
[339A] །།རྒྱ་གར་སྐད་དུ་ཨཱརྱ་བའི་ར་དཏྟ་གྲྀ་ཧ་པ་ཏི་པ་རི་པྲྀ་ཙྪཱ་ནཱ་མ་མཧཱ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་གྱིས་ཞུས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ། བམ་པོ་གཅིག་པ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་
ལྡན་འདས་མཉན་ཡོད་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་ཀུན་དགའ་ར་བ་ན། དགེ་སློང་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའི་དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་


[339B] ཟག་པ་ཟད་པ། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དབང་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ། སེམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཤེས་རབ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། ཅང་ཤེས་པ། གླང་པོ་ཆེན་པོ་
བྱ་བ་བྱས་པ། བྱེད་པ་བྱས་པ། ཁུར་བོར་བ། བདག་གི་དོན་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ། སྲིད་པར་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པས་སེམས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། སེམས་ཀྱི་
དབང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དམ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ། མངོན་པར་ཤེས་པས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཤ་སྟག་སྟེ། གང་ཟག་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོའོ།།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུངས་ཐོབ་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་པ་ཤ་སྟག་དང་ཐབས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ཏེ་དེའི་ཚེ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་མཉན་ཡོད་ན། ཁྱིམ་བདག་
དཔལ་སྦྱིན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱུག་པ། ནོར་ཆེ་བ། བདག་དབང་བ་མང་པ། ནོར་དང་ཡོ་བྱད་མང་བ། ནོར་དང་འབྲུ་དང་མཛོད་དང་བང་བའི་ཚོགས་མང་བ། གླང་པོ་ཆེ་དང། རྟ་དང། རྔ་མོ་དང་
ར་ལུག་དང། བ་ལང་མང་བ། བྲན་པོ་དང། བྲན་མོ་དང། ལས་བྱེད་པ་དང། ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་མང་བ། དབྱིག་དང། གསེར་དང་ནོར་བུ་དང། མུ་ཏིག་དང། བཻ་ཌཱུརྱ་དང། དུང་དང་
མན་ཤེལ་དང། བྱི་རུ་དང། ས་ལེ་སྦྲམ་དང། དངུལ་མང་བ་ཞིག་གནས་པ་དེ། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འདུས་ཏེ་འདུག་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་འདུས་ཏེ་འཁོད་པའི་


[340A]༄༅། །ཚེ༑ བར་སྐབས་སུ་ཡང་འདི་ལྟ་བུའི་གཏམ་བརྗོད་དེ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་རྙེད་པར་དཀའ། མིར་སྐྱེ་བ་རྙེད་པར་དཀའ། དལ་བ་ཕུན་སུམ་
ཚོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་དད་པ་རྙེད་པར་དཀའ། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་རྙེད་པར་དཀའ། དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པར་དཀའ། ནན་ཏན་བྱེད་པ་རྙེད་
པར་དཀའ། སེམས་ཅན་གང་དག་བྱས་པ་གཟོ་ཞིང། བྱས་པ་ཤེས་ལ་གང་དག་བྱས་པ་ཆུང་ངུ་ཡང་ཆུད་མི་གསོན་ན། མང་པོ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ། དེ་བས་ཀྱང་
སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ། དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་
ཡིད་ཆེས་ནས། ནན་ཏན་གྱིས་སྒྲུབ་པ་དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ་དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་མཛེས་པ་དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ་
འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་རྙེད་པར་དཀའ་ན། ཅི་བདག་ཅག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱའམ། འོན་ཏེ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་སམ། འོན་ཏེ་
ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་བྱ་ཞེས་མཐུན་པར་འདུས་ཏེ་འཁོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུའི་དཔྱོད་པ་སྐྱེས་ནས། བདག་ཅག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་


[340B]གྱི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་མ་ཡིན། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་མོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་
ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཅིང་མདུན་དུ་བདར་ཏེ། ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་མཉན་ཡོད་ནས་བྱུང་སྟེ་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་མགོན་མེད་ཟས་སྦྱིན་གྱི་
ཀུན་དགའ་ར་བ་ག་ལ་བ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མགོ་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་
བྱས་ནས། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་འཁོད་དོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མཁྱེན་བཞིན་དུ། ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་དག་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱིམ་བདག་
ཁྱེད་དོན་གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐད་དུ་ལྷགས། དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་
དག་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་
བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དུས་གཅིག་ཅིག་ན་བདག་ཅག་ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་གཅིག་ཏུ་འདུས་ཏེ་མཆིས་པར་གྱུར་ནས། དེའི་ཚེ་བདག་


[341A]༄༅། །ཅག་འདུས་ཏེ་མཆིས་པ་ཐམས་ཅད་བར་སྐབས་སུ་འདི་ལྟ་བུའི་བཀའ་མཆིད་བརྗོད་པ་དེ་བྱུང་སྟེ། ཀྱེ་གྲོགས་པོ་དག། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་རྙེད་པར་དཀའ། མིར་
སྐྱེ་བ་རྙེད་པར་དཀའ། དལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྙེད་པར་དཀའ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་དད་པ་རྙེད་པར་དཀའ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྙེད་པར་དཀའ། དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་
རྙེད་པར་དཀའ། ནན་ཏན་བྱེད་པ་རྙེད་པར་དཀའ། སེམས་ཅན་གང་དག་བྱས་པ་གཟོ་ཞིང་བྱས་པ་ཤེས་ལ། གང་དག་བྱས་པ་ཆུང་ངུ་ཡང་ཆུད་མི་གསོན་ན། མང་པོ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་
དེ་དག་རྙེད་པར་དཀའ། དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་འདི་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ་དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་ནས་ནན་ཏན་གྱིས་སྒྲུབ་པ་དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ། དེ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་
མཛེས་པ་དེ་དག་ཆེས་རྙེད་པར་དཀའ། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བ་རྙེད་པར་དཀའ་ན། ཅི་བདག་ཅག་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱའམ། འོན་ཏེ་རང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་སམ། འོན་ཏེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བྱ་ཞེས་བཀའ་མཆིད་བགྱིས་སོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས། དེའི་ཚེ་བདག་


[341B] བདག་ཅག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱ་བ་ནི་མཆོག་ལགས་ཀྱི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་ནི་མ་ལགས་
རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པས་ནི་མ་ལགས་པ་སྙམ་བགྱིད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེས་འདི་དང་ཆས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐད་དུ་མཆིས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་
འཚལ་བས་ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི། བདེ་བར་གཤེགས་པ། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་གནས་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱིམ་
བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་པོ་དེ་དག་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་རྣམས་ལེགས་སོ། །ལེགས་སོ་།ཁྱིམ་བདག་རྣམས་ཁྱོད་འདི་ལྟར་བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐད་དུ་ལྷགས་པ་ཁྱེད་
ཡང་ལེགས་སོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་ཉོན་ལ་ཡིད་ལ་གཟུང་ཞིག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་


