་བ་འདོར་ཞིང་འཕྲལ་གང་དུ་རྒྱལ་པོའི་དགོས་པ་མ་རུངས་པ་
དག་སྤྱོད་དེ། རྒྱལ་པོའང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་འཇིགས་པར་མི་ལྟ་བ་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་མང་བ་འབྱུང་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་སྐྱོན་དེ་ལྟ་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ལ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཁམས་གཞན་དུ་འགྲོའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལ་ལ་ནི། དགོན་པ་དང། ནགས་ཚལ་གྱི་གནས་སུ་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་དང། ཆོག་ཤེས་པ་དང་
བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་སོ། །གང་ཡུལ་དེ་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བའི་ལྷ་དེ་དག་ཀྱང་ཡིད་མི་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ། ཡུལ་གྱི་ཕན་པ་དང། དགོས་པ་ཐམས་ཅད་ཡལ་བར་འདོར་རོ། །ཡུལ་
དེའང་འཁོར་གཉིས་ཀྱིས་འཁྲུག་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོའི་ཉེས་པས་དེ་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ནད་མང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚོགས་དང་བྲལ་བ་དྲན་པ་ཉམས་པ། ཆོས་མ་ཡིན་པ་
ཚོལ་བ༑ མྱུར་དུ་རྒ་བ། མྱུར་དུ་འཁོགས་པ། མྱུར་དུ་འཆི་བར་འགྱུར་རོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ཐ་མ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དག་ཏུ་འདི་ལྟ་བུའི་ཡུལ་འཁྲུག་པར་འགྱུར་ན། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་
གྲངས་འདི་སུ་ལ་ཡོངས་སུ་གཏད། མ་འོངས་པའི་དུས་ཐ་མ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དག་ཏུ་རི་མོར་བྱ་བར་མི་འོས་པ། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་ཅན། བརླང་བ། བརྐམ་པ། ནོར་ལ་དགའི་


[415B] ཚིག་ལ་དད་ཀྱི། དགོས་པ་ལ་མ་ཡིན་པ་མི་སེམས་པ། གཞོགས་སློང་ཅན། བརྫུན་ཆེ་ཞིང་གཞན་འདྲིད་པར་སེམས་པ་དག་འབྱུང་ངོ། །གང་དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་
ཟེ་དང། ཁྱིམ་ན་གནས་པ། མཁས་པ། ཆོས་འདོད་པ། ཆོས་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་རི་མོར་མི་བྱེད། མི་ལྟའི། རྫུན་ཟེར་བའི་ཚིག་ལ་དགའ་ཞིང་བརྙས་པ། ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་ཐོས་ན་
བྱ་བར་སེམས་པ་འབྱུང་ངོ། །གང་བསོད་ནམས་ཆུང་བ་དང། ཤེས་རབ་ཆུང་བ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པ་ཅན་དང། གཞོགས་སློང་ཅན་དང། བརླང་བ་དང། བདག་བསྟོད་པ་དང་
གཞན་སྨོད་པ་དང། ལྟ་བ་མ་རུངས་པ་དང། འཕྲལ་གང་དུ་སེམས་ཀྱི་ལུས་དང་ངག་མི་སྡོམ་པ་དང། ཆོས་འཛིན་པའི་སེམས་མེད་པ་དང། སྡིག་པ་ལ་དགའ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་
པ་དང། དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེ་དང། ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རི་མོར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱལ་པོ་དང། རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་ལ་ནོར་གྱི་ཕུང་པོས་རྗེས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་
རོ༑ ༑ནོར་གྱི་སྟོབས་དེ་དང། རྫུན་དུ་སྨྲ་བའི་སྟོབས་དེས་རི་མོར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་རྣམས་ལའང་མཆོད་ཅིང་རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །རི་མོར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་
རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བའི་ཚིག་ཉན་ཅིང་བྱེད་དེ་མཆོད་པ་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་མཆོད་པར་གནས་པར་འགྱུར་བའི་བར་དུའོ། །རི་མོར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་བར་གྱི་ཉེས་པས་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཚར་