[342A]༄༅། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས། ཇི་ལྟར་བསླབ་པར་བྱ་བ་དང། ཇི་ལྟར་གནས་པར་བྱ་བ་དང། ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་
ངས་ཁྱེད་ལ་བཤད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསོལ་ཏེ། ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་ཉན་པ་དང། བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་
བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱ། ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པར་བྱ། ངེས་པར་བསྟེན་པར་བྱ་
བསྒོམ་པར་བྱ། མང་དུ་བྱའོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེས་ལུས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། སྲོག་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་ནོར་
དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། བུ་མོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བགོ་བ་དང་བཞོན་པ་དང། མལ་ཆ་དང། མེ་ཏོག་
དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། བྱུག་པ་དང། ཕྲེང་བ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། ཡོ་བྱད་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁྱིམ་བདག་རྣམས། སེམས་


[342B]སྡིག་པའི་ལས་རྣམས་བྱེད་དེ། དེ་དག་སྡིག་པའི་ལས་བྱས་ཤིང་བསགས་པ་དེས་ངན་སོང་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བ་སེམས་ཅན་
དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ལུས་དང་སྲོག་ལ་མ་ཆགས་པར་བྱས་ན་བདེ་འགྲོ་རྣམས་སུ་སྐྱེའོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་
བསྐྱེད་དེ། ལུས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། སྲོག་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། དེ་བཞིན་དུ་ནོར་དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང་བུ་མོ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། བཟའ་བ་དང་
བཏུང་བ་དང། བགོ་བ་དང། བཞོན་པ་དང། མལ་ཆ་དང། མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་
པར་མི་བྱ། བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏང་བར་བྱ་བ་དང་ཡོངས་སུ་གཏང་བ་མང་བ་དང། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རེ་བ་མེད་པར་བྱ། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་
པར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉེས་པར་བྱས་པ་ལ་ཇི་མི་སྙམ་པར་བཟོད་པ་དང། དེས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱ། ལུས་དང་སྲོག་ལ་


[343A]༄༅། །མི་ལྟ་བར་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་གོ་ཆ་ཆེན་པོ་བགོ་བར་བྱ་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བའི་སེམས་ཀྱིས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱ། བདག་དང། སེམས་ཅན་དང། སྲོག་དང་
གསོ་བ་དང། གང་ཟག་དང། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང། ཤེད་བུར་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ལ་མཁས་པར་བྱ་དེས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པ་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། སྦྱིན་བ་བྱིན་པར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྲུང་བར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། བཟོད་པ་བསྒོམ་པར་བྱ། སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། བསམ་གཏན་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། ཤེས་རབ་བསྒོམ་པར་བྱ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། ཐབས་ལ་མཁས་པ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་
བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། བདག་ཅག་ནི་ལུས་ལ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ལགས། སྲོག་ལ་ལྟ་ཞིང་གནས་
པ་ལགས། དེ་བཞིན་དུ་ནོར་དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། བུ་མོ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ལགས། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བགོ་བ་དང། །


[343B] མལ་ཆ་དང། མེ་ཏོག་དང། སྤོས་དང། བདུག་པ་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ལགས་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་
འདས། ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང། ལུས་ལ་མི་ལྟ་བ་ལགས། བདེ་བར་གཤེགས་པ། ཇི་ལྟར་སྲོག་ལ་མི་ལྟ་བ་ལགས་དེ་བཞིན་དུ་ནོར་དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་
དང། ཆུང་མ་དང། བུ་དང། བུ་མོ་རྣམས་ལ་མི་ལྟ་བ་ལགས། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བགོ་བ་དང། བཞོན་བ་དང། མལ་ཆ་དང་མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང་
ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་བ་རྣམས་ལ་མི་ལྟ་བ་ལགས། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བ་ལགས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཁྱིམ་བདག་དཔལ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་
དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ལུས་འདི་ལ་རྣམ་པ་དུ་མར་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པ་
དུ་མ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་འདི་མཐར་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་མཐར་གྱིས་འཇིག་པ་དང། རྡུལ་ཕྲ་རབ་བསགས་པ་དང། ཁོང་སྟོང་དང། གྱེ་གུ་ཅན་དང། བུ་ག་དགུ་དང། སྤུའི་ཁོང་
བུ་ནས་ཟག་པ་དང། གྲོག་མཁར་ལྟར་སྦྲུལ་གདུག་པའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང། སྦྲུལ་གདུག་པ་ལྟར་བྱས་པ་ནི་གཟོ་བ་དང། མ་སྐྱེས་དགྲའི་སྤྲེའུ་ལྟར་གྲོགས་ལ་འཁུ་བ་དང་


[344A]༄༅། །བཤེས་གཉེན་ངན་པ་ལྟར་འདྲོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་ལྦུ་བ་རྡོས་པ་ལྟར་རང་བཞིན་གྱིས་ཉམ་ཆུང་བ། ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟར་བྱུང་ན་འཇིག་ཅིང་འཇུ་
བ་དང། སྨིག་རྒྱུ་ལྟར་སླུ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང། ཆུ་ཤིང་ལྟར་བཤིག་ན་སྙིང་པོ་མེད་པ་དང། སྒྱུ་མ་ལྟར་སླུ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང། རྒྱལ་པོ་ལྟར་བ་གོ་བླག་མང་བ་དང་
དགྲ་ལྟར་གླགས་ལྟ་བ་དང། རྐུན་པོ་ལྟར་ཡིད་གཏན་དུ་མི་རུང་བ་དང། གཤེད་མ་ལྟར་རྗེས་སུ་ཆོགས་པ་མེད་པ་དང། མི་མཛའ་བ་ལྟར་མི་ཕན་པར་འདོད་པ་དང། གསོད་
པ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྲོག་གི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང། ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལྟར་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་བར་ཆད་བྱེད་པ་དང། གྲོང་སྟོང་ལྟར་བདག་དང་བྲལ་བ་དང། རྫ་མཁན་གྱི་
སྣོད་ལྟར་མཐར་འཇིག་པ་དང། སྤྱད་ལྟར་མི་གཙང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གང་བ་དང། སྦྲང་མའི་སྣོད་ལྟར་མི་གཙང་བ་ཟག་པ་དང། སྦྲུལ་དང། མི་དང། ཁྱིའི་རོ་ལྟར་དྲི་མི་
ཞིམ་པ་དང། ངན་སྐྱུགས་ཀྱི་ཁུ་བ་ལྟར་མི་གཙང་བའི་འབྱུང་གནས་དང། རྨ་ལྟར་བསྐྱོད་མི་བཟོད་པ་དང། ཟུག་རྔུ་ལྟར་གནོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང། རྗེ་བོ་སྡང་བ་ལྟར་བསྙེན་
པར་དཀའ་བ་དང། ཁང་རྙིང་ལྟར་བཅོས་ལེགས་བྱ་ཞིང་བརྟེན་པ་དང། གྲུ་རྙིང་ལྟར་བཅོས་ལེགས་བྱ་ཞིག་སྤྱད་པ་དང། བུམ་པ་སོ་མ་བཏང་བ་ལྟར་ནན་ཏན་གྱིས་བག་བྱ་དགོས་


[344B] གྲོགས་པོ་མི་སྲུན་པ་ལྟར་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་བསྲུང་དགོས་པ་དང། ཆུ་འགྲམ་གྱི་ཤིང་ལྟར་གཡོ་ཞིང་འགུལ་བ་དང་ཆུ་ཀླུང་ཆེན་པོའི་རྒྱུན་ལྟར་མཐར་འཆི་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལ་ཐུག་པ་
དང། གློ་བུར་བའི་ཁྱིམ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་སུ་གྱུར་པ་དང། མགྲོན་པོ་མེད་པའི་གནས་ཁང་ལྟར་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པ་དང། བཙོན་བསྲུང་ལྟར་གསུག་གིས་
བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང། མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟར་རྟག་ཏུ་གནོད་པ་འབྱུང་བ་དང། བྱེ་མའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟར་རྟག་ཏུ་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང། མེ་ལྟར་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང། རྒྱ་
མཚོ་ལྟར་དགང་དཀའ་བ་དང། སྦྲུལ་གྱི་གཟེབ་ལྟར་ནན་ཏན་གྱི་བག་བྱ་བ་དང། བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་ལྟར་རྟག་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྐྱང་དགོས་པ་དང། སྣོད་ཆག་པ་ལྟར་རྟག་ཏུ་བག་བྱ་དགོས་
པ་དང། ཡུལ་ངན་པ་ལྟར་རྟག་ཏུ་གནོད་པ་འབྱུང་བ་དང། ཟས་དུག་ཅན་ལྟར་རྟག་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བ་དང། རེ་ཞིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྣོད་བརྙན་མ་ལྟ་བུ་དང། ཁུར་བཀུར་
བའི་ཕྱིར་ཤིང་རྟ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་བློས་གཟུང་བར་བྱའོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་འདི་ཡི་ཐོག་མ་དང། ཐ་མའི་རྒྱུ་ལ་སོ་སོར་བརྟག་
པར་བྱའོ། །ཕ་མའི་ཁུ་ཆུ་དང། ཁྲག་འདུས་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ་འདི་ལ་ཁུ་ཆུ་དང། ཁྲག་ནི་ལུས་ཀྱི་ཐོག་མའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཐ་མའི་རྒྱུ་ནི་ཟས་འཇུ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཁམ་གྱི་བཟའ་


[345A]༄༅། །བའི་ཟས་ཟོས་མ་ཐག་ཏུ་བད་ཀན་གྱི་གནས་སུ་འགྲོའོ་།བད་ཀན་གྱི་གནས་སུ་ཕྱིན་ནས། བད་ཀན་གྱིས་རྐྱང་རྐྱང་པོར་བྱས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་མི་གཙང་བར་འགྱུར་རོ། །
དེའི་འོག་ཏུ་མཁྲིས་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་སྟེ། མཁྲིས་པའི་གནས་སུ་ཕྱིན་ནས། ཞུ་ཞིང་སྐྱུར་པོར་འགྱུར་ཏེ། རླུང་གི་གནས་སུ་འགྲོའོ་།ཞུས་ཏེ་རླུང་གི་གནས་སུ་ཕྱིན་ནས། རླུང་གིས་ཚིགས་
མ་ལོགས་ཤིག། དྭངས་མ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་དེ། ཚིགས་མ་ལས་ནི་གཅིན་དང་ངན་སྐྱུགས་ལ་སོགས་ཏེ། དྲི་མ་རྣམས་འབྱུང་དྭངས་མ་ལས་ནི་ཁྲག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ་
ཁྲག་ལས་ཤའོ། །ཤ་ལས་ཚིལ་ལོ། །ཚིལ་ལས་རུས་པའོ། །རུས་པ་ལས་རྐང་ངོ། །རྐང་ལས་ཁུ་ཆུའོ། །ཁུ་ཆུ་ལས་ལུས་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཐོག་མ་དང། ཐ་མའི་རྒྱུ་མི་གཙང་
བའི་ཕྱིར། ལུས་མི་གཙང་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསམ་པར་བྱའོ། །ལུས་ལ་མི་གཙང་བར་ལྟ་བ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདི་སྙམ་དུ་བསམ་པར་བྱ་སྟེ། ལུས་ཞེས་བྱ་བ་
འདི་ནི་རུས་པ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུས་ཁོག་པ་བསླང་པ། ཤིང་ངན་པའི་ཁྱིམ་ལྟར་ཚིགས་སུམ་བརྒྱས་སྦྱར་བ། རྩའི་དྲ་བ་བཞི་བརྒྱས་ཀླགས་པ། ཤ་སྤར་ཚད་ལྔ་བརྒྱས་གཡོས་
པ༑ སྡོམ་རྩ་དྲུག་གིས་ཁེབས་པ། རྩ་བདུན་བརྒྱས་གང་བ། རྒྱུས་པ་བདུན་བརྒྱས་སྦྲེལ་པ། ཆུ་བ་བཅུ་དྲུག་གིས་བརྟན་པ། ཆུ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་དཀྲིས་པ། རྒྱུ་མ་འདོམ་


[345B] ལོང་ཀ་དང། ཕོ་བ་དང་འབྲེལ་བའི་གཉེར་མ་རིམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་འཁྱིལ་བ། རྩ་ཕྲན་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱས་སྐར་ཁུང་བྱས་པ། གཤིས་བརྒྱ་རྩ་བདུན་གྱིས་
སྣོད་ཆག་པ་ལྟར་ཤིག་ཤིག་པོར་གྱུར་པ། སྤུའི་ཁུང་བུ་བྱེད་བ་བརྒྱ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུས་རྩྭ་ལྟར་ཁེབས་པ། དབང་པོ་ལྔའི་བུ་ག་དགུ་ཡོད་པ། གནས་བདུན་དང་ལྡན་པ་མི་གཙང་བས་ཡོངས་
སུ་གང་བ། ཀླད་པ་སྙིམ་པ་གང་དང། ཚིལ་སྙིམ་པ་གང་དང་ཞག་སྙིམ་པ་གསུམ་དང། བད་ཀན་སྙིམ་པ་དྲུག་དང། མཁྲིས་པ་སྙིམ་པ་དྲུག་དང། རླུང་གིས་མཐའ་དག་དྲངས་པ་དང་
ཁྲག་བྲེ་གང་དང། ངན་སྐྱུགས་ཕུལ་གང་དང། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བང་བ་བར་བཅད་པ་ལྟར་སོ་སོར་ཡོངས་སུ་གང་བ། པགས་པ་རིམ་པ་བདུན་གྱིས་ཀུན་ནས་བསྐོར་བ། རོ་བྲོ་བ་
དྲུག་གིས་གསོ་བ། ལུས་ཀྱི་མེ་ལ་ངན་སྐྱུགས་ཀྱི་སྦྱིན་སྲེག་བྱེད་པ། རྟག་ཏུ་མཐར་འཛག་པ། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བལྟ་ན་མི་སྡུག་པ་དྲི་ང་བ། རྣག་གི་རང་བཞིན་
ཡིན་ན། འདི་ལ་སུ་ཞིག་གུས་པར་བྱེད་དེ། སྐད་ཅིག་དགོས་པའི་ཕྱིར་སྣོད་བརྙན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་དང། ཁུར་བཀུར་བའི་ཕྱིར་ཤིང་རྟ་ལྟ་བུ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པར་ཆོས་ཀྱིས་བློས་
གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་མི་གཙང་ཕུང་པོའི་ལུས་ལ་ནི། །གཟུགས་སྔོན་ང་རྒྱལ་ཅན་གང་གུས་བྱེད་པ། །བྱིས་པའི་བློ་ཅན་དེ་ནི་མངོན་བཞིན་དུ། །མི་