[416A]༄༅། །གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་བསླང་བར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདི་དག་ཀྱང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་བར་ལ་
བསམ་གཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། ངས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་སུ་ཞིག་ལ་གཏད་པར་བྱ། གང་ཡང་མ་འོངས་པའི་དུས་ཐ་མ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་
ཚེ་ན་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་བྱུང་སྟེ། བདག་བརྩོན་པར་སེམས་ཤིང་དེ་དག་མི་དད་པ་དང། ཚུལ་ཁྲིམས་ངན་པ་དང། ཤེས་རབ་འཆལ་ཅིང་ཁྱིམ་དང། རིགས་དང། གནས་དང་
ཡུལ་དང། རྙེད་པས་ཆོས་ལ་སེར་སྣ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་པར་སེམས་པ་དང། གཞན་གྱི་འཁྲུལ་བའི་སྐབས་ཚོལ་བ་དང། གཞན་ལས་རྙེད་ཅིང་རིམ་གྲོ་
བྱས་ནས་ཡིད་དགའ་བ་དང། ཡུལ་དམ་པ་རྙེད་པའི་དགེ་སློང་རྣམས་ལ་སྨད་པ་དང། གཞན་གྱི་གནས་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། མཁན་པོ་དང། སློབ་དཔོན་ལ་སླུ་བ་འབྱུང་བར་
འགྱུར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཞི་བ་དང་བདེ་བའི་རྒྱུན་གཅོད་པ་དང། ཟས་དང། སྐོམ་གྱི་རོ་ལ་བརྐམ་པ་དང། རྙེད་པ་དང། བཀུར་སྟི་ལ་བརྩོན་པ་
འབྱུང་ངོ། །ཁྱིམ་ན་གནས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་བརྙས་པ་ཤིན་ཏུ་བྱེད་པས་ཆོས་སྨྲ་བའི་དགེ་འདུན་རྣམས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་


[416B]སྙོམས་ལ་བསམ་གཏན་འཆའ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་ལ་ལ་དག་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དུ་དོང་ངོ་།ལ་ལ་དག་ནི། དགོན་པར་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་བར་ལ་གནས་སོ། །གང་ཡུལ་དེ་ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བའི་ལྷ་དེ་དག་ཀྱང་
བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་སོ། །ཡུལ་དེར་མུ་གེ་དང། ནད་དང། འཐབ་མོའང་འབྱུང་ངོ། །དེར་སེམས་ཅན་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་འཆིང་ཞིང་གསོད་དེ། དེ་དག་གཅིག་ལ་གཅིག་
འཇིགས་པས་ཡོག་པར་ལྟ་བ་གཞན་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ན། ངས་འདི་ལྟ་བུའི་ཟབ་མོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་བཟོད་པ་འདི་སུ་ཞིག་ལ་ཡོངས་སུ་གཏད་པར་བྱ། དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་འཁོར་ཐམས་ཅད་དང། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང་ལྷ་དང། དྲི་ཟ་དང། ལྷ་མ་ཡིན་མཐུ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་
ལྡན་འདས། ཟབ་མོའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་བཟོད་པ་འདི་བདག་ཅག་གི་སུག་པར་གཏད་དུ་གསོལ། ཕོ་བྲང་འཁོར་གང་དང་ཡུལ་གང་ན་ཟབ་མོའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་བཟོད་པ་འདི་རབ་ཏུ་སྤྱོད་
པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེར་བདག་ཅག་འཐབ་པ་དང། རྩོད་པ་དང། མུ་གེ་འབྱུང་བ་དང། དགུང་ཆར་མི་འབབ་པ་དང། བྲོ་ནད་དང་གཞན་གྱི་འཁོར་བཟློག་པ་ལ་སྤྲོ་བར་བགྱིའོ།།