[346A]༄༅། །ཤེས་ངན་སྐྱུགས་བུམ་པ་ཐོགས་ཤིང་འགྲོ། དེ་ཡི་སྣ་ནས་རྣག་གི་རྣམ་པ་འཛག། ཁ་ནས་དྲི་མི་ཞིམ་པ་རྟག་ཏུ་འབྱུང་།མིག་རྡུལ་ཆགས་ཤིང་སྐྱེ་བོ་སྲིན་
བུ་ཅན། །དེ་ལ་སུ་ཞིག་ཆགས་ཤིང་གུས་པ་བྱེད། །དཔེར་ན་བྱིས་པ་སོལ་བ་ཐོགས་ནས་སུ། །འདི་ནི་དཀར་པོར་བྱ་ཞེས་བདར་བྱེད་ཀྱང་།དཀར་པོའི་དངོས་པོར་མི་འགྱུར་ཟད་པར་
འགྱུར། །བྱིས་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ང་རྒྱལ་ཅན། །དེ་ལྟར་མི་གང་གཙང་སྦྲའི་བློ་གྲོས་ལྡན། །ང་ཡིས་ལུས་འདི་གཙང་མར་བྱ་ཞེས་ཏེ། །བསྐུས་ཕྱིས་འབབ་སྟེགས་བརྒྱར་ནི་ཁྲུས་བྱས་
ཀྱང། །འཆི་བདག་དབང་གིས་ཟད་འགྱུར་གཙང་མི་འགྱུར། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡང་ཁྱིམ་བདག་དཔའ་སྦྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་དེ་དག་ལ་བཀའ་སྩལ་
པ༑ ཁྱིམ་བདག་རྣམས། །འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་
པས། རྣམ་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞིས་ལུས་ལ་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱིམ་བདག་རྣམས་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོས་ལུས་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དང། རང་བཞིན་གྱིས་མི་མཐུན་པ་སྟེ། སྨད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རྣག་ཟག་པ་སྟེ། དྲི་མི་ཞིམ་པར་བརྟག་


[346B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཐ་མར་འཇིག་པ་སྟེ་སྙིང་པོ་མེད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རྒྱུས་པའི་བོག་རེས་སྦྲེལ་བ་སྟེ། ཉམ་ཆུང་བར་བརྟག་པར་
བྱ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་མི་གཙང་བ་ཟག་པ་སྟེ། མི་གཙང་བར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་སྐྱེ་བོ་མི་མཁས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་འཁྲུག་པར་བྱེད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་འཇིག་པ་དང། བུ་ག་དགུའི་སྒོ་ནས་འཛག་
པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མེས་ཀུན་ཏུ་འབར་བར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཞེ་སྡང་གི་མེས་ཚིག་པར་བརྟག་པར་
བྱ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་གཏི་མུག་གི་མེས་མེ་ལྕེ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་རྣམས་
ཀྱིས་ལྡོང་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལུས་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དྲ་བས་ཁེབས་ཤིང་སྲིད་པའི་དྲ་བར་ཆུད་པར་བརྟག་པར་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཀུན་
ནས་བུ་གས་ཡོངས་སུ་གང་བས་བུ་གའི་གནས་སུ་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ནད་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞིས་གཙེས་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་


[347A]༄༅། །ལུས་སྲིན་བུའི་རིགས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་གནས་སུ་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་འཆི་བའི་ཆོས་འདི་ཡིན་པས་མི་རྟག་པ་བརྟག་པར་བྱ་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཆོས་ལ་རྨོངས་པས་བེམས་པོ་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་མཐར་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་མཐའ་མར་འཇིག་པས་བུམ་པ་ལྟ་བུར་བརྟག་
པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་མྱ་ངན་གྱིས་གནོན་པ་མང་པོས་གང་བས་ཉམ་ཐག་པར་བརྟག་པ་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཐ་མར་རྒ་ཤིར་འགྱུར་བས་བརྟན་པ་
མེད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་གཡོ་དང་སྒྱུའི་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་དག་གིས་ཀླགས་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་དགང་དཀའ་བས་སའི་
གཏིང་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་དགའ་བའི་གཟུགས་དང། བདེ་བའི་གཟུགས་ལ་ཞེན་པས་མེ་ལོང་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་
ལུས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་པོ་དག་གིས་ཆོག་མི་ཤེས་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང། ཁོང་ཁྲོ་བ་དག་གིས་འཇོམས་པར་བརྟག་པར་
བྱ༑ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་བསྟི་སྟང་དང། གནོད་པ་མྱོང་བས་མི་བརྟན་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཆུ་ཀླུང་གི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་གཞན་འབྱུང་བས་རྐྱེན་


[347B] བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་རྟོག་པ་དག་གིས་ཡིད་ཀྱི་སེམས་པ་ཡིན་པར་
བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཐ་མར་དུར་ཁྲོད་ལ་ཐུག་པས་བྱས་པ་མི་གཟོ་བར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་སྤྱང་ཀི་དང། ལྕེ་སྤྱང་དང། ཁྱི་རྗེན་ཤ་ཟ་བ་
དག་གི་ཟས་སུ་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རུས་པ་དང། རྒྱུས་པའི་བོག་རེས་སྦྲེལ་བས་འཁྲུལ་འཁོར་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་བཤང་བ་དང་
གཅི་བ་དང། མཆིལ་མ་དང། སྣབས་དང། རྣག་དང། ཁྲག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་བ་སྟེ། བལྟ་བའི་འོས་མ་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཟས་དང་སྐོམ་ལས་
བྱུང་བ་སྟེ། རང་གི་ཁ་ན་ལས་པ་མ་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་མི་རྟག་པ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་དོན་མེད་པའི་གླགས་པས་གླགས་པར་
བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཕྱིར་རྒོལ་བ་མང་པོ་འབྱུང་བས་དགྲ་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཡང་དང་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བས་གསོད་
པ་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱིས་གཙེས་ཏེ། གསུམ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང། འགྱུར་བའི་


[348A]༄༅། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དང། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྣོད་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཕུང་པོ་ལྔ་གྲུབ་
པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གོང་བུ་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རྐྱེན་ཐ་དད་པ་ལས་བྱུང་བས་བདག་མེད་པ་དང་བདག་པོ་མེད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔས་ལུས་སྐྱེས་པ་དང། བུད་མེད་དང་བྲལ་བས་སྲོག་མེད་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱིས་སྟོང་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། གསོག་ཏུ་བརྟག་པར་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་
ལུས་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ། འཁྲུལ་པར་བྱེད་པར་བརྟག་པར་བྱ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། སླུ་བར་བརྟག་པར་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལུས་མིག་ཡོར་ལྟ་
བུ་སྟེ། སླུ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱིམ་བདག་རྣམས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རྣམ་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ལུས་ལ་བརྟག་པར་
བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལུས་ལ་ལུས་སུ་འདུན་པ་དང། ལུས་ལ་དགའ་བ་དང། ལུས་བདག་གིར་བྱེད་པ་དང། ལུས་ལ་སྲིད་


[348B] ལུས་ལ་གནས་པ་དང། ལུས་ལ་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤོང་ངོ། །སྲོག་ལ་སྲོག་ཏུ་འདུན་པ་དང། སྲོག་ལ་དགའ་བ་དང། སྲོག་བདག་གིར་བྱེད་པ་དང། སྲོག་ལ་
སྲེད་པ་དང། སྲོག་ལ་གནས་པ་དང། སྲོག་ལ་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དང། དེ་བཞིན་དུ་ནོར་དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་དང། ཆུང་མ་དང་བུ་དང། བུ་མོ་དང། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང། བགོ་
བ་དང། བཞོན་པ་དང། མལ་ཆ་དང། མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང་སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་རྣམས་དང། ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དག་ལ་འདུན་པ་དང། དགའ་བ་དང་
བདག་གིར་བྱེད་པ་དང། སྲེད་པ་དང། གནས་པ་དང། ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྤོང་སྟེ། དེ་ལུས་དང། སྲོག་ལ་མི་ལྟའོ་།དེ་བཞིན་དུ་ནོར་དང། འབྲུ་དང། ཁྱིམ་དང་
ཆུང་མ་དང། བུ་དང། བུ་མོ་དང། བཟའ་བ་དང། བཏུང་བ་དང་བགོ་བ་དང། བཞོན་པ་དང། མལ་ཆ་དང། མེ་ཏོག་དང། བདུག་པ་དང། སྤོས་དང། ཕྲེང་བ་དང། བྱུག་པ་རྣམས་
ལ་མི་ལྟ་བར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་མྱུར་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱིམ་བདག་རྣམས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
ནས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལུས་རྒྱ་ཆེར་ཡོངས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་


[349A]༄༅། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །མིར་རྙེད་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་རྙེད་པ་ལ། །ལུས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་སྡིག་པ་མ་བྱེད་ཅིག་འདི་ནི་དུར་ཁྲོད་པ་སྟེ་ལྕེ་
སྤྱང་ཟས། །ལུས་ཀྱི་ཕྱིར་ནི་ཡ་ངར་མ་འཇུག་ཅིག། གཡོ་ལྡན་ལུས་ལ་སྲེད་པ་བསྐྱེད་ནས་ནི། །བྱིས་པ་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་རྨོངས་ཏེ་འཁྱམ། །ལུས་འདི་བྱས་པ་མི་གཟོ་དངོས་ཡིན་པས།།
ཉིན་དང་མཚན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཚོར་བ་མྱོང། །རྟག་ཏུ་ནད་འདྲ་སྡུག་བསྔལ་འཁྲུལ་འཁོར་ཏེ། །ལུས་འདི་ངན་སྐྱུགས་དང་ནི་མཆིལ་མས་གང། །བཀྲེས་དང་སྐོམ་པས་རྟག་ཏུ་མངོན་
པར་གཙེས། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་ལུས་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེ། །ལུས་ནི་ས་གཏིང་འདྲ་སྟེ་ཆོག་མི་ཤེས། །གཤེད་མ་མི་མཛའ་འདྲ་ཡང་བྱིས་པས་གསོ། །ལུས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྡིག་པའི་ལས་
ཀྱང་བྱེད། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་ཚོར་བ་མྱོང། །ལུས་འདི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་ས་མ་ཡིན། །ལུས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྡིག་པ་མ་བྱེད་ཅིག་འཆི་བར་རྟོགས་ནས་བསོད་ནམས་མྱུར་དུ་བྱོས།།
དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་བསྟན་ལ་དད་པ་བསྐྱེད། །ཟས་དང་སྐོམ་དང་བྱུག་པ་གོས་རྣམས་ཀྱིས། །ལུས་འདི་ཇི་སྲིད་ཡུན་རིང་བསྙེན་བཀུར་ཏེ་།བརྟན་པ་བྱས་ཀྱང་འཇིག་པ་འགྱུར་
ཡིན་ན། །འདི་ལ་འབད་པ་དོན་མེད་ཅི་ཕྱིར་བྱ། །བསྐལ་པ་བརྒྱར་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་བ། །ཐུབ་པ་འབྱུང་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་རྙེད་པ་ལ། །སངས་རྒྱས་བསྟན་ལ་དེ་བཞིན་དད་པ་


[349B] །ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པའི་ངན་འགྲོར་མ་འགྲོ་ཞིག་ལོ་སྟོང་བྱེ་བར་སུ་ཞིག་འཚོ་འགྱུར་བ། །དེས་ཀྱང་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བྱ་ན། །སུ་ཞིག་ལོ་བརྒྱ་ཐུབ་པར་མི་འགྱུར་བ། །
དེ་ཕྱིར་དགའ་བ་མི་རྙེད་སྨོས་ཅི་དགོས། །མ་བསྡམས་མི་རྣམས་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ། །མིར་རྙེད་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་རྙེད་པ་ལ། །གཞོན་ཚེ་རྩེད་མོ་དག་དང་དགའ་བྱ་ཞིང། །ནོར་བཙལ་
བདེ་བ་མྱོང་བ་བྱ་ཞེས་ཟེར། །ནོར་ཚོལ་བ་ལ་བདེ་བ་ག་ལ་ཡོད་།བསྲུང་བའི་ཕྱིར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་མཁས་པས་ཆགས་པ་ཡོངས་སྤངས་ལ། །ངན་ངོན་
ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་ཐོབ་པར་བྱོས། །ལོངས་སྤྱོད་སྒྱུ་མ་འདྲ་ཞིང་རྨི་ལམ་མཚུངས། །འདི་དག་བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོ་འདྲིད་པ་ཡིན་།སྐད་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་སྐད་ཅིག་འཇིག་པར་འགྱུར། །
མཁས་པ་སུ་ཞིག་ལོངས་སྤྱོད་སྲེད་པ་བསྐྱེད། །སྒྱུ་མ་འདྲ་ཞིང་གར་མཁན་ལྟ་དང་མཚུངས། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་སྣ་ཚོགས་ཅི་འདྲ་བ། །ལོངས་སྤྱོད་དེ་དག་འདི་འདྲ་བྱིས་པ་འདྲིང། །
དེ་ལྟར་ལོག་པ་འཚོལ་ཞིང་བྱིས་པ་འཁྱམ། །སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ཡིས་ལོངས་སྤྱོད་བཙལ་བཙལ་བ། །ལུས་ལ་གནོད་པ་མཚུངས་མེད་བསྐྱེད་བྱས་ནས། །རྒྱལ་པོའི་མཐུ་ཡིས་དེ་དག་
ཕྲོགས་གྱུར་པ། །དེ་དག་ལ་ནི་མཁས་གང་དགའ་བ་བསྐྱེད། །བུ་དང་ཆུང་མའི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་བར། །རྒྱལ་པོས་ཉེས་པ་བྱུང་བའི་ནོར་ཕྲོགས་པ། །ཉེས་པ་འདི་འདྲ་དེ་དག་རིགས་