[417A]༄༅། །ཆོས་སྨྲ་བ་དང། ཆོས་འཚལ་བ་དང། ཆོས་དགོད་པའི་གང་ཟག་རྣམས་བསྲུང་བར་བགྱིའོ། །རྒྱལ་པོ་དང། བློན་པོ་དང་ཞམ་རིང་བ་དང། གྲོང་རྡལ་
དང། ལྗོངས་ན་གནས་པ་རྣམས་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ལ་སྦྱར་བར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཞིན་བཟང་དག་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །སྤོབས་པ་
བཟང་པོ། བརྩོན་པ་བཟང་པོ། འཇིགས་པ་མེད་པ། ཁྲོ་བ་མི་སྙན་པ། བརྙས་མ་ཤིན་བྱེད་པ། བཀྲེས་པ། སྐོམ་པ། དབྱུག་པས་འཚོག་པ། གྲང་བ་དང། ཚ་བ་དང། རླུང་གིས་
གདུངས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་མིག་གནས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང། འོར་གྱི་གྲོང་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཀྱི་མིག་འདི་ལ་
བརྩོན་པར་བྱ་བ་དང། ཟབ་མོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོའི་གཞི་དང། བཟོད་པ་འདི་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དང། བཟོད་པ་འདི་ལ་སེམས་ཅན་ཡང་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང། གང་བཟོད་པ་
འདི་སྒོམ་པ་དང། ཀློག་པ་དང། གཞན་ལའང་ལུང་འབོགས་པ་དང་ཀློག་ཏུ་འཇུག་པ་དང། གང་ཡང་ཉན་པ་དང། འབྲི་བ་དང། འབྲིར་འཇུག་པ་དེ་དག་ལ་སྤྲོ་བར་བྱ་བ་དང་
ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་བསྲུང་བ་དང། བསྐྱབ་པ་དང་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པར་ཁྱེད་ལས་སུ་དག་སྤྲོ་བར་འགྱུར། དེའི་ཚེ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོང་


[417B]སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི། དམ་
པའི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་གནས་ཀྱི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱར་བར་བགྱི་བའི་བར་དང། གང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་གླེགས་བམ་ལ་འབྲིར་སྩལ་
པ་དེ་དག་བདག་ཅག་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ལ་སྦྱོར་བར་བགྱི་བར་སྤྲོའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་།སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་བྱེད་པ་བྱ་བ་དང། ཇི་ལྟར་རིགས་ཀྱི་བུ་
ཁྱེད་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་ཐོབ་པ་ནི། ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། ཇི་ཙམ་དུ་བཟོད་པ་འདིའི་སྟོབས་དང། བརྩོན་པ་
ཡང་དག་པར་འཛིན་ཅིང་བརྩོན་པ་ལ་དམིགས་པ་དེ་ཙམ་དུ་སྟོབས་དང་བརྩོན་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་ལ་བརྩོན་པར་དམིགས་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དང། གླིང་བཞི་པ་
ཐམས་ཅད་དང། ཡུལ་དང། གྲོང་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་རྡལ་དང། ལྗོངས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱོས་ཤིང། །རྒྱལ་པོ་ལམ་གཡོ་བར་བྱོས་ཤིག་
བློན་པོ་དང། ཞམ་རིང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཡལ་བར་མ་གཏང་ཞིག་།རིགས་ཀྱི་བུ། གང་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ད་ལྟར་ནས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་འཕེལ་བར་འགྱུར་གྱི་བར་དུ་


[418A]༄༅། །སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བ་ལ་མི་སྐྱེ་བར་སྤྲོ་ཞིང་སྡིག་པ་འདོད་པ་ལོག་པར་ལྟ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་འཇུག་
པ་དང། རབ་ཏུ་དགོད་པ་དང། ཉེས་པ་མང་པོའི་ཤས་ཆེ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་ཕྱུང་སྟེ་ཞི་བ་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་ཅིང་སྦྱོར་བ་དང། བསླབ་པའི་
གནས་ལ་རབ་ཏུ་འགོད་པ་དང། ཉེས་པ་མང་པོས་ཉེན་ལ། ལུས་དང་ངག་དང། ཡིད་སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཅན་གྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་བསམ་གཏན་དང། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་
གཟུངས་དང། བཟོད་པ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་སོ་སོར་འགོད་པ་དང་དགོན་པ་བས་མཐའི་མལ་སྟན་ལ་མངོན་པར་དགའ་ལ། སེམས་ཅན་ཡང་དེ་ལ་སྦྱོར་ཞིང་དེ་དག་ཕན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་
དང། སེར་སྣ་ཅན་རྣམས་སྦྱིན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་ནས་འཆལ་པའི་ཤེས་རབ་ཅན་སྡིག་པའི་བས་མཐའི་སྤྱོད་ཡུལ་དང་ལྡན་པ། ལྟ་བའི་ཐིབས་པོ་ལ་གནས་པ་རྣམས་འཕགས་པའི་
ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ལ་སྦྱོར་ཞིང་སོ་སོར་འགོད་དེ། སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ནོན་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བྱེད་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་མང་
བར་འཕེལ་ལོ། །འདི་ལ་གང་ཉོན་མོངས་པ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པའི་དུས་ཉིན་མཚན་བདུན་དུ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་