[350A]༄༅། །ནས་སུ། །མཁས་པ་རྣམས་ནི་ཁྱིམ་ལ་སྲེད་མི་སྐྱེད་།རྟག་ཏུ་བརྣབ་ཅིང་ལོངས་སྤྱོད་ཚོལ་བྱེད་པ། །དེ་ནི་ཕ་དང་མ་ལ་མི་གུས་ཤིང། །བུ་དང་ཆུང་མ་ལ་ཡང་
མི་བྱམས་པར། །དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཆགས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད། །བདག་གི་ལོངས་སྤྱོད་འགྲིབ་པར་འགྱུར་འོང་ཞེས། །བརྣབ་མོ་བྱས་གཟོ་ནམ་ཡང་རྙེད་མི་འགྱུར། །གཡོ་དང་སྒྱུས་
ནི་ནོར་རྣམས་ཚོལ་བྱེད་པ། །བརྣབ་མོ་དག་ལ་མཁས་པ་ཡིད་མི་རྟོན་།སེམས་ཅན་བརྣབ་མོ་གཡོ་ལྡན་འདྲིད་པ་ཉིད། །ཡིད་བཞིན་སེམས་ལ་ཚིག་གིས་དགའ་བར་བྱེད། །ཡིད་
བརྟན་ཀྱང་ནི་དེ་ལ་ཡིད་མི་རྟོན། །འོན་ཀྱང་བུ་འདྲར་སྡུག་པར་སྟོན་པར་བྱེད། །སེམས་ཅན་བརྣབ་མོ་འཇིག་རྟེན་གང་རྒྱུ་བ། །སྨན་དང་བསྟན་བཅོས་དག་ལ་མཁས་སྟོན་ཅིང། །
སྨད་འཚོང་ལྟ་བུར་ཚིག་གིས་འདྲིད་བྱེད་ལ། །ཁོང་ནས་མི་བདེ་ཤིན་ཏུ་རྩུབ་པ་ཡིན། །བརྣབ་མོ་དག་ལ་མཛའ་བོ་ནམ་ཡང་མེད་།ཉེ་དུ་མེད་ཅིང་སྙིང་སླེབས་གྲོགས་ཀྱང་
མེད༑ །འོན་ཀྱང་དེ་དག་ནོར་ཕྱིར་སྟོན་པར་བྱེད། །སྐྱེ་བོ་བརྣབ་ལ་མཁས་པས་ཡིད་མི་རྟོན། །བརྣབ་མོ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེད་དུ་བྱ་མིན་བྱེད། །ཤིན་ཏུ་མི་ཟད་སེམས་ནི་ཀུན་དུ་
བསྐྱེད། །དེ་ཕྱིར་མཁས་པ་ཡང་དག་རྟོགས་བྱས་ལ། །ངན་ངོན་ཅི་ཡང་རུང་བས་ཆོག་ཤེས་གྱིས། །གསེར་དང་མུ་ཏིག་ནོར་བུ་བྱི་རུ་དང། །ལས་དགེས་དེ་དག་ལྦུ་བ་ལས་


[350B] །དེ་དག་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་ནས་།དེ་དག་ཕྱིར་ནི་འཐབ་ཅིང་རྩོད་པར་བྱེད། །བྱམས་པ་ཞེས་བྱ་གང་ཞིག་འདིར་འབྱུང་སྟེ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ནི་བྱུང་བའི་
ཚེ༑ ༑ས་འདི་གསེར་གྱིས་རབ་ཏུ་གང་བར་འགྱུར། །དེ་ཡི་ཚེ་ན་དེ་ནི་ག་ལས་འབྱུང། །འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དག་འབྱུང་བས་སྟེ། །རྫུན་པའི་ཆོས་ཅན་འཁྲུལ་བྱེད་རྨོངས་པར་བྱེད། དཔེར་
ན་སོ་གའི་ཉི་མའི་གུང་དུས་ན། །སྨིག་རྒྱུ་ཆུར་སྣང་འདོད་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །བསྐལ་པ་གཅིག་ལོན་ནས་ནི་འཇིག་རྟེན་འདི། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ནམ་མཁར་འགྱུར་བར་འོང། །ལྷུན་
པོ་དག་ཀྱང་ཚིག་ཅིང་རྣམ་པར་འཇིག། དེ་དག་གང་ནས་འོངས་ཤིང་གང་དུ་འགྲོ། ཆུ་མིག་མཚེའུ་དང་རྫིང་དང་རྒྱ་མཚོ་རྣམས་།དེ་དག་མེད་འགྱུར་སྐམ་འགྱུར་འབྱུང་བར་འགྱུར།།
དེ་བཞིན་འདོད་པ་གསོག་སྟེ་སྙིང་པོ་མེད། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་དེ་ལ་དགའ་བར་བྱེད། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་བློ་ཡི་སྟོབས་ལྡན་པ། །དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཁྱིམ་གྱི་སྐྱོན་ལ་རྟོག་འདི་ལ་རོ་
མྱོང་བྱེད་པ་སུ་ཡོད་ན། །དེ་དག་ཅི་ཡི་ཕྱིར་ནི་སྤོང་མི་བྱེད་།འདྲེན་མའི་ལས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་ཚོལ་བྱེད་ཅིང། །བུ་དང་དེ་བཞིན་ཆུང་མ་གསོ་བར་བྱེད། །ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་གྱུར་
བ་དེ་དུས་ན། །བུ་དང་ཆུང་མ་སྐྱབས་སུ་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་སྣ་ཚོགས་ལས་བྱས་བླངས་པ་བཞིན། །བུ་དང་ཆུང་མ་དག་ཀྱང་འདོར་བར་འགྱུར། །བདག་ཉིད་གཅིག་པུས་སྡུག་