[418B]ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་ཆུང་ངུ་ན་བཟོད་པ་འདི་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་འཛུད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྟོན་ཅིང་ཚིག་ཏུ་
འདོན་པ་དང། གླེགས་བམ་ལ་འབྲིར་འཇུག་པ་ནི། བསོད་ནམས་རབ་ཏུ་མང་དུ་འཕེལ་ཏེ། ཡོངས་སུ་དག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་པ་ཆུ་
ཀླུང་གངྒཱའི་བཅུའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱད་པ་ནི། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་སྙེད་དུ་མི་འཕེལ་ལོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ནི། རང་
བཞིན་གྱིས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི། དགོས་པ་ཆེན་པོ་ལ་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པའོ། །སེམས་ཅན་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི། བརྩོན་འགྲུས་ཆེ་བ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་
བརྒྱན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་ནི་རབ་ཏུ་མྱུར་བར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱ་བའོ། །གང་ཉོན་མོངས་པ་
རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་འདིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ནས་
གླེགས་བམ་ལ་འབྲིར་འཇུག་པའི་བར་དུ་སྦྱོར་ཞིང་དམ་པའི་ཆོས་འཇིག་པ་ན་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་འབར་བར་བྱེད་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་


[419A]༄༅། །ཞེས་བྱ་སྟེ། མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཚང་རྒྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་འདི་བསྔགས་པ་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆུ་ཀླུང་གངྒཱའི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་གང་ན་
བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་ཕྱག་བཙལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་རྣམས་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་
ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་གྲངས་མ་མཆིས་པ་དག་ཏུ་མཆིས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་བརྩམས་ཏེ་ད་ལྟར་ནས་མ་མཆིས་པའི་དུས་ཀྱི་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པ་
རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་དག་གི་སེམས་ཅན་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་བཏང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་མཆི་བར་སྡོམ་པ་བླངས་པ་
ལས༑ ད་ནི། བདག་ཅག་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་སྡོམ་པ་བླངས་ཏེ་མ་མཆིས་པའི་དུས་ན་སླར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱད་པ་
སྤྱོད་པར་མི་བགྱིད་དོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་བདག་ཅག་རྣམས་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་བགྱིའོ། །དགེ་བའི་རྩ་


[419B]བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དག་།བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་ལ་དམིགས་ཏེ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དེ་དག་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་ཞིང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེན་
པོ་སྤྱད་དེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ཆེན་པོ་ལ་གཞན་ལ་རག་མ་ལུས་ཤིང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་འབྱུང་གནས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོ་གང་ཡོངས་སུ་མ་དག་ཅིང་ཉོན་མོངས་པ་རྙོག་པ་ལྔའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་ཏུ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྤྱོད་ཅིང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའི་སེམས་
ཅན་རྣམས་དང། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་
ཀྱི་བུ༑ དེ་ལྟ་བས་ན། ཅི་ནས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདིས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱིས་ཤིག་རིགས་ཀྱི་བུ། ཡུལ་
གང་ན་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་རབ་ཏུ་འཆད་པའི་ཡུལ་དེར་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དང། དཔལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྣ་ཚོགས་


[420A]༄༅། །འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྒྱལ་པོ་ཡོན་ཏན་དང་བསྔགས་པ་བཞི་འབྱུང་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། རྒྱལ་པོ་ནད་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང། གནོད་པ་ཉུང་ཞིང་ཚེ་རིང་
བར་འབྱུང་བ་དང། རྡུལ་དང་བྲལ་ཞིང་རྒོལ་བ་དང་དགྲ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང། སྟོབས་དང་རྩལ་ཐགས་ཐོགས་མེད་ཅིང་དགའ་བ་མང་ལ་ཆོས་འདོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན༑ འདི་ལྟར་ཀླུ་དང། བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་སྲུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བཞིན་བཟང་དག་དང། དེ་ལ་
དེ་ལྟར་མཉམ་པ་མེད་དོ། །བརྒྱ་བྱིན་དང། ཚངས་པ་དང། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དང། གནོད་སྦྱིན་གྱི་བདག་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་མཐུན་པར་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་ལྟ་
ལགས་ཏེ། ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་པོར་འགྱུར་བ་དེའི་སླད་བཞིན་དུ་བདག་ཅག་འབྲང་ཞིང་གནོད་པ་ལས་བསྐྱབ་པར་བགྱིའོ། །བྲོ་ནད་ཞི་
བར་བགྱིའོ། །དེའི་ཚེ་བསྐྱང་བར་བགྱིའོ། །དེ་དགྲ་ལས་བསྐྱབ་པར་བགྱིའོ། །དཔལ་དང་སྐལ་པ་བཟང་པོ་དང་ཆོས་ལ་དགའ་བ་ཉེ་བར་བསྟན་པར་བགྱིའོ། །སྟོབས་དང་རྩལ་ཐགས་ཐོགས་
མ་མཆིས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བཞིན་བཟང་དག་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ཁྱོད་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་ལོངས་