[351A]༄༅། །བསྔལ་མྱོང་བར་འོང། །དེ་དག་དེ་ཚེ་བདག་གི་སྐལ་མི་ལེན། །མྱ་ངན་རྣམས་ཀྱིས་བདེ་ཕྱིར་དེ་དག་བླངས། །འདི་ན་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་མྱ་ངན་འགྱུར། །སྲིད་
གསུམ་འཇིགས་པ་འདི་ན་བཤེས་ཀྱང་མེད། །དེ་བཞིན་བུ་དང་ཆུང་མ་རྩ་ལག་མེད། །ཕ་མ་སྤུན་དང་བུ་དང་ཆུང་མ་དང། །བྲན་དང་ནོར་དང་རྩ་ལག་ཚོགས་ཀྱི་རྣམས། །ཤི་བའི་
གཤིན་ཕྱིར་དེ་དག་འགྲོ་བ་མེད། །ལས་རྣམས་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་བྱིས་པ་འགྲོ་ལས་ནི་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་མི་ཀུན་འདོང། །ལས་ཀྱིས་གནས་པ་འཇིག་རྟེན་རྣམ་པར་རྒྱུ། །སྐྱེ་འདི་
ལས་ཀྱི་བདག་ཉིད་རེག་གྱུར་ནས། །མཁས་པ་དག་ནི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་བྱེད། །མནར་མེད་སོང་ཚེ་དེ་དག་སྐྱབས་མིན་པས། །ཕ་མ་སྤུན་དང་སྙིང་སྡུག་བུ་རྣམས་དང། །རྩ་
ལག་ཉེ་དུ་སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་དང། །དེ་དག་ཆེད་དུ་མཁས་པ་སྡིག་མི་བྱེད། །ལས་དེ་ཡོངས་སུ་ཟད་པ་མ་གཏོགས་པར། །རབ་ཏུ་མི་བཟད་འཇིགས་ལས་མི་མི་གྲོལ། །དེ་
ཕྱིར་སྡིག་པས་འཇིགས་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས། །བསྒྲིམས་ཏེ་སྡིག་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ། །ཇི་ལྟར་ལས་རྣམས་བྱས་པ་མ་གཏོགས་པར་།གཤིན་རྗེ་དང་ནི་གཤིན་རྗེའི་རང་
རྟ་དང། །མཛའ་བཤེས་དག་དང་རྩ་ལག་ཚོགས་དང་སྤུན། །ཕ་མ་བུ་དང་ཆུང་མ་སྲུང་མི་བྱེད། །ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཡི་ལུས་ནི་ཐོབ་གྱུར་ལ། །ཐོབ་ནས་སྡིག་པ་སྤངས་པ་མ་བྱས་པས།།


[351B] །འདི་ནི་མི་དགེ་ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་ཡིན། །ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་ལ་ཡིད་མ་ཆེས་།ཁྱོད་ནི་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་མི་དགེ་བྱས། །འདི་ལ་ངས་ནི་ཅི་
ཡང་མ་ལན་ཞེས། །དེ་ལས་ཆོས་རྒྱལ་གཤིན་རྗེ་དེ་སྐད་སྨྲ་།རང་གིས་ལས་བྱས་རང་ལ་རྣམ་པར་སྨིན། །རང་གིས་ལས་ཀྱིས་ཁྱོད་ནི་འདིར་འོངས་ཀྱི། །ཇི་ལྟར་སྔོན་ཆད་མི་འདོད་
ལས་བྱས་པ། །སྡུག་བསྔལ་དེ་ནི་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་བར་གྱིས། །དེ་ཚེ་ཕ་མ་རང་གི་ཆུང་མ་རྣམས། །སྡུག་བསྔལ་ཉེན་པ་ཡོངས་སུ་ཐར་མི་བྱེད། །ལེགས་པའི་ལས་བྱས་པས་ནི་གྲོལ་བར་
འགྱུར། །དེ་ལྟར་ཁྱིམ་ནི་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ། །ཁོ་སྒོ་དབྱུག་པ་ལྟུང་གི་ཆད་པ་རྣམས། །སུ་ཞིག་སྤོང་འདོད་ཞི་བ་དོན་གཉེར་བས། །ཁྱིམ་ལ་འཇིགས་པར་གྱིས་ཏེ་སྤང་བྱོས་ལ་
འཇིག་རྟེན་མཁས་པའི་བསྟན་ལ་ཆོས་སྤྱོད་ཅིང། །ཁྱིམ་ནི་རབ་འབར་སྡུག་བསྔལ་མང་པོའི་རྩྭ། །སེམས་ལ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་འབར། །མེ་མུར་འོབས་འདྲ་འཇིགས་པར་
བྱེད་པ་ལ། །མཁས་པ་སུ་ཞིག་དེ་ལ་སྲེད་པ་བསྐྱེད། །ཁྱིམ་གནས་བུ་དང་ཆུང་མའི་མྱ་ངན་བྱེད། །ཁྱིམ་གནས་དེ་བཞིན་ལོངས་སྤྱོད་མྱ་ངན་བྱེད། །ཉེས་པ་འདི་དང་གཞན་ཡང་
དཔག་མེད་དེ། །དེ་ལྟས་ཁྱིམ་ནི་རབ་ཏུ་སྤང་བར་བྱ། །འདྲེན་པ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་ལ་དགའ་བྱེད་པ། །མ་བཏབ་མ་རྨོས་བདེ་དང་ཡིད་བདེའི་རྒྱུ། །སྡུག་བསྔལ་མང་མོའི་རྩ་བ་ཁྱིམ་


[352A]༄༅། །འདི་ལ། །བླུན་པོ་དགའ་ཡི་མཁས་པ་གཞར་མི་དགའ། །པགས་པ་ཆུ་རྒྱུས་ཤ་དང་རུས་པའི་ལུས། །འདི་ནི་ང་ཡི་ཆུང་མ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད། །བྱིས་པ་རྨོངས་པ་
འདོད་ཆགས་སྐྱེད་པར་བྱེད། །བུད་མེད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཡོང་མ་ཤེས་།ཤེས་རབ་ལྡན་པ་ཁྱིམ་གྱི་ཉེས་རིག་ནས། །དེ་ཕྱིར་འདོད་པའི་དགའ་བ་ཀུན་སྤངས་ཏེ། །ཆོས་ལ་སྨན་གྱི་འདུ་
ཤེས་བཞག་བྱས་ནས། །མ་ཆགས་ཁྱིམ་ནས་མྱུར་དུ་འབྱུང་བར་བྱེད་།དེ་ནས་ཁྱིམ་བདག་དཔའ་བྱིན་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་པོ་དེ་དག་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་
ཐོས་ནས། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་དག་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་མགུ་བར་གྱུར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསོལ་ཏོ།།
སངས་རྒྱས་ཆོས་ལ་འདོད་གྱུར་ནས། །གང་དག་གིས་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པ། །ཀྱེ་མ་རྙེད་པ་རྙེད་པ་ཆེ། །འདི་ནི་རྙེད་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་དགའ་བ་སྟེ། །སེམས་
ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བགྱིད་པའི། །སེམས་འདིར་སུ་དག་དགའ་བསྐྱེད་པ་།དེ་དག་འཚོ་བ་ལེགས་པར་འཚོ། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕན་བགྱིད་པའི་།སེམས་འདི་གང་དག་བསྐྱེད་
གྱུར་པ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགའ། །དེ་དག་མཐོང་ན་དགའ་བར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ལ་སུ་དགའ་བ། །དེ་དག་ལུས་ནི་གསེར་འདྲ་ཞིང། །མཚན་གྱིས་