[420B]དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་འོས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡུལ་གང་དུ་ཆོས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བར་བདག་ཅག་མདངས་དང། སྟོབས་དང། གཟི་བརྗིད་དང། འཁོར་འཕེལ་
བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་དེ་ལྟ་ལགས་ཏེ། ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་རབ་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེ་ང་རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་དང། བློན་པོ་
རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང། ལེགས་པ་བཞི་འབྱུང་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་དེར་རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་དང། བློན་པོ་རྣམས་ཕན་ཚུན་བཟོད་པ་དང། དེས་པ་དང། དགའ་བ་དང། གུས་
པའི་སེམས་སུ་འགྱུར་བ་དང། རྒྱལ་པོའང་བྱམས་པར་འགྱུར་བ་དང་དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེ་དང། གྲོང་རྡལ་གྱི་མི་དང། ལྗོངས་ཀྱི་མི་སྐྱེས་པ་དང། བུད་མེད་དང། ཁྱེའུ་དང། བུ་
མོ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་དུ་འོང་ཞིང་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང། ཆོས་འདོད་པར་འགྱུར་གྱི་རྙེད་པ་མི་འདོད་དེ། ཕྱོགས་བཅུར་གྲགས་པའི་སྒྲ་དང། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྒྱ་ཆེར་གྲགས་ཤིང་
ཚེ་[?]བ་དང། བདེ་བ་དང། ཡིད་བདེ་བ་མང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི། རྒྱལ་པོའི་ཞམ་རིང་བ་དང། བློན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་
བསྔགས་པར་འགྱུར་བ་ནི། དེ་དག་གོ་གཞན་ཡང་ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེར་དགེ་སྦྱོང་དང། བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་བསྔགས་པ་བཞི་འབྱུང་སྟེ་


[421A]༄༅། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཡུལ་དེར་དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཆོས་གོས་དང། བསོད་སྙོམས་དང། མལ་ཆ་དང། ན་བའི་གསོས་སྨན་དང། ཡོ་བྱད་དག་རྙེད་པར་
འགྱུར་བ་དང། བསམ་གཏན་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པར་འགྱུར་བ་དང། རི་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞིང་རབ་ཏུ་དབེན་པར་འགྱུར་བ་དང། སེམས་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་བ་བཞི་ལ་
གནས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེའི་གྲོང་རྡལ་དང་ལྗོངས་ཀྱི་མི་རྣམས་ཀྱི་ལེགས་པ་བཞི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་
ཞེ་ན༑ ཁྲོན་པ་དང། ཆུ་མིག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང། གནོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང། ལས་ཀྱི་མཐའ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་དང་སྦྱིན་པའི་གནས་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་
དང་མི་འབྲལ་བར་འགྱུར་བའོ། །གཞན་ཡང་ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེར་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱི་ལེགས་པ་བཞི་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན་
ཡུལ་དེའི་བུད་མེད་ཕྲག་དོག་དང་ཁྲོ་བ་རྣམ་པར་སྤོང་བར་འགྱུར་བ་དང། སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ལ་བཟོད་པར་འགྱུར་བ་དང། བུ་རྙེད་པར་འགྱུར་བ་དང། ནད་ཉུང་བར་འགྱུར་བའོ། །
གཞན་ཡང་བུད་མེད་གང་བཟོད་པ་འདི་ཉན་པ་དེ་ལ་དད་པ་རྙེད་ཅིང་ཆོས་སྨྲ་བ་ལ་ཕན་པ་ཟེར་བ་དེ་ནི། བུད་མེད་དུ་གྱུར་པའི་ཐ་མ་ཡིན་ཏེ། སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་བུད་མེད་ཐོབ་


[421B] གཞན་དུ་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་པ་ནི། མ་གཏོགས་སོ། །གཞན་ཡང་ཡུལ་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དག་ན་གཞན་གྱི་འཁོར་དང། ནང་གི་
འཁོར་གྱིས་ཡུལ་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆར་མི་འབབ་པ་དང། མུ་གེ་འབྱུང་བ་དང། དུས་མ་ཡིན་པའི་རླུང་དང། ཆར་དང། གྲང་དྲོ་དང། ཤ་སྦྲང་དང། སྦྲང་བུ་མཆུ་སྨྱུང་
དང། སྦྲང་མ་དང། བྱི་བ་དང། འགྲོ་བ་ཁྲོ་བོ་དང། སྦྲུལ་ཁྲོ་བོ་དང། གཅན་གཟན་ཁྲོ་བོ་དང། རོ་བྲོ་བ་མེད་པ་དང་རྩུབ་པ་དང། སྲེ་མོ་དང། མི་བདེ་བར་རེག་པ་དང། བཟའ་བ་དང་
བཏུང་བ་དང། གོས་དང། ལྕགས་སྒྲོག་དང། ཤིང་སྒྲོག་དང་དབྱིག་པ་དང། གཤེ་བ་དང། མི་སྙན་པར་ཟེར་བ་དང། རྡེག་པ་དང། དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བ་དང། ནད་ཀྱི་གནོད་
པ་ཡུལ་དེ་ན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷ་དང། ཀླུ་དང། གནོད་སྦྱིན་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དག་གིས་ཀྱང་ཡུལ་དེ་ཤིན་ཏུ་སྲུང་ཞིང་སྐྱོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་
དག་ཡུལ་གང་དུ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་འཆད་ཅིང་སྟོན་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་དེར་གནོད་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་གི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་མི་
གཙེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ། བཟོད་པ་འདི་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ། ཕ་རོལ་ཏུ་


[422A]༄༅། །ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་མཐའ་དག་ཡོངས་སུ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །བཟོད་པ་འདིའི་མིང་འབའ་ཞིག་གང་གི་རྣ་ལམ་
དུ་ཐོས་པའང་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་གང་ཟག་དེ་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་བཟོད་པ་བསྒོམ་པ་འདི་ཐོག་ཐག་ཉན་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་
ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་མཐུ་ཆེ་བའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བར་བྱེད་པ་
རྒྱུན་དུ་བྱེད་པ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་བྱེད་པ། རྣམ་པར་རྩན་པར་བྱེད་པ། འཇུག་པར་བྱེད་པ། གཟུགས་ཞི་བར་བྱེད་པ། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ། འབྲལ་བར་བྱེད་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པའོ། །བཟོད་པ་འདི་དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ན་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ནས་ལྷགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་
ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། རང་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་ཡང་དག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་
གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་འདི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བཤད་དེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་དགོད་པར་བགྱིའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་


[422B] རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ད་གང་གི་དུས་ལ་བབ་པར་སེམས་ནའོ། །དེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས། མེ་
ཏོག་བནྡུ་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། གནས་དང། གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང། ལྗོངས་གང་དུ་བཟོད་པ་འདི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཏུ་མེ་ཏོག་བནྡུ་འདི་རབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་
འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་གཉི་ག་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གང་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་པོའམ། རིགས་ཀྱི་
བུ་མོ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་གཉེར་བར་འགྱུར་བ་དང། གླིང་བཞི་པ་གྲོང་དང། ཡུལ་དང། གྲོང་ཁྱེར་དང། གྲོང་དང་ལྗོངས་དང། འོར་གྱི་གྲོང་དག་ཏུ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཕོའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་
མོ་དག་བྱང་ཆུབ་དོན་དུ་གཉེར་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཏུ་བཟོད་པ་འདི་སྒོམ་པ་དང། འཆད་པ་དང། སྟོན་པ་དང། འབྲི་བ་དང། ཀློག་པ་དང། སྒྲོག་པ་དང། སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །བཟོད་པ་འདི་གང་
ན་སྤྱོད་པ་དེར་མེ་ཏོག་བནྡུ་འདི་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང། ཕྱོགས་བཅུ་ནས་ལྷགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང། ལྷ་དང། མི་དང་


[423A]༄༅། །ལྷ་མ་ཡིན་དང། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཁོར་གྱི་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །ཡང་དག་
པར་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་ནམ་མཁའི་མདོག་གིས་འདུལ་བའི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་རྫོགས་སོ།།