[352B] །འཇིག་རྟེན་སྣང་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་།བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་སེམས་ཆེ་སྟེ། །སེམས་ཀུན་ནང་ན་དགེ་བ་མཆོག་།ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས། །ནད་ཀུན་རབ་
ཏུ་ཞི་བར་བགྱིད། །སེམས་ཅན་བསོད་ནམས་ཆུང་ངུ་རྣམས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་འདོད་མི་བགྱིད། །འཁོར་བ་ལ་ནི་མི་རྟོག་པ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་སྐྱོ་བར་འགྱུར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་
ཀྱི་བསོད་ནམས་གང། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་གང་སྟེ། །དེ་ནི་དེ་བས་ལྷག་པར་འགྱུར། །གངྒཱའི་བྱེ་མ་གྲངས་སྙེད་ཀྱི། །སངས་རྒྱས་ཞིང་
རྣམས་མི་གང་གིས། །རིན་ཆེན་དག་གིས་རབ་བཀང་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་མགོན་ལ་ཕུལ་བ་བས། །གང་གིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བགྱིས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བཏུད་ན། །མཆོད་པ་འདི་ནི་
ཁྱད་པར་འཕགས། །དེ་ལ་མཐའ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ཅི་འདྲ་བ། །དྲང་སྲོང་མཆོག་གིས་བསྟན་མཛད་པ། །དེ་འདྲའི་མཆོད་པ་གཞན་མ་མཆིས། །དཔལ་ཡང་གཞན་
ནི་མཆིས་མ་ལགས། །སྨན་གྱི་དམ་པ་ནད་མ་མཆིས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ཡོན་ཏན་ལྡན། །ནད་ཀུན་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བགྱིད། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་བགྱིད། །མེ་གསུམ་
དག་གིས་གདུངས་པ་ཡི། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་ནས་ནི། །བསྐལ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་སྤྱོད། །མཁས་རྣམས་སྐྱོ་བར་ཡོང་མི་འགྱུར་།གང་དག་བྱང་ཆུབ་སྤྱད་སྤྱོད་པ། །


[353A]༄༅། །དཔའ་བོ་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་འདྲ། །དེ་དག་སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་སྐྱོབ། །སྐྱོ་བ་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་སྤངས། །དཔའ་བོ་སངས་རྒྱས་ཆོས་འཚལ་བ། །འགྲོ་བའི་སྐྱེ་
བ་ཐམས་ཅད་དུ། །སེམས་དེ་འདོར་བར་མི་བགྱིད་ཅིང། །དེ་དག་བརྟུལ་ཞུགས་དེ་ཡང་སྟོན། །སེམས་འདི་ལ་ནི་གང་དགའ་བ། །ཤཱཀྱ་སེང་གེ་མི་ཡི་མཆོག། སངས་རྒྱས་ཅི་འདྲ་དེ་འདྲར་
འགྱུར། །བདག་ཅག་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་དོ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་གང་གི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་
པ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་འོད་འཕྲོ་བ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་ཁ་དོག་དུ་མ་བྱུང་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་
སེར་པོ་དང། དམར་པོ་དང། དཀར་པོ་དང། ལེ་བརྒན་དང། ཤེལ་དང། དངུལ་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་དག་སྟེ། འོད་དེས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་དག་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས། ཚངས་
པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་དུ་མངོན་པར་བྱུང་སྟེ། ཉི་ཟླ་རྣམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་ཟད་པར་བྱས་ནས་སླར་ལོག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ལན་གསུམ་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱི་དབུའི་གཙུག་ཏུ་ནུབ་བོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས། པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་གཙུགས་ཏེ། བཅོམ་


[353B]བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས། རྒྱུ་མ་མཆིས། རྐྱེན་མ་མཆིས་པར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་འཛུམ་པ་མི་མཛད་ན། འཛུམ་པ་མཛད་པའི་རྒྱུ་གང་ལགས། རྐྱེན་གང་ལགས། དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་ཀྱང་
གསོལ་ཏོ། །རྒྱུ་མ་མཆིས་པར་རྣམ་འདྲེན་རྒྱལ་བ་མཆོག། སངས་རྒྱས་སྐྱོབ་པ་འཛུམ་པ་མི་སྟོན་ན། །ཅི་སླད་བཅོམ་ལྡན་ཁྱོད་ཀྱིས་འཛུམ་མཛད་པ། །འཇིག་རྟེན་ཕན་དགོངས་ཐུགས་
བརྩེ་བདག་ལ་གསུངས། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་སླད་དེ་རིང་འཛུམ་བསྟན་གསུངས། །བཀའ་མཆིད་ཆེ་ལྡན་ནོར་མཆོག་སྦྱིན་མཛད་པ། །དབུལ་པོར་གྱུར་པ་ནོར་དང་ལྡན་པར་མཛོད། །འཇིག་
རྟེན་ལྡོངས་ལ་མྱུར་དུ་མིག་ཀྱང་སྩོལ། །དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱོད་ཀྱིས་གང་དག་བླ་ན་
མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གན་དུ་ལྷགས་པའི་ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་འདི་དག་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ། བཅོམ་
ལྡན་འདས། མཐོང་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ། མཐོང་ལགས་སོ་།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་འདི་དག་གིས་


[354A]༄༅། །ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཐོས་ནས། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། ཀུན་དགའ་བོ། ཁྱིམ་བདག་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་ལ་ལྷག་པར་བྱ་བ་བྱས་
པ༑ དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པ། སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པ་དག་སྟེ། ཁྱིམ་བདག་འདི་དག་འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ནས། ནམ་དུ་ཡང་ངན་འགྲོ་ལོག་
པར་ལྟུང་བར་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང། ཕྱིས་ཀྱང་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་བདེ་བ་མྱོང་ནས། མཐར་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་
བྱམས་པ་མཉེས་པར་བྱེད་ཅིང། ཐུགས་བྱུང་བར་མི་བྱེད་དེ། བསྟི་སྟང་བྱེད་པར་འགྱུར། བཙུན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། རིམ་གྲོ་བྱེད་པར་འགྱུར། མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བསྐལ་
པ་བཟང་པོའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཉེས་པར་བྱེད་ཅིང། ཐུགས་བྱུང་བར་མི་བྱེད་དེ། བསྟི་སྟང་བྱེད་པར་འགྱུར། བཙུན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། རིམ་གྲོ་
བྱེད་པར་འགྱུར། མཆོད་པ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་ལས་ཆོས་ཀྱང་ཉན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐོས་ནས་འཛིན་པར་འགྱུར། ཀུན་ཆུབ་པར་བྱེད་པར་
འགྱུར། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ་།དེའི་འོག་ཏུ་བསྐལ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྡ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐ་དད་པ་དག་ཏུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་


[354B] དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་པདྨའི་དཔལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མཚན་མཐུན་པར་འཇིག་
རྟེན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཀྱེ་མ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི། འདི་ལར་རྒྱ་ཆེ་བ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་
ངོ་མཚར་ཏོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ། ངོ་མཚར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། །འདི་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ་
ཀུན་དགའ་བོ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་གཟུང་ཞིག་།དཔའ་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་གཟུང་
ཞིག། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དང། དགེ་སློང་དེ་དག་དང། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་དང། ཁྱིམ་བདག་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་
དེ་དང། ལྷ་དང། མི་དང། ལྷ་མ་ཡིན་དང། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ། །འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་
བརྩེགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལེའུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པ་ལས། ཁྱིམ་བདག་དཔའ་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པའི་ལེའུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་འདུས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་པ་རྫོགས་སོ།། །།


[355A]༄༅། །རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཇི་ན་མི་ཏྲ་དང། དཱ་ན་ཤཱི་ལ་དང། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙྪ་བ་བན་དེ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ། སྐད་གསར་བཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོས་ནས་གཏན་
ལ་ཕབ་པ།།
